Liahona
Founga Naʻe Akoʻi ai Au ʻe he Uike Tapú ʻOku ʻI ai Maʻu pē ha ʻUhinga ke Kalanga “Hōsana!” Ai
Liahona ʻEpeleli 2026


“Founga Naʻe Akoʻi ai Au ʻe he Uike Tapú ʻOku ʻi ai Maʻu Pē ha ʻUhinga ke Kalanga ‘Hōsana! Ai’” Liahona, ʻEpeleli 2026.

Mei he YA Fakauiké

Founga Naʻe Akoʻi ai Au ʻe he Uike Tapú ʻOku ʻI ai Maʻu pē ha ʻUhinga ke Kalanga “Hōsana!” Ai

Ko e “Hosaná” ko hano fakahaaʻi ia ʻo e tui ki he malava ʻe he ʻOtuá ʻo fakahaofi kitautolu, ko Hono kakai ʻo e fuakavá.

Ko e tūʻuta ʻa Sīsū Kalaisi ki Selusalemá.

Ko e Sāpate Pāmé, ʻa ia ʻokú ne kamata ʻa hotau Uike Tapú, ko ha aho fakafiefia ia. ʻOkú ne fakaʻilongaʻi ʻa e hū ikuna ʻa Sīsū Kalaisi ki he Kolo Māʻoniʻoní pea ʻoku kei fakamanatua ia ʻe he kau Kalisitiane ʻi ʻIsilelí he ʻahó ni.

ʻI he ʻaho ko ʻení, naʻe “toʻo ai ʻa e ngaahi vaʻa [pāmé] ʻe ha kakai tokolahi, pea nau ō atu ke fakafetaulaki kiate ia, mo kalanga, Hōsana: ʻOku monūʻia ʻa e Tuʻi ʻo ʻIsilelí, ʻoku hāʻele mai ʻi he huafa ʻo [e ʻEikí].”Sione 12:3).

ʻI heʻeku hoko ko e taha ako muli ʻi Selusalemá, naʻá ku kau ʻi he polokalama fakamanatu ko ʻení. Naʻe ongo kiate au, ʻi heʻeku tuʻu mo e [lauʻi pamé], ʻa e tokolahi ʻo ha kakai Kalisitiane kehe ne nau folau ki he Kolo Tapú koeʻuhí ko ʻenau ʻofa mo fie fakamanatua ʻa Sīsū Kalaisí.

Naʻe hiva, mavava, fakahīkihiki, mo tauʻolunga ʻa e kakaí. Pea hangē pē ko e kuonga ʻo Sīsuú, naʻa nau taʻalo ʻenau ngaahi lauʻi ʻakaú mei he tumuʻaki ʻo e Moʻunga ʻŌlivé, ʻo aʻu hifo ki he Teleʻa Kitiloní, fakalaka atu ʻi he Ngoue ko Ketisemaní, ʻo aʻu ki he Kolo Motuʻá. ʻI he kotoa ʻo e meʻá ni, naʻa ku ongona ha kalanga taʻe-tuku ʻaki e “Hosaná!”

Ko ha aʻusia ia he ʻikai toe ngalo ʻiate au.

Hili ha ngaahi taʻu siʻi mei ai, pea ʻi ha Sāpate Paame ʻe taha, naʻe fuʻu siʻi ange ai ʻeku fiefiá. Naʻe ʻikai ke u taʻalo ha lauʻi paame, ka naʻá ku puke ʻo tokoto pē he mohengá. Naʻá ku fakakaukau ki heʻeku mātuʻaki fiefia he kalanga “Hosanna!” ʻi ʻIsilelí. Kae ʻikai ʻi he pongipongi ko iá.

Naʻe haʻu kiate au ha fakakaukau ʻi he lotolotonga ʻo ʻeku ngaahi lāungá: “ʻOku ʻikai ʻapē ke ʻi ai ha ʻuhinga lelei ke ke kei kalanga ʻHōsana!’ ai”?

Ko e “Hosaná!” ko ha fakahaaʻi ia ʻo e ʻofa mo e fakaʻapaʻapa. Ka ʻe toe lava foki ʻo hoko ko ha tautapa: “ʻE ʻOtua fakahaofi muʻa kimautolu. ʻAloʻofa muʻa ʻo tokoni mai” Pea ʻi he taimi ʻe niʻihi, ko e “Hosaná” ko hano fakahaaʻi ia ʻo e tui ki he malava ke fakahaofi ʻe he ʻOtuá Hono kakai ʻo e fuakavá.

Kuo akoʻi au ʻe heʻeku manatu ki he ngaahi meʻa naʻe hoko ʻi he Uike Tapú ki he founga ʻoku hoko ai e ngaahi kalanga “Hosana!” ko ʻení ʻo mahuʻinga—ʻi he siva ʻa e ʻamanakí mo e ikuná fakatouʻosí. ʻI he ʻaho mahuʻinga ʻe fā ʻo e uike ko ʻení, ʻoku ou ako ai ke toe fakamatalaʻi lelei ange e ngaahi fakakaukau ʻa kinautolu naʻe ʻi Heʻene hāʻele ikuna ʻi he taʻu ʻe uaafe kuo hilí.

Tuʻapulelulú: Naʻá Ne Akoʻi Au Fekauʻaki mo e Huhuʻí

ʻI he ʻaho Tuʻapulelulú, naʻe fakataha ʻa Sīsū mo ʻEne kau ʻAposetoló ki he ʻOhomohe Fakaʻosí mo fakahoko ʻa e sākalamēnití (vakai, Mātiu 26:26–29).

ʻOku ou saiʻia ʻi he hoko koʻeni ʻa e sākalamēniti naʻe fokotuʻu ʻi he uike fakaʻosi ʻo e moʻui ʻa Kalaisi ʻi he taʻu ʻe lauiafe kuo hilí ko ha konga ʻo hotau uike kotoa peé. Naʻe akoʻi ʻe Palesiteni Sefilī R. Hōlani, ko e Palesiteni ʻo e Kōlomu ʻo e Kau ʻAposetolo ʻe Toko Hongofulu Mā Uá, “Ko e houa ko ʻeni naʻe tuʻutuʻuni ʻe he ʻEikí ko e houa toputapu taha ia hotau uiké.”

Tatau ai pē pe ko e taʻu ʻe uaafe kuo hilí ʻi ʻIsileli pe ʻi he ʻahó ni ʻi he ngaahi sea ʻi homou uooti pe kolo fakalotofonuá, ʻoku teʻeki ai liliu e mālohi ʻo e ʻOtuá ke fakamāʻoniʻoniʻi, fakatauʻatāinaʻi, mo huhuʻí.

Koeʻuhí ko ia, te u lava ke kalanga “Hōsana!” Te u lava ʻi he uike kotoa pē ke tautapa ki he tokoni ʻa e ʻOtuá, pea ʻe lava ke toe fakamoʻui au ʻe he Fakamoʻuí.

Falaite Leleí: Naʻá Ne Ikunaʻi ai ʻa e Ngaahi Mamahi ʻo e Maté

ʻI he Falaite Leleí, ʻoku tau manatu ai ki he ngaahi meʻa naʻe hoko ʻi he fakamāuʻi mo e Tutuki ʻo Kalaisí (vakai, ʻAlamā 7:11–12).

Ne u toki ʻilo kimuí ni mai siʻa uaifi mo ha faʻē kei talavou naʻe mālōlō ʻi ha fakatuʻutāmaki fakamamahi. Neongo naʻe ʻikai ke u fuʻu maheni mo ia, ka naʻá ku tangi ʻi he molé ni. Naʻá ku tangi ʻi he taʻe-totonu ʻo e meʻa kotoa ko iá pea mo e mana naʻe ʻikai ke hokó.

Lolotonga ʻeku loto-mamahí, ʻoku toutou haʻu ki heʻeku fakakaukaú ʻa e ngaahi lea ko ʻení:

“ʻE lava ke fakamoʻui mo ʻeni ʻe Kalaisi.”

Ko ia ʻoku ou pehē, “Hōsana! Koeʻuhí ko Sīsū Kalaisi mo e ngaahi meʻa naʻe hoko ʻi he Falaite Leleí, ʻoku ʻikai ke u tuenoa ʻi heʻeku loto-mamahí. Hōsana! He kuo fuesia ʻe Sīsū Kalaisi ʻeku ngaahi mamahí. Hōsana! Te Ne lava ʻo fakamoʻui au, neongo ʻa e mamahi ʻoku ou fouá.”

Tokonakí: ʻOkú Ne Poupouʻi Au ʻi Heʻeku Tatalí

Pea hangē ko e kau ākonga ʻo e kuonga muʻá, kuó u aʻusia ha ngaahi ʻaho naʻá ku ongoʻi ai ʻoku siva ʻa e ʻamanakí. Kuo aʻu ʻo u ongoʻi naʻe liʻekina au ʻe he ʻOtuá. Ne u kole ʻi ha ngaahi taʻu lahi ke u maʻu ha taha ke ma mali. Pea hili ha ngaahi taʻu lahi mei ai, naʻaku mali ke ma ala maʻu ha pēpē, neongo e ngaahi faingataʻa ne ma fehangahangai mo iá.

Neongo ia, ʻoku ou ongoʻi loto-mamahi mo fakaʻānaua ki he ngaahi talaʻofa ʻoku hangē ʻoku ʻikai ke maʻu, ʻikai mātaʻia, pe ʻikai ongona ʻe he ʻOtuá. Kuó u aʻusia ha taʻelata mo ha taʻepauʻia naʻe ʻikai ke u ʻiloi ha founga ke toʻo ai.

Ka kiate au, ʻoku fakafofongaʻi ʻe he Tokonaki ʻo e Uike Tapú ha ʻaho naʻe fai ha tatali ki ai. Ko ha ʻaho ʻo e ongoʻi e ngaahi ʻamanaki taʻe-hokó. Ko ha ʻaho ʻo e … taʻe-pau.

Ko e teuteu ki he Sāpaté takitaha ʻi ʻIsileli, ʻoku fakatahataha mai ai ha tokolahi ʻo homau ngaahi kaungameʻa Siú ki he ʻĀ Fakahihifo [ʻo Selusalemá]. Te ke ʻilo ai ʻoku nau tui honau teunga fakafonuá,ʻo tuʻu ʻi he loto-ʻapasia mo toʻotoʻo ʻenau lotú.

ʻOku nau hiki ʻa e lotú ʻi ha ʻū laʻipepa pea mono kinautolu ʻi he vahavahaʻa ʻo e ngaahi maka ʻo e ʻā ko iá. ʻOku nau tatali ʻi he taʻu ki he taʻu, ki he Mīsaiá.

Naʻe liliu ʻe heʻeku mamata tonu ki heʻenau faitōnunga ʻi he feituʻu toputapu ko iá, ʻa e meʻa naʻe tuku ki ai ʻeku tokangá “ʻi he vahaʻa ʻo e” ongo ʻaho Tokonakí. ʻI heʻeku moihū mo lotu ʻi he temipalé, ʻoku ou ako ai ʻoku ʻikai ʻuhinga e fakalongolongo ʻa e ʻOtuá ʻoku ʻikai ʻi ai ʻa e ʻOtuá pe fakafisi ke tali ʻetau lotú.

ʻOku ʻi ai ha fakamāʻoniʻoniʻi ʻi he ngaahi ʻaho Teuaki ʻo ʻetau moʻuí koeʻuhí ko e meʻa ʻe hoko mai aí.

ʻOku ou ako ʻeni e founga ke u kalanga “Hōsana” ai ʻi he taimi ʻoku ou kei tatali fakamātoato ai ke maʻu ʻa e meʻa naʻe talaʻofa ʻe he ʻOtuá te Ne foaki maí.

ngeʻesi fonualoto

Sāpate Toetuʻú: Naʻá Ne Ikunaʻi ʻa e Meʻa Kotoa Pē, Koeʻuhí Ke u Lava Mo Au Foki

ʻOku ou saiʻia ʻia Mele Makitaline mo e anga ʻo ʻene fakafofongaʻi kotoa kitautolu ʻi heʻene fiemaʻu ʻa Sīsū Kalaisi, lolotonga siʻene tatali loto-mamahi kiate Ia ʻi he fonualotó, ʻi he ʻikai ke ne fakatokangaʻi vave Iá, pea mo ʻEne ui ia ʻi hono hingoá (vakai, Sione 20:11–16). Pea ʻoku ou saiʻia ʻi heʻene hoko ko e fuofua fakamoʻoni kia Kalaisi ne lekooti, ko e ʻEiki kuo toetuʻú.

ʻOku tohitongi e fakamatala ko ʻení, ʻi Selusalema, ʻi ʻolunga he fonualotu he ngoué, ʻoku taku ko e feituʻu telioʻanga ia ʻo Kalaisí: “ʻOku ʻikai ʻi heni Ia—he kuó Ne toe tuʻu.”

Ko e pōpoaki ia ʻoku ou pehē ʻoku mahuʻinga taha ke kalanga “Hosana!” aí.

ʻOku hoko e ngeʻesi fonualotó ko ha fakamanatu ʻoku fakamoʻui au ʻe Sīsū Kalaisi. ʻOkú Ne fakamoʻui au mei he ngaahi mamahi ʻo e angahalá, ngaahi tōnounou fakamamahí, siʻi mālōlō ʻa e ngaahi ʻofaʻangá, taʻe-latá, loto-foʻí, mole ʻo e ʻamanakí, mo e meʻa kotoa ʻoku taʻe-ʻuhinga fekauʻaki mo e moʻuí.

Ka ʻokú Ne tāpuakiʻi au. ʻOkú Ne tāpuakiʻi au ʻaki ha nonga, ʻamanaki lelei kānokato, talaʻofa ʻo e fakamoʻuí, nofo ʻamanaki fiefia, ikuna, mo e ʻofa haohaoa.

Ko ʻeku fakaʻānauá, neongo pe ko e fē tuʻunga ʻo ʻetau feinga ke tui kia Sīsū Kalaisí, ke ta maʻu ha ʻuhinga ke tūʻuta ai ʻi he Uike Tapú ni ʻi he founga tatau naʻe kamata ai ʻa e ʻuluakí:

“Hōsana: ʻOku monūʻia ʻa e Tuʻi ʻo ʻIsilelí, ʻoku hāʻele mai ʻi he huafa ʻo e [ʻEikí]” (Sione 12:13).

Ngaahi Maʻuʻanga Fakamatalá

  1. Vakai, Fakahinohino ki he Ngaahi Folofolá, “Hōsaná,” Gospel Library.

  2. Jeffrey R. Holland, “Vakai ki he Lami ʻa e ʻOtuá,” Liahona, Mē 2019, 46.