Xwaklesinkil qach’ool chiqib’il qib’

Toje’ kink’ul jun li na’leb’ li kixtoch’ inch’ool chi yaal. Kik’ulman sa’ li Campeonato Nacional de Atletismo Masters re Estados Unidos—jun li aalinak choq’ reheb’ li cheek.

Jun reheb’ li kitz’aqon sa’ li aalinak re 1,500 metro, a’an laj Orville Rogers, 100 chihab’ wan re. Laj tz’iib’ kixye:

“Naq ke’xk’ut reetalil li elk, eb’ laj aalinanel ke’el, ut laj Orville sa’ junpaat kixk’ojob’ rib’ sa’ roso’jik li na’ajej, b’ar wi’ kikana xjunes yal chixjukunkil li roq re aalinak. Naq kiraqe’ li roso’jik aj aalinanel, toj wiib’ sut chik rik’in yijach ma naxchoy li aalinak laj Orville . Ka’ch’in chik ma 3,000 li komon ke’kana chi chunchu chi ink’a’ ke’eek’an re rilb’al naq naxik chi uub’ej—xjunes chi ch’anch’o, ut chi ink’a’ sa xch’ool.

“[A’b’an] naq ki’ok sa’ roso’jik lix b’eenik, li ch’uut ke’wakli, re xxorxorinkil xsa’ ruq’eb’ ut xjapb’aleb’ re. Naq kiwulak sa’ roso’jik lix b’e, q’ichq’ookeb’ re li komonil. Sa’ xk’ab’a’ xxorxorinkil sa’ ruq’eb’ li naab’al mil chi komonil, laj Orville kixtaw b’ayaq chik xmetz’ew. Li komonil jwal ke’saho’ xch’ool naq laj Orville kiwulak sa’ li meta ut kiq’aluuk xb’aaneb’ xkomon laj aalinanel. Laj Orville kib’antioxin chiru li komonil ut kisutq’i rochb’eeneb’ lix ak’ amiiw.”

A’in li ro’ aalinak naxb’aanu laj Orville, ut sa’ junjunq reheb’ li aalinak kikana ajwi’ sa’ xraqik. Maare wan ke’xwech’i raj laj Orville; xb’aan naq moko rilom ta raj chik xyalb’al ru sa’ xk’ab’a’ lix chihab’—chi moko rilom ta raj wank sa’ li na’ajej a’an xb’aan naq yal kixnajtob’resi roq lix k’anjel a’an choq’ reheb’ li komonil.

A’b’anan us ta junelik kiwulak sa’ xraqik, laj Orville kixtz’aqob’resi oob’ records mundiales sa’ li kutan a’an. Maajun reheb’ li ki’ilok re tixpaab’ raj naq tz’aqal yaal a’in, a’b’an moko li komonil chi moko eb’ li rech aj aalinanel a’aneb’ laj raqol aatin. Laj Orville maak’a’ k’a’ru kixmux ru ut eb’ laj ilol re moko ke’xkub’si ta xwankil. Ki’aalinak chi tz’aqal jo’ eb’ lix komon ut kixb’aanu jo’ li kipatz’man chiruheb’ chixjunil laj aalinanel. A’b’an xb’aan li xnimal lix ch’a’ajkilal—lix chihab’ ut xmetz’ew lix tib’el—kik’eeman sa’ ajl sa’ xyanqeb’ li neke’nume jun cient chihab’. Ut rik’in a’in kixtz’aqob’resi oob’ records mundiales.

Jo’ naq ki’ajman ru xnimal xkawilal xch’ool laj Orville re xb’eeninkil li b’e a’an rajlal sut, wulaj wulaj na’ajman ajwi’ xnimal xkawilal xch’ooleb’ li junjunq chi qas qiitz’in re ok sa’ li poqs re li yu’am, maare nanawman naq wech’b’ileb’ rix us ta yookeb’ chixyalb’aleb’ xq’e chiru chixjunil li ch’a’ajkilal re xtaaqenkil li Kolonel ut xpaab’ankileb’ li sumwank ke’ok wi’ rik’in a’an.

Maak’a’ naxye b’ar wanko sa’ ruchich’och’, maak’a’ naxye li qachihab’, a’an jun xb’eenil na’leb’ jo’ kristiaan choq’ qe chiqajunilo reek’ankil naq k’ulub’anb’ilo, naq raab’ilo ut aajel qu, ut naq wan rajb’al ut xyaalal li qayu’am, maak’a’ naxye li qawanjik malaj li qametz’ew.

Sa’ roso’jik li aalinak, li ch’uut chi tenamit ke’xk’e numtajenaq xkawub’ xch’ool laj Orville, ut ke’xk’e xmetz’ew re naq ink’a’ tixkanab’ aalinak. Maak’a’ naxye us ta sa’ roso’jik kiwulak. Choq’ reheb’ li ke’tz’aqon ut li ke’ilok, a’in q’axal nim wi’chik chiru yal jun aalinak. Wi naqak’e reetal, a’in jun reetalil li xchaq’al ru rahom li Kolonel chi k’anjelanb’il. Naq kiraqe’ laj Orville, ke’saho’ sa’ xch’ool sa’ komonil.

Jo’ chanchan li Campeonato a’an, eb’ li qateep sa’ li Iglees ut li qajunkab’al naru neke’wan choq’ na’ajej b’ar wi’ naqawaklesi qach’ool chiqib’il qib’—eb’ li komonil re sumwank li neke’k’eeman xmetz’ew xb’aan lix rahom li Kristo sa’ xk’ab’a’ li junajil—sa’ xtenq’ankil qib’ chiqib’il qib’ chixq’axb’al ru chixjunil li ch’a’ajkilal naqak’ul, xk’eeb’al qametz’ew ut xwaklesinkil qach’ool sa’ junajil chi maak’a’ li jit’ok. Aajel ru xtenq’ankil qib’ chiqib’il qib’. Li choxahil kawilal nachal rik’in li junajil, ut jo’kan naq laj tza wan xch’ool chiqajachb’al.

Chi yaal, maare wan qe nach’a’ajko’ chiqu xik sa li Iglees, a’ yaal k’a’ru naramok qe. Maare wan ani yoo chixyalb’al xq’e rik’in junaq li patz’om chirix li paab’aal, malaj wan xk’a’uxl chirix li komonil malaj li ch’a’ajkilal re li ch’oolej. Maare li jalan xtenamit malaj li rilb’al, malaj li xk’ulum malaj li jalan naril li k’a’aq re ru malaj nareek’a naq ink’a’ k’ulb’il sa’ lix na’aj. Maare ut ajwi’ a’aneb’ na’b’ej, yu’wa’b’ej reheb’ li k’uula’al ut kok’al li lub’luukeb’ ut tawajenaqeb’, malaj li ani moko sumsu ta li nawulak sa’ jun teep nujenaq rik’ineb’ li sumal ut li junkab’al. Maare li naxsik’ xkawil xch’ool re sutq’iik chirix naq ak naab’al chihab’ xwan chi najt, malaj wan ani nareek’a naq toj maji’ tz’aqal re ru ut maajun wa k’ulb’ilaq.

Li Awa’b’ej Russell M. Nelson kixye: “Wi wan ani sumsu sa’ laa teep li xe’xjach rib’, malaj wi jun saaj misioneer xsutq’i sa’ kab’l naq maji’ naraqe’ lix mision, malaj wi jun saaj kristiaan xlaj b’ayaq xpaab’aal, ink’a’ neke’raj ru naq teeraq aatin chirixeb’. Aajel ru naq eb’ a’an te’reek’a lix saq ruhil rahom li Jesukristo sa’ li qaatin ut li qab’aanuhom.”

Li na’leb’ naqak’ul sa’ li Iglees wan jun rajom ut a’an naq wanqo sa’ junajil rik’in li Qaawa’ xb’aan naq jwal aajel ru choq’ re li qachaab’il wanjik sa’ musiq’ej ut sa’ li qach’ool. Sa’ xk’ab’a’ li qasumwank noko’ok wi’ rik’in li Dios, li natikla rik’in li kub’iha’, sa’ qab’een wan xraab’al qib’ chiqib’il qib’ jo’ xcha’al lix junkab’al li Dios, xcha’al lix tib’el li Kristo, ut ink’a’ ka’ajwi’ re xjuch’b’al reetalil li k’a’ru tento taqab’aanu.

Li rahok ut li rilb’al qib’ jo’ kixb’aanu li Kristo jwal nim xtz’aq ut xsantilal. Li rahok narahok wi’ li Kristo a’an li saq ruhil rahok. Li Awa’b’ej Nelson kixye, “Li rahok nokoreek’asi “chixk’amb’al li qiiq chiqib’il qib’ [Mosiah 18:8] ruuchil xk’eeb’al chik li iiq sa’ qab’een chiqib’il qib’.”

Li Kolonel kixye, “Jo’kan te’xnaw naq laa’ex intzolom, wi wan rahok cherib’il eerib’.” Ut li Awa’b’ej Nelson kixye: “Li rahok a’an li eetalil li nanawman wi’ ani tz’aqal nataaqenk re li Jesukristo.” “Ch’olch’o ru li raatin li Kolonel: eb’ lix tz’aqal tzolom neke’waklesin, neke’tenq’an, neke’q’unb’esin ch’oolej, ut neke’aatinak chi chaab’il. … Chan ru naqaatinaheb’ ut noko’aatinak chirixeb’ li jalan, a’an tz’aqal aajel ru.”

Li kixye li Kolonel chirix a’in a’an moko ch’a’aj ta. Naru naqak’os ru rik’in li aatin a’in: B’aanu reheb’ laa was aawitz’in li nakawaj te’xb’aanu aawe. K’e aawib’ sa’ xna’aj laa was aawiitz’in ut b’aanu choq’ re li taawaj raj laa’at naq tixb’aanu choq’ aawe wi wankat raj sa’ xna’aj.

Li qarahom jo’ aj Kristiano choq’ reheb’ li qas qiitz’in numtajenaqaq wi’chik chiru li naqak’e reheb’ li qajunkab’al ut li qach’uut. Naqak’e sa’ ajl li qas qiitz’in jalaneb’ xpaab’aal malaj maab’ar neke’tz’aqon. Jo’ ajwiʼ li qas qiitzʼin nekeʼchal saʼ jalan chik tenamit ut li jalan jalanq xnaʼlebʼebʼ. Laa’o chiqajunilo xcha’alo lix junkab’al li Dios, ut a’an naxra chixjunileb’ li ralal xk’ajol. A’an naraj naq eb’ li ralal xk’ajol te’xra a’an ut naq te’xra ajwi’ rib’ chirib’ileb’ rib’.

Li Kolonel kixraheb’, kixxokeb’, ut kixxwaklesiheb’ li ani tz’eqtaananb’ileb’ ut ilb’ileb’ jo tz’ajeb’ ru. Taqlanb’ilo chixtaaqenkil li k’a’ru kixb’aanu li Kolonel. Nokotawli arin re xnimob’resinkil xchaab’ilal li Kristo sa’ li qayu’am ut wank jo’ li qaKolonel. Lix evangelio maawa’ yal re xnumsikil li tz’ilok-ix; a’an jun evangelio re wank jo’ li Kristo—re wank jo’ chanru wan a’an ut rahok jo’ chanru narahok a’an. A’an naraj naq toowanq choq’ jun tenamit Sion.

Naq wan chaq 20 chihab’ we, kinnumsi jun hoonal re nimla rahil ch’oolejil, ut chiru li hoonal a’an kiweek’a naq sa’ junpaat kisach li yaal chiwu chirix naq wan li Dios. Ink’a’ kinru chixch’olob’ankil chi tz’aqal li week’ahom sa’ li hoonal a’an, ka’ajwi’ kiweek’a naq sachenaqin tzaqal. Chalen chaq sa’ inka’ch’inal, junelik xinnaw naq lin Choxahil Yuwa’ wan aran ut naq naru tin’aatinaq rik’in. A’b’an chiru li hoonal a’an, ink’a’ chik kinnaw ma wan junaq li Dios. Maajun wa tz’aqal ink’ulum kama’an sa’ lin yu’am, ut kiweek’a naq lin k’ojleb’aal yoo chi t’ane’k.

Ut xb’aan a’an, nach’a’ajko’ chiwu xik sa’ li Iglees. Kinwulak, xb’aan inxiw yal re naq ink’a’ te’xye naq ink’a’ chik “nikinwulak”, malaj naq “ink’a’ chik tiik inch’ool,” ut kinxuwak naq te’xtaqla anihaq chink’aak’alenkil. Li k’aru tz’aqal kiwaj sa’ li hoonal a’an, a’an reek’ankil li rahok ut li tenq’aak xb’aaneb’ li wankeb’ sa’ insutam, moko xraqb’al ta li aatin chiwix.

Junjunq reheb’ li k’a’ru kinxuwa a’an naq te’xye chiwix li k’a’ru kinye laa’in chirixeb’ li komon naq a’aneb’ ink’a’ ke’wulak sa’ li Iglees chi kok’ aj xsa’. Li na’leb’ kinnumsi, kixk’ut chiwu jun na’leb’ jwal loq’ chirix k’a’ut naq taqlanb’ilo naq ink’a’ taqaraq aatin chiqix chiqib’il qib’.

Ma wan sa’ qayanq junaq li naxk’ul rahilal sa’ muqmu, ut naxuwak naq te’xnaw jalan lix yalb’al xq’e naxb’aanu, xb’aan naq ink’a’ naxnaw k’a’ru taayehe’q chirix?

Ka’ajwi’ li Qaawa’ naxnaw chi tz’aqal jo’k’ihal xnimal li ch’a’ajkilal naqanumsi chiqajunjunqal sa’ li aalinak re li yu’am a’in—li iiq ut li ch’a’ajkilal naqak’ul li ink’a’ na’ilman. Ka’ajwi’ li Kristo naxtaw ru chi tz’aqal li rahilal li naxjal li qayu’am ut li rahilal li maare junjunq qe xqak’ul chaq junxil malaj li toj nokoxtoch’ sa’ li kutankil a’in.

K’iila sut, naqaraq aatin chiqix qajunes qib’ rik’in xk’oxlankil naq tento raj naq najt wanko chi uub’ej sa’ li b’e. Ka’ajwi’ li Qaawa’ naxnaw chi tz’aqal li qak’ulub’ ut li qawanjik sa’ junjunqal, ut xb’aan a’an, ka’ajwi’ a’an li tz’aqal k’ulub’ej re xraqb’al aatin chirix li qab’aanuhom.

Ex was wiitz’in, choowanq jo’eb’ laj ilonel sa’ li seraq’ ut chiqawaklesi qach’ool chiqib’il qib’ sa’ li qab’eenik jo’ tzolom, maak’a’ naxye chan ru li qawanjik! Ink’a’ na’ajman naq taqaq’et li chaq’rab’ malaj taqakub’si xwankil li k’a’ru xaqab’anb’il. A’an tz’aqal li xkab’ xnimal ru taqlahom—xraab’aleb’ li qas qiitz’in jo’ naq naqara qib’ laa’o. Ut jo’ kixye li qaKolonel, “Jo’ ch’inal jo’ nimal xeb’aanu chaq reheb’ lin kok iitz’in a’in … , we laa’in xeb’aanu chaq,” ma us malaj ink’a’. Kixye ajwi’ qe, “Ut wi ink’a’ junajex, moko wehex ta.”

Taawanq hoonal sa’ li qayu’am chiqajunjunqal naq taqaj naq toohe’xtenq’a ut te’xwaklesi qach’ool. Chiqak’e qib’ anajwan re xb’aanunkil a’an junelik chiqib’il qib’. Naq naqab’aanu, nak’i xnimal li junajil ut nawan xna’aj li Kolonel chixb’aanunkil lix loq’laj k’anjel re qajalb’al ut qak’irtesinkil chiqajunjunqal.

Laa’ex li nekereek’a naq xekana chi najt sa’ li aalinak re li yu’am a’in, meekanab’ xik chi uub’ej. Ka’ajwi’ li Kolonel naru naxye b’ar tatwanq sa’ li hoonal a’in, ut a’an natoq’ob’ank-u ut tiik xch’ool. Li Kolonel a’an li xNimal ru aj Raqol Aatin sa’ li aalinak re li yu’am a’in, ut ka’ajwi’ a’an naxtaw ru chi tz’aqal xnimal li ch’a’ajkilal li yookat wi’ chi aalinak, chi b’eek, malaj chixjukunkil laa woq. A’an tixk’e sa’ ajl laa majelal, laa seeb’al, li na’leb nakak’ul sa’ laa yu’am, ut li muqmuukil iiq nakak’am, jo’ ajwi’ chan ru li rajom laa ch’ool. Maare laa’at ajwi’ yookat chixtz’aqob’resinkil li records mundial. Wanq laa woyb’enihom. Maakanab’ xik chi uub’ej! Kanaaqat! Hehe’ laa’at k’eeb’ilat sa’ ajl! Li Qaawa’ naraj aawu ut laa’o naqaj ajwi’ aawu!

A’ yaal b’ar wankat sa’ li ruchich’och’, maak’a’ naxye lix najtil, junelik chijultiko’q aawe naq laa Choxahil Yuwa’ ut laa Kolonel neke’xnaw aawu chi us ut nakate’xra chi tz’aqal re ru. Laa’at maajun wa nakatsach sa’ xch’ooleb’. Neke’raj aak’amb’al sa’ ochoch.

Maakanab’ ilok b’ar wi’ wan li Kolonel. A’an laa b’arb’ookil ch’iich’. Matnajto’ rik’in a’an. Ninch’olob’ xyaalal naq a’an yo’yo ut naq laa’at naru taak’ojob’ aach’ool rik’in. Ninnaw ajwi’ naq a’an yoo chixwaklesinkil aach’ool.

Chiqataaqe lix b’aanuhom li Kolonel ut chiqawaklesi qach’ool chiqib’il qib’, a’an a’in lin tz’aam sa’ xk’ab’a li Jesukristo, amen.