2025
Paʻanga ʻi he Māketí
Siulai 2025


Paʻanga ʻi he Māketí

Naʻe fakakaukau ʻa ʻAnane, ʻI he taimi ko ʻení, te u fai pau pē ki he meʻa naʻe kole mai ʻe Mamí.

Ko ha talanoa moʻoni mei Kana.

Tamasiʻi ʻokú ne pukepuke ha paʻanga mo sio ki ha ngaahi koloa ʻi ha palepale ʻi he māketí

Naʻe malimali ʻa ʻAnane ʻi heʻene lue atu ʻi he halá. Naʻe namu ika fakapaku pea fepōtalanoaʻaki ʻa e kakaí ʻi he māketí. Naʻá ne fononga atu ki he fale ʻo ʻene Faʻētangatá. Naʻe ʻoange ʻe Mami kia ʻAnane ha paʻanga ke ʻave ki heʻene Faʻētangatá.

Naʻá ne sio takai holo ʻi he ngaahi palepalé ʻoku fakatau atu ha ngaahi fuaʻiʻakau, meʻakai mo e ngaahi meʻa kehe pē. Naʻe ʻi ai ha meʻa naʻá ne maʻu ʻene tokangá.

Naʻe ʻi ai ha palepale meʻakai naʻe ʻi ai ʻa ʻene ongo kiʻi fakaneifua ʻoku saiʻia taha aí, ko e tofí (toffee) mo e pisiketé. Naʻá ne sio ki he paʻanga naʻe ʻoange ʻe Mamí. Naʻá ne fakakaukau, ʻOku lahi ʻaupito ʻa e sītisi (cedis) ʻe teaú. Ko e fanga kiʻi fakaneifua ʻokú ne saiʻia taha aí ʻoku sītisi pē ʻe 10. Mahalo he ʻikai fakatokangaʻi ia ʻe heʻene Faʻētangatá kapau ʻe pulia [ha paʻanga ʻe niʻihi].

Naʻe fakatau ʻe ʻAnane ʻa e fanga kiʻi fakaneifuá. Naʻá ne faʻo ha foʻi tofi ki hono ngutú mo lue pē ki he fale ʻo ʻene Faʻētangatá.

Naʻe tuʻu ʻa ʻene Faʻētangatá ʻi tuʻa ʻi hono falé ʻi he aʻu atu ʻa ʻAnané.

Naʻe pehē ange ʻe heʻene Faʻētangatá, “Ko kiʻi ʻAnane ʻeni! Haʻu. Ko e hā ha meʻa te u tokoni atu ai?”

“Naʻá ku haʻu mo ha paʻanga meia Mami.” Naʻe ʻoange ʻe ʻAnane ʻa e paʻangá kiate ia, peá ne faʻo hono ongo nimá ki hono kató. ʻE fakatokangaʻi nai ʻe Faʻētangata naʻe pulia ha niʻihi ʻo e paʻangá? Naʻá ne siofi hono lau ia ʻe heʻene Faʻētangatá.

Naʻe pehē ange ʻe heʻene Faʻētangatá, “Fakamālō atu ʻi hoʻo ʻomi ʻení.”

Naʻe fiefia ʻa ʻAnane ʻi he ʻikai fakatokangaʻi ʻe heʻene Faʻētangatá ʻa e paʻanga naʻe molé. Naʻá ne lea fakamāvae peá ne kamata ʻa e lue lōloa ki ʻapí. ʻI heʻene fonongá, naʻá ne fakaʻosi hono kai ʻene tofí mo e pisikité.

“Naʻe hā ʻa e luelue kia Faʻētangatá?” Ko e fehuʻi ange ʻa Mami ʻi he aʻu atu ʻa Anane ki ʻapí.

Naʻá ne kiʻi hikiʻi hake hono ongo umá. “Naʻe sai pē.”

Naʻe pehē ange ʻe Mami, “Fakamālō atu ʻi hoʻo ʻave kiate ia ʻa e paʻanga ko iá maʻakú.”

Naʻe sio pē ʻa ʻAnane ki he falikí. Naʻe kamata ke ne ongoʻi halaia. Fēfē kapau ʻe ʻilo ʻe heʻene ongomātuʻá kuó ne ngāue ʻaki ha konga ʻo e paʻangá? Naʻe ʻikai ke ne loto ke mole ʻena falalá meiate ia.

ʻI he pongipongi hono hokó, naʻe kole ange ʻe Mami kia ʻAnane ke ne fakatau mai ha ngaahi meʻa mei ha falekoloa ofi mai pē. “Haʻu hangatonu ki ʻapi ʻi he ʻosi hoʻo fakatau ʻi he falekoloá, Sai?”

“ʻIo.” Naʻe lue atu ʻa ʻAnane ʻi he māketí, ka naʻe ʻikai ke ne tuʻu ʻo fakatau ha meʻa. Naʻá ne mingiʻiʻi hono kemó mo fakakaukau, ʻI he taimi ko ʻení, te u fai pau pē ki he meʻa naʻe kole mai ʻe Mamí.

ʻI heʻene ʻosí pē, naʻá ne foki leva ki ʻapi. Naʻá ne ʻoange kia Mami ʻa e kotoa ʻo e toenga paʻangá.

ʻI he Sāpate ko iá, naʻe ʻalu ʻa ʻAnane ki heʻene kalasi Palaimelí. Naʻe pehē ange heʻene faiakó, “Mālō ʻetau maʻu ki he pongipongí ni! Ko e ʻaho ní, te tau ako ai fekauʻaki mo e talangofuá. ʻOku mahuʻinga ke tau fakafanongo ki heʻetau mātuʻá mo fai ha ngaahi fili ʻoku leleí.”

Naʻe fakakaukau ʻa ʻAnane ki he paʻanga naʻá ne ngāue ʻaki ki he tofí mo e pisiketé. Naʻá ne ongoʻi hohaʻa. Naʻá ne ʻiloʻi kuó ne fai ha fili naʻe hala.

Hili ʻa e lotú, naʻe fie talanoa ʻa ʻAnane mo ʻene ongomātuʻá. Naʻe vave ʻa e tā hono mafú.

“Mami, Teti? ʻOkú mo ʻiloʻi ʻa e paʻanga naʻá mo ʻomi ke u ʻave kia Faʻētangatá?” Ko e fehuʻi ange ia ʻa ʻAnané. “Naʻá ku fakatau ha fanga kiʻi fakaneifua ʻaki ha konga ʻo e paʻanga ko iá.” Naʻe sio pē ʻa ʻAnane ki he falikí. “ʻOku ou kole fakamolemole atu.”

Naʻe talaange ʻe Teti, “Fakamālō atu ʻi hoʻo faitotonú. ʻOku ou laukau ʻaki koe.”

Naʻe malimali ʻa ʻAnane. Naʻá ne fuʻu fiefia ʻi heʻene tala ʻa e moʻoní. Pea naʻá ne ongoʻi fiemālie ʻi hono lotó hili ʻene talaange ki heʻene ongomātuʻá. Naʻá ne ʻosi fai ha fili ʻoku lelei angé.

Peesi PDF

Tā fakatātaaʻi ʻe Aleksandar Zolotic