Γενική Συνέλευση
Κανείς δεν κάθεται μόνος
Γενική συνέλευση Οκτωβρίου 2025


14:3

Κανείς δεν κάθεται μόνος

Το να ζούμε το Ευαγγέλιο του Ιησού Χριστού περιλαμβάνει να κάνουμε χώρο για όλους στην αποκατεστημένη Εκκλησία Του.

Ι.

Εδώ και 50 χρόνια, μελετώ τον πολιτισμό, συμπεριλαμβανομένου και του πολιτισμού του Ευαγγελίου. Ξεκίνησα με τα μπισκότα της τύχης.

Στην Τσάιναταουν στο Σαν Φρανσίσκο, τα οικογενειακά δείπνα των Γκονγκ τελείωναν με ένα μπισκότο τύχης και ένα σοφό ρητό όπως: «Ένα ταξίδι χιλίων μιλίων ξεκινά με ένα βήμα».

Η τύχη σε ένα μπισκότο τύχης

Ως νέος ενήλικος, έφτιαχνα μπισκότα τύχης. Φορώντας λευκά βαμβακερά γάντια, δίπλωνα και έδινα σχήμα στα στρογγυλά μπισκότα που μόλις είχαν βγει από τον φούρνο.

Φτιάχνοντας μπισκότα τύχης
Διπλώνοντας ένα μπισκότο τύχης

Προς έκπληξή μου, έμαθα ότι τα μπισκότα τύχης δεν είναι αρχικώς μέρος της κινεζικής κουλτούρας. Για να ξεχωρίσω την κουλτούρα των κινεζικών, αμερικανικών και ευρωπαϊκών μπισκότων τύχης, έψαξα για μπισκότα τύχης σε πολλές ηπείρους – όπως κάποιος θα χρησιμοποιούσε πληροφορίες από διαφορετικές τοποθεσίες για να εντοπίσει την εκτιμώμενη θέση μιας δασικής πυρκαγιάς. Κινεζικά εστιατόρια στο Σαν Φρανσίσκο, στο Λος Άντζελες και στη Νέα Υόρκη σερβίρουν μπισκότα τύχης, αλλά όχι τα εστιατόρια στο Πεκίνο, στο Λονδίνο ή στο Σίδνεϋ. Μόνο οι Αμερικανοί γιορτάζουν την εθνική ημέρα των μπισκότων τύχης. Μόνο οι διαφημίσεις στην Κίνα προβάλλουν «Αυθεντικά αμερικανικά μπισκότα τύχης».

Τα μπισκότα της τύχης είναι ένα διασκεδαστικό και απλό παράδειγμα. Αλλά η ίδια αρχή της σύγκρισης πρακτικών σε διαφορετικά πολιτιστικά περιβάλλοντα μπορεί να μας βοηθήσει να διακρίνουμε την κουλτούρα του Ευαγγελίου. Και τώρα ο Κύριος δημιουργεί νέες ευκαιρίες για μάθηση της κουλτούρας του Ευαγγελίου, καθώς η αλληγορία του Βιβλίου του Μόρμον και οι προφητείες των παραβολών της Καινής Διαθήκης εκπληρώνονται.

II.

Παντού οι άνθρωποι μετακινούνται. Τα Ηνωμένα Έθνη αναφέρουν 281 εκατομμύρια διεθνείς μετανάστες. Αυτό σημαίνει 128 εκατομμύρια περισσότερα άτομα από ό,τι το 1990 και περισσότερες από τρεις φορές τις εκτιμήσεις του 1970. Παντού, αριθμοί ρεκόρ νεοφώτιστων βρίσκουν την Εκκλησία του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων Ημερών. Κάθε Ημέρα του Κυρίου, μέλη και φίλοι από 195 γενέτειρες χώρες και επικράτειες συγκεντρώνονται σε 31.916 εκκλησιάσματα της Εκκλησίας. Μιλάμε 125 γλώσσες.

Συγκέντρωση με τους Αγίους στην Αλβανία
Συγκέντρωση με τους Αγίους στη Βόρεια Μακεδονία
Συγκέντρωση με τους Αγίους στο Κόσοβο
Συγκέντρωση με τους Αγίους στην Ελβετία
Συγκέντρωση με τους Αγίους στην Γερμανία
Συγκέντρωση με τους Αγίους στην Γερμανία

Πρόσφατα, στην Αλβανία, στη Βόρεια Μακεδονία, στο Κοσσυφοπέδιο, στην Ελβετία και στη Γερμανία, είδα νέα μέλη να εκπληρώνουν την αλληγορία του Βιβλίου του Μόρμον για το ελαιόδενδρο. Στο Ιακώβ 5, ο Κύριος του αμπελώνα και οι υπηρέτες Του ενδυναμώνουν τόσο τις ρίζες όσο και τους κλάδους του ελαιοδένδρου, συγκεντρώνοντας και εμβολιάζοντας όσους προέρχονται από διαφορετικές τοποθεσίες. Σήμερα τα τέκνα του Θεού συγκεντρώνονται ως ένα εν Ιησού Χριστώ. Ο Κύριος προσφέρει ένα αξιοσημείωτο φυσικό μέσο για να διευρύνουμε τη βιωμένη μας πληρότητα του αποκατεστημένου Ευαγγελίου Του.

Προετοιμάζοντάς μας για τη βασιλεία των ουρανών, ο Ιησούς λέει τις παραβολές του μεγάλου δείπνου και της γαμήλιας γιορτής. Σε αυτές τις παραβολές, οι προσκεκλημένοι βρίσκουν δικαιολογίες να μην έρθουν. Ο κύριος δίνει οδηγίες στους υπηρέτες Του να «βγ[ουν] γρήγορα έξω στις πλατείες και στους δρόμους τής πόλης» για να «φέρ[ουν] εδώ» τους φτωχούς και σακάτηδες και χωλούς και τυφλούς. Πνευματικά μιλώντας, αυτός είναι ο καθένας μας.

Οι γραφές δηλώνουν:

«Θα προσκληθούν όλα τα έθνη» σε «ένα δείπνο του οίκου του Κυρίου».

«Ετοιμάστε τον δρόμο του Κυρίου… ώστε το βασίλειό Του να εξαπλωθεί επάνω στη γη, ώστε οι κάτοικοί της να το λάβουν και να προετοιμαστούν για τις ημέρες που θα έρθουν».

Σήμερα, οι προσκεκλημένοι στο δείπνο του Κυρίου προέρχονται από κάθε τόπο και πολιτισμό. Ηλικιωμένοι και νέοι, πλούσιοι και φτωχοί, εντόπιοι και παγκόσμιοι, κάνουμε τα εκκλησιάσματα της Εκκλησίας μας να μοιάζουν με τις κοινότητές μας.

Ως επικεφαλής Απόστολος, ο Πέτρος είδε τους ουρανούς να ανοίγουν ένα όραμα για «ένα μεγάλο σεντόνι, που ήταν δεμένο από τις τέσσερεις άκρες… [όπου] μέσα σ’ αυτό υπήρχαν όλα τα… θηρία». Ο Πέτρος δίδαξε: «Γνωρίζω στ’ αλήθεια ότι ο Θεός δεν είναι προσωπολήπτης… Σε κάθε έθνος όποιος τον φοβάται [τον Κύριο], και εργάζεται δικαιοσύνη, είναι σ’ αυτόν δεκτός».

Ο καλός Σαμαρείτης

Στην παραβολή του καλού Σαμαρείτη, ο Ιησούς μας καλεί να έλθουμε ο ένας στον άλλον και σε Εκείνον στο κατάλυμά Του – την Εκκλησία Του. Μας καλεί να είμαστε καλοί πλησίον. Ο καλός Σαμαρείτης υπόσχεται να επιστρέψει και να αποζημιώσει για τη φροντίδα όσων βρίσκονται στο κατάλυμά Του. Το να ζούμε το Ευαγγέλιο του Ιησού Χριστού περιλαμβάνει να κάνουμε χώρο για όλους στην αποκατεστημένη Εκκλησία Του.

Το πνεύμα του «τόπος μέσα στο κατάλυμα» περιλαμβάνει το «κανείς δεν κάθεται μόνος». Όταν έρχεστε στην εκκλησία, αν δείτε κάποιον μόνον, θα πείτε παρακαλώ ένα γεια και θα καθίσετε μαζί του ή μαζί της; Αυτό μπορεί να μην είναι συνήθειά σας. Το άτομο μπορεί να φαίνεται ή να μιλά διαφορετικά από εσάς. Και φυσικά, όπως μπορεί να έλεγε ένα μπισκότο της τύχης: «Ένα ταξίδι φιλίας και αγάπης ξεκινά με ένα πρώτο γεια και κανέναν να μην κάθεται μόνος».

Το «Κανείς δεν κάθεται μόνος» σημαίνει επίσης ότι κανείς δεν κάθεται μόνος συναισθηματικά ή πνευματικά. Πήγα με έναν συντετριμμένο πατέρα να επισκεφθούμε τον γιο του. Χρόνια νωρίτερα, ο γιος ήταν ενθουσιασμένος που θα γινόταν νέος διάκονος. Η οικογένειά του τού είχε αγοράσει το πρώτο του ζευγάρι καινούργια παπούτσια για την περίσταση.

Όμως στην εκκλησία, οι διάκονοι γελούσαν μαζί του. Τα παπούτσια του ήταν καινούργια αλλά όχι της μόδας. Σε αμηχανία και πληγωμένος, ο νεαρός διάκονος είπε ότι δεν θα πήγαινε ποτέ ξανά στην εκκλησία. Η καρδιά μου ακόμα σπαράζει γι’ αυτόν και την οικογένειά του.

Στους σκονισμένους δρόμους προς την Ιεριχώ, ο καθένας από εμάς έχει γίνει αντικείμενο χλεύης, ντροπής και πόνου, ίσως και περιφρόνησης ή κακοποίησης. Και, με διαφορετικό βαθμό πρόθεσης, ο καθένας από εμάς έχει επίσης αγνοήσει, δεν έχει δει ή ακούσει, ίσως σκόπιμα έχει πληγώσει άλλους. Ακριβώς επειδή έχουμε πληγωθεί και έχουμε πληγώσει άλλους, ο Ιησούς Χριστός μας φέρνει όλους στο κατάλυμά Του. Στην Εκκλησία Του και μέσω των διατάξεων και διαθηκών Του, ερχόμαστε ο ένας στον άλλον και στον Ιησού Χριστό, Αγαπούμε και αγαπιόμαστε, υπηρετούμε και μας υπηρετούν, συγχωρούμε και συγχωρούμαστε. Παρακαλώ να θυμάστε: «Η Γη δεν έχει θλίψη που να μην μπορούν να θεραπεύσουν οι ουρανοί», τα βάρη της Γης είναι πιο εύκολο να τα αντέξουμε – η χαρά του Σωτήρος μας είναι αληθινή.

Στο Νεφί Α΄ 19, διαβάζουμε: «Ακόμη και τον ίδιο τον Θεό του Ισραήλ ποδοπατούν… τον θεωρούν μηδαμινό… Επομένως Τον μαστιγώνουν, και εκείνος το υπομένει. Και Τον χτυπούν, και εκείνος το υπομένει. Μάλιστα, Τον φτύνουν και το υπομένει».

Ο φίλος μου, καθηγητής Τέρρυ Γουώρνερ, λέει ότι η επίκριση, το μαστίγωμα, το χτύπημα και το φτύσιμο δεν ήταν περιστασιακά γεγονότα που συνέβησαν μόνον κατά τη διάρκεια της θνητής ζωής του Χριστού. Ο τρόπος με τον οποίο φερόμαστε ο ένας στον άλλον –ειδικά στους πεινασμένους, στους διψασμένους, σε εκείνους που έχουν απομείνει μόνοι τους– είναι ο τρόπος με τον οποίο συμπεριφερόμαστε σε Εκείνον.

Στην αποκατεστημένη Εκκλησία Του, είμαστε όλοι καλύτερα, όταν κανείς δεν κάθεται μόνος. Ας μην αρκούμαστε απλώς στο να συμβιβαζόμαστε ή να ανεχόμαστε. Ας καλωσορίσουμε, ας αναγνωρίσουμε, ας τελέσουμε διακονία και ας αγαπήσουμε με ειλικρίνεια. Είθε κάθε φίλος, αδελφή, αδελφός να μην είναι ξένος ή άγνωστος αλλά ένα τέκνο που νιώθει οικεία.

Γυναίκα μόνη στην εκκλησία

Σήμερα πολλοί αισθάνονται μόνοι και απομονωμένοι. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και η τεχνητή νοημοσύνη μπορούν να αφήσουν να διψούμε για ανθρώπινη εγγύτητα και ανθρώπινη επαφή. Θέλουμε να ακούμε ο ένας τη φωνή του άλλου. Θέλουμε αυθεντικό ανήκειν και καλοσύνη.

Καθισμένοι με φίλους στην εκκλησία

Υπάρχουν πολλοί λόγοι που μπορεί να αισθανόμαστε ότι δεν ταιριάζουμε στην εκκλησία – που, μιλώντας μεταφορικά, καθόμαστε μόνοι. Μπορεί να ανησυχούμε για την προφορά μας, τα ρούχα, την οικογενειακή μας κατάσταση. Ίσως νιώθουμε ανεπαρκείς, μυρίζουμε καπνό, λαχταρούμε ηθική καθαρότητα, έχουμε χωρίσει με κάποιον και νιώθουμε ψυχικό άλγος και ντροπιασμένοι, ανησυχούμε γι’ αυτή ή εκείνη την πολιτική της Εκκλησίας. Μπορεί να είμαστε ανύπανδροι, διαζευγμένοι, εν χηρεία. Τα παιδιά μας είναι θορυβώδη. Δεν έχουμε παιδιά. Δεν υπηρετήσαμε ιεραποστολή ή επιστρέψαμε στην πατρίδα νωρίς. Και η λίστα συνεχίζεται.

Το Μωσία 18:21 μας καλεί να ενώσουμε τις καρδιές μας με αγάπη. Μας καλώ να ανησυχούμε λιγότερο, να κρίνουμε λιγότερο, να είμαστε λιγότερο απαιτητικοί με τους άλλους – και, όταν χρειάζεται, να είμαστε λιγότερο σκληροί με τον εαυτό μας. Δεν δημιουργούμε τη Σιών σε μία ημέρα. Αλλά κάθε «γεια», κάθε θερμή χειρονομία, φέρνει τη Σιών πιο κοντά. Ας εμπιστευόμαστε περισσότερο τον Κύριο και ας επιλέξουμε με χαρά να υπακούμε σε όλες τις εντολές Του.

III.

Από απόψεως διδαχής, στην οικογένεια της πίστης και της κοινωνίας των Αγίων, κανείς δεν κάθεται μόνος του λόγω της διαθήκης ότι ανήκουμε στον Ιησού Χριστό.

Ο Προφήτης Τζόζεφ Σμιθ δίδαξε: «Έχει αφεθεί σε εμάς να δούμε, να συμμετάσχουμε και να βοηθήσουμε να προχωρήσει εμπρός η δόξα των Τελευταίων Ημερών, “η θεϊκή νομή της πληρότητας των καιρών…” όπου οι Άγιοι του Θεού θα συναθροιστούν από κάθε έθνος και φυλή και λαό».

Ο Θεός «δεν κάνει τίποτα παρά μόνο αν είναι προς όφελος του κόσμου… για να μπορέσει να τραβήξει όλους τους ανθρώπους προς αυτόν…

»…τους προσκαλεί όλους να έλθουν προς αυτόν και να γευθούν την καλοσύνη του… Και όλοι είναι ίδιοι για τον Θεό».

Η μεταστροφή στον Ιησού Χριστό απαιτεί από εμάς να παραμερίσουμε τον φυσικό άνθρωπο και τον εγκόσμιο πολιτισμό. Όπως διδάσκει ο Πρόεδρος Ντάλλιν Χ. Όουκς, πρέπει να εγκαταλείψουμε κάθε παράδοση και πολιτιστική πρακτική που είναι αντίθετη με τις εντολές του Θεού και να γίνουμε Άγιοι των Τελευταίων Ημερών. Εξηγεί: «Υπάρχει μία μοναδική κουλτούρα του Ευαγγελίου, ένα σύνολο αξιών και προσδοκιών και πρακτικών κοινών σε όλα τα μέλη της Εκκλησίας του Ιησού Χριστού των Αγίων των Τελευταίων Ημερών». Η κουλτούρα του Ευαγγελίου περιλαμβάνει την αγνότητα, την εβδομαδιαία προσέλευση στην εκκλησία, την αποχή από το αλκοόλ, τον καπνό, το τσάι και τον καφέ. Περιλαμβάνει την εντιμότητα και την ακεραιότητα, την κατανόηση ότι κινούμαστε προς τα εμπρός και όχι προς τα πάνω ή προς τα κάτω στις θέσεις της Εκκλησίας.

Μαθαίνω από πιστά μέλη και φίλους σε κάθε χώρα και πολιτισμό. Οι γραφές που μελετώνται σε πολλαπλές γλώσσες και οι πολιτιστικές προοπτικές εμβαθύνουν την κατανόηση του Ευαγγελίου. Διαφορετικές εκφράσεις χριστοειδών γνωρισμάτων εμβαθύνουν την αγάπη μου και την κατανόηση για τον Σωτήρα μου. Όλοι ευλογούνται, όταν ορίζουμε την πολιτιστική μας ταυτότητα, όπως δίδαξε ο Πρόεδρος Ράσσελ Μ. Νέλσον, ως τέκνου του Θεού, τέκνου της διαθήκης, μαθητού του Ιησού Χριστού.

Η ειρήνη του Ιησού Χριστού προορίζεται για εμάς προσωπικώς. Πρόσφατα, ένας νέος άνδρας ρώτησε ένθερμα: «Πρεσβύτερε Γκονγκ, μπορώ ακόμα να πάω στους ουρανούς;» Αναρωτιόταν αν θα μπορούσε ποτέ να συγχωρηθεί. Ρώτησα το όνομά του, άκουσα προσεκτικά, τον κάλεσα να μιλήσει με τον επίσκοπό του, του έδωσα μία σφιχτή αγκαλιά. Έφυγε με ελπίδα στον Ιησού Χριστό.

Ανέφερα για τον νεαρό άνδρα σε άλλο περιβάλλον. Αργότερα έλαβα ένα ανυπόγραφο γράμμα που άρχιζε: «Πρεσβύτερε Γκονγκ, η γυναίκα μου και εγώ έχουμε μεγαλώσει εννέα παιδιά… και έχουμε υπηρετήσει δύο ιεραποστολές». Αλλά «πάντα ένιωθα ότι δεν θα μου επιτρεπόταν το επουράνιο βασίλειο… επειδή οι αμαρτίες μου ως νέου ήταν τόσο κακές!»

Το γράμμα συνέχιζε: «Πρεσβύτερε Γκονγκ, όταν είπες για τον νέο άνδρα που απέκτησε ελπίδα συγχώρησης, γέμισα χαρά, άρχισα να συνειδητοποιώ ότι ίσως [θα μπορούσα να συγχωρηθώ]». Το γράμμα καταλήγει: «Μου αρέσει ακόμα και ο εαυτός μου τώρα!»

Η συμμετοχή στη διαθήκη βαθαίνει καθώς ερχόμαστε ο ένας στον άλλον και στον Κύριο μέσα στο κατάλυμά Του. Ο Κύριος μας ευλογεί όλους, όταν κανείς δεν κάθεται μόνος. Και ποιος ξέρει; Ίσως το άτομο που κάθεται δίπλα μας μπορεί να γίνει ένας φίλος του οποίου η άφιξη έχει προφητευτεί από ένα μήνυμα σε ένα μπισκότο τύχης. Είθε να βρούμε και να δημιουργήσουμε χώρο για Εκείνον και ο ένας για τον άλλον στο δείπνο του Αρνίου, προσεύχομαι ταπεινώς, στο άγιο όνομα του Ιησού Χριστού, αμήν.

Σημειώσεις

  1. Βλ. “Fortune Cookies Didn’t Come from China”, Royal Examiner, 26 Δεκ 2021, royalexaminer.com/fortune-cookies-didnt-come-from-china; “National Fortune Cookie Day”, Days of the Year, daysoftheyear.com/days/fortune-cookie-day.

  2. Μια διαδικασία συνδυασμού πολλαπλών μεθόδων, πηγών δεδομένων ή προοπτικών για τη μελέτη πολιτιστικών φαινομένων μπορεί επίσης να βοηθήσει στη διάκριση μεταξύ αυτού που μπορεί να θεωρηθεί ως κουλτούρα του Ευαγγελίου, τοπική εθνική κουλτούρα και σύγχρονη κοσμοπολίτικη κουλτούρα.

  3. International Organization for Migration, World Migration Report 2024, 21, publications.iom.int/books/world-migration-report-2024. «Το 2022, υπήρχαν 117 εκατομμύρια εκτοπισμένοι στον κόσμο και 71,2 εκατομμύρια εσωτερικά εκτοπισμένοι» (World Migration Report 2024, xii).

  4. Βλ. Ιακώβ 5.

  5. Κάθε γλώσσα και πολιτισμός έχει λέξεις και όρους που περιγράφουν τα τρυφερά πράγματα της καρδιάς. Η βιωμένη μας πληρότητα του αποκατεστημένου Ευαγγελίου Του επεκτείνεται καθώς μαθαίνουμε ο ένας από τον άλλον. Προσφάτως, οι αδελφές Άνναλι (με καταγωγή από το Μόναχο) και η Σούζυ Μάγιερς, ο Πρεσβύτερος Έριχ και η αδελφή Κριστιάνε Κοπίσκε και ο Πρεσβύτερος Γιεργκ και η αδελφή Γιούλια Κλέμπινγκατ είπαν λόγια μοναδικά στα Γερμανικά, που μιλούν στην καρδιά. Τα συναισθήματα που περιγράφουν αυτές οι λέξεις ξεπερνούν την επιφανειακή τυπικότητα. Υπερβαίνουν τη ρουτίνα ή το καθήκον. Αυτά τα συναισθήματα μιλούν για την καρδιά, για τις θερμές, στενές σχέσεις, για την πνευματική χαρά στις θεϊκές ψυχές μας. Αυτές οι ξεχωριστές λέξεις στα Γερμανικά περιλαμβάνουν Gemütlichkeit και gemütlich, Heimat, Heimweh, Geborgenheit, Zuflucht, Herzensangelegenheit, Herzensmensch, και Schummerstunde (έναν σπάνιο και ποιητικό όρο από τον βορρά).

  6. Κατά Λουκάν 14:21, 23. Ομοίως, στην παραβολή της εορτής του γάμου, όταν οι προσκεκλημένοι δεν έρχονται, ο βασιλιάς δίνει οδηγίες στους υπηρέτες του να πάνε να μαζέψουν «όσους αν βρ[ούν]» στους «δρόμ[ους]» (Κατά Ματθαίον 22:9).

  7. Διδαχή και Διαθήκες 58:9. Βλ., επίσης, Διδαχή και Διαθήκες 58:6-8, 10-12.

  8. Διδαχή και Διαθήκες 65:3, 5. Βλ., επίσης, Διδαχή και Διαθήκες 33:17.

  9. Πράξεις 10:11-12, 34-35. Βλ., επίσης, Πράξεις 10:9-10, 13-18, 24-33, 44-48, 11:1-18, 15:6-11.

  10. Η εικόνα της συνάντησής μας και με Εκείνον στο κατάλυμά Του εκφράζεται στο Νεφί Γ΄ 18:32. Το «Κανένας δεν κάθεται μόνος» στους τόπους λατρείας μας και η συνεχιζόμενη θερμή τέλεση διακονίας μας ο ένας στον άλλον, μπορεί πράγματι να είναι το μέσον διά του οποίου εμείς και εκείνοι «μετανο[ούμε] και επιστρέ[φουμε], και [ερχόμαστε] προς [Εκείνον] με πλήρη πρόθεση καρδιάς, και [Εκείνος] θα [μας] θεραπεύσ[ει], και ε[μείς] θα εί[μαστε] το μέσο που θα φέρει σε αυτούς τη σωτηρία».

  11. Το Διδαχή και Διαθήκες 104:15, 17 μας υπενθυμίζει: «Τα πάντα είναι [του Κυρίου]» και «η γη είναι πλήρης, και υπάρχουν αρκετά και με το παραπάνω». Κατά συνέπεια, οι φτωχοί και οι πλούσιοι πρέπει ο καθένας να βοηθήσει όλους να υπερυψωθούν και να ταπεινωθούν. Ομοίως, ο βασιλιάς Βενιαμίν ρωτά: «Δεν είμαστε όλοι ζητιάνοι;» Κατ’ αυτόν τον τρόπο, πλούσιοι και φτωχοί υποχρεούνται ο καθένας πρόθυμα να «παραχωρ[ούν] από τα υπάρχοντά [τους] ο ένας προς τον άλλον» (Μωσία 4:19, 21. Βλ., επίσης, Μωσία 4:25-27).

  12. Στο “Come, Ye Disconsolate” (Hymns, αρ. 115), ο Τόμας Μουρ γράφει: «Ελάτε στον θρόνο της ευσπλαχνίας, γονατίστε ενθέρμως. Εδώ φέρτε τις πληγωμένες καρδιές σας. Εδώ πείτε την αγωνία σας. Δεν έχει θλίψη η γη που δεν μπορούν να θεραπεύσουν οι ουρανοί».

  13. Νεφί Α΄ 19:7, 9. Στην Επί του Όρους Ομιλία, ο Κύριος λέει: «Σ’ εκείνον που σε χτυπάει επάνω στο ένα σαγόνι, πρόσφερέ του και το άλλο, και από εκείνον που αφαιρεί το ιμάτιό σου, μη εμποδίσεις και τον χιτώνα» (Κατά Λουκάν 6:29).

  14. Βλ. Κατά Ματθαίον 25:35-40.

  15. «Όχι πια ξένος ούτε επισκέπτης, αλλά σαν παιδί στο σπίτι» (“My Shepherd Will Supply My Need”, Ύμνοι–Για το σπίτι και την εκκλησία, Βιβλιοθήκη Ευαγγελίου).

  16. Το Ευαγγέλιο του Ιησού Χριστού υπερβαίνει τον χρόνο και την κουλτούρα. Είναι μία αξιοσημείωτη μαρτυρία για εμένα ότι το Βιβλίο του Μόρμον διδάσκει την πληρότητα του Ευαγγελίου του Ιησού Χριστού στο ευρύτερο πλαίσιο ενός αρχαίου πολιτιστικού περιβάλλοντος στην αμερικανική ήπειρο.

  17. Όπως διδάχθηκε από τον Προφήτη Τζόζεφ Σμιθ και τους συμβούλους του στην Πρώτη Προεδρία στο Διδασκαλίες των Προέδρων της Εκκλησίας: Τζόζεφ Σμιθ (2007), 513. Βλ., επίσης, Προς Εφεσίους 1:10.

    Σήμερα, τα μέλη της Εκκλησίας ζουν σε ποικίλες πολιτικές, κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες. Οι τομείς και οι κλάδοι μας ποικίλλουν σε μέγεθος και πόρους ηγεσίας. Οι αρχές της «ομοιομορφίας και προσαρμογής» μπορούν να βοηθήσουν στην ενδυνάμωση της οικογένειας και της αποκατεστημένης Εκκλησίας Του με τρόπους του Ευαγγελίου οπουδήποτε ζούμε (βλ. Εγχειρίδιο 2: Διαχείριση της Εκκλησίας [2010], 17.0).

  18. Νεφί Β΄ 26:24, 33, η πλάγια γραφή προστέθηκε. Βλ., επίσης, Νεφί Β΄ 29, Άλμα 29:8. Το Διδαχή και Διαθήκες 90:11 υπόσχεται «ότι κάθε άνθρωπος θα ακούσει την πληρότητα του Ευαγγελίου στη δική του γλώσσα και στη δική του διάλεκτο». Αυτή η υπόσχεση εκπληρώνεται καθώς συνδυάζουμε τις διαφορετικές γλώσσες και την πολιτισμική γλώσσα του Ευαγγελίου στα σπίτια μας και στην Εκκλησία.

  19. Βλ. Ντάλλιν Χ. Όουκς, “Repentance and Change”, Λιαχόνα, Νοέ 2003, 37-40.

  20. Ντάλλιν Χ. Όουκς, “Repentance and Change”, 39.

  21. Βλ. Ντάλλιν Χ. Όουκς, “Repentance and Change”, 38-39.

  22. Βλ. Άρθρα της Πίστεως 1:13. Καθώς ποικίλοι κλάδοι και ρίζες συμπλέκονται ως ένα στον Ιησού Χριστό, βρίσκουμε περισσότερους που «είναι ενάρετο[ι], ωραίο[ι], δηλαδή αξιόλογο[ι] ή αξιέπαινο[ι]». Βλέπουμε τους πρώτους τελευταίους και τους τελευταίους πρώτους. Αγαλλιούμε καθώς οι μαθητευόμενοι διδάσκουν και οι δάσκαλοι μαθαίνουν. Όλοι καταλαβαίνουν, εξυψώνονται πνευματικώς και αγαλλιούν μαζί (βλ. Διδαχή και Διαθήκες 50:22).

  23. Βλ. Ράσσελ Μ. Νέλσον, “Choices for Eternity” (παγκόσμια πνευματική συγκέντρωση για νέους ενηλίκους, 15 Μαΐου 2022), Βιβλιοθήκη Ευαγγελίου.

  24. Ο Τζεντεντάια Μ. Γκραντ, ο οποίος υπηρέτησε στην Πρώτη Προεδρία με τον Μπρίγκαμ Γιανγκ, ανέφερε ένα όραμα για τον κόσμο των πνευμάτων που περιελάμβανε αναρίθμητα είδη όμορφων λουλουδιών που ευδοκιμούσαν μαζί, ίσως ως μεταφορά για την ενότητα και την ομορφιά στην ποικιλομορφία. «Έχω δει καλούς κήπους σε αυτή τη Γη, αλλά ποτέ δεν είδα κανέναν που να συγκρίνεται με εκείνους που ήταν εκεί» είπε. «Είδα λουλούδια πολλών ειδών, και μερικά με πενήντα έως εκατό διαφορετικά χρωματιστά λουλούδια να φυτρώνουν πάνω σε έναν μίσχο». Βίωσε «την ομορφιά και τη δόξα του κόσμου των πνευμάτων, όπου τα ενάρετα πνεύματα συγκεντρώνονται μαζί» (“Remarks, at the Funeral of President Jedediah M. Grant, by President Heber C. Kimball”, Deseret News, 10 Δεκ 1856, 317).

    Ο Πρόεδρος Ντέιβιντ Ο. ΜακΚέι κατέγραψε επίσης ένα όνειρο ή όραμα της αιώνιας πόλης του Θεού, όπου είδε δένδρα, καρπούς, θάμνους και λουλούδια σε τέλεια άνθιση. «Φάνηκε ότι συνειδητοποιούσα ότι δέντρα με εύγευστους καρπούς, θάμνοι με υπέροχα χρωματισμένα φύλλα και λουλούδια σε τέλεια άνθιση αφθονούσαν παντού» (Teachings of Presidents of the Church: David O. McKay [2003], 1).