2025
Vakalougatataki ena Kaukauwa mai Lagi
Maji 2025


“Vakalougatataki ena Kaukauwa mai Lagi,” Liaona, Maji 2025.

Na Rai Makawa me Baleta na Vale ni Turaga

Vakalougatataki ena Kaukauwa mai Lagi

Me vakataki ira na tisaipeli ena Veiyalayalati Vou, a yalataki vei ira na Yalododonu Edaidai e dua na edaumeni ni kaukauwa mai vua na Turaga.

vakavulici ira na Nona imuri na iVakabula sa tucaketale

Ena vulaitubutubu ni 1836, a dua na daukaulotu o Charles Rich ka vunautaka tiko na kosipeli vakalesui mai ena ceva kei Oaio. A rarawa ni a yaco yani ki Katiladi, Oaio, ena ika 12 ni Epereli—rauta ni rua na macawa ni oti na vakatabui ni Valetabu e Kirtland.

A lako ena sitima ena bati ni Uciwai na Oaio ka qai taubale voleka ni 100 na maile (160 km). A raica na vale ni Turaga ena dela ni dua na delana na kena lalaga karakarawa kei na delavuvu damudamu. Ia sa bera o koya. A calata o koya na vakatabui, na soqoni tabu, ka, e nanuma, na edaumeni ni kaukauwa yalataki mai cake.

Ena Sepiteba ni 1830, ni oti ga e vica na vula mai na kena tauyavutaki na Lotu vakalesui mai, a ciqoma o Josefa Simici e dua na ivakatakila mai vei Jisu Karisito ka kacivi ira na lewe ni Lotu me ra soqoni vata (raica na Vunau kei na Veiyalayalati 29:7–8). Ni oti e vica na vula a vakatakila na Turaga na vuna. Me ra “lako ki Oaio,” na Yalododonu, ka kaya kina o Jisu, “Au na solia vei kemudou na noqu vunau; ia mai kea dou na qai vakaivotavota kina ena kaukauwa mai lomalagi; ia mai kea talega, au na talai ira yani kau sa lesia me ra lako ki na veimatanitu” (Vunau kei na Veiyalayalati 38:32–33; vakaikuritaki). O ira na lewe ni Lotu era rogoca na ivakatakila oqo era na raica na vosa oqo ni lako mai na Veiyalayalati Vou.

Tisaipeli ni Veiyalayalati Vou Edaidai Era Vakalougatataki ena Kaukauwa

E tekivu ena dua na gauna ni lomaleqa naLuke 24. Sa vakoti o Jisu ena kauveilatai, ka ra sa lesu tale ki na Nona ibulubulu e dua na ilawalawa tisaipeli yalewa. Era raica ni sa vaqiqici tani na katuba vatu, ka ra “sega ni kunea na yago ni Turaga ko Jisu” (tikina e 3). Sega ni dede era sa solia vei ira na italai ni agilosi na inuinui: “Sa sega eke ko Koya, sa tucake tale” (tikina e 6).

E muri, a rairai na Turaga sa tucaketale vei iratou na Nona tisaipeli ka qaravi iratou. A solia vei ira na veika era kila na lotu Vakarisito e vuravura raraba me “iLesilesi Levu“ me vunautaki kina na kosipeli i Jisu Karisito. E vakamacalataka o Jisu “Me vunautaki talega na veivutuni kei na vakabokoci ni ivalavala ca, ena vuku ni yacana vei ira na lewe ni veivanua kecega, me vakatekivu e Jerusalemi” (tikina e 47).

Ia, a vakaroti iratou na Nona tisaipeli me ratou kakua ni biubiu sara: “Dou tiko ga ena koro ko Jerusalemi, me yacova ni dou sa vakatikori ena kaukauwa mai cake” (tikina e 49). Endued (se “endowed“ ena vosa Vakavalagi nikua) e dua na ivakadewa ni vosa vaKirisi ka kena ibalebale na “vakaisulu.” Me ra na wawa mai Jerusalemi na tisaipeli i Karisito makawa me yacova ni ra sa vakaisulu ena kaukauwa mai cake. Sa qai dodonu me ra tara cake na matanitu ni Kalou e vuravura taucoko.

Sa cabe cake ki lomalagi o Jisu Karisito

Ni bera ni lako cake ki lomalagi, a kaya na Turaga vei iratou na Nona tisaipeli, “Dou tiko mada ena koro ko Jerusalemi, me yacova ni dou sa kaukauwa mai cake” (Luke 24:49).

Yalododonu Edaidai Vakalougatataki ena Kaukauwa

Era a soqoni vata mai Ohio na Yalododonu Edaidai ena veiyabaki ni 1830 ena inaki vata oqori. Era sa vakanamata me ra “vakalougatataki ena kaukauwa mai cake” (Vunau kei na Veiyalayalati 38:32) ka taura na itukutuku i Jisu e vuravura taucoko. Kena itinitini, a vakaraitaka na Turaga ni o ira na Yalododonu “me ra ciqoma na nodra edaumeni mai cake ena noqu vale” (Vunau kei na Veiyalayalati 105:33, vakaikuritaki; raica talega na tikina e 11–12). Ia, e vuqa vei ira na Yalododonu taumada era sega ni kila na ka me ra namaka.

Ni oti ga vakalailai na nodra kacivi ka tabaki na Kuoramu ni iApositolo Le Tinikarua ena 1835, a sotavi iratou o Josefa Simici me baleta na vale ni Turaga. A kila o Josefa ni ratou sa “lomaleqa” tiko na Le Tinikarua ka sega ni kila na ka ena yaco mai. E vakamacalataka o koya ni ra gadreva e dua na edaumeni me rawa ni ra “vakarautaki ira ka rawa ni ra vakamalumalumutaka na ka kecega” ka vakavulica na kosipeli ena kaukauwa. “Ni ko sa vakalougatataki,” e vakamacalataka o koya, era na “vunautaka na kosipeli na iApositolo ki na veimatanitu, veimataqali, kei na duivosavosa.”

Ni oti ga vakalailai, a vakatakila o Josefa Simici na soqo ka vakatabui me vaka na nodra vakatabui na bete ni valetabu ni Isireli makawa. Ena vakavakarau ki na edaumeni, era a savai ka lumuti na vakailesilesi yadua ni matabete “ena mataqali waiwai vata ga kei na ivakarau vei rau o Mosese kei Eroni, kei ira era a tu ena mata ni Turaga ena gauna makawa.”

Ena gauna oqo, na edaumeni ni kaukauwa e okati me sovaraki vakaitamera ni kaukauwa vakayalo ena dua na soqoni. Me vakataki Elijah Able—na imatai ni Vitusagavulu Loaloa ena Lotu—era lolo, masu, ka kania vata na vakailesilesi ni matabete na sakaramede ni Vakayakavi ni Turaga. Eratou a vakadinadinataka ka parofisai, ka vakalougatataki iratou na Kalou ena kaukauwa. O ira era a vakalougatataki era sa qai biu me ra tara cake na matanitu ni Kalou ena nodra vunautaka na kosipeli vakalesuimai. Dina ga nira veisaqasaqa, era taqomaki ena nodra ilakolako, vakacerecerei ena nodra vunau, ka vakalougatataki ena nodra matavuvale.

Mai Katiladi, era a vakaitavi ga na tagane ena sota ni soqoni tabu ka ra vakalougatataki kina ena kaukauwa mai cake. Ia, ena vica na yabaki, era a tara na Valetabu e Nauvu na Yalododonu. E kea a vakatakila kina o Josefa Simici na soqo ni valetabu ka sa yavu ni veika eda sotava ena valetabu nikua. Mai Nauvu, era vakalougatataki na marama kei ira na tagane ena kaukauwa.

Ni vosa tiko vei ira na marama ena iSoqosoqo ni Veivukei, a yalataka o Josefa Simici ni ena edaumeni ni valetabu “na idola ni matanitu” ena “soli vei ira,” na kena vata ga a soli “vei ira na iTalatala Qase.” E dina ga ni vo e vica na yabaki me ra kacivi na marama me ra daukaulotu ni veivakavulici, era sa lewena sara ga na marama kei na nodra cakacaka na kena tarai cake na matanitu ni Kalou e vuravura.

E dina ga ni a calata o Charles Rich na vakatabui ni Valetabu e Kirtland, a kila ni o koya kei na vica tale na daukaulotu era sa bera ni yaco yani ki Katiladi era sa na laki sotava na edaumeni. Me vaka na nodra ivakarau na bete ni Isireli makawa (raica na Lako Yani 29; 40), a savai ka lumuti. A soqoni vata kei ira na kena vo, lolo, masu, ka kana magiti ena iVakayakavi ni Turaga.

“Keirau a parofisai ena bogi taucoko,” a vola o Charles. “A parofisaitaki ni veivakabulai sa volai ena yava kei na veisema kecega” ni yagona. “Au sa vakasinaiti ena yalo ni parofisai, kau sa vakalougatataki ena kaukauwa mai cake.”

A vakayagataka na vo ni nona bula—47 na yabaki—cakacaka vakatisaipeli i Jisu Karisito, me tara cake na matanitu ni Kalou.

Me tekivu mai na gauna o ya, era sa lako yani na Yalododonu Edaidai e vuravura raraba ki na vale ni Turaga me ra vakalougatataki ena kaukauwa mai cake. Me vakataki ira na Yalododonu taumada oqo, na edaumeni e vakarautaki keda meda tara cake na matanitu ni Kalou ni da tisaipeli i Jisu Karisito ka ciqoma e dua na siga na bula vakacerecerei ena Nona loloma veivueti kei na loloma soliwale.

iDusidusi

  1. Josefa Simici, “iVunau, 12 ni Noveba 1835,” 32, 33, josephsmithpapers.org; vakatautauvatataki na sipeli kei na icegu.

  2. Oliver Cowdery dairi, 21 ni Janu., 1836, Church History Library, Salt Lake City.

  3. Raica na Joseph F. Smith, Notes on Elijah Able, sega na tikinisiga [e rairai ca. 1879], Elijah Able biography, idusidusi 5, josephsmithpapers.org.

  4. Raica na Yalododonu: Na iTalanoa ni Lotu i Jisu Karisito e Edaidai,, vol. 1, Na iVakatagedegede ni Dina, 1815–1846 (2018), 70–71.

  5. Josefa Simici, “iVunau, 28 Epereli 1842,” 37, josephsmithpapers.org. Ni oti e tolu na siga, a vunautaka o Josefa Simici e dua na ivunau ka vakamacalataka na valetabu, ka ra na ciqoma kina na italatala qase na “idola ni matanitu” ka ra na “vakatikori ena kaukauwa” (“Discourse, 1 Me 1842, me vaka a Tukuna o Willard Richards,” 94, josephsmithpapers.org).

  6. Raica na Charles C. Rich, diary, Epe. 12–16, 1836, ena Charles C. Rich Collection, Church History Library, Salt Lake City; vakatautauvatataki na sipeli kei na icegu.