Liahona
Ko ʻEku Ngaahi Koloa Mahuʻinga Tahá
Liahona Fēpueli 2026


“Ko ʻEku Ngaahi Koloa Mahuʻinga Tahá,” Liahona, Fēpueli 2026.

Ngaahi ʻAta ʻo e Tuí

Ko ʻEku Ngaahi Koloa Mahuʻinga Tahá

Ko e ngaahi faingataʻa ʻo hono ohi hake ha fānau ʻoku faingataʻaʻia fakaʻatamaí ʻe lava ʻo fakatupu lotosiʻi, ka ko ʻĪlai mo ʻAná, ko ha tāpuaki. ʻOkú na ʻomai kiate au ha fiefia lahi. Ko e fiefiaʻanga kinaua kiate au.

laʻitā ʻo e tokotaha ʻoku ʻaʻana ʻa e fakamatalá

ʻŪ faitā ʻa Cody Bell

Naʻe fanauʻi ʻema ongo kiʻi tamaiki ko ʻĪlai mo ʻAná ʻokú na faingataʻaʻia fakaʻatamai. ʻI heʻena kei īkí, naʻe fuʻu faingataʻa ʻaupito. Naʻe pau ke ma siofi maʻu pē kinaua. Lolotonga ʻeku femoʻuekina ʻi he pauʻu ʻa ha taha ʻiate kinauá, kuo pauʻu hake ʻa e fika uá ia. Ko e taimi ʻe niʻihi, naʻe fuʻu fakaongosia ke tokangaʻi kinaua fakatouʻosi.

ʻI he taʻu hiva ʻa ʻĪlaí, naʻá ne moʻua ʻi he houtamakí. Naʻe ʻikai ke ma lava ʻo maluʻi ia, pea ka ʻikai fakatokangaʻi, te ne ʻohofi ʻe ia hono kiʻi tuofefiné pe ko au mo hoku husepāniti ko Tuloí. Naʻá ma pehē leva ko e meʻa lelei taha ki aí ko hano tokangaʻi ia ʻi ha feituʻu mavahe mei ʻapi.

Ko e feituʻu pē ʻe taha naʻá ma lava ʻo maʻu ʻi he ʻIunaiteti Siteití naʻá ma ongoʻi ʻe lava ʻo tokoniʻi ai ia ʻi hono ngaahi faingataʻaʻia fakaesinó mo e houtamakí, ko ha falemahaki naʻe maile ʻe tahaafe tupu hono mamaʻo mei homau ʻapi ʻi Uisikonisiní.

ʻOku ʻikai ha taha ia te ne fie ʻave haʻane kiʻi tamasiʻi ʻoku ʻikai ke lava ʻo lea ke mamaʻo mei ʻapi, tautautefito ʻoku ʻikai mahino ki ai ʻa e meʻa ʻoku hokó. Naʻe ʻikai ke ma fie fai ʻeni. Naʻe ʻikai ke u ongoʻi ʻoku totonu. Ka naʻá ma lotua, peá ma ʻiloʻi naʻe fiemaʻu ke ma fai ia.

Naʻá ku Fiemaʻu Hoku Huhuʻí

Koeʻuhí naʻe fakafekauʻaki ʻe ʻĪlai hono faʻo ʻo e ʻū katoletá mo e ngaahi mālōlō ʻeveʻeva fakafāmilí, naʻe fakakaukau ai ia te mau ō ki ha feituʻu ʻe fakafiefia. Ko e taimi naʻa mau aʻu ai ki he falemahakí mo fakahū iá, naʻe fuʻu ʻita lahi ʻaupito. Naʻá ne vavaku, uʻu kimaua, mo fusi homa louʻulú. Naʻe ʻikai ngata pē ʻeku uesia fakasino mo Tuloi ʻi he fakahū ki loto ʻa ʻĪlaí; ka naʻe toe ongo foki ki homa lotó.

ʻI he mōmeniti ko iá, naʻá ku fiemaʻu hoku Fakamoʻuí. Naʻá ku fifili pe naʻá Ne ʻi fē ʻi he tūkunga faingataʻa ko iá. ʻI heʻema mavahe mei falemahakí, naʻá ma hū atu ʻi he feituʻu talitaliʻanga he fale ki he kau pule ʻo e falemahakí, ʻi he kauhala ʻe tahá. Fakafokifā pē kuó ma aʻu ki ha fuʻu maka fakamanatu māpele Christus naʻe tongitongi ʻe Pēteli Tovalaseni (Bertel Thorvaldsen).

Naʻe ʻikai ke u ʻilo ʻe au naʻe toe fakaʻaongaʻi ʻe ha ngaahi kautaha kehe mei hotau siasí ʻa e maka fakamanatu ko iá. Ko e taimi naʻá ku sio ai ki heʻene tuʻu ʻi muʻa ʻiate aú, naʻá ku fōngia ʻi ha ongo naʻe lolofi mo mālohi. Naʻá ku ongoʻi naʻe ʻi ai ʻa e Faifakamoʻuí, mo mafao mai Hono ongo toʻukupú. Naʻá ku ongoʻi ʻEne fakamoʻui kimaua mo ʻema kiʻi tamasiʻí. Naʻá ku ongoʻi hono fakapapauʻi mai naʻá ma fai ʻa e fili totonú. Naʻá ku ongoʻi naʻá Ne finangalo ke ma ʻiloʻi naʻá Ne ʻi ai kia kimautolu pea naʻe takaofi maʻu pē kiate kimautolu ʻi he meʻa kotoa.

Fakahinohino Fakalangi

Hili ha māhina ʻe ua hono siviʻi fakalelei ʻi ha falemahaki totonú, kuo ʻiloʻi ʻe he timi faitoʻo ʻo ʻĪlaí ha palopalema fakaetoto naʻá ne fakatupu ʻene houtamakí. Ko e lava pē hono vakaiʻi ʻení, naʻa nau fakaʻaongaʻi leva hano ʻanalaiso fakaʻulungaanga ke faitokonia ʻene palopalema fakatōʻongá.

Naʻe fakalakalaka lelei ʻa ʻĪlai ʻi he falemahakí. Naʻe tokangaekina lahi ia mo lava ke tala ʻa e ʻaho takitaha—ha faʻahinga meʻa ʻoku fakaʻamu ki ai mo ha faʻahinga meʻa ʻokú ma ʻoange ki ai ʻi he taimí ni, he kuo foki ʻaupito ki ʻapi. Hili ʻa e ongo ʻuluaki māhina ʻo ʻene nofo aí, naʻá ma ʻave ia ʻi ha kiʻi ʻeveʻeva nounou mei he falemahakí, ko ha taimi ʻoku kau ʻi he ngaahi ʻaho fakafiefia taha ʻo ʻeku moʻuí. Naʻá ma ʻaʻahi ki ai ʻi ha uike ʻe taha he māhina kotoa pē, pea ʻi he lolotonga iá naʻá ma kau ai ʻi ha ngaahi kalasi ako ki he mātuʻá. Naʻe feʻunga hono faitoʻó mo ha māhina ʻe fā.

Naʻe faingataʻa ke mahino kia ʻAna ʻa e pulia ʻa ʻĪlaí, ka naʻá ma fakamahinoʻi ange ʻoku fai ha tokoni kia ʻĪlai, pea fiemālie ai. Hili ʻa e foki ʻa ʻĪlai ki ʻapí, naʻá ma ofo ʻi he ngaahi liliu naʻe hoko ki aí. Naʻe fakatumutumu foki mo e ngaahi kaungāmeʻá, mo fehuʻi mai pe naʻe founga fēfē ʻema ʻilo ʻa e meʻa naʻá ma fakahokó. Naʻá ma talaange naʻá ma maʻu ha fakahinohino mei heʻetau Tamai Hēvaní, ʻo ne tataki kimaua ki he faitoʻo totonu kia ʻIlaí.

tā ʻo e tokotaha ʻoku ʻaʻana ʻa e fakamatalá mo hono fāmilí

Mālohi Fakaiviá

ʻOku ou fakamoʻoni naʻe ʻi ai ʻa e Fakamoʻuí ke tokoniʻi kimaua mo siʻema fānaú, ʻi ha ngaahi taimi mātuʻaki faingataʻa. ʻE lava ke faingataʻa ʻa e moʻuí, ka ʻoku tau ʻiloʻi ʻe lelei pē ʻa e meʻa kotoa. Kuó ma maʻu ʻa e ʻaloʻofá tuʻunga ʻi he Fakalelei ʻa e Fakamoʻuí—ʻa Hono “mālohi fakaiviá” ʻokú ne fakamālohia kitautolu ʻi hotau ngaahi faingataʻaʻiá.

Ko e taimi ʻoku tau ʻi he lotolotonga ai ʻo e taimi faingataʻá, ʻoku tau pehē, “Sai, ko e angamaheni pē ʻeni ʻo e moʻuí.” Ko ia, ʻoku ʻikai ke ngali fuʻu kovi fēfē. Ka ʻi heʻene ʻosí, ʻoku tau fifili, “Naʻe anga fēfē ʻetau lavaʻí?” Naʻá ma lavaʻi ia koeʻuhí he naʻe tokoniʻi kimaua ʻe he Fakamoʻuí, ʻo ʻomai ʻa e tokoni naʻe ʻikai ke ma fakatokangaʻi naʻá ma maʻu ʻi heʻema fāinga ʻi he ʻaho hono hokó.

Koeʻuhí ko e faitoʻo naʻe maʻu ʻe ʻĪlaí, ʻokú ne mavahe kakato ai ʻi he taimí ni mei he houtamakí. Naʻe lava ʻo ʻosi mei he akó. ʻOku ngāue mālohi ʻi hono koló, teka pulú (bowling) mo e vaʻinga peisipoló. ʻOku ʻi ai foki haʻane ngāue ʻi ha falekai fakakomēsiale. Pea ʻoku mau lava ʻi he taimí ni ke maʻulotu fakataha ko ha fāmili.

ʻI he kei iiki mo faingataʻa ʻeku fānaú, naʻe lahi ha faʻa fāʻofua mai kiate au mo fakahilehila mai ha kakai naʻe ʻikai ke mau maheni ʻo hangē haʻanau pehē mai, “Siʻi fakaʻofa koe. Fakamolemole, ka ko e meʻa ia ʻokú ke iku ki aí.” Naʻe fakatupu-loto mamahi maʻu pē ia kia au.

Ko ʻĪlai mo ʻAná, ko ʻeku fānau, ko ʻeku ongo koloa mahuʻinga tahá ia. ʻOku ou ʻofa ʻiate kinaua. Neongo ʻa e ngaahi faingataʻa ʻo hono ohi mo tokangaʻi kinauá, ka ko e tāpuaki kinaua. ʻOku ʻikai ke u lau kinaua ko ha meʻa ʻoku kovi ʻi heʻeku moʻuí. ʻOku ou fakatokangaʻi ko hona manakó ʻoku fakamānako. ʻOkú na ʻomai kiate au ha fiefia lahi. Ko e fiefiaʻanga kinaua kiate au. ʻOku ou ʻiloʻi ko e taimi ʻoku ou moʻui ʻosikiavelenga ʻaki ai e palani ʻa e Tamaí, te u lava ʻo tauhi kinaua ʻo taʻengata.

Ngaahi Maʻuʻanga Fakamatalá

  1. Bible Dictionary, “Grace.”

  2. “Ko Sīsū ʻa e Laʻaá. Ki ha taha pē ʻoku fāifeinga ke mamata ki he maama ko iá mo maʻu ʻa e ʻamanaki leleí, ʻoku ou pehē: Kātaki pē. Feinga pē. ʻOku ʻofa ʻa e ʻOtuá ʻiate kimoutolu. ʻE toe lelei ange ʻa e ngaahi meʻá. ʻOku hāʻele mai ʻa Kalaisi kiate koe ʻi Heʻene ʻngāue ʻoku lelei lahí’ pea mo ha kahaʻu ʻo ha ʻngaahi talaʻofa lelei lahi’ [Hepelū 8:6]. Ko Ia ho ʻtaulaʻeiki lahi ʻo e ngaahi meʻa lelei ʻe hokó’ [Hepelū 9:11]” (Jeffrey R. Holland, “An High Priest of Good Things to Come,” Ensign, Nov. 1999, 36; Liahona, Jan. 2000, 42).