Rokova na Veika Tabu
Taciqu kei na ganequ, na rokovi ni veika tabu e bucina na bula ni vakavinavinaka, vakalevutaka na marau dina, liutaka na noda vakasama kina ivakatakila, ka kauta mai na reki cecere ki na noda bula.
Ena ivola Na Lako Yani, eda lako vata kei Mosese ki na Ulunivanua o Orepi ena nona saumaki mai na nona cakacaka ni veisiga—e dua na ka e dodonu meda cakava kece—meda raica na vunikau kama e sega ni qeavu. Ni toro yani, “Sa qai kaci vua na Kalou mai na loma ni kau, ka kaya, I Mosese, i Mosese. A sa kaya, Koi au saka. A kaya na [Kalou], mo luvata tani na nomu ivava mai na yavamu, ni sa qele tabu na tikina ko sa tu kina.” Ena vakarokoroko cecere, yalomalua, kei na kurabui, a luvata o Mosese na nona ivava ka vakarautaki koya me rogoca na vosa ni Turaga me sotava na Nona ituvaki vakalou.
Ena ulunivanua tabu oya, na veika e sotavi e veirokovi ka veivakauqeti, e semati Mosese kina nona ituvaki vakalou, e dina, e usutu ni nona veisau mai na ivakatawa yalomalua ki na dua na parofita kaukauwa, a muataki koya kina dua na bula vou. Vakakina, o keda yadua e rawa nida veisautaka na noda bula vakatisaipeli me ivakarau cecere vakayalo meda cakava na bula dodonu me tiki tabu ni noda ivakarau ni bula vakayalo.
Na vosa vakarokoroko e rawa ni sema kina vosa vaka-Latina revereri, kena ibalebale meda “tu ka qoroqoro.” Ena rai vakosipeli, na ibalebale oqo e umani kina na yalo se itovo ni veirokovi bibi, loloma, kei na vakavinavinaka. Na ivakamacala ni veika tabu mai vei ira sa yalomalumalumu ka yalodina vua na Kalou kei Jisu Karisito e vakalevutaka na reki ki na yalodra.
Na rokovi ni veika tabu sa ivakatakila cecere sara ni itagede bibi vakayalo, sa vua ni noda sema ki na veika vakalou sa vakaraitaka na noda loloma kei na volekata na Tamada Vakalomalagi kei na noda iVakabula, o Jisu Karisito. E oka talega me dua na veika sotavi cecere ni yaloda. Na veika dodonu oqo e dusimaka na noda vakasama, yaloda, kei na bula vua na Kalou. Na kena dina, na veirokovi e sega walega ni ituvaki vakayalo, e utona sara ga—na yavu e tara cake kina na bula vakayalo, e bulia na isema vakatamata kina veika vakalou, vaka era vakavulica na luveda nira lagata: “Niu vakarokoroko, au kila e yaloqu ni voleka na Tamada Vakalomalagi kei Jisu.”
Nida tisaiplei i Jisu Karisito, eda sa sureti meda teivaka na isolisoli ni veidokai kina noda bula meda dolavi keda kina veiyaloni titobu kei na Kalou kei na Luvena o Jisu Karisito, salavata kei na vaqaqacotaki ni noda itovo vakayalo. Ke sa levu na yalo vakaoqo e yaloda, e sega ni vakabekataki na reki cecere kei na marau ena yaco kina noda bula, ka na lailai sara na gauna ni tagi kei na rarawa. Meda nanuma tiko ni noda rokova na veika tabu e vakaibalebale vakalevu kina veika eda cakava ena veisiga ka vaqaqacotaka na yaloda ni vakavinavinaka—e veivakurabuitaki, veidokai, kei na lomana na veika cecere ka vakalou.
Ka ni rarawa, eda bula tiko ena vuravura eda sa sega ni rokova na veika tabu e sa luluqa ka sega ni kilai. Ka dina, e taleitaka o vuravura na ka e sega ni rokovi, me vaka na kena digovi e dua na mekasini, parokaramu ni tv, se ena monalivaliva. Na kena yali na rokovi ni veika tabu e vakavurea vakalevu na vakawaleni ni itovo kei na sakasaka ni ivakarau, ni rawa ni teteva yani e dua na itabatamata me luluqa ka botea yani na itabatamata e tarava mera kune rarawa.
Na tawaveidokai ena muataki keda tani talega mai na isema e vakarautaka na veiyalayalati kei na Kalou ka vakalailaitaka na yalo ni noda itavi vua na Kalou. Tarava, eda na vakaleqai nida kauwaitaka ga na noda tiko vakacegu, vakamarautaka na noda gagadre tarovi dredre, ka yaco kina vanua tawasavasava meda lecava na veika tabu, vakakina na Kalou, ka tarava na keda ituvaki vakalou ni da sa luvena na Tamada Vakalomalagi. Na tawaveidokai kina veika tabu e vakuria na takete nei vunimeca me vakataotaka na noda sala gugumatua ni ivakatakila, ka sa ka bibi kina noda vakabulai vakayalo nikua.
Na ibalebale kei na bibi ni kena rokovi na veika tabu sa tuvai vakavinaka tu ena ivoilanikalou taucoko. Dua na tikina ena Vunau kei na Veiyalayalati e vakatakila noda rokova na Tamada Vakalomalagi kei na Luvena o Jisu Karisito, e ka bibi vei ira era saga mera rawata na matanitu silesitieli.
Ena lotu eda tovolea meda rokova na Tamada kei na Luvena ena ivakarau ni veirokovi cecere kei na veidokai ena veika kece, oka kina noda matanataka na Nodrau ivakarau. Na veidusimaki ni Yalo Tabu e tiki bibi ni kena vakadeitaki ni kena matanataki na ituvaki ni ivakarau tabu oqo, ivakaraitaki, kei na nodrau ivakarau vakalou na Tamada kei na Luvena. Meda qarauna meda kua ni bulataka na ivakarau e rawa ni vagolei keda tani mai na noda vakanamata vua na Tamada Vakalomalagi kei na Luvena o Jisu Karisito kei na Nodrau ivakavuvuli, kei na vakayagataki ni tekinolaji, oka kina na a isosomi (AI) me kauta mai na itukutuku kei na iyaloyalo.
Na ivakavuvuli vata oqo e vakayagataki ki na ivurevure cava ga ni itukutuku e kune ena veitaratara vakadonui ena jenala ni Lotu. Na lesoni yadua, ivola, ivolavakarau, kei na itukutuku, era vakarautaki vakamatau ka vakadonui ena veidusimaki ni Yalo tabu me raici meda tutaka tiko ga na dodonu tabu, yavu ni bula, kei na itagede ni kosipeli i Jisu Karisito. Wale ga qo e vakatavulica o Elder David A. Bednar vei ira na itabagone qase ena Lotu: “Me kosovi na basoga ni sala vereverea ni bula vakayalo kei na tekinolaji, e dodonu vei ira na Yalododonu Edaidai mera yalomalumalumu ka masulaka (1) mera kila na ivakavuvuli vakosipeli ena rawa ni dusimaka na nodra vakayagataka na a isosomi ka (2) tovolea me tiko kei ira na Yalo Tabu kei na isolisoli vakayalo ni ivakatakila.”
Taciqu kei na ganequ lomani, me vaka na veimedreyaki ni tekinolaji nikua, e sega ni rawa ni vakatotomuria na veika vakurabuitaki, talei, kei na marau e kune ena mataqali veidokai e bucuni mai na veivakauqeti ni Yalo Tabu. Nida tisaiplei i Jisu Karisito, eda gadreva meda qarauna meda kua ni malumalumu nida sema vua na Kalou kei na Luvena nida vakayagataka na AI-ena kena vakarautaki na itukutuku kei na itaba tawakilikili. Meda nanuma tiko nida vakararavi ki na veika vakatekinoloji “liga ni tamata” e sega ni taucoko se rokovi kina na veivakauqeti, veilaveti, ka ivakadinadina e rawa ga ni ciqomi ena kaukauwa ni Yalo Tabu. Me vaka a kaya o Nifai, “Oi kemuni na Turaga, au nuitaki kemuni, au na vakararavi tiko ga vei kemuni me tawamudu. Au na sega ni vakararavi kina liga ni tamata.”
Ena dua tale na ivakatakila, a vakasalataki kina o Josefa Simici ni valetabu e tara vua na Turaga e dodonu me vanua e rokovi kina o Koya. Ena gauna taucoko ni nona veiqaravi, na noda parofita lomani, o Peresitedi Russell M. Nelson, e vakamatatataka na bibi me da sokalou ena vakarokoroko ena valetabu. Ena vale ni Turaga eda vulica na veika ni noda curuma yani na iserau savasava i Tamada kei na Luvena. Au vulica vakalevu ka veivakauqeti talega ni imatai ni ka eda cakava nida curu yani ena valetabu ka vakarautaki keda meda vakaitavi ena cakacaka vakalotu tabu oya meda luvata na noda ivava ka veisau kina isulu vulavula. Me vakataki Mosese, kevaka sa lomada, eda na raica ni luvati noda ivava vakavuravura sa itekivu ni ikalawa kina vanua tabu ka vakavoui kina sala cecere ka vakalou cake.
Taciqu kei na ganequ, e sega ni gadrevi meda cabeta na dela ni ulunivanua, me vakataki Mosese, meda kunea na rokovi ni veika tabu ka veisautaka na noda bula vakatisaipeli kina dua na itagede titobu ni bula vakayalo kei na yalodina. E rawa nida kunea, me vakataka, noda sasaga meda taqomaka noda itikotiko raraba mai na veiuqeti kei vuravura. E rawa ni caka oqo nida masu ena yalodina kei na gugumatua vua na Tamada Vakalomalagi ena yaca i Jisu Karisito ka vakasaqara meda kila sara na noda iVakabula mai na vulici vagumatua ni vosa ni Kalou ena ivolanikalou kei na nodra ivakavuvuli na noda parofita. Kena ikuri, na veivakavoui vakayalo ena yaco mai nida saga meda rokova na veiyalayalati eda sa cakava vua na Turaga ena noda talairawarawa kina Nona ivakaro. Na sasaga oqo ena kauta mai na vakanomodi kei na veivakadeitaki ki na yaloda. Noda vakanamata kina ivalavala vakaoqo ena vukea me veisautaka na noda itikotiko me vanua rokovi ni idrodro vakayalo—me loqi tabu ni noda dui vakabauta e tiko kina na Yalo, me vaka a sotava o Mosese ena ulunivanua.
Eda na sotava talega na veisau vakayalo oqo ni da vakaitavi ena yalodina ena qaravi sokalou ena Lotu, kei na noda vagolea na yaloda vua na Turaga ena noda lagata vagumatua na serenilotu tabu. Nida vuki tani—vakataki Mosese—mai na veivagolei kei vuravura, vakabibi na noda talevoni se dua na ka e sega ni salavata kei na gauna tabu oqo, ena rawa meda rai vakatabakidua ki na tauri ni sakaramede, me vakanamata na noda vakasama kei na yaloda vua na iVakabula kei na Nona solibula veisorovaki vata kei na noda dui veiyalayalati. Na vakanamata kina sakaramede ena vakaqaqacotaka na veivakavoui tabu ni noda veiyaloni kei na iVakabula ka cakava na Siga ni Vakacecegu me ka rekitaki ka me veisautaka na noda bula.
Ena yaco, meda na sotava na veisau vakayalo oqo ki na noda bula vakatisaipeli ni da sokalou wasoma ena ulunivanua ni vale ni Turaga—na noda valetabu—ka saga meda bula ena nuidei ni veiyalayalati, vakabibi ni da sotava na veivakatovolei ni bula oqo.
Keirau sa sotava oti vakaveiwatini eso na gauna tabu ni ulunivanua ena veirokovi ni keirau saga me bulataka na ivakavuvuli oqo ena neirau bula, e yaco me veisautaka vakalevu na neirau bula vakatisaipeli. Au nanuma lesu me vakaga e nanoa na noqu taubale yani ena ibulubulu meu laki buluta na ikarua ni luvei keirau, a sucu dole ka sega ni bula rawa, ka se vakabulabula toka o watiqu e valenibula. Au nanuma na noqu a masu vagumatua ka rokova na Kalou, ka kerea meu vukei meu taqea rawa na gauna veibolei oqo. Ena gauna vata oya, au a ciqoma e dua na veivakadeitaki matata ka kaukauwa i yaloqu: ni na vinaka na veika kece ena neirau bula ke keirau vosota, ka taura matua na reki e kauta mai na bulataki ni kosipeli i Jisu Karisito. Me vaka na ka e sega ni lako curumi rawa, na rarawa ena gauna oya e yaco me veika tabu, ka rokovi, e dua na uluvatu e vukea na tokoni ni neirau vakabauta ka solia vei keirau na nuidei ena veiyalayalati keirau sa cakava vua na Turaga kei na Nona yalayala vei au kei na noqu matavuvale.
Taciqu kei na ganequ, na rokovi ni veika tabu e bucina na bula ni vakavinavinaka, vakalevutaka na marau dina, liutaka na noda vakasama kina ivakatakila, ka kauta mai na reki cecere kina noda bula. E vakatikora na yavada ena vanua tabu ka laveta cake na yaloda vua na Kalou.
Au vakadinadinataka vei kemuni ni da saga meda cokonaka na dodonu vakaoqo ena noda bula e veisiga, eda rawa ni vakalevutaka na noda yalomalua, vakalevutaka noda kila vinaka na lewa ni Kalou vei keda, ka vaqaqacotaka na noda nuidei ena yalayala ni veiyalayalati eda sa cakava vua na Turaga. Au vakadinadinataka ni gauna eda ciqoma kina na isolisoli ni rokova na veika tabu—ena ulunivanua ni vale ni Turaga, ena valenilotu, se ena noda dui vale—eda na vakasinaiti ena kurabui cecere ka qoroqoro ni da sema ki na loloma uasivi ni Tamada Vakalomalagi kei Jisu Karisito. Au vakadinadinataka ena vakarokoroko na dina oqo ena yaca tabu ni noda iVakabula ka Dauveivueti o Jisu Karisito, emeni.