« Te ha’apa’o-maita’i-noa-ra’a ’e te mau peropheta—I ma’iri ’e i teienei », Liahona, Tēnuare 2026.
Te ha’apa’o-maita’i-noa-ra’a ’e te mau peropheta—I ma’iri ’e i teienei
E pae parau tumu faufa’a rahi e nehenehe e tauturu ia tātou ’ia ’ape i te mārei ’ia pāto’i atu i te mau peropheta ’e i te mau ’āpōsetolo.
I te 17ra’a o tō’u matahiti, ’a ora ai au i West Philadelphia, i Pennsylvania (Marite), ’ua ha’api’i te mau misiōnare i tō’u ’utuāfare nō ni’a i te ’ōrama mātāmua a Iosepha Semita. Te hia’ai o te taure’are’a ra Iosepha ’ia paraparau i te Atua nō te ’ite i tōna hina’aro, ’ua tāvevo hōhonu ïa ’e tō’u iho mau hia’ai.
’A ha’api’i ai te mau misiōnare ia mātou nō ni’a i te mau peropheta ’e te mau ’āpōsetolo ora, ’ua ui atu vau : « Tē vai ra te mau ’āpōsetolo i teie mahana ? Tei hea rātou ? » ’Ua fa’a’ite mai rāua i te hōho’a nō te peresideni Spencer W. Kimball (1895–1985), tōna nā tauturu i roto i te Peresidenira’a Mātāmua, ’e te pupu nō te Tino ’Ahuru ma Piti ’āpōsetolo i te matahiti 1980. ’Ua ha’apūai te reira i tō’u ’itera’a pāpū ’ōteo ē, tē hina’aro nei te Atua, hō’ē ā inanahi ra, i teie mahana ’e a muri noa atu, i te mau peropheta ’e te mau ’āpōsetolo nō te arata’i i tāna mau tamari’i i te mau tau ’āpī nei.
I te roara’a o te tau, ’ua bāpetizohia tō’u nā metua ’e nā 10 tamari’i tā’āto’a i roto i Te ’Ēkālesia a Iesu Mesia i te Feiā Mo’a i te mau Mahana Hopea nei. Mai te taime ’a ’ite ai au i te mau peropheta ’e te mau ’āpōsetolo ora, ’ua ha’apūai noa tō’u ’itera’a pāpū nō tō rātou pi’ira’a mo’a ’e tā rātou mau tāviri.
Te mau fifi e fa’aruruhia e te mau peropheta ’e te mau ’āpōsetolo
’E mai terā ato’a ïa, e tāmau noa Sātane i te ’imi ’ia fa’aiti i te ti’aturira’a i te mau peropheta ’e i te mau ’āpōsetolo. Inaha ho’i, i te roara’a o te tau, ’i riro na rātou ’ei ’ite mātāmua nō te i’oa o Iesu Mesia nā te ao ato’a nei (hi’o Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 107:23).
I tō tātou nei tau, tē ’imi nei te ’enemi i te fa’ataupupū i te mea tā te peresideni Russell M. Nelson i pi’i « te ’ohipa faufa’a roa a’e e tupu nei i ni’a i te fenua i teie mahana », te ha’aputuputura’a o ’Īserā’ela, ’o tē nā mua mai i te Tae-piti-ra’a mai o Iesu Mesia. Tē mau nei te mau peropheta ’e te mau ’āpōsetolo i te mau tāviri nō teie ha’aputuputura’a. Nō reira, tē fa’aruru tāmau nei rātou i te pāto’ira’a.
I tāhito ra ’aore rā i te mau mahana hope’a nei, ’ua ’ite-ato’a-hia mai ia Sātane te mau rāve’a nō te ha’avare i te tahi mau tamari’i nō te fafaura’a a te Atua, nō te ’aro atu i te mau ’āpōsetolo a te ’Ārenio, i ma’iri ’e i teienei (hi’o 1 Nephi 11:34–36).
Teie e pae parau tumu ’o tē nehenehe e tauturu ia tātou ’ia ’ore e topa i roto i teie mārei.
Te fa’aro’o i te Fatu ia Iesu Mesia
Te mātāmua o teie mau parau tumu ’o te parau tumu mātāmua ato’a ïa o te ’evanelia : te fa’aro’o i te Fatu ia Iesu Mesia ’e i tāna tāra’ehara.
Te fa’aro’o e fa’a’ite ’avei’a ïa. ’Ua ha’api’i te peresideni Jeffrey R. Holland, peresideni mono nō te pupu nō te Tino ’Ahuru ma Piti ’āpōsetolo ē, e fa’atoro tāmau noa te fa’aro’o i te ananahi.
’A tupu rahi noa ai tō tātou fa’aro’o i te Mesia ’e tō tātou ti’aturira’a i te Atua, e « hi’o [tātou] i mua ma te mata fa’aro’o, ’e ’ia hi’o » i tā rātou mau parau fafau i te tupura’a (hi’o Alama 5:15 ; hi’o ato’a Mosia 18:21 ; Alama 32:40). I te ’ōro’a « ’Ei hō’ē [Be One] » nō te fa’ahanahanahara’a i te 40ra’a o te matahiti o te heheura’a o te matahiti 1978 nō ni’a i te autahu’ara’a, ’ua ani manihini te peresideni Dallin H. Oaks, tauturu hō’ē i roto i te Peresidenira’a Mātāmua, i te tā’āto’ara’a ’ia « hi’o i mua i roto i te hō’ēra’a o tō tātou fa’aro’o ’e te ti’aturi i te parau fafau a te Fatu [hi’o 2 Nephi 26:33] ».
E arata’i teie fa’atumura’a i mua i te tupura’a o te parau fafau a te peresideni Nelson i roto i teie ā ’ohipa i tupu, nō « te hau ’e te au māite » ’e i te mahana ’ua ha’api’i te peresideni Henry B. Eyring, tauturu piti i roto i te Peresidenira’a Mātāmua ē, « e ho’i fa’ahou mai te Fatu o Iehova e ora i pīha’i iho i te feiā tei riro mai ’ei nuna’a nōna ma te ’ite mai ia rātou i te hō’ēra’a, ma te ’ā’au hō’ē, tāhō’ēhia iāna ’e i tō tātou Metua i te ao ra ».
I te tahi atu pae, tē ’imi nei Sātane i te fa’a’eta’eta i te mau tamari’i a te Atua ’ia mau rātou i roto i te hi’ora’a e ho’i i muri, ma te fa’aea i ni’a i te mau vaira’a, te mau fa’ahitira’a ’aore rā te mau ha’api’ira’a tahito, mai terā ato’a tei ha’amāramaramahia e te mau peropheta ’e te mau ’āposetolo i muri a’e. ’Ei « ta’ata pari nō tō tātou mau taea’e i te ao ’e te pō » (Apokalupo 12:10), e fa’atupu ’oia i te mana’o fa’ahapa tāmau i te mau peropheta ’e i te mau ’āpōsetolo a te Atua, ’e i tā rātou mau ha’api’ira’a. E tōtōā rahi te reira i te fa’aro’o i te tumu o tō rātou ’itera’a pāpū, ’o Iesu Mesia—’o tāna ïa fā diabolo hope’a roa.
Tē fa’a’ite māramarama nei te mau fa’ahitira’a o te hō’ēra’a ’e te hau ’e te au maita’i a te mau ’āpōsetolo nō teienei tau ē, noa atu ā e mea ’aravihi Sātane i te fa’atupu i te mārōra’a ’e i te fa’ata’a-’ē-ra’a, ’ua tae te taime nō te mau tamari’i ato’a o te fafaura’a a te Atua (hi’o 1 Nephi 11:34–36) ’ia tāhō’ēhia i roto i te tauahira’a ’e te ’ohipara’a i ni’a i te mau parau mau mure ’ore ’o tā te Atua i heheu nā roto mai i tāna mau peropheta ’e mau ’āpōsetolo. Ma te ravera’a i te reira, e nehenehe tātou e riro mai ’ei nūna’a tāhō’ē ’e te ’oa’oa ’e te pūai, ’e nō te fafaura’a, ’e tei ’ī i te fa’aro’o ma te ’āmahamaha ’ore i te pae nō te taura ta’ata, te ’āpeni, te tūta’ere ’aore rā te tahi atu au-’ore-ra’a.
E fa’auru te mau ha’api’ira’a a te mau peropheta ’e a te mau ’āpōsetolo i teie hō’ēra’a ’e i te fa’aro’o pāpū ia Iesu Mesia, ’o tē fa’ahaere tāmau noa ia tātou i mua.
’Eiaha e fa’ahapa, ’eiaha e ha’avā, ’a ’ohipa ma te fa’aro’o
Nō tōna ’itera’a i tō tātou tau, ’ua ha’api’i Moroni nāhea tātou e pāruruhia ai ’eiaha tātou ’ia fa’ahapa i te mau peropheta ’e i te mau ’āpōsetolo : te parau tumu nō te ’orera’a e fa’ahapa ’e e ha’avā.
« ’Eiaha e fa’ahapa mai iā’u nei nō tō’u nei mau hape », ’ua parau Moroni « ’eiaha ato’a i tō’u metua tāne nō tōna mau hape ; ’eiaha ato’a ho’i i te feiā i pāpa’i nā mua atu iāna ; ’a ha’amāuruuru rā i te Atua ’oia i fa’a’ite atu i tō mātou ra mau hape ia ’outou, ’ia ti’a ia ’outou ’ia ha’api’i ’ia riro ’ei mea pa’ari atu ā ia mātou nei » (Mormona 9:31, reta tei fa’ahuru-’ē-hia).
E nehenehe e parau ē, e fa’atumu tātou ’e e ’apo mai tātou i te mau ha’api’ira’a a te mau peropheta ’e a te mau ’āpōsetolo, ’e i tō rātou ’itera’a pāpū nō te Mesia ’e nō tāna ’evanelia, ma te ’ore e ’imi i tō rātou mau hapehape. I te roara’a o te tau, ’ua heheu mai te Atua i te tahi o teie mau hapehape nō tō tātou maita’i ’e nō te tauturu ia tātou ’ia ha’api’i mai ’ia riro ’ei ta’ata pa’ari a’e. Tē ha’amāuruuru nei au iāna nō te ravera’a i te reira.
Noa atu rā, tītau-roa-hia ’ia ha’apa’o maita’i. I roto i te ’āmuira’a rahi nō ’Ēperēra 2019, ’ua fa’ahiti te peresideni Eyring i teie ha’api’ira’a a te peresideni George Q. Cannon (1827–1901), tauturu hō’ē i roto i te Peresidenira’a Mātāmua : « ’Ua mā’iti te Atua i tōna mau tāvini. Tē parau nei ’oia ē, tei iāna ra te ti’ara’a ’ia fa’ahapa ia rātou mai te mea ē, e tītauhia ’ia fa’ahapa ia rātou. ’Aita ’oia i hōro’a mai i te reira ti’ara’a ia tātou nō te ha’avā ’e nō te fa’ahapa ia rātou. ’Aore roa hō’ē ta’ata, noa atu te pūai o tōna fa’aro’o, noa atu te teitei o tōna ti’ara’a i roto i te autahu’ara’a, e nehenehe e fa’a’ino i tei fa’atāhinuhia e te Fatu ’e e ’imi i te hape i roto i tei ha’amanahia e te Atua i ni’a i te fenua nei ma te fāri’i ’ore i tōna au ’ore. E ’īriti ’ē atu te Vārua mo’a iāna i te reira huru ta’ata, ’e e haere atu ïa ’oia i roto i te pōiri. Nō reira, tē ’ite ra ānei ’outou i te faufa’a rahi ’ia ha’apa’o maita’i tātou ? »
Tei ia ’outou ’e iā’u nei te ha’amaita’ira’a ’e te fa’auera’a a te Fatu nō ni’a i te mau ha’api’ira’a ’e te mau ’ohipa a te mau peropheta, ’e tae noa atu te mau mea ’o tā tātou e hi’o nei ē e mea fifi ’ia māramarama ’aore rā ’ia fa’ari’i :
« E ha’apa’o ’outou i tāna mau parau ’e i tāna mau fa’auera’a ato’a ’o tāna e hōro’a atu ia ’outou mai te au i tāna e fa’ari’i, ma te haere nā roto i te mo’a i mua iā’u nei ;
« ’Ia fāri’i ho’i ’outou i tāna parau ma te fa’a’oroma’i ’e te fa’aro’o, mai te mea ra ē nō roto atu i tō’u iho nei vaha » (Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 21:4–5 ; reta tei fa’ahuru-’ē-hia).
Fa’ahou ā, ’aita tātou e fa’ahapa ’aore rā e ha’avā (hi’o Mataio 7:1–2). ’A haere ai au i mua ma te fa’aro’o ia Iesu Mesia ’e ma te māuruuru nō te ha’amaita’ira’a o te mau peropheta ’e te mau ’āpōsetolo, ’ua ha’amaita’i-rahi-hia vau (hi’o Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 21:6).
’Ape i te fa’ahemara’a ’ia nā ni’a atu i tō tātou ha’amanara’a
Te tahi atu parau tumu faufa’a ’o te ’apera’a ïa ’ia nā ni’a atu i tō tātou ha’amanara’a ’aore rā i te ravera’a i te mau ti’ara’a e ’ere nō tātou. E fa’ahema teie mau mana’o ia tātou ’ia ha’afaufa’a roa ’ino i tō tātou iho mau mana’o, ’o tē tupu mai iho ā ’ia ha’afaufa’a ’ore ana’e tātou i te mau ha’api’ira’a a te mau peropheta ’e a te mau ’āpōsetolo. Te fa’ahapara’a i te mau peropheta ’e i te mau ’āpōsetolo, mai rātou tei ma’iri, pāpū roa ïa ē tē nā ni’a ra tātou i tō tātou ha’amanara’a, ’ua fa’aherehere ho’i te Fatu i te reira ’aravihi nōna iho. Tē ti’aturi hope nei au ē e ha’apa’o ’e e fa’a’ore tō tātou Fa’aora tei ’ite i te mau mea ato’a, tei ’ī te here ’e te aroha, i te mau hapehape ato’a ’e te mau paruparu i ma’iri, mai tā tātou e ti’aturi nei e nā reira ’oia nō tātou i teie mahana.
Te tahi atu hi’ora’a nō te nā-ni’a-ra’a i tō tātou ha’amanara’a ’o te fa’ahuara’a ïa e fa’atere i te mau peropheta ’e i te mau ’āpōsetolo, nō ni’a i te mau ’ohipa a te ’Ēkālesia ’aore rā te huru e tano ai te reira ’ia fa’aterehia. E ti’ara’a te reira nā te Fatu, e ’ere nā tātou (hi’o Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 28:2–7). Noa atu te mana’o maita’i i roto ia tātou, nō roto mai te fa’ahapara’a ’e te fa’ahuara’a e fa’atere i te mau peropheta ’e i te mau ’āpōsetolo i te te’ote’o, ’e e arata’i atu te reira i te fa’ahemara’a ’e i te manuia-’ore-ra’a ’ia pe’e i te ha’amanara’a peropheta.
Te fa’aho’i-fa’ahou-ra’a mai e tāmau noa nei
Mai te matahiti 1820 ē tae roa mai i teienei, ’ua tāmau noa te Fatu i te arata’i i tāna mau peropheta, mau hi’o ’e mau heheu parau i roto i te fa’anahora’a o te heheura’a e fa’atere ai ’oia i tāna ’Ēkālesia.
’Ua ha’api’i te peresideni Nelson :
« ’Ia putuputu mātou ’ei ’āpo’ora’a nō te Peresidenira’a Mātāmua ’e te pupu nō te Tino ’Ahuru Ma Piti, e riro tō mātou mau piha rurura’a ’ei piha heheura’a. E nehenehe roa e fāfā i te Vārua i reira […] Noa atu e nehenehe tā mātou mau hi’ora’a mātāmua e ta’a ’ē, e mea tāmau noa tō mātou here i te tahi ’e te tahi. Nā tō mātou hō’ēra’a e tauturu nei ia mātou ’ia hāro’aro’a i te hina’aro o te Fatu nō tāna ’Ēkālesia.
« I roto i tā mātou mau rurura’a, e ’ere nā te rahira’a reo e mana ! Ma te ’ā’au pure, e fa’aro’o mātou te tahi i te tahi ’e e paraparau mātou te tahi i te tahi ē tae roa te hō’ēra’a ».
’Ua nā ’ō Elder D. Todd Christofferson nō te pupu nō te Tino ’Ahuru Ma Piti ’āpōsetolo : « Te ’ōpuara’a e ’ere ïa i te fa’ari’i-noa-ra’a i te mana’o hō’ē i rotopū i te mau melo o te ’āpo’ora’a, ’o te fa’ari’ira’a rā i te heheura’a nō ’ō mai i te Atua ra. E ravera’a teie ma te fa’a’ohipa i te ferurira’a ’e i te fa’aro’o nō te fa’ari’i i te mana’o ’e i te hina’aro o te Fatu. »
E ha’apūai teie parau tumu nō te pārurura’a fifi, e parau tumu ho’i tei fa’aho’ihia mai, tei tū’ati māite, i te ti’aturira’a i roto i te ’aravihi o tō tātou nei feiā fa’atere, ’ia tāmau noa i te fa’atere i te ’Ēkālesia mai te au i te hina’aro o te Fatu.
Tāpe’a noa i te huru ha’eha’a
’Ua ta’a iho ā ïa ia tātou ē, tē ti’a nei Iesu Mesia i te upo’o o tāna ’Ēkālesia, ’e tē fa’atere nei ’oia i tāna mau peropheta. Te mea tā tātou e hi’o paha mai te hapehape i roto i tā rātou mau parau ’aore rā mau ’ohipa, ’o te fa’a’itera’a mau paha ïa nō te hapehape i roto i tā tātou hi’ora’a ’aore rā i tā tātou hāro’aro’a ta’ata nei. Maoti te ha’amana’ora’a ē, e mea teitei a’e te mau haere’a o te Fatu i tō tātou nei, ’e e mea teitei a’e tōna mau mana’o i tō tātou nei (hi’o Isaia 55:8–9), e ti’a ai ia tātou ’ia ’ape i te ha’avāra’a i te mau peropheta, ’o rātou ato’a i ma’iri. Maoti teie huru ha’eha’a e noa’a ai ia tātou ’ia fa’aro’o i te mau parau a te mau peropheta ora « ma te fa’a’oroma’i ’e te fa’aro’o » (Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 21:5 ; hi’o ato’a 1:28).
E tauturu ato’a te reira ia tātou ’ia fa’ari’i i te heheura’a rahi atu ā, te tīa’ira’a rahi atu ā ’e te fa’aro’o i te Mesia rahi atu ā, i roto i te hō’ē ao fifi rahi atu ā. ’Ua ha’api’i Iakoba : « ’Ua ’imi mātou i tā te mau peropheta ra, ’e tei ia mātou te mau heheura’a e rave rahi ’e te vārua nō te tohu ; ’e nō te mea, tē vai ra teie mau ’itera’a pāpū ia mātou nei, ’ua roa’a ïa ia mātou te ti’aturi, ’e ’ua riro tō mātou fa’aro’o ’ei mea ’āueue ’ore » (Iakoba 4:6). E mea ha’eha’a tātou ra, e nehenehe teie mau ’ohipa mo’a e fa’aātea ’ē ia tātou i te mau hina’aro ato’a ’ia fa’ahapahapa i te mau peropheta ’e te mau ’āpōsetolo, rātou ato’a i ma’iri (hi’o Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 88:124 ; 136:23). E tauturu te ha’eha’a ia tātou ’ia « ’imi i te mau peropheta » ’e te mau parau mau ’o tē fa’arahi i tō tātou ’oa’oa ’e te hau, ’eiaha rā nō te ’imi i te mau hapehape.
’Ei tū’atira’a, tē hōro’a nei au i tō’u ’itera’a pāpū maita’i ’e te here ē, te mau peropheta mai te tau o Iosepha Semita ē tae roa mai i teie mahana, e mau peropheta ïa nā te Atua, i roto i te hō’ē ’āna’ira’a mutu ’ore ē tae roa mai i te peresideni Russell M. Nelson. ’Ua riro te reira ’ei ha’amaita’ira’a hōhonu nō’u, ’ia « ’imi i te mau peropheta » ’e ’ia ha’afātata atu ā i te Atua nā roto i tā rātou tāta’itahi mau ha’api’ira’a.
Tē hōro’a nei au i tō’u ’itera’a pāpū ē, te feiā ’o tei pi’ihia i te ’āpōsetolora’a mo’a i raro a’e i te fa’aterera’a a teie mau peropheta, e mau ’ite ta’a ’ē ïa, i terā tau ’e i teienei, nō te i’oa o Iesu Mesia nā te ao ato’a nei. ’Auē ïa ha’amaita’ira’a ’ia hi’o ’e ’ia haere i mua ia Iesu Mesia ra nā roto i te mau ha’api’ira’a a teie mau ’ite.