Bongin Kaokan Bwaai ni Kabane

Katean Ana Ekaretia Iesu Kristo ibukiia Aika Itiaki ni Boong aika Kaitira bon kabanean taian taneiai aika kamimi n riki. Te moan taneiai ae kaoti e riki 10 te ririki mai imwaina i New York.

N te Tiburing 1820, te ataeinimwane ae arana Iotebwa Timiti e nakon te buakonikai irarikin mweengana n tataro. Iai ana titiraki ni kaineti ma kamaiuan tamneina, ao ni ingainga ni kan ataia “enga i buakoia botaki n [aaro] ae eti, bwa [e] aonga n ata ae na kaainna.” E ataia Iotebwa bwa e na bon kairaki ao ni kaekaki ana tataro iroun te Atua.

Kam riai n ataia bwa e aki ukoukora atakin te riai Iotebwa ngke tataro. Ma, e tataro bwa e na ata te koaua bwa e aonga ni karaoa ae riai. E bubuti Iotebwa ma nanona n onimaki ao ni mwakurii kaeka ake e roko irouna.

“Ni [kaekan] ana tataro ae [nako mai nanona], a kaoti te Atua te Tama ao Natina, Iesu Kristo, nakon Iotebwa ao ni moana “kaokan bwaai ni kabane’ (Mwakuri 3:21) n aron are e a kaman taekinaki n te Baibara. N te mii aei, e reiakinna bwa imwiin mateia moan Abotoro, E bua man te aonaaba Ana Ekaretia Kristo n te Nu Tetemanti.” A na manga kaokaki kaua reirei, te mwaaka, berita aika tabu ao otenanti n ana Ekaretia te Tia Kamaiu n rimoa rinanon Iotebwa Timiti.

E kamatoa n taekinna Iotebwa“…I a nooria uoman Aomata, are a bon kaangaanga kabwarabwaraan raneaneaia ao mimitongiia irou, man tei i etau inanon te akea. Temanna mai ibuakoia e taetae nakoiu, ni weteai n arau ao n taku, ni kotea are temanna—Natiu ae Tangiraki Teuaei. Ongo Irouna!”

Rinanon te mii ni burabeti are e karekea, e a ataia Iotebwa Timiti bwa e kinaaki iroun te Atua ao Iesu Kristo, a tabe ibukin kamaiuan tamneina, ao iai ana mition ae na karaoia. E karekea naba te reirei ae kakawaki i aon taekan anua, tamneia, ao kakannaton te Atu n Atua—ao bwa te Tama ao te Nati bon rabwata n Aomata aika maenako. Iesu Kristo bon natin te Atua n tamnei ao nrabwata.

E reiakinna Iotebwa Timiti bwa Tamara are i Karawa ao Iesu Kristo bon aomata aika a maenako. Te Tama iai rabwatana ae te iriko ao te rii ae kona n riingaki n aekan te aomata; te Nati naba; ma te Tamnei ae Raoiroi akea rabwatana ae te iriko ao te rii, ma bon te aomata ae te Tamnei.”

I kakoaua bwa kaotin te Tama ao te Nati nakon Iotebwa Timiti bon te moan bobou ni kaokan bwaai ni kabane ake a taekinaki man wiia burabeti ni kabane aika tabu man moan rikin te aonaba.”

Te kauoua n taneiai ae kamimi are e karekea katean ana ekaretia ae kaokaki te Tia Kamaiu bon rairan ao rokon ana Boki Moomon.

“E anganaki te bwaintangira ao mwakan te Atua Iotebwa Timiti n raira te rekooti are rimoa: Ana Boki Moomon— Kakoauan Taekan Iesu Kristo. … Te koroboki ae tabu aei [e] irianaki ma rongorongon ana mwakuri Iesu Kristo ibuakoia aomata n iteran te Aonaaba are i maeao imwiin Manga Utina. E reireia [Ana Boki Moomon] taekan te maiu aei ao e kabwarabwarai ana reirei Kristo, are e kakawaki nakon te kantaninga anne. Ngkai te boki ae tabu ae reitaki ma te Baibara, Ana Boki Moomon e kakoaua bwa aomata ni kabane bon naati mwaane ao aine iroun Tamara are i Karawa aika a tangiraki, ao iai Ana babaire mai ieta ibukin maiura, ao bwa Natina, Iesu Kristo, e taetae n te bong aei n aron taai ake rimoa.”

Ngkai membwa ngaira n ana Ekaretia ae kaokai te Tia Kamaiu, “Ti kakoauaa te Baibara ae ana taeka te Atua ngkana e eti rairana; ti kakoauaa naba Ana Boki Moomon bwa ana taeka te Atua.” Ana Boki Moomon bon Kakoauan taekan Iesu Kristo, e kamatoai koaua ake i nanon te Baibara, ao ni kaoti koaua aika kakawaki ake a bua man te Baibara.

Ana Ekaretia Iesu Kristo ibukiia Aika Itiaki ni Boong aika Kaitira e reireia bwa te Ekaretia ni koaua are kateaki iroun te Tia Kamaiu, ma te mwaaka mai karawa, reirei, ao berita aika tabu ma otenanti, a tia ni bua man te aba. Mwakoron taian taetae ni burabeti ibukin kaokakan bwaai ni kabane ni boong aika kaitira, a tia burabeti n rimoa ma abotoro n angan Iotebwa Timiti kiingin te Nakoanibonga. Aio bon te kateniua n kakai n riki imwain katean ana Ekaretia ae kaokaki te Tia Kamaiu.

Te Kariaiakaki n te Nakoanibonga bon te kariaiakaki n “tei [Ibukina] ao n mwakuri n Arana.” “Kiing n te Nakoanibonga bon kariaia ni kabongana te nakoanibonga ibukiia natin te Atua.”

Iaan ana kairiiri te Tama ao te Nati, e kautaki Ioane are te Tia Babetito n 1829, bwa e kaoka te kariaia ni bwabetito man te kateboaki inanon te ran ibukin kabwaraan buure. N te ririki naba anne, teniman mai ibuakoia moan Abotoro ake tengaun ma uoman—Betero, Iakobo, ao Ioane—a kaoka te mwakuri n abotoro ao n te kariaia n te nakoanibonga kiing.

Onoua te ririki imwiin katean te Ekaretia, n te Kirtland Tembora, Mote, Eriati, ao Eria angan Iotebwa tabeua riki kiing ni kaineti ma kakoroan nanon ana mwakuri te Atua ni boong aika kaitira.

E anga te kiing Mote ibukin ikotakin Iteraera.

Eriati e anga te mwioko n tararua n te euangkerio are e a anganaki Aberaam, n raonaki ma kaokan ana berita ae tabu Aberaam.

E anga Eria te kiing ibukin te mwaaka ni kabebae, te mwaaka are kabaei ni kabane otenanti are ti karaoia i aon te aba ma te maiu are akea tokina, n ai aron utu are a kabaeaki i aon te aba a na bon reitinako imwiin te mate.

Ngke tabe Iotebwa Timiti n raira Ana Boki Moomon, e karekea te kaotioti ae e na manga katea ana Ekaretia Iesu Kristo. Ma e tua te Uea bwa e na aki waekoa ni katea ana Ekaretia. Ma “rinanon taetae ni burabeti ao taian kaotioti,” e kaotaki nakon Iotebwa iroun te Uea “te bong … are [e] na waakina iai [manga] katean Ana Ekaretia.”

E kateaki te Ekaretia imwiin kaokan te nakoanibonga ao boretiakin Ana Boki Moomon. E otinako ana moan kaobi Ana Boki Moomon ni Maati 26, 1830, ao e kateaki te Ekaretia n Eberi 6.

Ana Ekaretia Iesu Kristo ibukiia Aika Itiaki ni Boong aika Kaitira … bon a ana Ekaretia Kristo ae kaokaki. E boboto te Ekaretia aei iaon maiun atibun te maninganinga ae kororaoi, Iesu Kristo, ao Ana mwakuri ni kamaiu ae akea tokina ma Mangautina. E a tia Iesu Kristo ni manga weteia Abotoro ao e a tia n anganiia te kariaia n te nakoanibonga. E kaoira ni kabane bwa ti na Nakoina ao Ana Ekaretia, ni karekea te Tamnei ae Raoiroi, otenanti ni kamaiu, ao ni karekea te kimwareirei ae teimatoa.”

Kaotin te Tama ma te Nati nakon Iotebwa Timiti, rairan Ana Boki Moomon, ao kaokan te nakoanibonga ma kiing ake ana manena a na bon riai ni moan reke ibukin katean ana Ekaretia te Uea 195 te ririki n nako ni karokoa ngkai.

N te O Tetemanti, e kabwaranakoa te mii Taniera i aon taekan te atibu are e koreaki man te maunga n akea baai ao ni kaonrakea te aonaba ae bwanin. Teuana te ririki imwin katean te Ekaretia, e tua te Uea nakon Iotebwa Timiti bwa kiingin uean te Atua e a manga oki kaua “ibukiia aomata iaon te aba” ao man te tai anne are e na butanako ana “euangkerio [Iesu Kristo] nako tabon aonaaba, kanga te atiibu are e koreaki iaon maunga n akea naba baai”

I kakoaua: E kakoroi bukin Ana berita Te Uea. E kabuta ngkai aonaba ana Ekaretia te Tia Kamaiu ao n riki bwa ana bwai ni mwakuri te Atua ni “boti bwai ni kabane, aika bwain karawa ma bwain aonaba, i nanoni Kristo.”

Ana mwakuri te Uea ni boong aika kaitira “bon te mwakuri are e katiiki nanoia ana aomata te Atua n roro nako; bon te botoniango are burabeti, ibonga ao uea are a tia n rinanona ni kukurei n tataekinna; a tia n rang n ingainga ma te kantaninga ae tamaroa nakon te bong are ti maeka inanona; ao ni kukurei ni kaungaaki n te bwai ae kakukurei mai karawa ao ni kimwareirei n te kantaninga are a tia n aneneaki ao ni koreaki n tatae ni burabeti ibukin ara bong aei.”

N tain koron te mwioko n tararua ni boong aikai, “te itoman ae bwanin ao ni bobonga raoi ao ni kororaoi, ao ikotakin taian mwioko n tararua, ao kiing, ao mwaaka, ao mimitong a na karaoaki, ao ni kaotaki man ana bong Atam ni karokoa te tai aei. Ao tiaki ti aio, ma bwai ake a tuai man kaotaki man moan karikan te aonaba … a na kaotaki … n aio, ae te mwioko n tararua ni kororaoin bongina.”

E reitia ni kabwarabwara riki te Burabeti Iotebwa, “Otenanti ni kabane ma mwakuri ana karaoaki man te nakoanibonga, iaan ana kairiiri ao ana tuatua Teuare Moan te Mwaaka inanon taai aika kakaokoro, a na riki aikai ni kororaoin bongina … bwa a na kakoroaki nanon taetae ni burabeti ake a nako mai wiia Burabeti aika Tabu.”

I tangiria ni kan taekina te rongorongo ae kakawaki man mimitong aei “te rongorongo ae raoiroi” bwa a na ongo aomata n te aonaba aei—te rongorongo ae e a tia ni kaokaki ana Euangkerio ma ana Ekaretia Iesu Kristo ni boong aika kaitira.

I kaoi ngkami bwa kam reiakina ao ni kakoaua te rongorongo aei. I berita bwa “naake a tataromwaka ni kamatebwaia rongorongon Kaokakin bwaai ao ni karaoia ma te onimaki a na kakabwaiaaki [rinanon mwaakan te Tamnei ae Raoiroi] ni karekei oin aia koaua ni mimitongina ao te kantaninga ni katauraoa te aonaba ibukin te berita ibukin Manga Okin ara Uea ao ara Tia Kamaiu, Iesu Kristo.” Tataro ma nanom bwa ko na karekei kaeka ao mwakuri nakon kaeka mai iroun te Atua, n aron are karaoia te ataeinimwane ae Iotebwa Timiti, e na rikirake am atatai nakon koaua aikanne.

I kakoaua bwa te Atua, te Tama ae Akea Tokina, bon Tamara. I kakoaua bwa Iesu Kristo bon ana Rikitemanna te Tama. Bon ara Tia Kamaiu ao te Tia Kabooi maiura.

Ao I kakoaua ma te kimwareirei bwa a kaoti te Tama ao te Nati nakon te ataeinimwane ae Iotebwa Timiti, ike ai moan naba Kaokan ana euangkerio te Tia Kamaiu n Boong aika kaitira. Ana Boki Moomon bon teuana naba te kakoaua ibukin Iesu Kristo ao kanoana bon ana taeka te Atua. E a manga oki kaua nakon te aba te kariaia n te Nakoanibonga n tei n onea mwiin te Tia Kamaiu ao ni mwakuri n Arana. Ao ana Ekaretia Iesu Kristo Ibukiia Aika Itiaki ni Boong aika Kaitira bon ana Ekaretia Kristo are n te Nu Tetemanti. I kaotia bwa bwaai ni kabane ake i taekin a bon koaua n aran ara Uea ae tabu Iesu Kristo, Amen.