Fakakomipiuta Pē: Haʻu, ʻo Muimui ʻIate Au
Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 124
ʻOkú Ke Fifili Nai Pe ʻOku Totonu Ke Maʻu Ho Tāpuaki Fakapēteliaké?
Kapau ʻokú ke taʻepauʻia pe ʻoku totonu nai ke ke maʻu maʻau haʻo tāpuaki fakapēteliake, hokohoko atu hoʻo laukongá.
Kapau ʻokú ke lau ʻeni, ʻoku ʻi ai ha faingamālie lelei kuó ke fakakaukau ki he ngaahi tāpuaki fakapēteliaké kimuí ni mai.
Ko hono maʻu ho tāpuaki fakapēteliaké—ʻa ia kuo fakatatau ia ʻe ha kau palōfita ʻe niʻihi ki ha “folofola fakafoʻituitui maʻau” pe naʻa mo ha “Liahona fakataautaha”—ko ha faingamālie fakafiefia ia ke ke ongoʻi e ʻofa fakataautaha mo loloto ʻa e Tamai Hēvaní maʻaú.
Kae fēfē kapau ʻokú ke ongoʻi tailiili fekauʻaki mo ia? Fēfē kapau ʻoku lahi hoʻo ngaahi fehuʻí? Fēfē kapau ʻokú ke hohaʻa koe fekauʻaki mo e meʻa ʻe lea ʻaki—pe ʻikai lea ʻaki ʻi ho tāpuaki fakapēteliaké?
Kapau ʻokú ke ongoʻi pehē, ʻoku ʻikai ko koe pē. Ka ʻoku ʻi ai ha ngaahi tali ki hoʻo ngaahi fehuʻí. Hokohoko atu hoʻo laukongá ke maʻu ha niʻihi ʻo kinautolu.
ʻE Fēfē Haʻaku ʻIloʻi Kuó u Mateuteu?
ʻOku ʻikai ha taʻu pau ia ʻoku “totonu” ke ke maʻu ai ho tāpuaki fakapēteliaké. Te ne tokoniʻi koe ʻo tatau aipē pe ko e fē taimi te ke maʻu ai iá! ʻI he fakakaukau ko iá, ko e taimi lelei taha ke maʻu ai ho tāpuaki fakapēteliaké ʻa e taimi ʻokú ke “kei taʻu siʻi feʻunga pē … ke kei ʻi ai ha ngaahi fili mahuʻinga lahi ʻi he kahaʻu ʻo [hoʻo] moʻuí,” ʻa ia ʻokú ne fakamatalaʻi lelei ʻa e tuʻunga ʻokú ke ʻi ai he taimi ní.
Ko hono aofangatukú, ko e taimi ke maʻu ai ho tāpuaki fakapēteliaké ko ha meʻa ia ʻaʻau mo e Tamai Hēvaní. Ko ha fakaʻilonga lelei ʻo hoʻo mateuteú ko e taimi ʻokú ke maʻu ai ha holi ke maʻu ho tāpuaki fakapēteliaké mo mahino ko e hā iá—ka ʻoku ʻikai fiemaʻu ia ke ke ʻilo e meʻa kotoa pē! Te ke lava ʻo lotu ki ha fakapapau mo talanoa ki hoʻo pīsopé pe palesiteni fakakoló fekauʻaki mo hoʻo ngaahi fehuʻí.
Hili ha lēsoni ʻa e Kau Finemuí fekauʻaki mo e ngaahi tāpuaki fakapēteliaké, ne u maʻu e ongo naʻe totonu ke u maʻu haʻakú, ke u lava ʻo ʻilo e fakahinohino ʻa e Tamai Hēvaní ʻoku fakatatali mai maʻakú. Ne u lotua tuʻo lahi pea ako ʻi ha lau māhina.
Pea ʻi ha ʻaho ʻe taha ʻi he Lautohi Faka-Sāpaté, naʻe talamai ʻe heʻeku faiakó, “Kapau ʻokú ke fakakaukau fekauʻaki mo ho tāpuaki fakapēteliaké, mahalo kuo taimi ke ke maʻu ia.” Naʻe ueʻi ai au ke u fakahoko ia, pea ʻoku ou houngaʻia ne u fakahoko ia. Koeʻuhí ko hoku tāpuaki fakapēteliaké, ʻoku ou ʻiloʻi ai ʻoku ʻafioʻi ʻe he Tamai Hēvaní ko hai au.
Akatia L., taʻu 16, Peiteni-Utemipeki, Siamane
ʻOku Ou Fuʻu Fiemaʻu Nai Koā ha Tāpuaki Fakapēteliake?
ʻOku ʻikai fekauʻikitautolu ke maʻu ha tāpuaki fakapēteliake, ka ko ha fakakaukau mātuʻaki lelei moʻoni ia! ʻE hoko ho tāpuakí ko ha maʻuʻanga ivi, fakafiemālie, mo e fakahā pea ko ha maʻuʻanga tokoni mātuʻaki mahuʻinga ia ʻi he taimi ʻokú ke fakahoko ai e ngaahi fili mahuʻingá pe foua ha faingataʻá.
Hangē ko ʻení, naʻe pehē ʻe ʻEletā Lenitolo K. Pēneti ʻo e Kau Fitungofulú naʻe tokoni e maʻu hono tāpuaki fakapēteliaké ke mahino kiate ia hono “tuʻunga totonu taʻengatá—ko hai [ia] pea mo e tuʻunga te [ne] lava ʻo aʻusiá.” Naʻe tupulaki heni ʻene tui ki he Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisí, ʻa ia ne tokoniʻi ai ia ke ne kei mālohi pē ʻi he vete-mali ʻene ongomātuʻá kimui angé.
Kapau ʻokú ke kei taʻepauʻia pē pe ʻokú ke fiemaʻu koā pe holi pē ki ha tāpuaki fakapēteliake, fehuʻi ki hoʻo mātuʻá, ngaahi tokouá, pe kau mēmipa kehe ʻo e fāmilí, pe kau taki ʻo e Siasí pe kuo tokoniʻi fēfē nai kinautolu ʻe honau tāpuaki fakapēteliaké.
ʻI heʻeku fuofua maʻu hoku tāpuaki fakapēteliaké, ne u ako ha meʻa lahi fekauʻaki mo au. ʻOku ou manako ke toutou lau ia tuʻo taha pe lahi hake he uiké, pea ʻi he taimi kotoa pē ʻoku ou fai ai iá, ʻoku ou ako ha meʻa foʻou. ʻOkú ne tokoniʻi au ke u toe vakai ki heʻeku moʻuí ʻi ha fakakaukau ʻoku fakalaumālié mo vakai ki he founga kuo tokoniʻi mo fakahinohinoʻi ai au ʻe he ʻEikí ʻi he tafaʻaki kotoa pē ʻo ʻeku moʻuí.
Timitulī P., taʻu 17, Minesota, USA
ʻE Fēfē Kapau Ko Hoku Tāpuakí ʻOku ʻIkai ko e Meʻa Ia Naʻá Ku Fakatetuʻa pe ʻAmanaki Atu Ki Aí?
Kapau ʻokú ke hohaʻa naʻa ʻikai lau ho tāpuaki fakapēteliaké ki he kotoa ʻo hoʻo ngaahi ʻamanakí, misí, mo e fehuʻi kau ki he kahaʻú—pe ʻe lave ia ki ai ʻi ha founga ʻe ʻikai te ke saiʻia ai—manatuʻi ko ha tāpuaki ia, kae ʻikai ko ha vavalo fakaʻauliliki. ʻE ʻikai te ne talaatu e meʻa kotoa pē ʻe hoko ʻi hoʻo moʻuí (pe founga pau ʻe hoko aí), ka te ne talaatu ko e hā e ngaahi tāpuaki te ke lava ʻo maʻu ʻi hoʻo muimui ki he fakahinohino ʻa e Tamai Hēvaní.
Ko e mahuʻinga tahá, ko ho tāpuaki fakapēteliaké ko ha pōpoaki ia ʻo e ʻofa ʻa e ʻOtuá maʻaú. ʻOku finangalo e Tamai Hēvaní ke ke lavameʻa mo toe foki ange ki ʻapi kiate Ia. Ko ho tāpuaki fakapēteliaké ko ha taha pē ia ʻo e ngaahi maʻuʻanga tokoni ʻokú Ne ʻoatu ke tokoniʻi koe ʻi ho halafonongá.
Naʻe faʻa faingataʻa kiate au ke u ʻilo e fakahaá, ka ʻi hoku tāpuaki fakapēteliaké, kuo fakahā mai ai ʻe he Tamai Hēvaní kiate au ʻEne ngaahi tāpuaki kuo talaʻofa maí mo ʻEne ʻofa kiate aú. Kuó ne fakamālohia au mo tokoniʻi au ke u tokanga taha ki he ngaahi meʻa mahuʻinga tahá. Naʻe tupulaki ʻeku tuí mo fakaloloto ʻeku ʻofa ki hoku Fakamoʻuí mo e Tamai Hēvaní.
Piuli-Ela R., taʻu 16, ʻAokalani, Nuʻu Sila