“Ko Hono Fakafoki Mai ʻo e Sākalamēnití,” Liahona, Māʻasi 2025.
Haʻu, ʻo Muimui ʻIate Au
Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 20; 27
Ko Hono Fakafoki Mai ʻo e Sākalamēnití
ʻI hono fokotuʻu ʻo e Siasi ʻo Sīsū Kalaisi ʻo e Kau Māʻoniʻoni ʻi he Ngaahi ʻAho Kimui Ní ʻi he 1830, naʻe fakafoki mai ʻe he ʻEikí ʻa e ouau toputapu ʻo e sākalamēnití. Naʻá Ne fekau ki Hono kakaí ke nau “faʻa fakataha … ke kai ʻa e maá mo inu ʻa e uainé ko e fakamanatu ʻo e ʻEiki ko Sīsuú” (Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 20:75).
ʻOku fakahaaʻi ʻe he fakahokohoko ko ʻení ʻa e founga kuo fokotuʻu ai ʻa e sākalamēnití ʻi ha ngaahi kuonga kehekehe. Neongo ʻoku liliu ʻa e kakaí mo e ngaahi feituʻú, ka ʻoku tokoni ʻa e sākalamēnití ʻi he kuonga kotoa pē ke manatu maʻu pē ʻa e kau ākonga ʻa Sīsū Kalaisí kiate Ia pea ʻiate kinautolu ʻa Hono Laumālié.
|
Fuakava Foʻoú |
Tohi ʻa Molomoná |
Tokāteline mo e Ngaahi Fuakavá |
Ko hotau kuongá ni |
ʻI he toe hāʻele mai ʻa Sīsū Kalaisí | |
|
Ko hai |
Ko Sīsū Kalaisi mo e Kakai Nīfaí |
Siosefa Sāmita mo e fuofua kāingalotu ʻo e Siasi ʻo Sīsū Kalaisi kuo fakafoki maí |
Kāingalotu ʻi he Ngaahi ʻAho Kimui Ní he funga ʻo e māmaní |
Sīsū Kalaisi mo “kinautolu kotoa pē kuo foaki kiate [ia] ʻe [Heʻene] Tamaí mei he māmaní” (Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 27:14) | |
|
Ko e hā |
Mā mo e uaine ko e fakamanatu ki he sino mo e taʻataʻa ʻo Sīsuú (vakai, Mātiu 26:26–28; Maʻake 14:22–24; Luke 22:17–20) |
Mā mo e uaine ko e fakamanatu ki he sino mo e taʻataʻa ʻo Sīsuú (vakai 3 Nīfai 18) |
Mā mo e uaine, tāpuakiʻi ʻaki ha ngaahi lotu pau ʻi he Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 20:77, 79 |
Ko e angamahení ko e maá mo e vaí, ʻoku tāpuakiʻi ʻaki ha ngaahi lotu pau ʻoku maʻu ʻi he Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 20:77, 79 |
Ko ha tānaki fakataha naʻe tataki ʻe Sīsū Kalaisi, ʻa ia te Ne “inu ai ʻa e fua ʻo e vainé fakataha mo [kitautolu] ʻi he māmaní” (Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 27:5) |
|
Taimí |
Kamata ʻi he AD 33, ʻi he pō kimuʻa pea Tutuki ʻa Sīsū Kalaisí |
Kamata ʻi he AD 33, hili e Toetuʻu ʻa Sīsū Kalaisí |
Kamata ʻi he taimi naʻe fokotuʻu ai ʻa e Siasí ʻi he ʻaho 6 ʻo ʻEpeleli 1830 |
ʻI he uike kotoa pē ʻi he houalotu sākalamēnití |
ʻI he toe hāʻele mai ʻa Sīsū Kalaisi ki he māmaní |
|
Feituʻu |
ʻI ha “loki lahi ʻi ʻolunga” ʻo ha fale ʻi Selusalema (Maʻake 14:15) |
ʻI he “fonua ko Mahú” (3 Nīfai 11:1) |
ʻI he ʻapi ʻo e fāmili Uitemaá ʻi Feieti, Niu ʻIoke, USA |
ʻI he ngaahi falelotu he funga ʻo e māmaní |
“ʻI he māmaní” (Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 27:5) |
|
Ko e ʻuhingá |
Ke ʻoange ha faingamālie ki he kakaí ke nau manatuʻi ʻa Sīsū Kalaisi pea ke “fakafoʻou ʻenau fuakava ke toʻo kiate kinautolu ʻa e huafa ʻo e Fakamoʻuí, ke manatu maʻu ai pē kiate Ia, mo tauhi ʻEne ngaahi fekaú.” | ||||
Fakalaulauloto
ʻOku fakamālohia fēfē ho vā fetuʻutaki mo Sīsū Kalaisí ʻi hono ʻiloʻi e taumuʻa ʻo e sākalamēnití?