Na’o Tusiga Faaeletonika

Olioli, Faateleina: O Se Lesona i le Matematika Faaselesitila

Saunia e David A. Edwards

O Mekasini a le Ekalesia

O se suiga i le mafaufau e faatatau i le manuia ma le faamanuiaina o isi tagata e mafai ona aumaia ai ia te oe le olioli sili atu. Ma i le matematika a le Alii, o lona uiga o le vavega o le faateleina.

Sei o tatou talanoa i se mea e mafai ona faaleleia atili ai ma fiafia ai lou olaga.

Ae muamua, mafaufau i le mea e te faia i le tulaga lenei:

Ua ta’u atu ma le fiafia e lau uo ia te oe ua latou maua ni sikoa atoatoa i la latou suega o le matematika. Sa e manao lava ia maua se sikoa atoatoa i se suega o le matematika, ae e te lei oo lava i ai. E faapefea ona e tali atu?

E te fai atu: (a) “Maimau pe ana mafai ona ou maua se sikoa atoatoa, ae e le lava le faamalamalamaina lelei e lo’u faiaoga o mea” po o le (e) “Manaia tele! Atonu sa e suesue malosi”?

Afai e te mafaufau, “Seki a—(e),” ua e i ai i se tulaga e faateleina ai le olioli i lou olaga ma olaga o isi. Ae atonu foi e te le o iloa pe toafia tagata o le a tali atu i ai (a) pe afai latou te faamaoni—ma le faigata (e) o le a i ai mo i latou i se tulaga moni o le olaga.

O le ki lenei e tasi i se olaga sili atu ona lelei, ma fiafia: Aoao ia fiafia moni mo le manuia ma le faamanuiaina o isi.

E masani ona tatou faalogo e tatau ona tatou mulimuli i le faataitaiga a le Faaola ma ia agaalofa mo isi. Ae e lua itu o le agaalofa. Ioe, e tatau ona tatou “tagi foi faatasi ma e ua fetagisi,” ae e tatau foi ona tatou “olioli faatasi ma e ua olioli” (Roma 12:15). O le faia faapea e mafai ona tatou maua ai ni tagata e sili atu ona fiafia ma lelei.

Faateleina faasaga i le Lēlava

Ua tuuina mai e le Alii ia i tatou se mataupu faavae e faatatau i mea faaletino e faatatau foi i isi mea e pei o le olioli, viiga, ma le alofa: “Ua lava ma totoe mea o i ai” (Mataupu Faavae ma Feagaiga 104:17).

O iinei o loo faasino mai ai i tatou e le Alii i se mafaufau o le tele (“E tele mea mo tagata uma—ma isi”) nai lo se tasi o le lē lava (“E le lava mea mo tagata uma”).

O le suia o o tatou mafaufau i le tele o mea e mafai ona matuai suia ai a tatou amioga. Nai lo le teuina o mea mo i tatou lava, tatou te sa’oloto e faasoa atu.

E faapitoa lava le moni o lenei mea pe a oo mai i mea e pei o le olioli, viiga, ma le alofa.

Ioe, o nisi taimi tatou te tauva ai ma isi mo le mea lava lea e tasi. Ae e oo lava i lena taimi, e mafai lava ona tatou maua le olioli i le manuia o isi ma atonu foi e ese le faauigaina o lo tatou lava manuia. Mo se faauigaga patino o le faamanuiaina, o se nofoaga lelei e amata ai atonu o le “Faia o le mea sili ou te mafaia ma aoao mai mea sese ma luitau.”

E le tuua oe i lalo ona o le manuia o se isi tagata. E le faaitiitia lou olioli pe a faateleina le olioli o se isi tagata. O loo i ai se sapalai e le mafaagaeetia o le olioli o loo avanoa mo tagata uma.

Matematika Faaselesitila

O le “matematika faaselesitila” o le olioli e sili atu nai lo na o se faaopoopoga; e faatatau i le faateleina. Afai e mafai ona tatou aoao e maua le olioli i le olioli o isi tagata, o le a tatou faia nisi mea e sili atu nai lo le na ona faaopoopo atu i lo tatou olioli; o le a tatou faateleina le olioli mo i tatou lava ma isi.

“O le olioli moni e faateleina pe a faasoaina.” E moni lena mea i le faasoaina atu o le talalelei a Iesu Keriso, ma e moni foi le fiafia moni mo isi pe a latou mauaina le manuia po o le mauaina o faamanuiaga manaomia mai le Atua.

Olioli i le Feagaiga

Mo i tatou o e ua osia feagaiga ma le Atua, o le fiafia mo isi o se uiga o le loto lea e tafe mai i le taumafai e mulimuli i le Faaola ma le poloaiga sili lona lua: “E te alofa atu i le lua te tuaoi ia pei o oe lava ia te oe” (Mataio 22:39; Levitiko 19:18).

Pe a tatou osia feagaiga tatou te “loto e faanoanoa faatasi ma e e faanoanoa; … ma faamafanafana atu ia te i latou o e e manaomia le faamafanafanaga” (Mosaea 18:9). O lea la, tatou te lotomalilie fo’i e olioli faatasi ma i latou o loo olioli i mea lelei o loo tutupu i o latou olaga.

O se Suega

O nisi nei o fesili e mafai ona e fesili ifo ai ia te oe lava o se suega o le tulaga e te tu ai i le fiafia mo isi:

Pe a faamanuiaina se isi tagata pe maua se viiga, o le a sou manatu muamua ? O le a sou lagona i ai?
Pe e te manao i le olioli o isi e pei ona e manao i a latou meatotino? Pe e te inoino i ai?
Pe a e tali atu, pe e te talanoa atili e uiga ia te oe lava po o le isi tagata?

O le auala e te taliina ai nei fesili e mafai ona faia ai se eseesega tele i le tele o le olioli o le a e oo i ai (ma i latou o loo siomia oe).

O lea, ia faaleleia ma maua se fiafia sili atu i lou olaga. Faateleina lou olioli e ala i le faateleina . Ia fiafia mo isi. E faigofie, ma e mamana.