Ko Sīsū Kalaisi ʻa e Lelei Taha ʻOku Teʻeki Ai ke Hoko Maí
ʻOku ʻatā maʻu pē kiate koe ʻa e fiefia ʻoku ʻomi ʻe Sīsū Kalaisí.
Fakakaukau ki ha taimi naʻá ke pehē ai ʻe ngata ʻa e māmaní. Ko e fakamātoato ʻeni! Kuó ke foua nai ha meʻa naʻe mātuʻaki faingataʻa ʻo ke pehē ai he ʻikai te ke lavaʻi ia?
Sai, mahalo pē naʻe ʻikai ke ke fakakaukau ʻe ngata ʻa e māmaní. Ka naʻe ongo nai ʻo hangē ko hoʻo moʻuí ʻe ngatá? ʻE lava pē ko ha faʻahinga meʻa ʻeni mei he tō ʻi ha sivi mahuʻinga, ki he hiki atu ho kaungāmeʻa mamaé ki ha feituʻu kehe, pe ko ha mālōlō taʻeʻamanekina ha taha ʻokú ke siʻi ʻofa ai.
Tatau ai pē pe ko e hā ʻa e founga hoʻo fekuki mo e ngaahi faingataʻa ko iá ʻi he kuohilí, sio kiate koe ʻi he taimí ni: kuó ke hao moʻui! Kae toe lelei angé, ʻoku fakamanatu mai ʻe he kau palōfitá mo e kau ʻaposetoló te tau lava ʻo fai ha meʻa lahi ange ʻi he hao moʻui pē mei he ngaahi faingataʻa ʻi he lolotonga ní mo e kahaʻú. Te tau lava ʻo maʻu ha fiefia ʻi he lolotonga iá.
“Ko e Lelei Tahá ʻOku Teʻeki Ai ke Hoko Mai”
Naʻe mamahi ʻa e Fakamoʻuí ʻo lahi ange ʻi he meʻa ʻoku tau lava ʻo fakakaukau ki aí ʻi Ketisemani pea ʻi he funga kolosí. ʻE faingataʻa ke fuesia ʻa e ngaahi mamahi, mahamahaki, mo e ngaahi angahala ʻa e māmaní kotoa (vakai, ʻAlamā 7:11–13), ʻo ʻikai ko ha anga-lau pē! Ka naʻá Ne ikunaʻi kotoa ia.
Naʻe akoʻi ʻe ʻEletā Petuliki Kealoni ʻo e Kōlomu ʻo e Kau ʻAposetolo ʻe Toko Hongofulu Mā Uá ʻo pehē, “ʻIo, ʻoku tau fakalaulauloto ki he ngaahi faingataʻa mo e ngaahi meʻa taʻe-totonu naʻe fai ki hotau Huhuʻí koeʻuhí ko ʻetau angahalá, pea ʻoku fakatupunga ai ha fakalaulauloto fakamātoato. Ka ʻoku faʻa moʻunofoa ai ʻetau fakakaukaú ʻi he taimi ʻe niʻihi—ʻi he ngoué, ʻi he kolosí, ʻi loto ʻi he fonualotó. ʻOku ʻikai ke tau lava ʻo ʻunu hake ki ʻolunga ki he fiefia ʻo e ava ʻa e fonualotó, ko e ikunaʻi ʻo e maté, mo hono ikunaʻi ʻe Kalaisí!”
Koeʻuhí ko Sīsū Kalaisi, ʻoku ʻikai fiemaʻu ia ke tau moʻunofoa ʻi hotau ngaahi faingataʻá. Te tau lava ʻo laka ki muʻa pea hanganaki atu ki he kahaʻú ʻi he fiefia mo e tui.
Ko ia, neongo ʻe ngali faingataʻa ange ʻa e moʻuí ʻi he meʻa ʻoku tau fakakaukau te tau lavaʻí, ka ke manatuʻi ʻa e meʻa naʻe akoʻi mai ʻe Palesiteni Lāsolo M. Nalesoni kimui ní: “Ko e lelei tahá ʻoku teʻeki ai hoko mai!” Ko ha talaʻofa fakaʻofoʻofa mo fakapapau moʻoni ia! ʻOku ʻilo ʻe Palesiteni Nalesoni ha meʻa lahi fekauʻaki mo e mamahi mo e loto-mamahi ʻoku mātā ʻe he māmaní ʻi he ʻaho kotoa pē. Ka ʻe kei lava pē ke ne lea ʻo pehē “ko e lelei tahá ʻoku teʻeki ai hoko mai!”
ʻE liliu fēfē nai hoʻo fakakaukaú kapau naʻá ke ʻiloʻi moʻoni ko e lelei tahá ʻoku teʻeki ke hoko mai? Te ne liliu fēfē nai ʻa e founga ʻokú ke fehangahangai ai mo e ngaahi faingataʻa ʻo e moʻuí?
Ko e Tuku ʻa e Tokangá kia Kalaisí
Ko ha meʻa ʻe taha kuo fakaafeʻi kitautolu ʻe Palesiteni Nalesoni ke tau hanganaki fiefia atu ki ai ʻi he kahaʻú ko e Hāʻele ʻAnga Ua Mai ʻa Sīsū Kalaisí.
Kimuʻa peá ke fakamahinoʻi ange “ʻe mole ʻa e loto ʻo e kakaí” (Luke 21:26) pea ko e fakaʻauha ʻo e kau angahalá ʻoku ʻikai ke loko hangē ia “ko e lelei tahá ʻoku teʻeki ai hoko maí,” ka tau fakamahinoʻi angé ha meʻá: ko e Hāʻele ʻAnga Ua Mai ʻa Sīsū Kalaisí. ʻOku tau maʻuhala kapau te tau toʻo Ia mei heʻetau moʻuí. Ko e “lelei taha” Ia ʻoku teʻeki ai hoko maí—ko Ia ʻa e ʻuhinga ki heʻetau fiefiá! Hangē ko e lea ʻa Palesiteni Nalesoní, “Ko e lelei tahá ʻoku teʻeki ai hoko mai, koeʻuhí he ʻe toe hāʻele mai ʻa e Fakamoʻuí!”
Hangē ko ʻení, vakai angé ki he kakai Nīfaí. Neongo naʻa nau ʻi ha konitinēniti mātuʻaki kehe ʻaupito, ka ko e taimi naʻe pekia ai ʻa e Fakamoʻuí, naʻa nau kātekina ha ngaahi fakatuʻutāmaki ʻoku meimei tatau mo ia ʻe hoko ʻi he Hāʻele ʻAnga Ua Maí: ʻa e maté, fakaʻauhá, fakatamaki fakanatulá. Naʻe ngoto ha ngaahi kolo kakato ki he loto tahí (vakai, 3 Nīfai 8).
Ka ʻi he hili ʻa e ngaahi moveuveu kotoa ko iá, naʻe ʻiloʻi ʻe kinautolu naʻe tui ki he Fakamoʻuí ko e ngaahi fakatamakí ko ha fakaʻilonga ia ʻo e pekia ʻa e Fakamoʻuí. ʻI he momeniti tonu ko ia naʻa nau talanoa ai fekauʻaki mo Sīsū Kalaisi mo e ngaahi fakaʻilonga kuo nau mamata ki aí, naʻe hā mai ʻa e Fakamoʻuí kiate kinautolu (vakai, 3 Nīfai 11:1–11).
Fakakaukauloto angé ki he fiefia lahi naʻe ongoʻi ʻe he kau Nīfaí! Hili ʻa e fakaʻauha fakalilifú, naʻe malanga mo fakamoʻui kinautolu ʻe he Fakamoʻuí. ʻI he hili kotoa ʻa e manavaheé mo e tailiilí, naʻe fiefia ʻa e kau Nīfaí mo fakafetaʻi ki he ʻOtuá ʻi heʻenau feʻiloaki mo honau Fakamoʻuí (vakai, 3 Nīfai 11:14–17).
Mahalo he ʻikai ʻaʻahi fakatuʻasino atu ʻa e Fakamoʻuí kiate koe ʻi he moʻuí ni ʻo hangē ko ʻEne ʻaʻahi ki he kakai Nīfaí. Ka te ke lava ʻo ʻiloʻi Ia ʻi hoʻo lau ʻa e folofolá, maʻu ʻa e sākalamēnití, tauhi ʻa e ngaahi fuakavá, mo ha ngaahi meʻa lahi ange. Te Ne lava ʻo tokoniʻi koe ke ke ongoʻi fiefia ʻi he taimí ni pea ʻi he kahaʻú, ʻo tatau ai pē pe ko e hā ho tūkungá.
Lolotonga ʻEtau Tatalí …
ʻE ala hoko ʻa e Hāʻele ʻAnga Ua Mai ʻa e Fakamoʻuí ʻi he lolotonga hoʻo kei moʻuí, pe mahalo he ʻikai. Tatau ai pē, ka ʻoku ʻi ai ʻa e fiefia ʻia Sīsū Kalaisi ʻi he taimí ni.
Naʻe akoʻi ʻe Palesiteni Nalesoni ʻa e moʻoni fakalaumālie ko ʻeni ʻoku tokoni ʻi heʻetau tatali ki he liuaki mai ʻa e Fakamoʻuí: “Siʻoku kāinga ʻofeina, ʻoku ʻi muʻa ha ngaahi meʻa fakaʻofoʻofa lahi. ʻI he ngaahi ʻaho ka hoko maí, te tau mamata ai ʻi he ngaahi fōtunga maʻongoʻonga taha ʻo e mālohi ʻo e Fakamoʻuí kuo faifaiangé pea mātā ia ʻe māmani. Mei he taimí ni ki he taimi ʻo ʻEne liuaki mai ʻʻi he mālohi mo e nāunau lahí,’ te Ne foaki ha ngaahi faingamālie, ngaahi tāpuaki, mo ha ngaahi mana taʻefaʻalaua ki he kau faivelengá.”
ʻI hono fakalea ʻe tahá, te tau lava ʻo maʻu ʻa e melinó mo e fiefiá ʻia Kalaisi ʻi he taimí ni, ʻo aʻu ki Heʻene liuaki maí, pea taʻengata. Ko Sīsū Kalaisi ʻa e maama ke fakatuʻamelie ki ai ʻi he kahaʻú. Ko Ia ʻa e fiefia ʻi he faingataʻa fakatāutahá. Ko Ia ʻa e fakafiemālie mei he manavaheé. Ko Ia ho Fakamoʻuí. ʻI hoʻo tokanga taha kiate Iá, ʻe malava ke ke maʻu ʻa e melinó mo e fiefiá ʻi heni, ʻi he taimí ni, pea maʻu ai pē.