Ngaahi Kalasi Folofolá
Mātiu 13; Luke 8; 13


“Mātiu 13; Luke 8; 13,” Fuakava Foʻoú—Tohi Lēsoni maʻá e Faiako ʻInisititiutí (2025)

Ko hono akoʻi ʻe Sīsū ʻa e ngaahi talanoa fakatātaá ki he kau fanongo ʻi he matāfangá

Sīsū Kalaisi. Ngaahi Talanoa Fakatātaá. Uité mo e Teá, tā fakatātā ʻa Cody Bell

Mātiu 13; Luke 8; 13

ʻI he tangutu ʻa Sīsū ʻi he matāfangá, naʻá Ne kamata akonaki ʻi he ngaahi talanoa fakatātā ki he kakaí. Ko kinautolu naʻa nau mateuteu fakalaumālie ke fanongo, mamata, pea mahinó, ne nau ʻiloʻi e ʻuhinga loloto ʻo e ngaahi talanoa fakatātaá, ka ko kinautolu naʻe ʻikai ke nau “telinga ongo, ke ongoʻi iá” (Mātiu 13:9, 43) naʻa nau fanongo pē ki ha ngaahi talanoa. ʻI he ako ʻa e kau ākonga ʻa Kalaisí ke maʻu ʻa e ngaahi pōpoaki fakalaumālie ʻo ʻEne ngaahi talanoa fakatātaá, ʻe fakahā ʻe he ʻEikí ha ngaahi moʻoni fakaʻofoʻofa lahi ʻaupito kiate kinautolu (vakai, Joseph Smith Translation, Matthew 13:10–11

Ngaahi Maʻuʻanga Tokoni Kehé

Ngaahi Tokoni Fakafolofolá: Fuakava Foʻoú, “Mātiu 13; Luke 8; 13

ʻOku ʻomi ʻe he “Talateu ki he Kalasí” ha fakahinohino ki he founga hono fakaʻaongaʻi ʻo e ngaahi ʻelemēniti angamaheni ʻe fā ʻo e lēsoni ʻoku hoko maí.

fakaʻilonga akó
Ko Hono Fakatupulaki ʻo e Ako Fakatāutahá

Kimuʻa pea kamata e kalasí, fakakaukau ke ʻoange ki he kau akó ha pōpoaki ʻe taha pe lahi ange mei he ngaahi pōpoaki ko ʻení pe ko haʻo pōpoaki pē ʻaʻau:

  • ʻI he kamata akoʻi ʻe Sīsū ʻa e kakaí ʻo fakaʻaongaʻi ʻa e ngaahi talanoa fakatātaá, naʻe fehuʻi ange ʻe he kau ākongá kiate Ia hono ʻuhingá. Fakatokangaʻi ʻa e founga naʻá Ne tali ʻaki ʻi he Mātiu 13:10–17, pea haʻu mateuteu ki he kalasí ke mamata, fanongo, pea ke mahino ʻa e ngaahi akonaki ʻa e Fakamoʻuí.

  • 4:38
  • Lau ʻa e ngaahi talanoa fakatātā ʻi he Mātiu 13:24–52, pea fakakaukau ki he meʻa ʻe lava ke akoʻi atu ʻe he ngaahi fakataipé fekauʻaki mo hoʻo konga ʻi he Siasi ʻo e ʻEikí.

fakaʻilonga fealēleaʻaki
Ngaahi Fehuʻí mo e Vahevahé

Tuku ha taimi ki he kau akó ke nau fai ha ngaahi fehuʻi mo vahevahe ʻa e ngaahi fakakaukau mo e ngaahi moʻoni naʻa nau ʻilo mei heʻenau ako fakataautaha ʻa e Mātiu 13; Luke 8; 13.

fakaʻilonga akoʻi ʻo e taukeí
Akoʻi ʻo e Taukeí

ʻE lava ke hoko ʻa e Mātiu 13:4–7 ko ha feituʻu ʻaonga ke fakaʻaongaʻi ai ʻa e taukei “Visualizing the Scriptures” ʻi he Scripture Studies Skills. ʻE lava ke fakaʻaongaʻi ʻa e taukei “Understanding Symbolism in Scripture” ki hono ako ʻo e Mātiu 13:24–52.

fakaʻilonga ʻo e ngaahi ʻekitivitī ako ke fili mei aí
Ngaahi ʻEkitivitī Ako ke Fili Mei Aí

ʻOku ʻoatu ha ngaahi founga ako lahi maʻau mo hoʻo kau akó. Fili ʻi he faʻa lotu ʻa e fili pe ngaahi fili ʻe mahuʻingamālie taha ki hoʻo kalasí.

Mātiu 13:1–9, 18–23; Luke 8:4–15

Ko e hā ha meʻa te u lava ʻo fai ke fakapapauʻi ʻoku fakaloloto e ongoongolelei ʻa e Fakamoʻuí ʻi hoku lotó?

Fakaafeʻi e kau akó ke nau fakakaukauʻi mo aleaʻi e tūkunga ko ʻení, pe fakaʻaongaʻi haʻo tūkunga pē ʻaʻau:

ʻOku tangutu fakataha ha ongo kaungāmeʻa ʻi ha houalotu sākalamēniti. ʻOku fiefia ha taha ʻiate kinaua he fanongo ki he kau leá mo fakakaukau loto pē, “ʻOku mālohi ʻaupito e Laumālié he taimí ni!” ʻOku taʻeoliʻia ʻaupito ʻa e tokotaha ʻe tahá pea toutou vakai ki he taimí, ʻo fakaʻamu ʻe vavé ni pē ha ʻosi ʻa e fakatahá.

  • ʻOkú ke pehē ko e hā e ʻuhinga ʻoku malava ai ke kau ha toko ua ki ha fakataha tatau, ʻo na fanongo ki he ngaahi pōpoaki tatau, kae kehekehe ʻaupito e meʻa te na aʻusiá?

Ko Hono Fakatupulaki ʻEtau Founga Akoʻí mo e Akó

Ko hono fakafeʻungaʻi e kakano ʻo e lēsoní. Liliu e ngaahi fakakaukau fakafaiako ʻoku maʻu ʻi he tohi lēsoni ko ʻení ke feau lelei taha e ngaahi fiemaʻu ʻa e kau akó. ʻI hono ueʻi koe ʻe he Laumālie Māʻoniʻoní, fakaʻaongaʻi hoʻo ngaahi fakakaukaú, sīpingá, mo e ngaahi aʻusia fakatāutahá. Anga fakafaingofua mo fakafenāpasi e naunau fakalēsoní.

Fakaafeʻi e kau akó ke nau fakakaukau pe ʻoku nau loto-fiemālie fēfē ke fanongo mo maʻu e folofola ʻa e ʻOtuá. Fakaafeʻi leva kinautolu ke vakaiʻi e talanoa fakatātā ʻo e tangata tūtuuʻí. Poupouʻi e kau akó ke nau fakakaukau ki ha ngaahi founga te nau lava ai ʻo tauʻatāina mo ongoʻingofua ange e ngaahi folofola ʻa e ʻOtuá.

ʻE lava ke tā ʻe he kau akó ʻa e ngaahi meʻá ni ke tokoni ke nau fakakaukauloto ki he talanoa fakatātaá. Te nau lava leva ʻo aleaʻi ʻa e meʻa ʻoku nau pehē naʻe akoʻi ʻe he Fakamoʻuí. Te ke lava ʻo fakaʻaongaʻi ʻa e taukei “Ko e Fakakaukauloto ki he Folofolá” ʻi he Ngaahi Taukei Ako Folofolá.

4:38

Fakaafeʻi e kau akó ke nau lau e fakamatala ʻa e Fakamoʻuí ki he talanoa fakatātā ʻo e tangata tūtuuʻí ʻi he Mātiu 13:19–23 (vakai foki, Luke 8:12–15) pea aleaʻi e meʻa ne nau akó.

Fakakaukau ke fakaʻaliʻali ʻa e fakamatala ko ʻeni naʻe fai ʻe Palesiteni Tāleni H. ʻOakesí:

Palesiteni Dallin H. Oaks

‘Oku fakafofongaʻi ‘e he kelekele kehekehe naʻe ngangana ki ai ʻa e tengaʻi ʻakaú, ‘a e founga kehekehe ‘oku tali mo muimui ai e kakai fakamatelié ki he [ngaahi akonaki ʻa e ʻEikí mo ʻEne kau tamaioʻeikí]. …

‘Oku fakatokanga mai e talanoa fakatātā ‘o e tangata tūtūʻí ki he ngaahi tūkunga mo e tōʻonga fakakaukau te ne lava ‘o taʻofi ha taha kuó ne tali ‘a e pōpoaki ‘o e ongoongoleleí, ke ‘oua naʻá ne muimui ki ai ʻo fai ha ututaʻu lelei. …

… ʻOku tau takitāuhi e fatongia ke fokotuʻu e meʻa ke tau fakamuʻomuʻá pea fai e meʻa ‘e hoko ai hotau lotó ko ha kelekele moʻuí pea tau maʻu ai ha ututaʻu ʻoku mahú. (“Ko e Talanoa Fakatātā ‘o e Tangata Tūtuuʻí,” Liahona, Mē 2015, 32, 35)

Ke tokoni ke fakafuofuaʻi ʻe he kau akó e ngaahi meʻa ʻoku nau fakamuʻomuʻá mo e meʻa ʻoku nau fai ke “[nau hoko] ko ha kelekele moʻui pea [nau] maʻu ai ha ututaʻu ʻoku mahú,” fakakaukau ke ʻoange ki he kau akó ʻa e sivi fakafoʻituitui ko ʻení:

laʻipepa tufa Ko Hono Vakaiʻi ʻEku Kelekelé

Hili hono fakakakato ʻe he kau akó ʻa e sivi fakafoʻituituí, te ke lava ʻo fakaʻosi ʻaki hano aleaʻi e ngaahi fehuʻi ko ʻení:

  • Ko e hā e founga kuo ʻomi ʻe he Fakamoʻuí ke taʻaki ʻaki e vaó, toʻo e maká, pea fakaleleiʻi e kelekelé?

  • ʻE lava fēfē ʻe hoʻo ʻiloʻi ʻení ʻo ʻomi ha ʻamanaki lelei te ke lava ʻo tanumaki ha ngaahi tenga lelei ʻi ho lotó?

Fakakaukau ke fakaafeʻi ha toko taha pe toko ua ʻo e kau akó ke vahevahe ʻa e founga kuo tohoakiʻi ai kinautolu ʻi hono fakaleleiʻi honau kelekelé ke nau ofi ange ki he Fakamoʻuí mo tokoniʻi ke nau fiefia ʻi he fua lelei ʻo ʻEne ongoongoleleí.

Foki ki he “Ngaahi ʻEkitivitī Ako ke Fili Mei Aí.”

Mātiu 13:10–17, 34–35

Ko e hā ha meʻa kuo pau ke u fai ke ako ai e ngaahi meʻa lilo ʻa e ʻOtuá?

Fakakaukau ke fakaʻaliʻali ʻa e fakamatala taʻekakato ko ʻení: “ʻOku hangē ʻa e fakatomalá ko e …” Pea fakaafeʻi leva e kau akó ke nau fakakaukau ki ha meʻa fakatuʻasino te ne lava ʻo fakataipe ʻa e fakatomalá.

Pe te ke lava ʻo fakaʻaliʻali ʻa e ngaahi ʻīmisi ko ʻení pea fakaafeʻi e kau akó ke fakamatalaʻi ʻa e founga ʻoku tatau ai ʻa e ʻīmisi takitaha mo e fakatomalá.

fakaʻilonga tafoki
fanofano ʻaki ha koa
ko ha lapa ʻo ha peni vahevahe
  • Ko e hā hono mahuʻinga ʻo hono fakaʻaongaʻi ʻo e ngaahi meʻa fakatuʻasinó ke akoʻi ʻaki e ngaahi moʻoni fakalaumālié?

Fakamahinoʻi ange naʻe faʻa fakaʻaongaʻi ʻe he Fakamoʻuí ʻa e kakaí, ngaahi meʻá, mo e ngaahi ngāué ʻi ha ngaahi talanoa faingofua, pe ngaahi talanoa fakatātā, “ke fakatātaaʻi mo akoʻi ha foʻi moʻoni pe tefitoʻi moʻoni fakalaumālie” (Fakahinohino ki he Ngaahi Folofolá, “Talanoa Fakatātaá,” Gospel Library).

Fakaʻaliʻali ʻa e fehuʻi ko ʻeni naʻe fai ʻe he kau ākonga ʻa e Fakamoʻuí kiate Iá: “Ko e hā ʻokú ke lea ai kiate kinautolu ʻi he ngaahi fakatātā?” (Mātiu 13:10). Fakaafeʻi e kau akó ke kumi e tali ʻa e Fakamoʻuí ʻi he Mātiu 13:11–17. Fakaafeʻi leva ke nau vahevahe e meʻa naʻa nau ʻiló. ʻI heʻenau vahevahé, fakakaukau pe ʻe lava ʻe ha taha ʻo e ngaahi fehuʻi ko ʻení ʻo fakaloloto ʻenau akó:

  • Ko e hā e “ngaahi meʻa lilo ʻo e puleʻangá”? (Mātiu 13:11). (Kapau ʻoku fiemaʻu tokoni ʻa e kau akó ʻi hono tali e fehuʻi ko ʻení, te ke lava ʻo fakaafeʻi kinautolu ke nau lau ʻa e “Ngaahi Meʻa Lilo ʻa e ʻOtuá” ʻi he Fakahinohino ki he Ngaahi Folofolá [Gospel Library]).

  • Ko e hā e meʻa ʻokú ne taʻofi e kakaí mei hono ʻiloʻi e ngaahi meʻa lilo ʻa e ʻOtuá? ʻOku ʻuhinga ki he hā ke maʻu ha mata ʻoku ʻikai lava ʻo mamata, ha telinga ʻoku ʻikai lava ʻo fanongo, pe ko ha loto ʻoku ʻikai mahino ki ai?

  • Ko e hā e meʻa te tau lava ʻo fai ke teuteuʻi ai kitautolu ke maʻu e ngaahi meʻa lilo ʻa e ʻOtuá? (Fakakaukau ke fakaafeʻi e kau akó ke lau e 1 Nīfai 10:19 mo e ‘Alamā 12:9–11. ʻE lava ke ʻiloʻi ʻe he kau akó ha tefitoʻi moʻoni hangē ko ʻení: Kapau te tau fakaava hotau ʻatamaí mo e lotó ki he ʻOtuá, te Ne fakahā mai ʻEne ngaahi meʻa liló kiate kitautolu.)

ʻE lava ke lekooti ʻe he kau akó ha sīpinga ʻo ha meʻa lilo ʻa e ʻOtuá—ko ha meʻa naʻe fakahā kiate kinautolu ʻe he Laumālie Māʻoniʻoní—kuo nau maʻu. Te nau lava foki ʻo lekooti ha meʻa te nau fie ʻilo ki ai.

Ko hono fakaʻosí, fakakaukau ke fakaʻaliʻali e lea ko ʻeni ʻa Palesiteni Lāsolo M. Nalesoní:

Palesiteni Russell M. Nelson

ʻOku fiemaʻu koā ʻe he ʻOtuá ke folofola atu kiate koe? ʻIo! …

ʻOku ou poupouʻi atu ke fakalahi homou tuʻunga fakalaumālie lolotongá ke maʻu e fakahā fakatāutahá, he kuo talaʻofa ʻe he ʻEikí “kapau te ke [fekumi], te ke maʻu ha fakahā hoko mo e fakahā, pea mo ha ʻilo hoko mo e ʻilo, koeʻuhí ke ke ʻiloʻi ʻa e ngaahi meʻa liló mo e ngaahi meʻa fakamelinó—ʻa e meʻa ʻoku ʻomi ʻa e fiefiá, ʻa e meʻa ko ia ʻoku ʻomi ʻa e moʻui taʻengatá” [Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 42:61].

ʻOku lahi fau ha ngaahi meʻa ʻoku finangalo ʻa hoʻo Tamai ʻi Hēvaní ke ke ʻilo. ʻI hono akoʻi ʻe ʻEletā Niila A. Mekisuele, “Kiate kinautolu ʻoku nau maʻu ʻa e mata ke mamatá mo e telinga ke fanongó, ʻoku hā mahino ko e Tamaí mo e ʻAló ʻokú Na tuku atu ʻa e ngaahi fakapulipuli ʻo e ʻunivēsí!” (“Fakahā maʻá e Siasí, Fakahā ki Heʻetau Moʻuí,” Liahona, Mē 2018, 95)

ʻOange ha taimi ki he kau akó ke nau fakalaulauloto ai ki he fakamatala ʻa Palesiteni Nalesoní pea lekooti ha faʻahinga ongo ne nau maʻu pea ʻoku totonu ke nau ngāue ki ai.

Fakatokangaʻi ange: Kapau ʻoku fiemaʻu ʻe hoʻo kau akó ha fakahinohino ki he founga ke mahino ai ʻa e ngaahi talanoa fakatātaá ʻi he ngaahi ʻekitivitī ko ʻení mo e ngaahi ʻekitivitī ako kehé, fakakaukau ke toe vakaiʻi ʻa e “Mātiu 13. ʻE mahino fēfē kiate kitautolu ʻa e ngaahi talanoa fakatātaá?” ʻi he Ngaahi Tokoni Fakafolofolá: Fuakava Foʻoú.

Foki ki he “Ngaahi ʻEkitivitī Ako ke Fili Mei Aí.”

Mātiu 13:24–52; Luke 13:18–23

Ko e hā hoku fatongia ʻi hono langa hake e puleʻanga ʻo e langí?

Fakakaukau ke fakaafeʻi e kau akó ke nau hiki ha ngaahi ʻuhinga ʻe tolu ʻoku totonu ke hoko ai ha tukupā loloto mo fakataautaha kia Sīsū Kalaisí ko ha konga mahuʻinga ʻo ʻetau moʻuí. ʻE lava foki ke hiki ʻe he kau akó ha ngaahi nunuʻa ʻe tolu ʻe ala hoko kapau he ʻikai ke tau maʻu ʻa e tukupā ko ʻení. ʻE lava ke nau vahevahe e meʻa ne nau akó mo ha hoa.

Fakahoko ange ʻe lava ke ʻiloʻi ʻe he kau akó ha niʻihi ʻo e ngaahi ʻuhinga naʻe akoʻi ai ʻe Sīsū Kalaisi ʻoku mahuʻinga ʻa e puleʻanga ʻo e langí, ʻa ia ko e Siasi ʻo Sīsū Kalaisi ʻo e Kau Māʻoniʻoni ʻi he Ngaahi ʻAho Kimui Ní. (Te mou lava ʻo lau fakataha ʻa e “Puleʻanga ʻo e ʻOtuá pe Puleʻanga ʻo e Langí” ʻi he Fakahinohino ki he Ngaahi Folofolá [Gospel Library] ki ha ngaahi fakakaukau lahi ange fekauʻaki mo e foʻi lea puleʻanga ʻo e langí.)

ʻI hono ako ʻe he kau akó ʻa e ngaahi talanoa fakatātā ʻa Sīsū fekauʻaki mo e puleʻanga ʻo e langí, te ke lava ʻo fakaafeʻi kinautolu ke nau akoako fakahoko ʻa e taukei “Ko e Mahino ʻa e Ngaahi Fakataipe ʻi he Folofolá” ʻi he Ngaahi Taukei Ako Folofolá. Te ke lava ʻo fakaʻaliʻali mo vahevahe ʻa e fanga kiʻi tokoni ko ʻeni ki hono maʻu ha mahino ki he fakataipe ʻi he folofolá:

  1. Feinga ke ʻiloʻi ʻa e fakataipé ʻaki hano kumi ʻa e ngaahi fakafehoanakí.

  2. Fekumi ki he fanga kiʻi tokoni fekauʻaki mo e ʻuhinga ʻo e fakataipé ʻi he fakamatala he folofolá pea ʻi he ngaahi futinoutí, ʻuluʻi vahé, Fakahinohino ki he Ngaahi Folofolá, pe ko e toe ngaahi maʻuʻanga tokoni kehé.

  3. Fakakaukau ki he fakataipé. Mahalo te ke fehuʻi loto pē, “ʻOku fēfē ʻa e puleʻanga ʻo e langí pe ko e Siasi ʻo Sīsū Kalaisí ?”

Fakaafeʻi e kau akó ke lau fakavave ʻa e Mātiu 13:24, 31, 33, 44, 45, mo e 47, ʻo kumi e ngaahi fakafehoanaki naʻe fai ʻe he Fakamoʻuí ki he puleʻanga ʻo e langí.

Te ke lava ʻo hiki ʻa e sētesi taʻekakato ko ʻení ʻi he palakipoé: ʻOku hangē ʻa e puleʻanga ʻo e langí ko e …

Fakaafeʻi e kau akó ke vahevahe e founga te nau fakakakato ai e sētesí ʻo makatuʻunga ʻi he meʻa ne nau ʻilo ʻi heʻenau lau e ngaahi vēsí. (ʻE lava ke kau ʻeni ʻi he ngaahi talí: ko ha tangata tō tengaʻi ʻakau lelei, ha tengaʻi mūsita, meʻa fakatupu mā, koloa kuo fufū ʻi ha manafa, ha tangata fakatau ʻoku kumi ki he ngaahi mataʻitofe, mo ha kupenga toutai. Hiki ʻa e ngaahi meʻá ni takitaha ʻi he palakipoé ʻi hono fakahoko mai ʻe he kau akó.)

Hiki e ngaahi potufolofola ko ʻení ʻi he palakipoé:

Fakaafeʻi e kau akó ke fili ha niʻihi ʻo e ngaahi talanoa fakatātaá ke ako mo ha hoa pe kulupu tokosiʻi. Poupouʻi kinautolu ke nau fekumi ki ha fanga kiʻi tokoni fekauʻaki mo e ʻuhinga ʻo e ngaahi talanoa fakatātā ʻoku nau akó. (ʻE lava foki ke vakai e kau akó ki he “Mātiu 13:3–9, 18–33, 43–50. Ko e hā e meʻa te tau lava ʻo ako mei he ngaahi talanoa fakatātā ʻo e tānaki fakatahá?” ʻi he Ngaahi Tokoni Fakafolofolá: Fuakava Foʻoú.) ʻE lava leva ke aleaʻi ʻe he ngaahi kulupú ʻa e ngaahi fehuʻi ko ʻení ki he ngaahi talanoa fakatātā takitaha ne nau laú:

  • ʻOku tatau fēfē ʻa e puleʻanga ʻo e langí, pe ko e Siasi ʻo Sīsū Kalaisí, mo e kaveinga ʻo e talanoa fakatātā ko ʻení?

  • ʻE kaunga fēfē ʻa e talanoa fakatātā ko ʻení kiate kitautolu ʻi hotau kuongá?

  • ʻOku founga fēfē hono fakamālohia ʻe he Fakamoʻuí Hono Siasí he ʻaho ní?

Fakaafeʻi e kau akó ke vahevahe e ngaahi fakakaukau mo e ngaahi moʻoni naʻe aleaʻi ʻe heʻenau kulupú pea hiki kinautolu ʻi he palakipoé. Te ke lava ʻo fakamatalaʻi fakanounou ʻa e meʻa ʻoku nau fakamatalá ʻaki hono fakaʻaliʻali ʻa e moʻoni ko ʻení: ʻOku tānaki ʻe he ʻEikí ʻa e kau māʻoniʻoní ki he puleʻanga ʻo e langí, ʻa ia ko Hono Siasí pea aʻu ki he puleʻanga fakasilesitialé.

Fili ha niʻihi ʻo e ngaahi fakakaukau ʻi he palakipoé, pea kole ki he ngaahi kulupu naʻa nau hiki iá ke fakamatalaʻi lahi ange. Te ke lava ʻo fakaʻaongaʻi ha ngaahi fehuʻi lahi ange hangē ko ʻení ke tokoni ke fakaʻaongaʻi ʻe he kau akó ʻa e ngaahi talanoa fakatātā ʻa e ʻEikí kiate kinautolu (ʻe lava ke tali leʻo lahi ʻe he kau akó ha niʻihi ʻo e ngaahi meʻá ni, fakalaulauloto ki ha niʻihi, pe hiki ʻiate kinautolu pē ʻa e ngaahi talí):

Ko e Uité mo e Teá

Fakatokangaʻi ange: Te ke lava ʻo fakahinohino ʻa e kau akó ki he ngaahi fakaʻuhinga ʻa e ʻEikí ki he talanoa fakatātā ko ʻení ʻi he Mātiu 13:36–43 pea ʻi he Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 86.

  • ʻOkú ke pehē ko e hā e ʻuhinga ʻoku fakaʻatā ai ʻe he ʻEikí ke tupulaki ʻa e kau māʻoniʻoní ʻi he lotolotonga ʻo e kau faiangahalá? Ko e hā ha meʻa te ke lava ʻo fai ke kei faivelenga ai lolotonga hono ʻākilotoa koe ʻe he ngaahi ivi tākiekina koví?

Ko Ha Foʻi Tengaʻi Mūsita

  • Ko e hā e meʻa te tau lava ʻo fai ko e Kāingalotu ke tokoni ke kei tupulaki ʻa e Siasi ʻo e Fakamoʻuí? Kuo tāpuekina fēfē hoʻo moʻuí ʻi hono fakamafola ʻo e ongoongoleleí mo tokoni ke tupulaki ʻa e Siasí?

Meʻa Fakatupu

  • Kuó ke mātā fēfē hono fakatupulaki ʻe he ongoongolelei ʻo Sīsū Kalaisí ʻa e kakaí pe tukui koló? Ko e hā ha ngaahi founga ʻe lava ke hoko ai e kāingalotu ʻo e Siasí ko ha meʻa fakatupu ʻi he tokoni ke fakatupulaki mo tākiekina e māmaní ki he leleí?

Mataʻikoloa ʻi ha Manafa mo e Mataʻitofe Leleí

  • Te ke fakamatalaʻi fēfē ʻa e mahuʻinga ʻo e Siasi mo e ngaahi akonaki ʻa e ʻEikí ʻi hoʻo moʻuí?

Ko Ha Kupenga

Fakatokangaʻi ange: Naʻe fakamatala ʻa ʻEletā D. Toti Kulisitofāsoni ʻo kau ki he kupenga ʻo e ongoongoleleí ʻi heʻene lea “Ko e Tokāteline ʻo e Kau Maí” (Liahona, Nōvema 2022, 53–56).

  • ʻOkú ke pehē ʻoku ʻuhinga ki he hā ʻa e tānaki ʻe he ʻEikí “ʻa e [faʻahinga] kehekehe? (Mātiu 13:47). ʻE tāpuekina fēfē koe ʻe he kakai kehekehe ʻi he ongoongoleleí?

Ke fakaʻosí, te ke lava ʻo fakaafeʻi e kau akó ke nau vakaiʻi ʻa e lisi naʻa nau faʻu ʻi he kamataʻanga ʻo e ʻekitivitī ako ko ʻení pea tānaki atu ha ʻuhinga ʻe taha ʻoku hoko ai ʻa e Siasí ko ha konga mahuʻinga ʻo ʻenau moʻuí.

Foki ki he “Ngaahi ʻEkitivitī Ako ke Fili Mei Aí.”