2025
Ko Hai ʻOku Fie Fakahōifua ki he ʻEikí ʻi he ʻAhó Ni?
ʻAokosi 2025


“Ko Hai ʻOku Fie Fakahōifua ki he ʻEikí ʻi he ʻAhó Ni?” Liahona, ʻAokosi 2025.

Ngaahi Leʻo ʻo e Kau Māʻoniʻoni ʻi he Ngaahi ʻAho Kimui Ní

Ko Hai ʻOku Fie Fakahōifua ki he ʻEikí ʻi he ʻAhó Ni?

Ko e vaasi matalaʻiʻakau kotoa pē ʻoku teuteuʻi ʻe Sisitā Soí, ko ha meʻaʻofa mahuʻingamālie ia naʻe faʻu ko ha ola ʻo e feilaulau mo e fakalāngilangi ki he Fakamoʻuí.

fefine ʻoku tuʻu ʻi he tafaʻaki ʻo e matalaʻiʻakau naʻa ne fokotuʻutuʻú

ʻI he pongipongi Sāpate kotoa pē ʻoku ou feʻiloaki ai mo hoku uaifí mo e kulupu lea faka-Kōlea ʻoku nau kau ko ha konga ʻo homau uōtí, pea ʻoku ʻalaha ʻa e kakala ʻo e matalaʻiʻakaú ʻi he falelotu lahí. ʻOku tuku maʻu pē ʻi he tafaʻaki toʻomataʻu ʻo e tuʻunga malangá ha vaasi siale fakaʻofoʻofa ʻoku hunuki takai ai ʻa e matalaʻi ʻamalani pea faliki ʻaki ha ʻū lauʻi ʻakau lanu mata.

ʻI heʻeku hiki mai ki he uōtí ʻi he ngaahi taʻu siʻi kuohilí, naʻá ku fakatokangaʻi naʻe toʻo ʻe Sisitā Kiumi-ʻoke Soi ha vaasi matalaʻiʻakau makehe mo fakaʻofoʻofa. Naʻe ʻikai fuoloa kuó u fakatokangaʻi naʻá ne ʻomi ha vaasi matalaʻiʻakau ʻi he uike kotoa pē.

ʻI heʻeku ʻeke ange hono ʻuhingá, naʻá ne pehē mai, “Koeʻuhí he ko e falelotú ko ha feituʻu fakaʻofoʻofa ia.” Ko e taʻu ʻeni ʻe 45 ʻene teuteuʻi ʻa e tuʻunga malanga ʻo e falelotú.

Naʻe fakamanatu mai ʻe heʻene tokoni fakauiké ʻa e meʻa naʻe lea ʻaki ʻe Palesiteni Kōtoni B. Hingikelī (1910–2008) ʻi he lotu fakatapui ʻo e Temipale Soulu Kōleá ʻi he 1985: “ʻOku mau fakatapui ʻa e kelekelé, pea mo hono masaní kotoa, ko ha feituʻu totonu ia ki he fale māʻoniʻoni ko ʻení.” Naʻe fakatātaaʻi ʻe Sisitā Soi ʻa e lea faingofua ko ʻení ʻaki ʻene fakaʻapaʻapaʻi homau falelotú mo fakamatamataleleiʻi ia.

ʻI ha ʻaho ʻe taha ʻi he tuku ʻa e lotú, naʻe ʻalu atu ʻa e pīsopé ki he ʻapi ʻo Misa mo Sisitā Soí ʻokú na fuʻifuʻi mai ʻena ngoué mo taʻataʻaki ʻa e vaó mei he ngoue matalaʻiʻakaú.

Naʻe pehē ange ʻe he pīsopé, “Sisitā Soi, ko e lahi taha hoʻo ngoue matalaʻiʻakaú ʻoku teʻeki ke matala ia. ʻOkú ke lava fēfē ʻo ʻomi ʻa e matalaʻiʻakau kuo kakato hono matalá ʻi he Sāpate kotoa pē?”

Naʻá ne tali ange, “Ko e pongipongi Sāpate kotoa pē, ʻoku ou sio ki he ngoué ʻo ʻeke ki he matalaʻiʻakaú, ʻKo hai ʻoku loto ke ne fakahōifua ʻa e ʻEikí ʻi he ʻaho ní?’ ʻOku ou ongoʻi leva ʻa e kaila mai ʻa e matalaʻiʻakaú, ʻKo au, ʻoku ou fie ʻalu! Ko hoku taimí ʻeni!”

ʻI he taimi naʻá ku ʻaʻahi ai mo hoku uaifí kia Sisitā Soí, naʻá ne taki kimaua ʻi ha matapā ki he tafaʻaki ki mui hono ʻapí. Naʻe laungeau ha ngaahi ʻakau naʻe tauhi fakalelei—fuaʻiʻakau, matalaʻiʻakau, mo e vesitapolo—naʻe mafola ʻi ha feituʻu fāsiʻi.

ʻOku tokoni ʻa e saiʻia ʻa Sisitā Soi ʻi he ngoué ke ne manatuʻi ai ʻa Sīsū Kalaisi ʻi he lolotonga ʻo e uiké (vakai, Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 20:77, 79). Ko e vaasi kotoa pē ʻokú ne teuteu, ʻokú ne ʻomi ai ha meʻaʻofa ʻuhingamālie kiate Ia ko ha ola ʻo e feilaulau mo e fakalāngilangi. Ko ha matalaʻiʻakau ia ʻi he kolo ko Losi ʻEniselesi, ʻokú ne vahevahe ʻa e maama mo e ʻofa ʻa Sīsū Kalaisí ʻo fakafou ʻi heʻene mateakí.