Fuakava Foʻoú – Tohi Lēsoni ʻa e Faiako ʻInisititiutí

ʻOku ʻomi ʻe he lēsoni takitaha ha ngaahi fakakaukau ki hono poupouʻi ʻo e ako fakatāutahá. Naʻe akonaki ʻa Palesiteni Lāsolo M. Nalesoni ʻo pehē:

ʻOku mātuʻaki mahuʻinga e femoʻuekina fakaʻaho ʻi he folofola ʻa e ʻOtuá ki heʻetau moʻui fakalaumālié ʻo tautautefito ʻi he ngaahi ʻaho ko ʻeni ʻo e fakautuutu e moveuveú. ʻI heʻetau keinanga fakaʻaho he folofola ʻa Kalaisí, ʻe fakahā mai ʻe he folofola ʻa Kalaisí e founga ke tau tali ʻaki e ngaahi faingataʻa naʻe ʻikai ke tau lavelaveʻiloa te tau fehangahangai mo iá. (“Fanongo kiate Ia,” Liahona, Mē 2020, 89)

Fakakaukau ki ha ngaahi founga ke fakaafeʻi, poupouʻi, mo tokoniʻi ai e kau akó ke ako ʻenau folofolá ʻi he lolotonga ʻo e uiké. Hangē ko ʻení, te ke lava ʻo ʻave ha ngaahi pōpoaki ʻe tokoni ki he kau akó ke nau ako e konga folofola kuo vahe ki he uiké pea haʻu mateuteu ki he kalasí ke vahevahe e ngaahi fehuʻí mo e ngaahi fakakaukaú. ʻOku maʻu e ngaahi fakakaukau ki he pōpoakí ʻi he kamataʻanga ʻo e lēsoni takitaha. ʻOku nau faʻa fekauʻaki mo ha taha ʻo e ngaahi fili ki he ʻekitivitī ako ʻi he lēsoní.

Hangē ko ʻení, ko ha ngaahi fakakaukau ʻeni ʻo e ngaahi pōpoaki te ke lava ʻo ʻave ki he kau ako ʻoku nau ako e Sione 1:

• Fakalaulauloto ki he meʻa te ke lava ʻo ako fekauʻaki mo Sīsū Kalaisi mei Hono ngaahi fatongiá mo e ngaahi huafa naʻá ke ʻiloʻi ʻi he Sione 1:1–14.

• Lau ʻa e Sione 1:35–51 ke ʻiloʻi ʻa e ʻuhinga ʻoku mahuʻinga ai ke fakaafeʻi ʻa e niʻihi kehé ke nau haʻu kia Kalaisí. Fakakaukau ke fakaafeʻi ha taha ke mo ʻalu ki he ʻinisititiutí ʻi he uiké ni.

Te ke lava foki ʻo toe vakaiʻi e ngaahi fiemaʻu ʻa e kau akó ʻaki hono fakaafeʻi kinautolu ke fakahoko atu ha ngaahi fehuʻi ʻoku nau maʻu fekauʻaki mo e konga folofolá. ʻI he ngaahi fetuʻutaki kehé, te ke lava ʻo fakaafeʻi e kau akó ke kamata hono aleaʻi ha kaveinga mo honau kaungāakó kimuʻa ʻi he kalasí. Fakakaukau ki ha ngaahi founga ke tokoniʻi ai e kau akó ke aʻusia ʻenau ngaahi taumuʻa akó mo fakaloloto ʻenau manako ke ako folofola fakatāutahá.

ʻOange ha taimi ki he kau akó ke fakahoko ai ha ngaahi fehuʻi mo vahevahe ha ngaahi fakakaukau mo ha ngaahi aʻusia. ʻE lava ke tokoni ʻeni ke nau fakafekauʻaki ʻa e folofolá ki heʻenau moʻuí. ʻOkú ne fakaʻatā foki ke ke vakaiʻi lelei ange ʻa e ngaahi fiemaʻu mo e meʻa ʻoku fakaʻamu ki ai ʻa e kau akó. Mahalo ko ha taimi lelei ʻeni ke muimuiʻi ai e ngaahi fakaafe mo e ngaahi aʻusia mei he kalasi kimuʻá.

ʻOku hanga foki ʻe hono ʻoange ha taimi ki he kau akó ke fakahoko ha ngaahi fehuʻi mo vahevahe ha ngaahi fakakaukau fekauʻaki mo e konga folofolá ʻo fakaʻatā ke nau tākiekina e huʻunga ʻo e fealeaʻakí. ʻOku totonu ke feliliuaki pē ʻa e lahi ʻo e taimi ʻoku fakaʻaongaʻi ki he vahevahé. ʻE fiemaʻu ke ke ʻiloʻi e taimi ke tokoniʻi ai e kau akó ke nau hoko ki ha taha ʻo e ngaahi ʻekitivitī akó, ʻa ia ʻe lava ʻo tokoni ke fakaʻaongaʻi ʻe he kau akó e meʻa ʻoku nau aleaʻí.

Ke kamataʻi e ʻeke fehuʻí mo e vahevahé, fakakaukau ki he ngaahi founga ko ʻení ke kamata ʻaki e ʻekitivitií:

• Toe vakaiʻi e ngaahi pōpoaki naʻá ke ʻave ki he kau akó lolotonga e uiké pe ko ha faʻahinga fehuʻi naʻa nau ʻoatu kiate koe.

• Fakaʻaliʻali ha ngaahi fakatātā pe ngaahi foʻi lea ʻoku fakatātaaʻi ai e ngaahi meʻa naʻe hoko pe ngaahi tefitoʻi akonaki ʻi he konga folofolá.

• ʻEke ki he kau akó pe ko e hā ha ngaahi fehuʻi pe ʻilo te nau fie aleaʻi.

Te ke lava ʻo fakaafeʻi e kau akó ke fai ha ngaahi fehuʻi mo vahevahe ha ngaahi fakakaukau fakakalasi, ʻi ha fanga kiʻi kulupu iiki, mo ha hoa, pe ʻi ha founga kehe, hangē ko hono fakaʻaongaʻi e mītia fakasōsialé. Fakakaukau ke ʻoange ki he kau akó ha taimi ke toe vakaiʻi pe ako ai e konga folofolá kimuʻa pea nau vahevahé.

Fakatokangaʻi ange: Kapau ʻoku iku ha fehuʻi pe fakakaukau pau ki ha fealeaʻaki taʻeʻaonga, kumi ha ngaahi founga ke fakafoki mai ai e fealeaʻakí ki he ngaahi moʻoni mahuʻinga ʻi he folofolá. Mahalo ko e lelei tahá ke tali ha ngaahi fehuʻi hili ʻa e kalasí pe hili ha toe ako makehe. ʻOku SAI PĒ ke pehē, “ʻOku ʻikai ke u ʻilo.” Tau ako lahi ange ki heni pea vakai ki he meʻa te tau lava ʻo ako kimuʻa ʻi he kalasi hono hokó.”

Fakakaukau ki he founga ʻoku liliu ai e moʻui ʻa e kau akó ʻi heʻenau hoko ko ha kau ako ʻo e ongoongoleleí ʻoku fakafalala ange kiate kinautolú. ʻI heʻenau lava ʻo ako pē ʻiate kinautolú, te nau lava ʻo ʻunu ofi ange ai ki he Fakamoʻuí. ʻOku mahuʻinga ki he faiako faka-Kalaisí ʻa hono tokoniʻi e kau akó ke fakatupulaki ʻenau malava ke ako pē ʻiate kinautolú.

ʻOku tokoni e kalasi ko ʻení ki he kau akó ke fakatupulaki ha ngaahi taukei ʻe fakalahi ai ʻenau malava ke maʻu ha mahino mo talanoa fekauʻaki mo e folofolá. Ko e angamahení ʻoku fakahū e ngaahi taukei ko ʻení ʻi he ngaahi ʻekitivitī akó ke ʻoua te nau fakahohaʻasi e hokohoko ʻo e lēsoní. Ke maʻu ha tokoni lahi ange ʻi hono fakaʻaongaʻi e ngaahi taukei ko ʻení, ʻe lava e kau faiakó mo e kau akó ʻo vakai ki he Ngaahi Taukei Ako Folofolá ʻi he Gospel Library. ʻOku ʻomi ʻi he maʻuʻanga tokoni ko ʻení ʻa e fakahinohino ki he founga ke fakamatalaʻi, faʻifaʻitaki, mo fakaʻaongaʻi ai e taukei takitaha.

ʻI hono toutou fakaʻaongaʻi ʻe he kau akó e ngaahi taukei ko ʻení ʻi he kalasí, te nau ongoʻi ha loto-falala lahi ange ki heʻenau malava ke ako mei he folofolá. Kumi ha taimi ke muimuiʻi mo fakaafeʻi ai e kau akó ke vahevahe ʻenau ngaahi aʻusiá ʻo fakaʻaongaʻi e ngaahi taukei ko ʻení.

ʻOku kau ʻi he lēsoni takitaha ha ngaahi ʻekitivitī ako kehekehe ke fili mei ai. Vakavakaiʻi e ngaahi fiemaʻu ʻa e kau akó, pea fekumi ki he fakahinohino ʻa e Laumālie Māʻoniʻoní ʻi hoʻo fili e ngaahi ʻekitivitī ako ke fili mei aí ʻa ia ʻe lelei taha kiate kinautolú. Fakaʻaongaʻi e taimi ʻe fiemaʻú ke fakaloloto e mahino ʻa e kau akó kae lava ke nau ongoʻi e moʻoni mo e mahuʻinga ʻo e meʻa ʻoku nau akó. ʻOku faʻa lahi ange ʻa e ngaahi ʻekitivitī ako ke fili mei ai ʻe lava ʻo fakahoko ʻi ha kalasi ʻe tahá, ko ia ʻoua te ke ongoʻi kuo pau ke fakahoko kotoa kinautolu.

ʻE lava ke fakaʻaongaʻi e ʻuluaki lēsoni ʻi he naunau ʻa e faiakó ʻi he ʻaho ʻuluaki ʻo e kalasí ʻi he taimi pē te mou kamata ai lolotonga e taʻú. ʻE lava ke tokoni e lēsoni ko ʻení ke fokotuʻu ʻe he kau akó ha ʻātakai ako ʻoku malú, fokotuʻu ha ngaahi taumuʻa ki heʻenau akó, pea ako ha vakai fakalūkufua ʻo e Ngaahi Kosipelí pe ʻo e tohi Ngāue kia Fakahā.

ʻI hono akoʻi fakahokohoko ʻo e naunaú, fili ʻi he ngaahi ʻekitivitī ako ʻoku fakahoko taimi tatau mo e naunau ʻe ako ki he uiké. Hangē ko ʻení, ʻi he uike 4, te ke lava ʻo fakaʻaongaʻi e ngaahi ʻekitivitī ako totonu ʻoku kau ai e moʻoni ne maʻu ʻi he Mātiu 19–25 ʻi he naunau ʻa e faiakó.