Te Itiaki Are Inanon Kristo

Tenibwi ma teniua te ririki n nako, ao I weteaki bwa nna beku n te Utah Ogden Mition. Eng, ibukina ngke i roko mai Eurobe, tabeua kateia kaain Utah n aron te kabuki ae te “green Jell-O ma te Carrots” ao te “Buteta ae kokoaki” a bon rangi ni kamimi irou!

E ngae n anne, e anaaki nanou n aia kakaonimaki ao nanoia Aika Itiaki n riki bwa ana reirei Iesu, mwaitiia aomata aika a kakakioa te taromauri, ao mwaitin ana waaki nako te Ekaretia. Ngke e a roko n tokina au mition, I tangiria ni kakoauaa bwa te kimwareirei are I namakinna ao rikiraken te maiu n tamnei are I nooria e nakona naba n reke nakoia au utu n taai aika na roko. I motikia bwa Nna oki ao ni maiuakina “te raoiroi.”

Ma, bon iai ana babaire te Uea ibukiu. N au moan Tabati n au uoote, e a weteai au bitiobi bwa Nna beku bwa te beretitenti irouia Kairake n Ataeinimwaane n ara uoote. N au tai ni beku ma kairake aikai, I reiakinna bwa te kimwareirei are ti karekea man iriran Kirsto e karako rekerekena ma mwaitia kain te taromauri ke mwaitin ana waaki te Ekaretia.

Ngaia are ngke I a mareaki ma kainabau ae Margret, ti baireia ma te kukurei bwa ti na tiku i Eurobe ao ni karikirakea ara utu i aban rikira ae Tiaman. Ti uaia ni kakoaua n ana reirei Beretitenti Russell M. Nelson ririki n nako: “Te kimwareirei are ti namakinna e karako rekerekena ma baika ti rinanoi i nanon maiura ao e bon rangi n rekereke ma te bwai are ti kabotoi maiura iaona.” Ngkana e boboto maiura iaon Kristo ao Ana euangkerio, ti na namakin bwaninin kakabwaia man irirakin Iesu Kristo n taabo nako ake ti maeka iai.

E ngae n anne, n te aonaba ae rikirake iai te beekan, te kanganga, ao te mangaongao, te kauntaba n taian rongorongo, ti na kanga n kamanoi ara taratara bwa ti na aki kamatakiaki ao nanora bwa a na aki kamatoatoaki ao n teimatoa ni kabotoa ara taratara i aon “bwaai aika mataata ma ni kakawaki” n ana euangkerio Iesu Kristo? N tain te mangaongao, ao e anga te reirei te Abotoro ae Bauro nakoia Aika Itiaki mai Korinto ni kauringiia bwa a na kabotoa aia taratara i aon “te itiaki are inanon kristo.”

Ana reirei Kristo ao ana tua te euangkerio a bon rangi ni bebete ao a kona naba ataei n mataata iai. Ti kona ni karekea mwaakan ana kabomwi Iesu Kristo ao n karekei iroura kakabwaia n tamnei ake e katauraoi Tamara are i Karawa ibukira man kamwakuran ara onimaki iroun Iesu Kristo, te rairannano, te bwabetitoaki, karekean ana bwaintituaraoi te Tamnei ae Raoiroi, ao te teimatoa ni uaa te toki. E kabwaranakoa te mwananga aei Beretitenti Nelson n te aro ae rangi n tamaroa bwa “kawain te berita” ao te riki bwa “te tia iriira Iesu Kristo.”

Ngkai e bebete te reirei aei, ao e aera ngkanne bwa e na rang kangaanga maiuakinan ana tua Kristo ao katotongan Bannana? Tao ti kona n taraa te taeka ae te itiaki bwa te bwai ae e a bon reke naba iroura n akea te mwakuri korakora. Iriiran Kristo e bon kainanoa te kekeiaki ao te bitaki ae teimatoa. N te aro bwa ko na bitaki, ti riai ni [kanakoa] te aro n aomata ao … [n riki n aiaron] te ataei.” Aio e irekereke ma kabotoan ara “onimakina te Uea” ao ni kakeai bwaai ni kabane, ai aroia ataei aika uarereke. Kamwakuran ana reirei Kristo n te kawai ae bebete ao n onoti e na buokiira ni kunea te kukurei inanon maiura ni katoa bong, ni kairiira inanon weteara, kaekai tabeua titiraki aika kangaanga n te maiu, ao ni katauraoa te korakora ni kaitarai kakaewenako ake ti kaitarai.

Ma ti na kanga ni bon karaoa te waaki ae bebete aei inanon mwanangara ni maiura ngkai ana reirei Iesu? E kauringiira Beretitenti Nelson bwa ti na kabotoi arora iaon “koaua aika itiaki, reirei aika itiaki, ao kaotioti aika itiaki” ngkai ti keiaki n iriira te Tia Kamaiu. Ti aki toki n titiraki, “Tera ae e tangirai Iesu Kristo bwa N a karaoia?” e kaota te kawai ae kakawaki. Iriiran Ana banna ni katooto e katauraoa te kawai ae mano rinanon taai aika aki ataaki kanoaia ao te nanoanga, ao baai aika kairiira man te bong teuana nakon teuana. Boni Uean te Raoi ao te Tia Kawain Tiibu ae Tamaroa. Bon te Tia Karaunano ao te Tia Kamaiu. Bon ara Bwaa ao te Tia Kamanoira. Bon te Rao—raoraom ao raoraou! E kaoira ni kabane bwa ti na tangira te Atua, ni kawakin Ana tua, ao n tangiriia kaain rarikira.

Ngkai ti rineia ni iriira Ana katooto ao ni waaki rake ma te onimaki iroun Kristo, nimta mwkan Ana Mwakuri ni Kamaiu, ao n ururinga ara berita aika tabu, e na kaonaki nanora, n te kantaninga ao e na tabekii tamneira kamaiuakira, ao aki nakoraoira ao nanokawakira a na oneaki mwiia n te kakaitau ao taningakin kakabwaia aika beritanaki. N tabetai, ti bon riai ni kararoaira man taian kanganga ke n kakaei anga ibukin buokara. Ma n taainako, ngkana ti maiuakina ana reirei te euangkerio ao ti na bon karekea te ibuobuoki n taobarai kanganga aikai n ana kawai te Uea.

Tabetai ti kamwinibaea te korakora are ti karekea man te tataro, te aki mamatam, kamatebwaian koroboki aika tabu, te rairannano ni katoa bong, kanakin te toa ni katoa wiiki, ao te nebonebo n te tembora ni katoa tai n Ana aut te Uea. Ngkana ti a ataia bwa ngaia ti bon aki kainanoia bwa “ti na karaoa te bwai teuana ae ababaki,” ao ni kabotoa maiura i aon reirei aika bebete, ti na nooria bwa “e tamaroa “te euangkerio” ibukira, ao riki bon ngaia buokara ni kaitarai kakaewenakoara. Ti na kunea te korakora ao “te nanomatoa iroun te Atua,” e ngae ngkana a rawawata nanora. E aki toki ni kauringira Unimwaane M. Russell Ballard bwa, “Man kabebetean bwaai ao [ti] na kunea te … rau, te kimwareirei, ao te kukurei.”

Ngkana ti maiuakina te itiaki are iroun Kristo ao e na moanibwai iroura kakawakia aomata iaon bwaai nako ao n mwanuokin anuan maiura aika bubuaka. Ti kabotoa ara taratara i aon bwaai “aika kakawaki riki” n ana mwakuri te Atua ibukin te kamaiuaki ao te karietaaki ao n aki mwaninga nako ni karaoan tibwangara. E moanibwai iroura karaoan bwaai ake ti kona ni karaoi nakon baika ti aki kona ni karaoi. E kauringira te Uea: “Ma ngaia are,tai kua ni karaoan ae raoiroi, bwa kam kawenea aan te mwakuri ae korakora. Ao man bwaai aika uarereke e kaoti te bwai ae korakora.” Tera te bwai ae na kaungaira nakon karaoan ae raoiroi ma te nanorinano, n taainako.

Tibu te unaine ae Marta Cziesla bon te banna ni katooto ae tamaroa ni karaoan “bwaai aika uarereke man aki kaangaanga” ni karekei baika a korakora. Ti rang tatangiria ni weteia bwa Oma Cziesla. E kunea te euangkerio Oma n raonaki ma tibutoru te unaine n te kawa ae uarereke ae Selbongen i Prussia Mainuku n Meei 30, 1926.

Marta Cziesla (atai) n tain ana bwabetito.

E tangira te Uea ma Ana euangkerio ao ni motikia bwa e na kawakin berita ake e a tia ni karaoi. E mareaki ma tibu te unimwaane ae tuai ni kaina te ekaretia, n te ririki 1930. N te tai aio ao e a kangaanga kaean te taromauri iroun Oma ibukina bwa ana onaroka tibu te unimwaane e raroanako ma te umwantabu. E kabotoa ana taratara i aon baike e kona ni karaoi. E teimatoa n tataro Oma, ni wareki koroboki aika tabu, ao n anenei kunan Tion.

A taku temwaangina bwa tao e a bua ana onimaki, ma tiaki anne te koaua. Ngke a bungiaki ai tinau ao tamau, bon akea te nakoanibonga ni mwengana ao ti aki kaea te taromauri ke ni kona ni karekea te otenanti, ma e teimatoa n reireinia natina taekan “te tataro, ao te nakonako n etieti imatan te Uea.” E wareki koroboki aika tabu nakoia, anenei kunan Tion, ao n tataro ma ngaiia—ni katoa bong. Aio bon te taneiai ni koaua ni kawakan te Ekaretia-inanon te mwenga.

N 1945 e kitana mwengana tibu te unimwaane ibukin te buaka. Ngke a uakaan taan ninia aia tabo, e waekoa Oma n anaia natina ake uoman ao ni kitana aia onaroka ni kakaea te tabo ae mano ibukiia. Imwiin te korakai ma te rawawata, e a reke aia tabo i meangin Tiaman n Meei 1945. Bon akea nikiran aia bwai ae a uotia bwa bon ti oneia ake i aoia. Ma e teimatoa Oma ni karaoi bwaai ake e kona ni karaoi: e tataro ma natina—ni katoa bong. E anenei kunan Tion ma ngaiia ake e kamatenanoi—ni katoa bong.

E matoatoa aron te maiu ma e riai n taainako bwa tina taraia bwa e na tau kanara. N 1955, ngke 17 ana ririki tamau, e nako n reirei n te kawa ae Rendsburg. E nakonako irarikin teuana te kateitei ao n noora te baana ae uarereke itinanikuna ae kangai taekana “Ana Ekaretia Iesu Kristo Ibukia aika Itiaki ni Boong aika Kaitira.” E taku, “Ai tamaroara naba; ana ekaretia aio Tinau.” Ngke e okira mwengana, ao e tuanga Oma bwa e a kunea ana ekaretia.

Ti kona ni katamneia ana namakin ngkai e bon tuai man rereitaki ma te Ekaretia inanon te maan ae kaania 25 te ririki. E motikia bwa e nang roko n taromauri n te Tabati are imwiina ao n tuanga tamau bwa e na raonna. Rendsburg e riaon 20 te maire raroana man te kaawa are ti maeka iai. E aki bwara nanon Oma ni kaean te taromauri. Te Tabati are imwiina, a uaia ni bwatika nakon te taromauri ngaia ma tamau.

Ngke e a waaki te taromauri, ao e tekateka tamau mai buki, ni kakatantaninga bwaran te taromauri. Aio ana ekaretia Oma na tiaki ngaia. E bon aki anaaki nanona ni baike e noori: bon ti tabeman unaine aika roko ao uoman kairake ni mitinare ake a kabuta aron waakin te taromauri. Ma ngke anene, ao anenei kunan Tion are aki toki tamau n ongoongo ngke uarereke: “Waaki, Ngkami,” “O Tamau,” “Neboa Teuare.” E ringaki nanona ngke ongo bwanaia te nanai ae uarereke aei n anenei kunan Tion ake ongoongo n uarerekena, ao e waekoa n namakinna ma te aki nanokokoraki bwa e koaua te Ekaretia.

Te moan Tabati are e roko iai tibu te unaine ni kakioa te taromauri imwiin 25 te ririki bon te tai are karekea iai ana koaua tamau n reirein ana euangkerio Iesu Kristo ae kaokaki. Teniua te wiiki imwiina ao e bwabetitoaki n Tebetembwa 25, 1955, raona ni bwabetitoaki bon tibu te unimwaane ao ai tinau.

E riaon ngkai 70 te ririki imwiin te taromauri n toa i Rendsburg. I teimatoa n iaiangoa Oma, ana namakin n ana tai ni maroa, arona ni karaoi bwaai aika uarereke man aki kangaanga, n aron te tataro, te wareware, ao te anene. I tei imatami n te maungatabu aei ao n taetae ibukin Tibu te unaine, nanomatoana ni kawakin ana berita ao ana onimaki iroun te Uea e bon kaona nanou n te kakaitau ao te nanorinano—ti aki ti ngaia ma bon ni kabane aika Itiaki ni kabuta te aonaba ake a kekeiaki ni kabotoa aia taratara i aon te itiaki are inanon Kristo inanon taai n rawawata, tao ti na noora mwiina ngkai bwa e uarereke ma e na bubura n taai aika na roko.

I reiakinna bwa karaoan bwaai aika uarereke ao n bebete n te euangkerio ao ara kakaonimaki n iriira Kristo e na kairiira nakon te kimwareirei ni koaua, kaoti kakai aika mimitong, ao n anganiira te nanomatoa nakon kakabwaia ake a tia ni beritanaki. Aio e koaua iroum n ai aron ae koaua naba irou. E taku Beretitenti Jeffrey R. Holland, “Tabeua kakabwaia a waekoa n roko, tabeua a oimwi n roko, ao tabeua a bon aki roko; ma ibukiia naake a kawakina ana euangkerio Iesu Kristo, a roko.” Aikai ake I kakoauai n aran Iesu Kristo, amen.