”Tīhema 2–8: ʻKia Puritia Rātou ki te Ara Tika.ʻ Moronai 1–6,” Haere Mai, Whai Mai i Ahau—Mō te Kāinga me te Hāhi: Ko te Pukapuka a Moromona 2024 (2023)
”Tīhema 2–8. Moronai 1–6,” Haere Mai, Whai Mai i Ahau—Mō te Kāinga me te Hāhi: 2024(2023)
Minerva Teichert (1888–1976), Ka rumaki a Arama ki ngā wai o Moromona, 1949–1951, hinu i runga i te meitanaita, 35 7/8 × 48 īnihi. Wharepupuri Toi o Brigham Young, 1969.
Tīhema 2–8: “Kia Puritia Rātou ki te Ara Tika.”
Moronai 1–6
I pōhēhē a Moronai kua oti i a ia ngā mahi tuhituhi whai muri iho i tana whakamutu i ngā tuhinga a tōna matua mō ngā Nīwhai me tana whakarāpopoto i ngā tuhinga mō ngā Iarere (tirohia Moronai 1:1). He aha kē atu hei kōrero mō ngā iwi e rua kua whakangaromia rawatia? Engari kua kitea e Moronai ō tātou rā (tirohia Moromona 8:35), kātahi ka hikohiko tōna ngākau ki te “:tuhituhi i ētahi atu mea ruarua, e whai hua ai … i tētahi rā anamata” (Moronai 1:4). I mōhio ia tērā te rā e ahu mai ai te whakaparahakotanga whānuitanga, e kawe mai ana hoki te pōkaikaha nui mō ngā tikanga pirīhitanga, ā, mō te whakapono whānui hoki. Koinei pea i tukuna e ia ngā kōrero whakamārama e pā ana ki te hākarameta, te rumaki, te whakatau i te takoha o te Wairua Tapu, me ngā manaakitanga o te whakahuihui tahi me te hunga whakapono kia “puritia [tētahi me tētahi] ki te ara tika, … e whakawhirinaki ana ki ngā painga o te Karaiti, koia te kaituhi me te kaiwhakaoti o [tō tātou] whakapono” (Moronai 6:4). Ka whaitake tātou nā ēnei tirohanga utu nui, hei āpiti, me whakawhetai tātou i te mea i tiakina e te Ariki te oranga o Moronai kia taea ai e ia te “tuhi i ētahi atu mea ruarua” (Moronai 1:4).
He Whakaaro mō te Ako ki te Kāinga me te Hāhi
Māku a Ihu Karaiti e whai ahakoa ngā tauarotanga.
I a koe e pānui ana i Moronai 1, he aha te mea e hihiko ana i tō ngākau e pā ana ki te ū o Moronai ki te Ariki me tana karangatanga? He maha ētahi atu huarahi “e whakaparahako ai [tētahi] i te Karaiti”? (Moronai 1:2–3). Me whakaaro koe ki tāu e ū ai ki a Ihu Karaiti, i roto i ngā taima pū anō e aro atu koe ki ngā whakamātautau me ngā tauarotanga.
Me whakahaere ngā tikanga tapu o te tohungtanga kia rite ki ngā whakahau a te Ariki.
I te oma atu a Moronai mō tōna oranga i te wā i tuhi ia i ēnei upoko. He aha ia e tuhituhi ai mō ngā tikanga whakahaere pērā i te whakahaere i ngā tikanga tapu? Me whakaaro ki tēnei i a koe e pānui ana i a Moronai 2–6. He aha te tikanga ki a koe he mea nui ēnei kupu whakamārama ki te Ariki? Anei ētahi pātai hei ārahi i tō rangahau:
-
Whakaūnga (Moronai 2; 6:4).He aha ngā tohutohu a te Kaiwhakaora e whakaako ai i Moronai 2:2 ki a koe mō te tikanga tapu o te whakaūnga? He aha tāu hei whakamārama i te kōrero e mea ana kia “uhia, ā, kia whakamākia e te mana o te Wairua Tapu”? (Moronai 6:4).
-
Whakamanatanga pirīhitanga (Moronai 3).He aha tāu e kite nei i tēnei upoko mā konā āwhina ai i tētahi kia whakatakatū kia whakamanaia ki te pirīhitanga? He aha tāu e kite nei, nā konei āwhinatia ai tētahi ki te whakatakatū ki te mahi i tētahi whakamanatanga?
-
Ko te Hākarameta (Moronai 4–5; 6:6).He aha ngā mea hei mahi māu kia meatia te hākarameta koia te mea wairua nui o tō wiki?
-
Rumakitanga(Moronai 6:1–3).He aha tāu e pono tonu ai tō whakatutuki i ngā haepapa o te rumakitanga?
Ka pēhea tō panoni i ō whakaaro, āu mahi, tō whakatakatū rānei i ētahi atu mō ēnei tikanga tapu nā ngā mea kua akona koe?
Tirohia anōtia Whakaakoranga me ngā Kawenata 84:20.
Mahi whakaari. Ko tētahi huarahi pai kia maumahara i ngā mea e ako ana, arā, ko te whakamāramahia atu ki ētahi atu. Hei tauira, me mahi whakaari i ngā momo āhuatanga pēnei: Kei te rangirua tētahi hoa mēnā e rite ana ia mō te rumaki. Me pēhea tō karawhiu i a Moronai 6 hei āwhina i a ia?
Mā taku kai i te hākarameta au e whakatata atu ki a Ihu Karaiti.
Kāore e kore kua rongo koe i ngā karakia hākarameta, engari kua pēhea te nui o tō āta whakaaro ki ngā tikanga o ngā kupu? Tērā pea me tuhi iho ngā karakia hākarameta e rua he mea nā te maumahara noa. Kātahi ka whakatauritetia tāu i tuhi ai ki a Moronai 4:3 me 5:2. Kua kite koe i ētahi mea i ēnei karakia kāore anō koe kia kite i mua?
Me uru atu tētahi hīmene hākarameta i tō rangahau, pērā i “In Memory of the Crucified” (Hymns, no. 190).
E Atawhai ana ngā Apataki a Ihu Karaiti i ō Rātou ake Wairua.
He kōwhiringa takitahi te kōwhiringa ki te whai atu i te Karaiti, engari ka āwhinatia tātou e ō tātou hoa whakapono kia puritia tātou “ki te ara tika” (Morona 6:4–5). He aha tā ngā mema o te Hāhi i te wā i a Moronai hei whakakaha tētahi i tētahi? I a koe e pānui ana i te Moronai 6:4–9, kia āta whakaarohia ake ngā manaakitanga e ahu mai ana i te mea kua “tatauria ki waenganui i te iwi o te hāhi o te Karaiti” (Moronai 6:4).
Me āta whakaaro ake ki ngā tāngata e haere atu ana ki tō wāri, ki tō peka rānei. Kei konā tētahi e tika ana kia arohaina ia e koe—tērā pea ko tētahi mea hou, tētahi rānei kātahi anō ka hoki mai? Me pēhea koe e āwhina kia rite ake ngā āhuatanga e pā ai ki a rātou i te hāhi ki ngā mea i whakamāramahia ake nei e Moronai? (tirohia hei whakaaro anō My Covenant Path te “Strengthening New Members” rānei, arā, kei ngā whitiāhua i te Wharepukapuka Rongopai). Ka kitea ētahi mea hei hihiko i tō ngākau i te section I o tā Tumuaki Dallin H. Oaks karere “The Need for a Church” (Liahona, Noema 2021, 24–25).
I a koe e whakaaroaro ana he aha te tikanga o te “whāngaitia ki te kupu pai a te Atua” (Moronai 6:4), ka āwhina pea kia huri ō whakaaro ki te whāngaitanga o tētahi kākano, o tētahi pēpi rānei e tika ana māna—ā, ka ahatia mēnā kāore e atawhaitia ia. Tirohia Moronai 6:4–9 mō ngā whakaaro e pā ana ki tāu āwhina ki te “whāngai” i ētahi atu. He aha tā ētahi atu hoa whakapono hei whāngai i a koe?
Kāore e kaha kitea ana he aha e hirahira ai kia “tatauria ki waenganui i te iwi o te hāhi o te Karaiti”, ā, kia “putuputu te huitahi” i ngā huinga Hāhi. He aha tāu hei whakamārama atu he aha koe e whakawhetai ai he mema koe nō te Hāhi o Ihu Karaiti? (tirohia ērā atu wāhanga o tā Tumuaki Oaks karere ”The Need for a Church”).
Tirohia anōtia Ngā Kaupapa Rongopai “The Church of Jesus Christ of Latter–day Saints,” Wharepukapuka Rongopai.
Tirohia iho te whakaputanga mō tēnei marama mō ētahi atu whakaaro Liahona me For the Strength of Youth makahīni.
He Whakaaro mō te Whakaako Tamariki
He takoha tapu te Wairua Tapu.
-
E kaha whakahuahuatia ake ana te Wairua Tapu, te Wairua rānei i Moronai 2–6. Me ui atu pea ki ō tamariki kia kimihia ia whiti e whakahuatia ana Ia, pānuitia ēnei whiti kātahi ka whakarārangihia iho ngā mea e ako ai ō tamariki mō te Wairua Tapu. Me kōrero atu tētahi ki tētahi ngā wā i rongo ai koutou i te mauri o te Wairua.
Ka kai au i te hākarameta kia whakaatu ai taku maumahara tonutanga ki a Ihu Karaiti.
-
Pānuitia ngā karakia hākarameta ki ō tamariki kātahi ka whakawhitiwhiti kōrero mō ngā mea e taea te mahi e kaha ake te mauri e rangona i roto i te hākarameta. Tērā pea ka āwhina mēnā ka whakaarohia ake anō nei kei te haere mai tētahi hoa ki te huinga hākarameta mō te wā tuatahi. He aha tāu hei whakamāramahia atu tētahi hoa mō te tikanga o te hākarameta, ā, he aha hoki e tapu ai? Akiakina ō tamariki kia whakamahia tētahi mea i Moronai 4 i te 5 rānei i roto i ā rātou whakamāramatanga. Ka meatia e ngā tamariki nohinohi te whārangi mahi mō tēnei wiki te Gospel Art Book, no. 108 rānei.
-
Waiatahia ngātahitia tētahi waiata e akiaki nei i ngā tamariki kia huri ō rātou whakaaro ki te Kaiwhakaora, (pērā i “Reverently, Quietly,” Children’s Songbook, 26). Me parakatihi ki te noho mauritau i te wā o te hākarameta.
Ka taea te whakarite mō te rumakitanga.
-
Ko wai e taea kia rumakina? Āwhinatia āu tamariki ki te kimi i ngā whakautu ki tēnei pātai i Moronai 6:1–3. He aha te tikanga o te kōrero ki a koe kia mau tētahi “ngākau marū me tētahi wairua iro”? (Moronai 6:2). Me pēhea tēnei e āwhina ai i a tātou kia rumakina? Me kōrero atu ki ō tamariki he aha tāu hei whakarite mō te rumakitanga.
Ka haere tātou ki te hāhi ki te kai i te hākarameta me te tautoko tētahi i tētahi.
-
Kei te mōhio ō tamariki he aha koutou e haere ai ki te hāhi? Mā te pānui i a Moronai 6:4–6, 9 e āhei ai te kōrero tahi mō ētahi o ngā mea e mahia e tātou i te hāhi. Me tā pikitia rātou e pā ana ki tā rātou mahi i ēnei mea (pērā i te inoi, te whakaako, te waiata, me te kai i te hākarameta).
-
Whai muri iho i te pānui tahi i a Moronai 6:4, me titiro koutou ko ō tamariki ki ngā pikitia , arā, ki ngā tauira o ngā kai e whāngaia nei ō tātou tīnana kātahi ka whakatauritetia te whāngai i ō tātou tīnana ki te “whāngaitanga ki te kupu pai a te Atua.” Me mātaki anō i te whitiāhua “Children Sharing the Gospel” (Wharepukapuka Rongopai).
3:33Children Sharing the Gospel
Hei whakaaro anō, tirohia te terenga mō tēnei marama o te Friend makahīni.