Ti Pannubbot ni Jesucristo ti Mangipaay iti Maudi a Panangispal

Ti Pannubbot ni Jesucristo ti mangipaay iti maudi a panangispal kadagiti pannubok a pakaipasanguantayo ditoy a biag. Dinutokannak ni Presidente Russell M. Nelson a mangidaton iti Casper Wyoming Temple idi napan a tawen. Napnuan kaipapanan, emosional, ken naespirituan daytoy a padas. Inyegna ti nalawag a pokus ti akem dagiti templo iti panangispal kadagiti annak ti Dios babaen ti Pannubbot ti Mangisalakan.

Dagiti stake iti Casper Wyoming Temple District iramanna ti paset ti kalsada a nagnaan dagiti pioneer a Latter-day Saint iti nagbaetan ti 1847 ken 1868. Kas panagsagana iti pannakaidaton ti templo, binasak manen ti sumagmamano a pakasaritaan ti dalan iti igid ti Platte River iti asideg ti Casper ken agtultuloy nga agturong iti Salt Lake City. Ginasut a ribu nga emigrante iti laud ti nagdaliasat iti dayta a dalan. Ti kangrunaan nga impaganetgetko ket ti nasurok a 60,000 a pioneer a Latter-day Saint a nagdaliasat iti dalan.

Kaaduan iti pionneer-tayo ti dimteng babaen ti karison, ngem agarup 3,000 ti nagballasiw iti 10 a grupo ti handcart. Walo kadagitoy a grupo ti handcart ti naisangsangayan a naballigian a nagdaliasat ken sumagmamano laeng ti natay. Dagiti grupo ti Willie ken Martin Handcart idi 1856 ti naiduma.

Linagipko dagiti salaysay ti grupo ti Willie ken Martin handcart manipud idi nangrugi ti nakaam-amak a kasasaad ti paniempo. Naammuak dagiti karit a nakaipasanguanda iti panagballasiwda iti Sweetwater River, Martin’s Cove, Rocky Ridge, ken Rock Creek Hollow.

Nagbaetan Dagiti Bagyo (Between Storms), ni Albin Veselka

Saanak pay a napan iti uneg ti Templo ti Casper sakbay ti dedikasion. Idi simrekak iti pagurayan (foyer), dagus a naiturong ti atensionko iti orihinal a ladawan ti handcart a napauluan iti Nagbaetan Dagiti Bagyo (Between Storms). Ti ladawan ket nalawag a di nairanta a mangipakita kadagiti trahedia a napasamak. Iti panangmatmatko iti dayta, napanunotko, “Umiso daytoy a ladawan; ti kaaduan a pioneer ti handcart ket saan a nakapadas kadagiti trahedia.” Mariknak a kasla kastoy met laeng ti biag iti sapasap. No dadduma addatayo iti nagbaetan dagiti bagyo ken no dadduma iti nagbaetan dagiti ulep ken lawag ti init.

Ruangan ti Langit (Heaven’s Portal), ni Jim Wilcox

Idi kinitak ti orihinal a ladawan iti sabali a diding a napauluan iti Ruangan ti Langit (Heaven’s Portal), naamirisko a daytoy napintas a ladawan iti kalgaw ti makunkuna a “Devil’s Gate,” nga agay-ayus ditoy ti natalna ken nadalus a Sweetwater River, ti nangipakita iti kinapintas ti pinarsua ti Apo, saan la a dagiti karit a napadasan dagiti pioneer iti nakaam-amak a panawen ti lam-ek.

Kalpasanna, timmaliawak iti likudan ti recommend desk, nakitak ti napintas a ladawan ti Mangisalakan. Daytoy ti dagus a nangiparikna kaniak iti nalaus a panagyaman. Iti maysa a lubong a napintas unay, adda met dagiti nakaro a karit. No umasidegtayo ken ni Jesucristo, ti Mangisalakantayo, ispalennatayo manipud kadagiti bagyo ti biag babaen ti Pannubbotna a maitunos iti plano ti Ama.

Para kaniak, ti foyer ket perpekto a pagsaganaan para kadagiti siled ti ordinansa ti templo a mangpalubos kadatayo nga umawat kadagiti ordinansa ti pannakaitan-ok, mangaramid kadagiti sagrado a katulagan, ken naan-anay a mangawat ken mangpadas kadagiti bendision ti Pannubbot ti Mangisalakan. Ti plano ti Ama iti kinaragsak ket maibatay iti pangsubbot a pangispal ti Mangisalakan.

Ti padas dagiti pioneer ti mangipaay kadagiti Latter-day Saint iti naidumduma a tradision iti pakasaritaan ken nabileg a kolektibo a naespirituan a tawid. Para iti dadduma, ti panagakar ket adu a tawen a naplano kalpasan a pilit a napapanawda iti Missouri ken Nauvoo. Para iti dadduma, nangrugi daytoy kalpasan nga impakaammo ni Presidente Brigham Young ti plano ti handcart, a nairanta a mangpabassit iti gastos ti panagakar. Basbassit nga amang ti gatad dagiti handcart ngem dagiti karison ken baka.

Kinuna ti misionario idiay Inglatera a ni Millen Atwood, nga idi naipakaammo ti plano ti handcart, “Nagtaray daytoy a kasla apuy iti namaga a garami, ket naglagto ti puso dagiti napanglaw a sasanto gapu iti rag-o ken ragsak.” Adu ti “nagkararag ken nagayuno iti inaldaw, ken iti rinabii, tapno maaddaanda iti pribilehio a makikadua kadagiti kakabsatda a lallaki ken babbai idiay bantay.”

Kaaduan kadagiti Santo iti handcart ti nakapadas iti rigat ngem liniklikanda dagiti dadakkel a dakes a pasamak. Ngem dua a grupo ti handcart, ti grupo ti Willie ken grupo ti Martin, ti nakapadas iti bisin, nalamiis a paniempo, ken adu nga ipapatay.

Kaaduan kadagitoy a biahero ket naglayag manipud Liverpool, Inglatera, idi Mayo 1856 a naglugan iti dua a barko. Simmangpetda iti pagaramidan ti handcart idiay Iowa City iti Hunio ken Hulio. Iti laksid dagiti pakdaar, agpada a pimmanaw ti dua a grupo nga agturong iti Salt Lake Valley iti naladaw unay a paset ti panawen.

Ni Presidente Brigham Young ti immuna a nakaammo iti napeggad a kasasaad dagitoy a grupo idi Oktubre 4, 1856. Kabigatanna, nagtakder iti sango dagiti Santo iti Salt Lake City, ket kinunana, “Adu kadagiti kakabsattayo ti adda kadagiti tanap nga addaan kadagiti handcart, … ket nasken a mayegda ditoy; nasken a mangibaontayo iti tulong kadakuada … sakbay ti panaglalam-ek.”

Kiniddawna kadagiti bishop nga ipaayda ti 60 a bunggoy ti mulo, 12 wenno ad-adu pay a karison, ken 12 a tonelada (10,886 kg) nga arina ken imbagana, “Inkayo ket iyegyo itan ditoy dagidiay a tattao nga adda kadagiti tanap.”

Ti nagtipon a bilang dagiti pioneer kadagiti grupo ti Willie ken Martin handcart ket agarup 1,100. Agarup 200 kadagitoy a napateg a Santo ti natay iti dalan. No awan ti naintiempuan a panangispal, adu pay koma ti natay.

Nangrugi ti bagyo ti panawen ti lam-ek agarup dua a lawas kalpasan a pimmanaw iti Salt Lake City dagiti immuna a napan timmulong. Iladawan ti salaysay dagiti kameng ti grupo ti Willie ken Martin dagiti nakaam-amak a karit kalpasan a nangrugi dagiti bagyo. Dagitoy a salaysay iladawanda met ti dakkel a rag-o idi simmangpet dagiti napan timmulong.

Iti panangiladawan iti isasangpetda, kinuna ni Mary Hurren, “Nagsangit dagiti lallaki, ken nagsala dagiti ubbing gapu iti rag-oda. Apaman a nakontrol dagiti tao ti riknada, nagparintumengda amin iti niebe ket nagyamanda iti Dios.”

Kalpasan ti dua nga aldaw, ti grupo ti Willie ti nagdaliasat iti karirigatan a paset ti dalan, a mapan iti Rocky Ridge, iti nalamiis a bagyo. Ti naudi kadakuada ket saan a nakadanon iti kampo agingga iti alas 5:00 iti kabigatanna. Sangapulo ket tallo a tao ti natay ket naitabonda iti maysa a gagangay a tanem.

Idi Nobiembre 7, dandanin ti grupo ti Willie iti Salt Lake Valley, ngem dayta nga agsapa, adda pay laeng tallo a natay. Kalpasan ti dua nga aldaw, nakadanon met la ti grupo ti Willie iti Salt Lake, napasangbayda a nasayaat sadiay ken naawisda iti pagtaengan dagiti Santo.

Iti dayta met la nga aldaw, adda pay laeng ti grupo ti Martin iti 325 a milia (523 km) iti dalan, nga agsagsagaba iti lamiis ken kurang a taraon. Sumagmamano nga aldaw sakbayna, bimmallasiwda iti Sweetwater River tapno mapanda iti maawagan itan a Martin’s Cove, a sadiay ninamnamada a masalakibanda kadagiti elemento. Kinuna ti maysa kadagiti pioneer, “Isu ti kakaruan a panagballasiw iti karayan ti ekspedision.” Sumagmamano kadagiti napan timmulong—kas iti lelongko iti tumeng, ni David Patten Kimball, nga agtawen laeng iti 17, agraman dagiti agtutubo a gagayyemna, “Da George W. Grant, Allen Huntington, Stephen Taylor, ken Ira Nebeker—ket nagnada iti adu nga oras iti nalamiis a danum,” a situtured a timmulong iti grupo a bumallasiw iti Sweetwater.

Nupay nakaawis daytoy a pasamak iti adu nga atension, bayat a naammuak ti ad-adu pay kadagiti nangispal, naamirisko a sursurotenda amin ti propeta ken napateg ti akemda iti panangispal kadagiti nabati a Santo. Dagiti amin a nangispal ket bannuar, kasta met dagiti emigrante.

Iti panangadalko iti estoriada, dayawek dagiti napateg a relasion ken ti napaut nga agnanayon a parmata dagiti emigrante. Da John ken Maria Linford ken ti tallo nga annakda ket kameng iti grupo ti Willie. Natay ni John mano nga oras sakbay a simmangpet dagiti immuna a nangispal. Imbagana idi ken ni Maria a maragsakan isuna ta nakapagdaliasatda. “Diakto man sibibiag a dumanon iti Salt Lake,” kinunana, “ngem sibibiagkanto ken dagiti ubbing, ken diak pagbabawyan amin a nagpasarantayo no dumakkel dagiti ubbing ken patanorenda ti pamiliada iti Zion.”

Impaay ni Presidente James E. Faust ti nakaskasdaaw a pakagupgopan daytoy: “Iti napinget a panagregget dagiti handcart pioneer, adda kinapudno a masursurotayo. Masapul a lumasat ti amin iti apuy a manggugor, ket ti awan serserbina ken awan pategna iti biagtayo mabalin a marunaw a kas iti rugit ket pagbalinenna ti pammatitayo a naraniag, natibker, ken napigsa. Kasla adda naan-anay a leddaang, ladingit, ken masansan a pannakaupay ti puso ti amin, agraman dagiti sipapasnek nga agaramid iti umno ken agbalin a napudno. Ngem paset daytoy ti panangdalus tapno maam-ammotayo ti Dios.”

Iti agnanayon a Pannubbot ken Panagungarna, ti Mangisalakan ti nangwarwar “kadagiti bedbed ti ipapatay, ta nagun-odna ti balligi iti patay” para iti amin. Kadagiti nagbabawi iti basbasolda, Isu ket “inako ti bagina ti kinadangkes ken dagiti panaglabsingda, nasubbotnan ida, ken nasungbatanna dagiti kalikagum ti hustisia.”

No awan ti Pannubbot, ditayo maisalakan ti bagbagitayo iti basol ken ipapatay. Nupay dakkel ti akem ti basol kadagiti pannuboktayo, kumaro dagiti rigat ti biag gapu kadagiti biddut, dakes a pangngeddeng, dakes nga aramid ti dadduma, ken adu a banag a ditayo makontrol.

Ti-Ikasaba ti Ebangheliok isurona: “No agpannuraytayo ken ni Jesucristo ken iti Pannubbotna, matulongannatayo nga agibtur kadagiti pannubok, sakit, ken saemtayo. Mabalin a mapnotayo iti rag-o, talna, ken liwliwa. Amin a saan a nainkalintegan maipapan iti biag ket maaramid nga umno babaen iti Pannubbot ni Jesucristo.”

Bayat ti Paskua ti Panagungar (Easter), ti pokustayo ket ti Mangisalakan ken ti pangsubbot a sakripisiona. Ti Pannubbot ipaayna ti namnama ken lawag iti panawen a para iti adu ket kasla nasipnget ken nakalkaldaang. Impakdaar ni Presidente Gordon B. Hinckley, “No mausig amin a pakasaritaan, … awan ti … nagsayaat unay, natan-ok unay, nakaskasdaaw unay a kas iti daytoy nga aramid ti parabur.”

Adda tallo a singasing nga ibinglayko a maitutop iti panawentayo.

Umuna, dikay tagibassiten ti kinapateg ti panangaramid iti kabaelantayo a mangispal iti dadduma manipud kadagiti pisikal ken nangnangruna iti naespirituan a pakarigatan.

Maikadua, siyayaman nga awaten ti Pannubbot ti Mangisalakan. Rumbeng nga ikagumaantayo amin nga ipakita ti rag-o ken ragsak uray no sangsanguentayo dagiti karit ti biag. Nasken a ti panggeptayo a tun-oyen ket ti panagbalin a positibo wenno manangnamnama iti amin a kasasaad. Napaliiwko ti napateg a kaduak, ni Mary, a mangar-aramid iti daytoy iti unos ti biagna. Dayawek ti naragsak, makaliwliwa a panniriganna uray no naipasangokami kadagiti parikut iti panaglabas dagiti tawen.

Ti maikatlo a balakadko ket ti mangilatang iti agtultuloy nga oras tapno sipupudno a mangutob iti Pannubbot ti Mangisalakan. Adu a wagas a maaramidtayo daytoy iti personal a narelihiosuan nga aramidtayo. Nupay kasta, nangnangruna a napateg ti idadar-ay iti miting ti sakramento ken ti pannakiranud iti sakramento.

Kapadana met ti kinapateg ti masansan a panagdar-ay iti templo no mabalin. Ti templo ti mangipaay iti agtultuloy a pananglagip iti Pannubbot ti Mangisalakan ken no ania ti parmekenna. Ket, ti napatpateg pay, ti idadar-ay iti templo tulongannatayo a mangipaay iti naespirituan a panangispal kadagiti pimmusay nga ay-ayatentayo ken kapuonantayo.

Iti naudi a komperensiatayo, impaganetget ni Presidente Russell M. Nelson, daytoy a prinsipio, “Dagiti bendision [ti templo] … tumulongda a mangisagana kadagiti tao a tumulong a mangisagana iti lubong iti Maikadua a Yaay ti Apo!”

Ditay koma pulos liplipatan dagiti sakripisio ken ulidan dagiti immuna a kaputotan, ngem ti panangidayaw, panagyaman, ken panagdaydayawtayo ket rumbeng a maisentro iti Mangisalakan ken iti pangsubbot a sakripisiona. Paneknekak a ti tulbek ti plano ti kinaragsak ti Ama ket ti Pannubbot nga inaramid ti Mangisalakantayo, ni Jesucristo. Sibibiag ken iwanwanwanna ti Simbaanna. Ti Pannubbot ni Jesucristo ti mangipaay iti maudi a panangispal kadagiti pannubok a pakaipasanguantayo ditoy a biag. Iti nagan ni Jesucristo, amen.