Akwa Mboho
Wɔŋɔre Esit Fo Nnɔ Jesus Christ: Edisana Enɔ eke Ikwɔ Nditɔ-ŋwɔŋ
Akwa Mbono Ɔfiɔŋ Duop 2025


10:36

Wɔŋɔre Esit Fo Nnɔ Jesus Christ: Edisana Enɔ eke Ikwɔ Nditɔ-ŋwɔŋ

Mmɔ edi mme etop enɔde mbet Jesus Christ, ikɔ ntiense abaŋade akpanikɔ eke mfiak-mmen-ndi ikɔ Abasi, ye akam emi esinde ke ikwɔ.

Kiet ke otu mme edidiɔŋ mbɔde ke utom mi ke Primary edi ke esit mi ekpep ndima ke mme usem emi edeme mi mitiŋke. Ami mmokop inemesit ke ndidiana ye Ndisana Owo oto ke ebuana usem eke edisana ikwɔ. Ndien akpan-akpan oto ke mmem-mmem ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ, Edisana Spirit ama akan ubiɔŋɔ eke usem onyuŋ ɔyɔhɔ esit mi ye uyo-odu Esie. Ke uyo nditɔ-ŋwɔŋ, esuan etop ima Abasi ye Eyen Esie, Jesus Christ ke aŋwaŋa akpanikɔ, emi odukde esit.

Okposukedi ami mikikponke ke primary, Spirit ama ekpep mi nte mme ikwɔ esie edide edisana, ndien mmɔ ekabare edi ubak ke ntuakibuot mi. Ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ enyene edisana odudu ke uwem mi enye onyuŋ emenere ukpɔŋ mi, ekpep mi nsinsi akpanikɔ, onyuŋ oduri mi ekpere Andinyaŋa ye ikɔ Abasi Esie.

President Dallin H. Oaks ama ekpep inikiet ete ke “Ndikwɔ ikwɔ edi usuŋ kiet emi ɔfɔnde akan ndikpep ukpepŋkpɔ mfiak-mmen-ndi ikɔ Abasi.” Mme ikɔ oro edi akpanikɔ ɔnɔ nnyin edi enehede edi akpanikɔ ɔnɔ nditɔ-ŋwɔŋ. Ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ edi ata ediye ŋkpɔ utom emi Abasi adade ɔtɔ mkpasip ikɔ ntiense ke mme esit ata mkpri mbet Andinyaŋa. Mme ete ye eka, mme adausuŋ ye mme andikpep ebɔɔk mkpasip oro nte mmɔ etiŋde ikɔ ntiense enɔ enyuŋ ekotde nditɔ-ŋwɔŋ nditiŋ ikɔ ntiense mbaŋa kpukpru se mmɔ efiɔkde ebaŋa Ete eke Heaven; Eyen Esie Jesus Christ; ye Edisana Spirit.

Ke mme akpatre isua utom mi, ami mmebiat ini ke ndikwɔ ŋyuŋ ŋkpep nto ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ kini nkerede mbaŋa esisit mbume:

  • Didie ke ikwɔ emi nditɔ-ŋwɔŋ emi ekpepde ke ini uyen ekeme ndikabare ndi usem spirit emi nditɔ-ŋwɔŋ ekemede ndida ntiŋ ikɔ ntiense ke nsuhɔ ini uwem mmɔ?

  • Didie ke ndikwɔ ikɔ Abasi akpanikɔ ekeme ndiŋwam nditɔ-ŋwɔŋ nditi Jehovah nte ubak ŋkpɔ ke ediomi mmɔ nyuŋ mbeŋe mmɔ idem nnɔ mme edinam Esie?

  • Ndien didie ke ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ ekeme ndiŋwam ŋwet ibet Abasi ke esit mkpri mbet emi?

Kini Primary ɔkɔtɔŋɔde ke isua 1878, akpa General President esie, Aurelia Spencer Rogers ama ɔdɔhɔ ete “ndikwɔ ikwɔ ekedi se anade enam.” Ikwɔ kpupkru ini esidi eti usuŋ ndida Mkpep nditɔ-ŋwɔŋ ikɔ Abasi. Ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ ekeme ndidi akpa usem spirit eke ekpri eyen koro mmem-mmem, inem ikwɔ eke owo etide ayak uyo ɔnɔ mme akpanikɔ odude ke ikɔ Abasi. Mme ikwɔ emi enyene ukeme ndidu ye nditɔ-ŋwɔŋ ke ofuri eyo uwem mmɔ, onyuŋ akabare edi ubak ŋkpo ke editiene mmɔ ye usuŋ uduot-obot kiet ndinɔ ikɔ ntiense mbaŋa Andinyaŋa.

Ndikpep Ukpep-ŋkpɔ Jesus Christ Nto Ikwɔ

Ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ ekeme ndidi akwa ŋkpɔ-utom kiet ndida mkpep ikɔ Abasi. Ubak ikwɔ etiŋ mbuk abaŋa uwem Andinyaŋa ye utom Esie. Efen ekpep abaŋa ido Esie, oruk nte mbuɔtidem Esie, idorenyin Esie, ye ima Esie. Ndien mme nsana ŋkan ikwɔ etiŋ ikɔ ntiense ebaŋa anana-adaŋa Uwa Usio-isop Esie ye ima emi ɔfiɔrɔde oto utom erinyaŋa oro.

Prophet Abasi, President Russell M. Nelson, ama ekekpep ete : “[Ikwɔ] ekeme ndika iso nnɔ eti ntuk ke anyan ini ebe ini nditɔ-ŋwɔŋ edide mkpri. … [Enye] enyene odudu ndinɔ edibɔk eke spirit. Enye enyene odudu ndikɔk. Enye enyene odudu ndiŋwam ke ntuakibuot; enye ayak nnyin ikere ibaŋa Uwa Usio-Isop [Andinyaŋa] ye Mfiak-mmen-ndi ikɔ Abasi ye mme ɔnɔ-ubɔhɔ ukpep ye mme edinam edimenere. Ikwɔ ɔnɔ nnyin odudu nditiŋ ekikere nnyin ke akam nyuŋ nnɔ ikɔ ntiense mbaŋa ndisana akpanikɔ.”

Nte mme ete ye eka, ye mme andikpep, utom nnyin esine ndiŋwam nditɔ-ŋwɔŋ ekeme ndibɔ mme eŋwɔŋɔ edidiɔŋ emi ke ndikokoi mkpep mmɔ akpanikɔ eke ikɔ Abasi emi odude ke ikwɔ. President Nelson ama ekpep ŋko ete ke, “Nditɔ-ŋwɔŋ ekeme ndikpep ukpepŋkpɔ ikɔ Abasi kini mmɔ ekpepde ndikwɔ ikwɔ ukem nte kini mmɔ ekpepde ukpepŋkpɔ ikɔ Abasi ke ubet ukpepŋkpɔ.” Mme ikwɔ emi ekeme ndinɔ ebiet unim mbuɔtidem-ɔyɔhɔde ye ikɔ Abasi emi owutde nditɔ-ŋwɔŋ Andinyaŋa onyuŋ aŋwam mmɔ ndikɔri nsin-idem nnɔ ikɔ Abasi Esie.

Ŋwed Abasi ekpep ete ke ikwɔ edinen owo emi otode esit edi ŋkpɔ inemesit ɔnɔ Andiyaŋa. Ami ŋkekere kpɔt mbaŋa inemesit emi uyo mme mkpri mbet Andinyaŋa edinɔde. Ami mmɔfiɔk ke ikwɔ akam mmɔ esim heaven nte ediwut mbuɔtidem mmɔ emi okotde Edisana Spirit ndisɔŋɔ nsinsi akpanikɔ ndien okot mbon efen suŋ-suŋ ete enyime ikot Andinyaŋa nditiene enye nyuŋ nyɔŋ ufɔk. Nte Elder Henry B. Eyring eke etide nnyin, edi ke mme ini edikop ntuk Spirit oro ke nnyin ibɔ ntiense kabaŋa nte Uwa Usio-Isop eke Andinyaŋa anamde utom ke uwem nnyin.

Akpanikɔ emi Ewetde edian ke Esit

Ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ ekeme ndidi utibe ŋkpɔ emi ekamade ke usuŋ isaŋ eke editiene emi nditɔ nnyin esaŋade. Ikwɔ ekpepde ke ini owo edide isua itiokiet enyene ukeme ndidu ye nnyin—onyuŋ ekeme ndifiak ndi kini ubiere, ini idomo, ini mfuhɔ mme ke ini inemesit. Ndusuk ke mme isua ke iso, ikɔ ikwɔ eke “Ami Nyetiene Uduak Abasi” ekeme nditie nte ɔsɔŋɔ eke spirit emi etienede etiŋ abaŋa ntiense eke Apostle Paul kabaŋa ubiɔŋ eŋwɔŋɔ Abasi. Mmidihge mmɔ ekeme nditi nnyin ete koro Abasi enimde enwɔŋɔ Esie, ediomi Esie ɔnɔ akwa ndɔŋesit ye ebiet ubɔhɔ onyuŋ okot nnyin ndisin idorenyin ye ɔsɔŋɔ nnyin mfɔn-mfɔn ke Jesus Christ ye ke odudu uwa usio-isop Esie.

Ikpɔ mbon ufɔk Abasi ke ofuri ererimbot, ke mme ini afanikɔŋ, esiwak nditi nyuŋ ŋwɔŋɔre mbine mme ikwɔ Primary emi mmɔ ekekpepde nte nditɔ-ŋwɔŋ. Eke ediwak owo, mme ikwɔ emi ama aŋwam ndibɔp ŋtɔŋɔ mbuɔtidem mmɔ ke Jesus Christ onyuŋ awak ndidi akpa itie emi ŋkabare esit ntiene ikɔ Abasi Esie ɔtɔŋɔde. Mme ete ye eka, ye mme andikpep ebɔk mbuɔtidem oro ke mme isua ebede ke ndikpep, ndikwɔ ikwɔ, ye nditiŋ ikɔ ntiense nnɔ nditɔ-ŋwɔŋ ke ntiŋenyin.

Eyeneka ŋwan kiet ama abuana ye ami ete ke imɔ imima ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ, ndien ke isua Edip ebede enye otoro enye nte se ikiŋwamde imɔ ke ŋkaiso ŋkabare esit ntiene ikɔ Abasi Jesus Christ. Owo ufɔk Abasi efen ama ɔnɔ ikɔ ntiense ete ke Primary ɔkɔtɔ mkpasip mustard mbuɔtidem ke ini mmimɔ ikidide nditɔ-ŋwɔŋ ndien oro okoyuŋ edi ntak emi mmimɔ ikifiakde idi Ufɔk Abasi Ɔbɔŋ ke ini mmimɔ ikidide isua Edip ye duop. Andiyaŋa ɔkɔŋwɔŋɔ ke, “Iberedem … eyekpep mbufo kpukpru ŋkpɔ, onyuŋ anam mbufo eti kpukpru ŋkpɔ.” Ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ ekeme ndidi usuŋ kiet eke eŋwɔŋɔ emi ɔwrɔde osu.

Ikwɔ Primary efen etiŋ abaŋa odudu ekpri mbuɔtidem ye edibighi ikɔ ntiense ete:

Nte ami ŋsaŋade ye Jesus nyɔŋ ufɔk mi ke enyɔŋ,

Enye eyediɔŋ me ye Spirit Esie onyuŋ ɔyɔhɔ mi ye ima Esie,

Okpuhɔde esit mi ke nsinsi onyuŋ aŋwam mi ndinehde ŋkut usuŋ.

Ami nyesaŋa ye Jesus, ndien Enye eyesaŋa ye ami.

Nte nditɔ-ŋwɔŋ ekwɔde, mmɔ etiŋ udɔŋ owo mbet enyuŋ ekpep usuŋ eke uwem ediomi. Spirit ekeme ndida ikwɔ ewet nsinsi akpanikɔ esin ke mfefere esit mmɔ. Ndien ke edikem ini, nditɔ-ŋwɔŋ ekeme ndimek ndiwɔŋɔre esit ye uwem mmɔ mbine Jesus Christ ke ndinam nyuŋ nnim edisana ediomi ye Enye.

Nditi Ediomi Nnyin nyuŋ Mbeŋeidem Ndibɔ mme Edinam Ikɔ Abasi

Edisana ikwɔ ekeme ndiŋwam ŋwed ukpepŋkpɔ Christ nsin ke ukpɔŋ onyuŋ ebeŋe nnyin idem ndibɔ edinam ikɔ Abasi Esie. Enye adian ukpepŋkpɔ Andinyaŋa ye ibuot editi ŋkpɔ nnyin ye owo-mbet nnyin ke Enye

Nte mme adausuŋ ke Primary, nnyin imiyene eti ifet ye edisana ubiɔŋ utom ndikut ete ke ekpep ikwɔ ke Primary ye inemesit, ye ukeme ndifiɔk ukpepŋkpɔ, ŋko ye odudu Spirit. Emi esine ndikot nditɔ-ŋwɔŋ ndifiɔk se mmɔ ekopde nte mmɔ ekwɔde ikwɔ nyuŋ ŋwam mmɔ ndifiɔk ete ke mme ekikere oro oto Edisana Spirit. Mme utom emi aŋwam ndibeŋe nditɔ nnyin idem nnɔ ndisana edinam ikɔ Abasi, oruk nte uduɔkmmɔŋ ye ndori ubɔk, ukem ke ndiŋwam nditi ediomi mmɔ nte mmɔ enamde eŋwɔŋɔ mmɔ ye Abasi edi obufa ke ofuri ini.

Ke Akpatre Udia Mbubreyo, ke Andinyaŋa ama ekenim udia-Ɔbɔŋ, Matthew ewet ete “Ekem ke mmɔ ema ekɔkwɔ ikwɔ, mmɔ ewɔŋɔ eka ke obot Olives.” Ke udua kiet-kiet, mbon mfiak-mmen-ndi ufɔk Abasi Jehovah emi eduɔkde mmɔŋ enyuŋ ebɔde ndori-ubɔk, esinede nditɔ-ŋwɔŋ emi eduɔkde mmɔŋ emi ekpride esim isua itiaita, ebeŋeidem ndidia udia-Ɔbɔŋ. Oto ke ndikwɔ nsasana ikwɔ, nditɔ Abasi enyene eti ifet kiet ndibeŋe esit mmɔ nnɔ edisana edinam oro ndida enyiŋ Esie ndori ke idem mmɔ, nditi Enye kpukpru ini, nyuŋ nnim ibet Esie.

Akpatre Ikɔ-ntiense

Ndima ufan mi, ami nnɔ ikɔ ntiense nte ke ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ ekpep nsinsi akpanikɔ ye ukpepŋkpɔ emi adade nnyin ebine Jesus Christ ye ikɔ Abasi Esie. Ami mmokot mbufo ndise ewe akpanikɔ ewetde esin ke esit mbufo oto ke ndikpep mme ikwɔ emi nyuŋ ntiŋ ikɔ ntiense nnɔ mme mkpri mbet Andinyaŋa emi kabaŋa mme akpanikɔ oro nte afo ekpepde mmɔ eti etop eke ikɔ Abasi ke ikwɔ.

Ami mmɔfiɔk nte ke Ete eke Heaven nnyin, ke ntak anana-adaŋa ima Esie, ɔkɔdɔŋ Edima Eyen Esie edi ererimbot man edikpep nnyin, ediwut nnyin usuŋ, onyuŋ edifak nnyin oto ke Uwa Usio-Isop Esie.

Ami mmɔfiɔk ke uwem ye utom Andinyaŋa edi akpanikɔ onyuŋ edi eke idemowo kiet-kiet. Ŋwed Abasi ɔyɔhɔ ye mbuk abaŋade erikɔk Esie, mfɔn-ido Esie, ye utibe-ŋkpɔ Esie.

Ami mmɔfiɔk ke Ete eke Heaven okop onyuŋ ɔbɔrɔ akam ofuri esit nditɔ Esie, isehe isua emana, ndaha ye usem mmɔ. Enye akpaŋ-utɔŋ okop ndedibe mkpeubɔk esit mmɔ.

Ami nnɔ ikɔ-ntiense nte ke Gethsemane, Jesus Christ ama obiom udop idiɔkŋkpɔ, ukut, ye ubiak nnyin. Enye ekenyime ndibɔ ndutuhɔ ke ntak ima emi Enye enyenede ɔnɔ nnyin onyuŋ ɔnɔ nnyin ufaŋ ndibɔ erifen-nnɔ nyuŋ mfiak nyɔŋ ufɔk.

Ami mmɔfiɔk nte ke nnyin idi nditɔ Abasi, ebotde ke mbiet Esie, enɔde edisana ukeme, enyuŋ ebɔde ikoot ndifiak nyɔŋ ŋkoduŋ ye Enye edieke nnyin imekde nditiene Jesus Christ.

Ami mmɔfiɔk ke Jesus Christ edi mfɔn-mma uwutŋkpɔ nnyin, ndien ke nte nnyin itienede enye ke ndiŋwam, ndifen nnɔ ye ndima mbon efen, nnyin iminehde ikabade itie nte Enye kusen-kusen

Ami mmɔfiɔk ke ndisana temple Jehovah edi ufɔk Esie mi ke ererimbot. Ke esit mmɔ, nnyin inam ndisana ediomi, ibɔ nsinsi eridiɔŋ, inyuŋ ikpep ediwak ibaŋa Enye inyuŋ inehede ikut iso Esie. Temple edi ebiet edibɔ-ukpep, ebiet edibɔ emem, ye ebiet mbeŋeidem nnɔ uwem nnyin.

Ami nnɔ ikɔ ntiense nte ke ukeme emi nnyin isinde ke ndikpep nyuŋ ŋkwɔ ikwɔ nditɔ-ŋwɔŋ nnɔ nditɔ nnyin idighe ediye ubak ŋkpɔ ke ido ukpono nnyin. Mmɔ edi mme etop enɔde mbet Jesus Christ, ikɔ ntiense abaŋade akpanikɔ eke mfiak-mmen-ndi ikɔ Abasi, ye akam emi esinde ke ikwɔ. Edisana ikwɔ ekeme ndiyama Uŋwana Christ ke idem andikop ndien ekeme ediŋwaŋa oro esin ke esit ɔkwɔ-ikwɔ. Ndima ufan mi, Jesus ke oyoyom nnyin ke mbukpɔŋ eyo. Ami ntiŋ ikɔ ntiense ntre ke edisana enyiŋ Jesus Christ, amen.

Mkpri ŋwed

  1. Dallin H. Oaks, “Worship Through Music,” Ensign, Nov. 1994, 10.

  2. “The song of the righteous is a prayer unto me” (Doctrine and Covenants 25:12).

  3. “Sacred music is a vital part of sacrament meeting and other Church meetings. … Members gather in sacrament meeting to remember Jesus Christ by partaking of the sacrament. They gather to build faith and testimony and to worship Heavenly Father and Jesus Christ. Music should be selected to help achieve these purposes. … The sacrament hymn should refer to the sacrament itself or to the sacrifice of the Savior” (General Handbook: Serving in The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints, 19.3, 19.3.2, Gospel Library).

  4. “I will put my law in their inward parts, and write it in their hearts” (Jeremiah 31:33).

  5. Aurelia Spencer Rogers, in “A History of the Primary Organization,” history.ChurchofJesusChrist.org.

  6. Russell M. Nelson, “Power and Protection Provided by Worthy Music” (Brigham Young University devotional, May 4, 2008), 4, 5, speeches.byu.edu.

  7. Russell M. Nelson, in “Keep Singing Songs That Teach Doctrine, Says President Nelson” (video), ChurchofJesusChrist.org.

  8. “We hope leaders, teachers, and members who are called on to speak will turn often to the hymnbook to find sermons presented powerfully and beautifully in verse. …

    “Music has boundless powers for moving families toward greater spirituality and devotion to the gospel. Latter-day Saints should fill their homes with the sound of worthy music. …

    “Teach your children to love the hymns. Sing them on the Sabbath, in home evening, during scripture study, at prayer time. Sing as you work, as you play, and as you travel together. Sing hymns as lullabies to build faith and testimony in your young ones” (“First Presidency Preface,” Hymns, ix, x).

  9. See Doctrine and Covenants 25:12.

  10. “If you have felt the influence of the Holy Ghost … , you may take it as evidence that the Atonement is working in your life” (Henry B. Eyring, “Gifts of the Spirit for Hard Times” [Brigham Young University devotional, Sept. 10, 2006], 5, speeches.byu.edu).

  11. See Hebrews 6:17–19.

  12. See Moroni 7:41.

  13. John 14:26.

  14. “I Will Walk with Jesus,” Hymns—For Home and Church, Gospel Library

  15. Matthew 26:30.

  16. “Although the ordinance of the sacrament is for members of the Church, nothing should be done to prevent others from partaking of it” (General Handbook, 18.9.3). In particular, it is appropriate for little children to partake of the sacrament before they reach the age of accountability so they can develop greater appreciation for Jesus Christ’s sacrifice and prepare to enter into sacred covenants with God in the future.

  17. See “He Sent His Son,” Children’s Songbook, 34–35.

  18. See “Tell Me the Stories of Jesus,” Children’s Songbook, 57.

  19. See “A Child’s Prayer,” Children’s Songbook, 12–13.

  20. See “Gethsemane,” Hymns—For Home and Church.

  21. See “I Am a Child of God,” Children’s Songbook, 2–3.

  22. See “I’m Trying to Be like Jesus,” Children’s Songbook, 78–79.

  23. See “I Love to See the Temple,” Children’s Songbook, 95.

  24. See “Jesus Wants Me for a Sunbeam,” Children’s Songbook, 60.