Apocalipsis 15–22

Ginamit ni Juan ang mga katagang “isang dagat na kristal [salamin] na may halong apoy” upang ilarawan ang kaluwalhatiang selestiyal. Nalaman ni Propetang Joseph Smith na ang “dagat na salamin” ay sumasagisag sa “mundo, sa kanyang banal, walang kamatayan, at walang-hanggang kalagayan.” Inilarawan din ni Joseph Smith ang lugar kung saan naninirahan ang Diyos na “isang daigdig na tulad ng dagat na salamin at apoy.”

“Ang Diyos ay nagtalaga ng pitong anghel upang ipatupad ang paghatol. … Ang mga ministro ng katarungan ay mga anghel na matataas ang ranggo, tulad ng ipinahihiwatig ng mga gintong bigkis na suot nila na tulad ng sa Anak ng Tao.”

Binanggit ng isang iskolar ang “pagkakaiba ng pitong tatak, pitong trumpeta, at pitong mangkok [o ‘maliliit na bote’]. Ipinahahayag ng mga tatak ang mga plano ng Diyos, tumutunog ang mga trumpeta bilang tinig ng babala, at ipinapataw ng mga mangkok ang kanyang paghahatol. … Kinikilala sa kabanatang ito hindi ang Diyos ng awa, kundi ang Diyos ng katarungan. Ipinapakita ni Juan na kailangang magkaroon ng araw ng katarungan. … Ang kabanata labinlima ay nagbigay ng dalawang punto: una, na ang mga salot ay hindi matitigil kapag nagsimula na ang mga ito; at pangalawa, na isinasagawa ng Diyos ang mga ito sa katarungan at paghihiganti sa sanlibutan. Bagama’t ang kaparusahan ay darating nang walang paglubag , ito ay kapwa makatarungan at matwid.”

Sa sinaunang daigdig, ang Babilonia ang naging punong lungsod ng imperyong Babilonia noong panahon ng paghahari ni Nebukadnezar. Nang yumaman ang Babilonia dahil sa maraming pananakop nito, nagsimula si Nebukadnezar ng malawakang programa sa pagtatayo ng mga istruktura. Ang Babilonia ay naging pinakadakilang lungsod sa panahon nito. Inilarawan ng mga propeta sa Lumang Tipan ang lunsod na ito bilang “dakilang Babilonia,” “ang kapurihan ng buong lupa,” at “ang kaluwalhatian ng mga kaharian.”

Sa kasamaang palad, ang kayamanan at kaluwalhatian ng Babilonia ay humantong sa moral na katiwalian at kasamaan. Isinulat ng isang historyador na nang masakop ni Alexander the Great ang Babilonia, “nabigla siya sa moralidad ng Babilonia.” Napakasama ng Babilonia na ang pangalan mismo nito ay naging simbolo ng kamunduhan, espirituwal na kasamaan, at kaharian ni Satanas. Naobserbahan ng isang iskolar na ang Babilonia ay sumasagisag sa “mga tiwaling pamahalaan, institusyon, negosyo, at simbahan na umiiral sa mga huling araw, lahat nang ito, para sa kayamanan, katanyagan, o kapangyarihan, maling paggamit at pagsira sa mga nasa ilalim ng kanilang nasasakupan o impluwensya.”

Sumunod si Juan sa huwaran ng mga propeta na matatagpuan sa Lumang Tipan na inilalarawan kung minsan ang mga bansa o grupo bilang mga babae, nobya, o mahahalay na babae. Sa kasong ito, ang babaeng nakita ni Juan sa kanyang paghahayag ay isang mahalay na babae. Ang isang patutot o mahalay na babae ay isang taong tumatanggap ng pera para gumawa ng kahalayan. Ang magarbo at mamahaling pananamit ng patutot ay nagpapahiwatig ng kanyang kayamanan at “lakas ng panghalina sa mga nasa pinakamatataas na katungkulan.” Sa ganitong paraan, ang patutot ay “sumasagisag sa mga pilosopiya at maling teolohiya na umaakit, gumagapos, at bumubulag sa sangkatauhan mula pa sa simula.” Ang mga pangalang nakasulat sa kanyang noo ay nagpapakita ng kanyang paghihimagsik laban sa Diyos at sa Kanyang mga tipan. Ang patutot na ito ay may taglay na kapangyarihan sa lahat ng bansa at tao. Darating ang panahon, ang mga taong kanyang pinamamahalaan ay babaling laban sa kanya at sa isa’t isa.

Ang Kordero ay sumasagisag kay Jesucristo, na siyang lalaking ikakasal. Ang piging ng kasal ay sumasagisag sa Kanyang Ikalawang Pagparito. Ang nobya ay sumasagisag sa matatapat na Banal ng Simbahan ni Cristo na umaasa sa pagbabalik ng Tagapagligtas. Nakasuot ng puting damit ang nobya na sumasagisag sa kanyang kadalisayan. Itinuro ni Pangulong Jeffrey R. Holland na ang mga miyembro ng Simbahan ngayon ay “[may] responsibilidad na ihanda ang Simbahan ng Kordero ng Diyos na tanggapin ang Kordero ng Diyos—nang personal. … Ang buhay na ihaharap natin sa Kanya sa sagradong sandaling iyon ay kailangang maging karapat-dapat sa Kanya!” Itinuro ni Propetang Joseph Smith, “Yaong sumusunod sa mga utos ng Panginoon at nagpapamuhay ng Kanyang mga panuntunan hanggang sa huli, [ay] mga tao na tanging pinahihintulutang maupo sa maluwalhating piging na ito.”

Ang puting kabayo ay sumisimbolo sa pagsupil at tagumpay. Ang dugo sa damit ng Tagapagligtas ay maaaring tumutukoy sa Kanyang mga natalong kaaway. Kapag nangyari ang kaganapang ito, “ang kanyang tinig ay maririnig: aking tinapakan ang pisaan ng ubas nang mag-isa, at nagbigay ng paghuhukom sa lahat ng tao; … at akin silang niyurakan sa aking matinding galit, at niyapakan ko sila sa aking galit, at ang kanilang dugo ay aking iwinilig sa aking mga kasuotan, at nabahiran ang lahat ng aking damit; sapagkat ito ay araw ng paghihiganti na nasa aking puso.” Dahil nadungisan ng dugo ang mga damit bago pa nagsimula ang digmaan, maaari ding tinutukoy nito ang pagdurusa ni Cristo sa Getsemani at sa krus. Sinabi ni Elder Neal A. Maxwell: “Dahil sa paglabas ng dugo sa bawat butas ng Kanyang balat, gaano na lang kapula ang kanyang kasuotan sa Getsemani, napakapula ng balabal na iyon! Hindi nakapagtataka na kapag dumating si Cristo sa kapangyarihan at kaluwalhatian, Siya ay darating na nakasuot ng damit na pula na nagpapaalala (tingnan sa D at T 133:48), na hindi lamang nagpapahiwatig ng pisaan ng kapootan, kundi ibinabalik sa ating alaala ang Kanyang pagdurusa para sa bawat isa sa atin sa Getsemani at sa Kalbaryo!”

Ang matalas na tabak at ang tungkod na bakal ay kapwa sumasagisag sa salita ng Diyos. Nilinaw ni Propetang Joseph Smith ang mga talatang ito ayon sa sumusunod: “At mula sa kanyang bibig ay lumalabas ang salita ng Diyos, at sa pamamagitan nito ay babagabagin niya ang mga bansa; at kanyang paghaharian sila sa pamamagitan ng salita ng kanyang bibig.”

Sa kanyang paghahayag, nakita ni Juan ang pagkalipol ng masasama, na ipinakita ng pagkain ng mga ibon sa kanilang laman. Ganito rin inilarawan ni Ezekiel ang pagkalipol ng masasama. Nilinaw ng Joseph Smith Translation na ang “hapunan ng dakilang Diyos” ay ang pagkalipol ng mga “nakikipagdigma sa Kordero.” Ang kakila-kilabot na “hapunan ng dakilang Diyos” ay ganap na kabaligtaran ng masayang “hapunan ng kasalan ng Kordero.” Ibang-iba ang magiging karanasan ng masasama sa mga matwid sa Ikalawang Pagparito ni Jesucristo.

Sa kanyang paghahayag, nakita ni Juan na si Satanas ay igagapos sa panahon ng Milenyo. Ang “hukay na di-matarok ang kalaliman” ay tumutukoy sa lugar kung saan mabibilanggo si Satanas at ang mga sumusunod sa kanya. Isang anghel ng Panginoon ang bibigyan ng kapangyarihang buksan ang hukay at ilagay roon si Satanas. Sa loob ng isang libong taon, hindi magkakaroon ng kapangyarihan si Satanas na linlangin o tuksuhin ang sinuman. Sa panahong ito, ang “mga anak ay magsisilaking walang kasalanan tungo sa kaligtasan.” Itinuro ni propetang Nephi na si Satanas ay magagapos din dahil sa pagiging matwid ng mga Banal.

Hindi tinukoy o pinangalanan ni Juan ang mga nakaupo sa trono upang maghatol. Marahil na sila ang Labindalawang Apostol na tinawag noon ni Jesus sa Kanyang ministeryo sa lupa. Sinabi ni Jesus na ang Kanyang mga Apostol ay uupo sa mga trono at hahatulan ang Israel. Sa ating panahon, binibigyan ng Panginoon ang mga may hawak ng mga susi ng priesthood ng awtoridad na maging mga hukom sa Israel. Sa huli, hahatulan ng Ama sa Langit at ni Jesucristo ang lahat.

Nakita ni Juan sa kanyang pangitain na marami sa mga patay ang mabubuhay na mag-uli sa tinatawag na “unang pagkabuhay na mag-uli.” Si Jesucristo ang unang nabuhay na mag-uli. Matapos Siyang mabuhay na mag-uli, ang mga taong matwid sa nakalipas na mga panahon ay nabuhay na mag-uli. Binanggit din sa mga banal na kasulatan ang Unang Pagkabuhay na Mag-uli na mangyayari sa hinaharap. Mula sa banal na kasulatan ng Pagpapanumbalik nalaman natin na ang mga mapupunta sa kaluwalhatiang selestiyal ay babangon sa Unang Pagkabuhay na Mag-uli.

Sa kanyang pangitain, nakita ni Juan ang araw na lahat ng anak ng Diyos ay tatayo sa harap ni Cristo upang hatulan batay sa mga aklat. Itinuro ni Pangulong Harold B. Lee: “Ang ‘mga aklat’ na binanggit ay tumutukoy sa mga ‘talaan [ng ating mga gawa] na iningatan sa lupa. … Ang aklat ng buhay ang talaang iniingatan sa langit.’” Ang nakapagliligtas na mga ordenansa at iba pang mga gawa ng pananampalataya at katapatan ay nakatala sa mga aklat. Ang “mga aklat” ay maaari ding tumutukoy sa mga banal na kasulatan, na naglalaman ng mga salita at kautusan ng Diyos na dapat nating isabuhay. Ang mga pangalan ng mga matwid ay itatala rin sa aklat ng buhay.

Bilang bahagi ng Pagkahulog ni Adan, ang mundo ay nahulog sa isang kalagayang telestiyal mula sa malaparaisong kalagayan. Kapag bumalik na si Cristo at nalipol ang kasamaan, “Maghahari si Cristo sa mundo; at, ang mundo ay babaguhin at matatanggap nito ang malaparaisong kaluwalhatian.” Matapos ang isanlibong taon ng paghahari ni Cristo, ang mundo ay mababago muli. Inilarawan ni Propetang Joseph Smith ang pagbabagong ito: “Ang mundong ito ay ibabalik sa harapan ng Diyos at puputungan ng Kaluwalhatiang Selestiyal.”

Nakita ni Juan sa pangitain ang isang lungsod na tinatawag na Bagong Jerusalem na bumaba mula sa langit. Ang lungsod ay inilarawan bilang isang napakalaking kubiko, na nagpapaalala sa mga sukat ng kubiko ng Kabanal-banalang Dako sa templo ni Solomon. Nakita ni Juan ang mga mamahaling bato, perlas, at ginto sa lungsod. Ang mga mamahaling bato ay ginamit sa banal na kasulatan upang sumagisag sa mga taong sumusunod sa Panginoon sa kabutihan at nadalisay ng mga paghihirap at pagsubok.

Ang pagdadala ng pangalan sa noo ng isang tao ay maaaring pagpapahiwatig ng katapatan at pagmamahal. Ang pagdadala ng pangalan ay nagpapakita rin na taglay niya ang mga katangian ng pangalang dinadala. Ang mga taong may pangalan ng Diyos sa kanilang noo ay maaaring tumutukoy sa mga taong tinaglay sa kanilang sarili ang pangalan ni Jesucristo sa pamamagitan ng mga tipan at ordenansa ng ebanghelyo at naging katulad Niya.

Tingnan din sa “Apocalipsis 7:2–3. Ano ang ibig sabihin ng maglagay ng tatak sa noo ng mga tagapaglingkod ng Diyos?”

Tinutukoy ang Apocalipsis 22:11–12 at mga katulad na talata, itinuro ni Pangulong Dallin H. Oaks: “Mula sa mga turong iyan, masasabi natin na ang Huling Paghuhukom ay hindi lamang pagsusuri ng lahat-lahat ng mabubuti at masasamang gawa—na ating ginawa. Ito ay batay sa huling epekto ng mga ginawa at iniisip natin—kung ano ang naging tayo. Hindi sapat para sa sinuman na basta gumawa lang. Ang mga kautusan, ordenansa, at tipan ng ebanghelyo ay hindi parang listahan ng mga depositong kailangang ilagak sa bangko ng langit. Ang ebanghelyo ni Jesucristo ay isang plano na nagpapakita kung paano tayo magiging tulad ng ninanais ng ating Ama sa Langit.”

Sa pagtugon sa maling pagkakaunawa sa talatang ito, itinuro ni Pangulong Jeffrey R. Holland:

“Isa sa mga katwirang madalas gamitin sa anumang pagtatanggol sa nakasarang kasulatan ay ang talata sa Bagong Tipan na nakatala sa Apocalipsis 22:18: ‘Aking sinasaksihan sa bawat taong nakikinig sa mga salita … ng aklat na ito: Kung ang sinoman ay magdadagdag sa mga ito, ay daragdagan siya ng Dios ng mga salot na nakasulat sa aklat na ito.’ Gayunman, may matinding pagkakasundo ngayon ang [halos lahat ng] mga iskolar sa Biblia na ang talatang ito ay ukol lamang sa aklat ng Apocalipsis, at hindi sa buong Biblia. Kinikilala ng mga iskolar sa ating panahon ang ilang ‘aklat’ sa Bagong Tipan na halos tiyak na isinulat matapos matanggap ni Juan ang paghahayag sa Pulo ng Patmos. Kabilang sa kategoryang ito ang aklat man lang ni Judas, ang tatlong Sulat ni Juan, at malamang ay ang buong Ebanghelyo ayon kay Juan mismo. Marahil nga ay hindi lang ito.

“Ngunit may mas simple pang sagot kung bakit ang talatang iyon sa huling aklat ng kasalukuyang Bagong Tipan ay hindi maaaring tumukoy sa buong Biblia. Iyon ay dahil ang buong Bibliang alam natin—na isang koleksyon ng mga tekstong pinagsama-sama sa iisang aklat—ay wala pa nang isinulat ang talatang iyon. Ilang siglo matapos ipalabas ni Juan ang kanyang isinulat, ang hiwa-hiwalay na mga aklat ng Bagong Tipan ay lumaganap nang paisa-isa o marahil ay kasama ng ilang iba pang teksto, ngunit halos hindi kailanman bilang isang buong koleksyon. …

“Ang totoo ay halos lahat ng propeta ng Luma at Bagong Tipan ay nagdagdag ng banal na kasulatan sa mga natanggap ng mga nauna sa kanila.”

• David A. Bednar, “Isuot Mo ang Iyong Lakas, O Sion,” Liahona, Nob. 2022, 92–95

• Mga Paksa at Mga Tanong, “Ikalawang Pagparito ni Jesucristo, Gospel Library

• Dallin H. Oaks, “The Challenge to Become,” Liahona, Nob. 2000, 32–34

• Dallin H. Oaks, “Mga Kaharian ng Kaluwalhatian,” Liahona, Nob. 2023, 26–29