2025
Ang Pag-ula ni Jesukristo Naghatag sa Labing Gamhanan nga Pagluwas
Mayo 2025


14:16

Ang Pag-ula ni Jesukristo Naghatag sa Labing Gamhanan nga Pagluwas

Samtang modangop kita ni Kristo, ang Manluluwas sa kalibotan, Siya moluwas kanato gikan sa mga unos sa kinabuhi pinaagi sa Iyang Pag-ula.

Ang Pag-ula ni Jesukristo naghatag sa labing gamhanan nga pagluwas gikan sa mga pagsulay nga atong giatubang niini nga kinabuhi. Si Presidente Russell M. Nelson mitahas nako sa pagpahinungod sa Casper Wyoming Temple sa ulahing bahin sa miaging tuig. Usa kadto ka makahuloganon, emosyonal, ug espirituwal nga kasinatian. Gipaklaro niini ang gimbuhaton sa mga templo sa pagluwas sa mga anak sa Dios pinaagi sa Pag-ula sa Manluluwas.

Ang mga stake sa Distrito sa Casper Wyoming Temple naglakip sa parte sa agianan nga gigamit sa mga pioneer nga mga Santos sa Ulahing Adlaw tali sa 1847 ug 1868. Agig pagpangandam alang sa pagpahinungod sa templo, gibasa nako pag-usab ang ubang mga istorya mahitungod sa agianan buyon sa Suba sa Platte duol sa Casper ug lahos ngadto sa Siyudad sa Salt Lake. Ang agianan nahimong dalan sa liboan ka gatosan ka mga migrante sa kasadpan. Ang akong unang gihatagan og gibug-aton mao ang sobra sa 60,000 ka pioneer nga mga Santos sa Ulahing mga Adlaw nga mibiyahe sa agianan.

Kadaghanan sa atong mga pioneer miabot pinaagi sa karomata, apan mga 3,000 ang mitabok pinaagi sa 10 ka pundok sa mga nagkariton. Ang walo niini nga mga pundok sa nagkariton mihimo sa makasaysayanon nga panaw nga adunay talagsaong kalamposan ug gamay ra ang namatay. Ang Willie ug Martin nga mga pundok sa nagkariton niadtong1856 ang nalahi.

Akong girebyo ang mga asoy sa Willie ug Martin nga mga pundok sa nagkariton sukad sa panahon nga nagsugod ang ngil-ad nga mga kondisyon sa panahon. Mas nahibaloan nako og maayo ang mga hagit nga ilang giatubang sa pagtabok sa Suba sa Sweetwater, Martin’s Cove, Rocky Ridge, ug Rock Creek Hollow.

Nagkariton nga mga pioneer nga anaa sa snow.

Between Storms [Taliwala sa mga Unos], ni Albin Veselka

Wala ko makasulod sa Casper Temple sa wala pa ang pagpahinungod. Sa dihang misulod ko sa foyer, nabantayan dayon nako ang orihinal nga painting sa kariton nga giulohan og Between Storms [Taliwala sa mga Unos]. Ang painting klarong wala maghulagway sa mga trahedya nga nahitabo. Samtang nagsud-ong niini, naghunahuna ko, “Sakto kini nga painting; ang kadaghanan sa nagkariton nga mga pioneer wala makasinati og mga trahedya.” Wala kapugngi ang akong pagbati nga sama ra kini sa kasagaran sa kinabuhi. Usahay taliwad-an kita sa mga unos ug usahay taliwala sa mga panganod ug bidlisiw sa adlaw.

Suba sa Sweetwater.

Heaven’s Portal [Dakong Ganghaan sa Langit], ni Jim Wilcox

Dihang milingi ko sa orihinal nga painting sa bungbong, nga giulohan og Heaven’s Portal [Dakong Ganghaan sa Langit], nakaamgo ko nga kining matahom nga painting nga gitawag sa una og “Devil’s Gate [Ganghaan sa Yawa],” diin ang kalma ug tin-aw nga Suba sa Sweetwater nagdagayday niini, nagpakita sa matahom nga linalang sa Ginoo, dili lamang sa mga hagit nga giatubang sa mga pioneer niadtong makalilisang nga panahon sa tingtugnaw.

Dayon milantaw ko sa unahan, sa likod sa recommend desk, ug nakita ang matahom nga painting sa Manluluwas. Nakapukaw dayon kini sa makusog kaayo nga mga pagbati sa pasalamat. Sa kalibotan nga matahom kaayo, may dagko usab nga mga hagit. Samtang modangop kita ni Kristo, ang Manluluwas sa kalibotan, Siya moluwas kanato gikan sa mga unos sa kinabuhi pinaagi sa Iyang Pag-ula subay sa plano sa Langitnong Amahan.

Para nako, ang foyer usa ka hingpit nga pagpangandam alang sa mga lawak sa ordinansa sa templo nga motugot nato sa pagdawat sa mga ordinansa sa kahimayaan, paghimo og sagrado nga mga pakigsaad, ug hingpit nga modawat ug mosinati sa mga panalangin sa Pag-ula sa Manluluwas. Ang plano sa amahan sa kalipay gibase sa makaluwas nga pag-ula sa Manluluwas.

Ang kasinatian sa pioneer naghatag sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw og talagsaong makasaysayanon nga tradisyon ug gamhanang espirituwal nga kabilin para sa tanan. Para sa uban, ang pagbalhin midangat og daghang katuigan human nga gipugos sa pagpalayas gikan sa Missouri ug Nauvoo. Para sa uban, nagsugod kini human si Brigham Young mipahibalo sa plano sa pagkariton, nga gituyo aron mapagamay ang gasto sa pagbalhin. Ang mga kariton mas barato kaayo kaysa mga karomata ug mga baka.

Ang usa ka misyonaryo sa England, si Millen Atwood, miingon nga dihang gipahibalo ang plano sa pagkariton, “mikatap kini sama sa kalayo sa uga nga dagami, ug ang kasingkasing sa kabos nga mga Santos milukso sa kamaya ug kalipay.” Daghan ang “nag-ampo ug nagpuasa kada adlaw, ug kada gabii, nga sila unta adunay kahigayonan nga makauban ang ilang mga kaigsoonan didto [sa] mga kabukiran.”

Kadaghanan sa nagkariton nga mga Santos nakasinati og kalisod apan nakalikay sa ngil-ad kaayo nga mga hitabo. Apan ang duha ka pundok sa mga nagkariton, ang Pundok ni Willie ug ni Martin, nakasinati og kagutom, pagkabantang sa makapakaging nga kabugnaw, ug daghang kamatayon.

Kadaghanan niini nga mga tigpanaw milawig gikan sa Liverpool, England, niadtong Mayo 1856 sakay sa duha ka barko. Miabot sila sa dapit nga andamanan sa mga kariton sa Siyudad sa Iowa niadtong bulan sa Hunyo ug Hulyo. Bisan pa sa mga pasidaan, ang duha ka pundok migikan padulong sa Walog sa Salt Lake sa ulahi na kaayo nga bahin sa maong panahon .

Si Presidente Brigham Young unang nakahibalo sa makuyaw nga sitwasyon niini nga mga pundok niadtong Oktubre 4, 1856. Pagkasunod mibarog siya sa atubangan sa mga Santos didto sa Siyudad sa Salt Lake ug mipahayag, “Daghan sa atong kaigsoonan ang anaa sa mga kapatagan dala ang mga kariton, … ug kinahanglan nga dad-on sila dinhi; kinahanglan tabangan nato sila … sa dili pa mograbe ang tingtugnaw.”

Iyang gihangyo ang mga bishop nga mohatag og 60 ka team sa mga kabayong mula, 12 o mas sobra pa ka karomata, 12 ka tonelada (10,886 ka kilo) nga harina ug miproklamar, “Lakaw og dad-a dinhi kanang mga tawo nga anaa karon sa mga kapatagan.”

Ang tanang pioneer sa mga pundok ni Willie ug Martin nga nagkariton may gidaghanon nga 1,100 ka tawo. Mga 200 niining bililhon nga mga Santos namatay sa agianan. Kon wala ang tukma sa panahon nga pagluwas, mas daghan pa ang namatay.

Ang mga unos sa tingtugnaw nagsugod hapit duha ka semana human mibiya sa Siyudad sa Salt Lake ang mga tigluwas. Ang mga asoy bahin sa mga sakop sa pundok ni Willie ug Martin mihulagway sa makahugno nga mga hagit human magsugod ang mga unos. Kini nga mga asoy naghulagway usab sa dakong kalipay dihang miabot ang mga tigluwas.

Naghulagway sa talan-awon sa pag-abot, misulti si Mary Hurren, “Mga luha sa kalipay midagayday sa mga aping sa kalalakin-an, ug ang mga bata misayaw sa kalipay. Dihang napugngan na sa mga tawo ang ilang gibati, miluhod sila sa snow ug nagpasalamat sa Dios.”

Pag-abot sa duha ka adlaw, ang pundok ni Willie mibiyahe sa labing lisod nga bahin sa agianan, ang pagluwak sa Rocky Ridge [Subidahon nga Kabatoan], sa makapakaging nga kabugnaw nga unos. Ang labing ulahi nila wala moabot sa kampo hangtod sa alas 5:00 sa sunod buntag. Trese ka tawo ang namatay ug gilubong sa usa ka lubnganan.

Sa petsa 7 sa Nobiyembre, ang pundok ni Willie nagkaduol na sa Walog sa Salt Lake, apan nianang buntag, may tulo gihapon nga namatay. Pag-abot sa duha ka adlaw, miabot na gayod ang pundok ni Willie didto sa Salt Lake, diin malipayon silang gihangop ug gipadayon sa mga panimalay sa mga Santos.

Sa mao gihapon nga adlaw, ang pundok ni Martin naulahi pa gihapon og 325 ka milya (523 ka kilometro) didto sa agianan, nagpadayon sa pag-antos sa katugnaw ug kakulang sa pagkaon. Sa miaging pipila ka adlaw, gitabok nila ang Sweetwater River aron moabot sa ginganlan karon og Martin’s Cove, diin naglaom sila nga makakaplag og proteksiyon gikan sa mga elemento. Usa sa mga pioneer miingon, “Kadto ang labing lisod nga pagtabok sa tubig sa maong panaw.” Ang ubang tigluwas—sama sa lolo sa akong lolo nga si David Patten Kimball, nga 17 anyos pa lamang, kuyog sa iyang batan-ong mga higala nga sila si “George W. Grant, Allen Huntington, Stephen Taylor, ug Ira Nebeker—migahin og daghang oras sa bugnaw nga tubig,” mabayanihong mitabang sa pundok sa pagtabok sa Sweetwater.

Samtang kini nga hitabo nakadawat og grabe nga pagtagad, sa akong dugang nga pagkat-on mahitungod sa mga tigluwas, nakaamgo ko nga silang tanan nagsunod sa propeta ug may mahinungdanong papel sa pagluwas sa natanggong nga mga Santos. Ang tanang tigluwas mabayanihon, ingon man ang mga migrante.

Sa pagtuon sa ilang istorya, nakadayeg ko sa ilang bililhong mga relasyon ug sa taas nga mahangtorong panglantaw taliwala sa mga migrante. Si John ug si Maria Linford ug ang ilang tulo ka anak nga lalaki mga sakop sa pundok ni Willie. Si John namatay mga pipila ka oras sa wala pa miabot ang unang mga tigluwas. Gisultihan niya si Maria nga nalipay siya nga mihimo sila sa maong panaw. “Dili na ko makaabot sa Salt Lake nga buhi,” miingon siya, “apan ikaw ug ang mga bata makaabot pa, ug wala ko magmahay sa tanan nga atong naagian kon ang atong mga anak modako ug mopadako sa ilang mga pamilya didto sa Zion.”

Si Presidente James E. Faust mihatag niining talagsaon nga minubo nga saysay: “Pinaagi sa mabayanihong paningkamot sa nagkariton nga mga pioneer, nakakat-on kita og dakong kamatuoran. Kitang tanan moagi sa kalayo sa magtutunaw, ug ang dili mahinungdanon ug dili importante sa atong kinabuhi molanay sama sa hugaw ug mohimo sa atong pagtuo nga hayag, tibuok, ug lig-on. Morag adunay puno sa pagbakho, kasubo, ug usahay kagul-anan alang sa tanan, lakip niadtong kinsa matinguhaon sa pagbuhat og matarong ug magmatinud-anon. Bisan pa man kabahin kini sa paghinlo aron makaila sa Dios.”

Sa Iyang makausab sa kahangtoran nga Pag-ula ug Pagkabanhaw, gibugto sa Manluluwas ang “mga higot sa kamatayon, nga nakaangkon sa kadaogan batok sa kamatayon” alang sa tanan. Alang niadtong naghinulsol sa ilang mga sala, Iya nang “gipatong sa iyang kaugalingon ang ilang mga pagkadaotan ug ang ilang mga kalapasan, nga mitubos kanila, ug mihatag sa mga gipangayo sa hustisya.”

Kon wala ang Pag-ula ni Jesukristo, wala kitay mahimo tungod kay dili kita makaluwas sa atong kaugalingon gikan sa sala ug kamatayon. Samtang ang sala adunay dakong kalabotan sa atong mga pagsulay, ang mga kalisdanan sa kinabuhi madungagan tungod sa mga sayop, dili maayo nga mga desisyon, daotan nga mga binuhatan sa uban, ug daghang butang nga dili nato makontrol.

Ang Isangyaw ang Akong Ebanghelyo nagtudlo: “Samtang kita mosalig ni Jesukristo ug sa Iyang Pag-ula, Siya makatabang kanato nga makalahutay sa atong mga pagsulay, mga balatian, ug mga kasakit. Mahimong mapuno kita sa tumang kalipay, kalinaw, ug kahupayan. Ang tanan nga dili makiangayon kabahin sa kinabuhi mahimong mapahusto pinaagi sa Pag-ula ni Jesukristo.”

Atol niining panahon sa Pasko sa Pagkabanhaw, atong tutokan ang Manluluwas ug ang Iyang maulaon nga sakripisyo. Ang Pag-ula maghatag og paglaom ug kahayag nga para sa kadaghanan daw mangitngit ug awaaw. Si Presidente Gordon B. Hinckley mipahayag, “Kon tun-an ang tanang kasaysayan, … [walay] butang nga … labihan kaanindot, labihan kahalangdon, labihan kabantogan sama niining buhat sa grasya.”

Mopakigbahin ko og tulo ka sugyot nga sa akong hunahuna haom kaayo sa atong panahon.

Una, ayaw ipakagamay ang importansiya sa pagbuhat sa unsay atong mahimo aron sa pagluwas sa uban gikan sa pisikal ug ilabi na sa espirituwal nga mga hagit.

Ikaduha, mapasalamaton nga dawaton ang Pag-ula sa Manluluwas. Kinahanglan kitang maningkamot sa pagpakita og kamaya ug kalipay bisan kon nag-atubang kita og mga hagit sa kinabuhi. Ang atong tumong mao ang pagpuyo nga malaomon sa nahayagan sa adlaw nga habig sa dalan. Akong nakita ang akong mahal nga kauban, si Mary, nga naghimo niini sa tibuok niyang kinabuhi. Akong gipasalamatan ang iyang madasigon, makabayaw nga pamaagi samtang nag-atubang kami og mga problema sa daghang katuigan.

Ang akong ikatulong tambag mao ang paggahin kanunay og panahon sa matinud-anong pagpamalandong sa Pag-ula sa Manluluwas. Adunay daghang paagi sa paghimo niini sa atong personal nga relihiyosong pagtuman. Hinuon, ang pagtambong sa panagtigom alang sa sakramento ug pag-ambit sa sakramento hilabihan ka mahinungdanon.

Ingon usab niana ka importante ang regular nga pagtambong sa templo kon diin posible. Ang templo maghatag og padayon nga paghinumdom sa Pag-ula sa Manluluwas ug sa unsay mabuntog niini. Ug, gani mas importante, ang pagtambong sa templo motugot nato sa paghatag og espirituwal nga tabang sa kaluwasan sa atong nangamatay na nga mga minahal ug mas lagyo nga mga kaliwatan.

Si Presidente Russell M. Nelson, sa atong miagi nga komperensiya, mipasabot og maayo niini nga baroganan ug midugang nga, “Ang mga panalangin [sa templo] … motabang sa pag-andam og usa ka katawhan nga motabang sa pag-andam sa kalibotan alang sa Ikaduhang Pag-anhi sa Ginoo!”

Kinahanglan dili nato kalimtan ang mga sakripisyo ug mga ehemplo sa nag-una nga mga henerasyon, apan ang atong pagdayeg, pasalamat, ug pagsimba kinahanglan nga isentro sa Manluluwas sa kalibotan ug sa Iyang maulaong sakripisyo. Mopamatuod ko nga ang yawe sa plano sa Amahan sa kalipay mao ang Pag-ula nga napahinabo pinaagi sa Manluluwas, si Jesukristo. Buhi Siya ug naggiya sa Iyang Simbahan. Ang Pag-ula ni Jesukristo naghatag sa labing gamhanan nga pagluwas gikan sa mga pagsulay nga atong giatubang niini nga kinabuhi. Sa ngalan ni Jesukristo, amen.

Mubo nga mga Sulat

  1. Ang Casper Wyoming Temple gipahinungod niadtong Nobiyembre 24, 2024.

  2. Nahibalo ko mahitungod sa mga pundok ni Willie ug Martin ug sa mga trahedya nga ilang giatubang sa dihang bata pa kaayo ko. Ang lolo sa akong lolo nga si David Patten Kimball, apil niadtong team gikan sa Walog sa Salt Lake nga gipadala ni Presidente Brigham Young aron moluwas niini nga mga Santos. (Tan-awa sa Mga Santos: Ang Istorya sa Simbahan ni Jesukristo sa Ulahing mga Adlaw, vol. 2, Walay Dili Balaan nga Kamot, 1846–1893 [2020], 237.)

  3. Albin Veselka, Between Storms [Taliwala sa mga Unos], orihinal nga painting diha sa Casper Wyoming Temple (tan-awa sa “Casper Wyoming Temple Open House Commences,” Newsroom, Aug. 26, 2024, newsroom.ChurchofJesusChrist.org).

  4. “Sa dag-[o]m. hayag, Dios, ubani ko!” (“Uban Nako; Gabii na!,” Mga Himno, nu. 96).

  5. Jim Wilcox, Heaven’s Portal [Dakong Ganghaan sa Langit], orihinal nga painting diha sa Casper Wyoming Temple (tan-awa sa “Casper Wyoming Temple Open House Commences,” newsroom.ChurchofJesusChrist.org).

  6. Joseph Brickey, Risen Hope [Napukaw nga Paglaom], giclée [digital nga printa] sa orihinal nga painting (tan-awa sa “Casper Wyoming Temple Open House Commences,” newsroom.ChurchofJesusChrist.org).

  7. Tan-awa sa William G. Hartley, “The Place of Mormon Handcart Companies in America’s Westward Migration Story,” The Annals of Iowa, vol. 65, nos. 2, 3 (Spring/Summer 2006), 107–9.

  8. Millen Atwood, “Account of His Mission,” Deseret News, Nov. 26, 1856, 300; cited in Andrew D. Olsen and Jolene S. Allphin, Follow Me to Zion: Stories from the Willie Handcart Pioneers (2013), xi.

  9. Ang mga pundok sa karomata ni Hodgetts ug Hunt nagbiyahe duol sa kang Martin nga pundok sa nagkariton ug nagkinahanglan usab nga luwason.

  10. Kadaghanan sa pundok ni Willie mibiya sa Liverpool, England, sakay sa barko nga Thornton pagka Mayo 4, 1856. Kadaghanan sa pundok ni Martin mibiya sa Liverpool, England, sakay sa barko nga Horizon pagka Mayo 25, 1856.

  11. Tan-awa sa “Handcart Camp Dedicated in Iowa as Historic Site,” Church News, Aug. 9, 1980, 3, 5.

  12. Brigham Young, “Remarks,” Deseret News, Oct. 15, 1856, 252; punctuation modernized.

  13. Brigham Young,“Remarks,” 252.

  14. Tan-awa sa Olsen and Allphin, Follow Me to Zion, 217.

  15. Mary Hurren, diha sa Olsen and Allphin, Follow Me to Zion, 131.

  16. Pagka Hulyo 23, 1994, gipahinungod ni Presidente Gordon B. Hinckley ang Monumento sa Rock Creek Hollow ug mipasidungog sa matinud-anong mga Santos nga namatay sa pagbaktas luwak sa Rocky Ridge [Batoon nga Subida] (tan-awa sa Julie Dockstader Heaps, “Trail of Handcart Pioneers Sanctified by Sacrifice,” Church News, July 30, 1994, 8–9, 11). Si Presidente Robert Scott Lorimer miuban ni Presidente Hinckley didto sa pagpahinungod. Isip presidente sa stake sa Riverton Wyoming Stake, nakahimo siya og mahinungdanon nga bahin sa pag-ila ug pagdumala sa makasaysayanon ug espirituwal nga mga buhat alang niadtong nakasinati sa maong trahedya.

  17. Tan-awa sa kang James G. Willie nga journal sa nagmigrante nga pundok, Nov. 7, 1856, Church History Library, Salt Lake City.

  18. John Jaques, “Some Reminiscences,” Salt Lake Daily Herald, Dec. 15, 1878, 1.

  19. Mga Santos, 2:294. Ang akong apohan, si Crozier, anak ni David Patten, nagtudlo nako og importante nga mga leksiyon. Iyang gipasabot og maayo nga si David nagsunod sa propeta, ug angay kitang mosunod sa tambag sa propeta sa atong panahon.

  20. John Linford, sa Golden C. Linford, Linford Family Heritage (1995), 214; tan-awa usab sa Val Parrish, “President’s Message,” Pioneer, vol. 71, no. 3 (Fall 2024), 1.

  21. James E. Faust, sa “Faith in Every Footstep: The Epic Pioneer Journey” (bidyo nga presentasyon sa kinatibuk-ang komperensiya, Apr. 6, 1997), Ensign, May 1997, 63.

  22. Mosiah 15:8.

  23. Mosiah 15:9; tan-awa usab sa Alma 34:16.

  24. Tan-awa sa Alma 22:12–15.

  25. Isangyaw ang Akong Ebanghelyo: Usa ka Giya sa Misyonaryo nga Pangalagad (2023), 56.

  26. Gordon B. Hinckley, “The Wondrous and True Story of Christmas,” Liahona, Dec. 2000, 4.

  27. Si Presidente Thomas S. Monson nagtudlo ug nagsunod sa baroganan sa pagluwas (tan-awa sa Teachings of Presidents of the Church: Thomas S. Monson [2020], 67–76).

  28. Russell M. Nelson, “Ang Ginoong Jesukristo Moanhi Pag-usab,” Liahona, Nob. 2024, 121.