Pe momarandu ñe’ẽ
Jepe pe ñemomarandu ha’e profetakuéra rembiapo, upéva ha’e avei ambuéva rembiapo.
Profeta Ezequiel heñói dos décadas rupi Lehi ha ifamilia osẽ mboyve Jerusalén-gui. 597 a.c. pe, orekorõguare 25 año, Ezequiel oĩ umi ojeguerahava’ekue ñeñapytĩmbýpe Babilonia-pe Nabucodonosor-re apytépe, ha jaikuaa peve ohasa upépe opa hekove. Ha’e linaje sacerdotal Aarónico-gua, ha oguerekorõ 30 año oiko chugui profeta.
Ojokuáivo Ezequiel-pe, Jehova oipuru pe metáfora peteĩ atalaya rehegua.
“ha [pe atalaya] ohecha [vove] ou pe kysepuku yvy’ape ári, ha opoko pe trompeta ha omomarandu tavayguakuérape,
“opavave ohendúva pe trompeta pu ha noñeme’ẽi por advertido, ha oĝuahẽ kysepuku ha ogueraha chupe, huguy ho’áta iñakã ári.”
Ambuéicha, “…pe atalaya ohecharõ ou pe kysepuku ha nombopúi pe trompeta, ha tavayguakuéra noñemomarandúi, ha oĝuahẽvo kysepuku ogueraha alguno yjapytepekuéragui…ademandáta huguykuéra pe atalaya pógui.”
Upéi. Oñe’ẽvo directamente Ezequiel-pe Jehova he’i: “Ndéve, pues, oh yvypóra ra’y, romoĩ Israel róga atalaya ramo, ha ehendúta che jurupegua ñe’ẽ ha emomarandúta chupekuéra che[rehe].” Pe momarandu ha’ékuri oñemomombyryva’erã pekádogui.
“Che ha’e vove iñañávape: Oh ndeñañáva, añetehápe remanota; nde nereñe’ẽiramo emomarandu haĝua pe iñañávape hapégui, upe iñañáva omanóta hekovai rupi, ha katu huguy che ademandáta nde pógui.
“Ha katu nde remomarandúramo pe iñañávape hapégui osẽ haĝua chugui, ha ha’e nosẽi hapégui, ha’e omanóta hekovai rupi, ha nde reñongatúta nde rekove.…
“Ha Che ha’e vove pe iñañáva: Añetehápe remanóta, ha’e ojevývo ipekádogui ha ojapo ijojáva ha oĩporãv; …
“Noñemomandu’amo’ãvéima ni peteĩ ipekadokuéra ojapova’ekue; ojapo pe ijojáva ha iporãva; añetehápe oikovéta.”
Curiosamente, upe momarandu avei oho umi hekojojávare. “Che ha’e vove hekojojávape: Añetehápe reikovéta, ha katu ha’e, ojeroviávo ihustisia rehe,ojapo tekovai, ni peteĩ ihustisia oñemomandu’ata, ha katu omanóta hekovai ojapova’ekue rupi.”
Curiosamente, upe momarandu avei oho umi hekojojávare. “Che ha’e vove hekojojávape: Añetehápe reikovéta, ha katu ha’e, ojeroviávo ihustisia rehe,ojapo tekovai, ni peteĩ ihustisia oñemomandu’ata, ha katu omanóta hekovai ojapova’ekue rupi”
Mombyry okondenaségui, ñande Ru Yvagagua ha ñande Salvador oñeha’ã ñande vy’apavẽ rehe ha ojerure’asy ñandéve tañañe’arrepenti, oikuaaporãgui “pe tekoñaña ndaha’éiva’ekue araka’eve [ha ndaha’emo’ãi araka’eve] vy’apavẽ.” Upévare Ezequiel ha opavave profetakuéra ha’e mboyve ha ha’e rire, omombe’úvo Tupã ñe’ẽ opa ikorasõ reheve, omomarandu opavave oĩva dispuéstope toñemomombyry Satana-gui, hi’angakuéra rayhu’ỹ, ha “oiporavo haĝua tekosãso ha tekove opave’ỹva pe opavave yvyporakuéra Mediador guasu rupive.”
Jepe pe tembiapo ñemomarandurã oñandu hatãve profetakuéra, upéva ha’e tembiapo ojapóva avei heta ambuéva. Añetehápe,”…okonveni opavave yvypóra oñemomaranduva’ekue, tomomarandu avei hapichápe.” Ñande jahupytyva’ekue kuaapy pe tuicha plan de felicidad-gui – ha mandamientokuéra ohóva heseve – ñakompartiseva’erã upe kuaapy, ojapógui tuicha diferencia ñande rekovépe, ko’ápe ha eternidad-pe. Ha ñaporandúrõ: “¿Máva piko che rapicha amomaranduva’erãme?”, añetehápe jajuhúta mbohovái peteĩ parábola-pe oñepyrũva ko’ã ñe’ẽ reheve: “…Peteĩ kuimba’e oguejy hína Jerusalén-gui Jericó-pe ha ho’a mondaha pópe.” ere eréva.
Ñakonsiderávo pe Buen Samaritano parábola kóicha, ñanemomandu’a upe porandu “¿Mávapa che rapicha?” oĩha relacionado umi mokõi tuicha mandamiento rehe: “…Ehayhúta Ñandejára ne Tupãme ne korasõite guive, ha ne ángaite guive, ha ha ne mbaretekue guive, ha ne apytu’ũ guive; ha rehayhúta nde ykereguápe nde ejehayhuháicha.” Motivación jahupi haĝua pe momarandu ñe’ẽ ha’e mborayhu: mborayhu Tupã ha ñanderapichakuérare. Momarandu ha’e jepy’apy. Ñandejára ohekombo’e ojejapova’erã “mansedumbre ha humildad reheve” ha“por persuasión, por longanimidad, benignidad… , y por amor sincero.” Ikatu ha’e urgente, ñamomaranduháicha peteĩ mitãme ani haĝua omoĩ ipo tatápe. Oje’eva’erã tesakã ha sapy’ánte ñemova’ỹme. Sapy’ánte, momarandu ikatu ojogua peteĩ jeja’ópe “Espiritu Santo he’i vove,” ha katu oĩva’erã tapiate fundado mborayhúpe. Por ejemplo, mborayhu ningo pe omokyre’ỹva ñane misionerokuéra servicio ha sacrificio.
Añetehápe mborayhu omokyre’ỹ tuvakuérape omomarandu haĝua “hapichakuéra” iñaĝuivévape, ifamiliakuéra tee. Upéva he’íse ñehekombo’e ha jetestifika umi Evangelio añeteguágui. He’ise ñambo’e ñane membykuérape Cristo doctrina: fe, arrepentimiento, bautismo ha pe Espiritu Santo don. Ñandejára omomandu’a tuvakuérape “… pe mongakuaáta pende ra’ýkuérape tesape ha añeteguápe.”
Peteĩ elemento fundamental tuvakuéra rembiapo ñemomarandu reheguápe ha’e ndohechaukaiva’erã umi mba’e vaiete pekádo oguerúva añónte, ha katu avei pe vy’a oúva ñaneñe’ẽrendurõ mandamientokuérare. Penemandu’áke umi Enós ñe’ẽre mba’épa oguerahava’ekue chupe oheka haĝua Tupãme, ha ohupyty ipekadokuéra remisión ha oñekonverti haĝua:
“Ha péina ápe, asẽ ajuka hağua mymba ka’aguýpe; ha umi ñe’ẽ ahendúmiva che ru oñe’ẽ pe tekove opave’ỹva ha umi imarangatuvakuéra vy’a, rehe, oike pypuku che korasõme.
“Ha che ánga iñembyahýi; ha añesũ che Apohare renondépe, ha ajerure chupe ñembo’e mbarete ha jerure’asýpe.”
Imborayhu ijoja’ỹva ha ijepy’apýre hapichakuéra ha ivy’apavẽ rehe, Jesus ndodudái omomarandu haĝua chupekuéra. Oñepyrũvo Iministerio, “…oñepyrũ Jesus opredika ha he’i : ¡Peñe’arrepenti, Yvaga reino oñemo’aĝuimagui!” Ha’e oikuaágui ndaha’éi oimeraẽ tape ñandegueraháva Yvágape, ome’ẽ pe mandamiento:
“Peike okẽ po’i rupi; tuichágui okẽ, ha ipyrusu pe tape, oporogueraháva ñehundípe, ha heta oĩ oikéva upérupi.
“Ipo’ígui okẽ, ha ipo’ígui tape ogueraháva tekovépe, ha sa’i umi ojuhúva.”
Ha’e ohasa itiempo umi iñangaipávandi, he’ivo. “Che ajúkuri yvórape ndaha’éi ahenói haĝua hekojojávape oñembyasy haĝua ha katu iñangaipávape.”
Umi escriba, fariseo ha saduceokuéra rehe Jesús hatã okondena haĝua Ijipocresía. Imomarandu ha mandamientokuéra idirecto: “¡Ay de vosotros, escribas y fariseos, hipócritas!, porque diezmáis la menta, y el eneldo y el comino, y habéis dejado lo más importante de la ley: la justicia, y la misericordia y la fe; esto era menester hacer, sin dejar de hacer lo otro.” Añetehápe avave nde’imo’ãi pe Salvador ndohayhuhái umi escriba ha fariseokuárape; ipahápe, Ha’e osufri ha omano osalva haĝua chupekuéra avei. Ha katu ohayhúgui chupekuéra ndikatúi oheja opyha hikuái ipekadokuérape ohekombo’e’ỹre chupekuéra, upéramo hatãiterei, oiméne ha’égui peteĩ enfoke hatã pe uniko método oiko porãtava chupekuéra ĝuarã. Peteĩ observador he’i: Jesús ombo’e Iseguidorkuérape tojapo Ha’e ojapohaguéicha: tomoĝuahẽ porã opavavépe ha katu avei tombo’e chupekuéra pekado rehe, mborayhu oikotevẽgui oñemomarandu hentekuérape umi mba’e ojapovaítava chupekuéra rehe.”
Sapy’ánte umi ohupívape iñe’ẽ momarandurã oñehenói critico. Upevére, umi osostenéva añetegua ha’eha relativo ha umi norma ha’eha peteĩ cuestión de preferencia personal ha’e umi py’ỹi okaguai hatãveva umi ndo’aceptáiva rehe norma ko’áĝagua “pensamiento correcto” rehegua. Peteĩ escritor ohenói kóvape “cultura ñemotĩ rehegua”:
“Pe ‘cultura kulpa reheguápe nde reikuaa neguéno térã neñañaha nde conciencia he’íva ndéve rupi. “Cultura ñemotĩ reheguá”-pe nde reikuaa neguéno térã neñaña pe komunida he’íva nderehe rupi, nemomorã térã nemosẽ rupi. [Cultura ñemotĩ reheguápe,] tekove moral-va naipyendái pe iporã ha ivaíva escala ári, ha katu pe escala ñemoinge térã ñemosẽ rehegua ári…
Opavave oĩ tapiaite inseguro peteĩ sistema moral ojebasáva ñemoinge ha ñemosẽ rehe. Ndaipóri normakuéra opytáva, oĩ opinionkuéra oñemoambue mantéva mante. Ha’e peteĩ cultura oguerekóva sensibilidad extrema, reacciones excesivas ha py’ỹinte pánico moral, upéva aja opavave oñandu oĩva’erãha de acuerdo…
Pe “cultura kulpa rehegua” ikatu hatã, ha katu por lo meno ikatu ohayhu’ỹrõ jepe pekado ohayhu gueteri pe pekadórpe. Ko’áĝagua “cultura ñemotĩ rehegua” he’i javalorava’erã ñemoĩnge ha tolerancia, ha katu ha’ekuéra ikatu iñañaiterei umi noĩriva de acuerdo hendivekuéra ni noĩri ijapytepekuéra ndive”
Joavýpe upéva ndive oĩ “ ñane Rredentor ita,” peteĩ pyenda oñemova’ỹva ha opytáva hustisia ha virtud rehegua. Mba’eichaitépa iporãve jaguereko pe Tupã ley oñemovã’ỹva ikatuha rupi jaiporavo ha ñakontrola ñande destino ñaime rangue pe populacho redes sociales-gua reglakuéra ha pochy guýpe ndajaikuaaporãiva mba’éichapa oiko. Mba’eichaitépa iporãve jaikuaa pe añetegua “jajegueraha rangue opa rupi oimeraẽichagua doctrina yvytúre.” Mba’eichaitépa iporãve ñañe’arrepenti ha ñapu’ã pe Evangelio normakuéra yvatekue peve jajaporangue ndaiporirõguáicha iporã térã ivaíva, ha ñanekangy pekado ha py’ajopy guýpe.
Ñandejára he’íkuri: “…momarandu ñe’ẽ ohóta opa tavayguakuéra apytépe che discipulokuéra juru rupive, che aiporavova’ekue ko’ã ára pahápe.” Atalaya ha discipulokuéra ramo, ndaikatúi japyta neutral ko “camino aún más excelente.” rehe. Ezequiel-cha, ndaikatúi jahecha kysepuku oúrõ yvy’ape ári ha “nañambopúi pe trompeta.” Upéva nde’iséi jahava’erã ñambota ñane vecino rokẽ térã ñañemoĩ plaza mbytépe ha jasapukái: “!Peñe’arrepentike!” Añetehápe, ñapensa porãrõ, jaguereko pe Evangelio rrestauradope upe mba’e umi hentekuéra oipota añetéva ikorasõme. Upéicha, pe ñemomarandu ñe’ẽ en general ndaha’éi civil añónte, ha katu, pe salmista he’iháicha, ha’e peteĩ purahéi rory.”
Hal Boyd, editor sección de opinión-gua Deseret News pe, ocita peteĩ ejemplo mba’e vai ojapóva ñakirirĩ ramo. Ha’e ohechauka jepe matrimonio (ñemenda) ha’e gueteri peteĩ tema de“debate intelectual” selecto aty apytépe Estados Unidos-pe, pe matrimonio (ñemenda) ndaha’éi tema de debate chupekuéra ĝuarã en la práctica. “Umi yvategua omenda, opyta ñemendápe ha oje’asegura ifamiiakuéra odisfruta peteĩ matrimonio(ñemenda) estable benefisiokuéra… Problema ningo, upevére, [ha’ekuéra] ndopredikái hikuái pe opractikáva”. Noñe “imponeséi” umi ikatúva oikotevẽve iliderazgo ha ivalores morales ári, ha katu “ha’e…hora umi oguerekóva formación académica ha familia mbarete anive ojejapogua’u ineutral-va ramo ha toñepyrũ hikuái topredika pe opractikáva matrimonio(ñemenda) ha familiakuéra ñemongakuaa rehegua… Heta estadounidense ohasa’asýva ñeimeporãrãre, ñaikotevẽ umi oĩva yvateve sociedad-pe to’admiti [ha] avei toipytyvõ itavayguakuérape to’acepta um’iva.”
Roguerovia peẽ generación pyahugua, jóvenes ha jóvenes adultos Ñandejára ojeroviáha rehe Hi’obra exitorã umi año oúvape, pembopytasótaha Evangelio enseñanzakuéra ha tupaogua normakuéra tanto públikope ha avei privado-pe. Ani peñeme’ẽ umi tolerancia térã kyhyje idea japúpe – kyhyje incomodidad, desaprobación térã jehasa’asygui jepeve. Penemandu’áke pe Salvador promesa rehe:
“Pejehovasapyre yvyporakuéra oñe’ẽvaíramo penderehe ha penemuñáramo, ha oje’ereíramo opáichagua mba’evai penderehe, ijapúvo hikuái.
“Pevy’ájoaite ha pendepy’arory, tuichátagui pende jopói yvágape; péicha omuña haguére hikuái profétakuéra peẽ mboyveguarépe.”
Pe mensaje principal ñane momarandu rembiapópe ha’e opavave ñande ha’eha responsable individualmente Tupã renondépe ñande decisión-kuérare ha mba’éichapa javivi rehe. Pe Salvador he’i: “… che Ru chemboúkuri añemopu’ã haĝua kurusu ári; ha añemopu’ã rire kurusu ári, ikatu haĝua agueru cherendápe opa yvypórape, añemopu’ã haguéicha yvyporakuérare upéicha avei yvyporakuéra toñemopu’ã Túvare, oñembo’y haĝua cherenondépe, ojehusga haĝua hembiapokuére, taha’e iporã térã ivaíva.”
Jahechakuaávo kóva, Ñandejára supremacía, ajerure’asy Alma ñe’ẽnguérape:
“Ha ko’áğa, che joyke’ykuéra [ha che hermanakuéra], che aipota che korasõ mbytete guive, heẽ, tuicha mba’epotápe jepe hasy peve chéve, pehendu che ñe’ẽ, ha pemombo … pene angaipakuéra, ha ani pemoha’arõ ára peñembyasy hağua;
“Ha katu peñemomirĩ Ñandejára renondépe, ha pehenói héra marangatu, ha pemaña ha peñembo’e meme, ani hağua pejeipy’ara’ãve ikatúva pegueropu’akágui, he péicha pejegueraha hağua pe Espíritu Santo rupive…
“Peguerekóvo jerovia Ñandejárare; peguerekóvo esperanza perrecibitaha pe tekove opava’ỹva; peguerekóvo tapiaite pe Tupã mborayhu pene korasõme ára pahápe peñemomorã haĝua ha peike Ipytu’úpe.”
Ajerure’asy opavave ñande taja’e Ñandejárape David he’ihaguéicha, “No he escondido tu justicia dentro de mi corazón; tu verdad y tu salvación he proclamado; no he ocultado tu amorosa bondad ni tu verdad en la gran congregación. Tú, oh Jehová, no retengas de mí tus tiernas misericordias.” Jesucristo rérape, amén.