Liahona
Fakakaukau ʻe 20 ki Ho Faʻahitaʻu Toetuʻú
Liahona Māʻasi 2026


“Ngaahi Fakakaukau ʻe 20 ki Ho Faʻahitaʻu Toetuʻú,” Liahona, Māʻasi 2026.

Fakakaukau ʻe 20 ki Ho Faʻahitaʻu Toetuʻú

Mei he talanoa angamahení ki he nōvoló, ʻoku lahi ha ngaahi founga ke fokotuʻu ai ha ngaahi tukufakaholo ʻoku fakatefito ʻia Kalaisi.

ngaahi meʻa kehekehe ʻoku fekauʻaki mo e Toetuʻú

Ngaahi tā fakatātā ʻa Christina McMaster

Naʻe fehuʻi ʻe ʻEletā Keuli E. Sitīvenisoni ʻo e Kōlomu ʻo e Kau ʻAposetolo ʻe Toko Hongofulu Mā Uá ʻi heʻene lea he konifelenisi lahi ʻo ʻEpeleli 2023 ʻo pehē, “ʻOku tau akoʻi fēfē ʻa e akonaki mo hono fakamanatua ʻo e Toetuʻu ʻa Sīsū Kalaisí, ko e talanoa ʻo e Toetuʻú ke potupotutatau, kakato mo e tukufakaholo fakalotu fakaʻofoʻofa ʻo hono ʻaloʻi ʻo Sīsū Kalaisí, ko e talanoa ʻo e Kilisimasí?”

ʻOku tokanga lahi ange ʻa e kāingalotu ʻi he funga ʻo e māmaní he taimí ni ki he faʻahitaʻu ʻo e Toetuʻú. Ko ha ngaahi ʻekitivitī faingofua mo lelei ʻeni ke fakatupulaki mo ʻai ke fakafiefia e Toetuʻú—mo e moihū ki he Fakamoʻuí—maʻá e fakafoʻituituí, kulupú, mo e ngaahi haʻofangá.

Ngaahi Fakakaukau ki he Fakafoʻituituí mo e Fāmilí

  1. Faʻu ha sēini pepa mo ha ngaahi folofola ʻoku fakatefito ʻia Kalaisi pe ngaahi lea pea fakakaukau ki ha folofola ʻe taha ʻi he pongipongi kotoa pē ʻi he māhina ʻoku hoko ai e Toetuʻú.

  2. ʻE lava ke fakataipe ʻe ha ngaahi meʻa ʻa e ngaahi tafaʻaki kehekehe ʻo e ngaahi meʻa naʻe hoko ʻi he Toetuʻú mei he folofolá. Hangē ko ʻení, ʻoku fakapuna ʻe ha kakai ʻe niʻihi ha ngaahi lofa fakalanulanu ke fakamanatua ai e toe tuʻu hake ʻa Kalaisi mei he fonualotó. Kumi ha ngaahi meʻa ʻokú ne fakamanatu atu kiate koe ʻa e Fakamoʻuí lolotonga e faʻahitaʻu mālōloó.

  3. ʻE lava ke hoko hono ngaohi ʻo e ngaahi kaati Toetuʻú ko ha founga lelei ia ki hono vahevahe atu ʻo e maama ʻa Sīsuú. Fakakaukau ke ʻave ʻa e ngaahi meʻa ko ʻeni naʻe faʻú ki he ngaahi kaungāmeʻa pe kaungāʻapi ʻokú ke ngāue fakaetauhi ki aí.

  4. Naʻe fakaʻaongaʻi ʻe he kau muimui ʻo Kalaisí ha ngaahi sipaisi ke fakalāngilangiʻi Ia ʻi Hono telió (vakai, Sione 19:39–40). ʻE lava ʻe hono fakaʻaongaʻi ʻo e sipaisí ʻi hoʻo feimeʻatokoni ʻi he Toetuʻú ʻo tataki hoʻo fakakaukaú ki he momeniti toputapu ko iá.

  5. Naʻe moʻui ʻaki ʻe Kalaisi ʻa hono tokoniʻi ʻo e niʻihi kehé, pea te tau lava ʻo manatu kiate Ia ʻi he Toetuʻu ko ʻení ʻaki ʻetau fai ʻa e meʻa tatau. ʻAi ke fili ʻe he mēmipa takitaha ʻi he fāmilí ha hingoa pea fakaʻaongaʻi ʻa e Uike Tapú ke tokoniʻi fakapulipuli ai ʻa e tokotaha ko iá.

  6. ʻOku fakaʻaongaʻi ʻe ha kakai ʻe niʻihi ʻa e ngaahi vaʻa ʻōlivé mo e lolo ʻōlivé ko ha fakamanatu ʻo e melinó mo e feilaulau fakalelei ʻa Kalaisí. ʻE lava ke fakakaukau e kāingalotu ʻo e Siasí ke fakakau ʻa e ngaahi ʻelemēniti ko ʻení ʻi hono teuteuʻi ha loki pe ngaohi ha meʻatokoni ke ne fakahaaʻi e melino ʻoku foaki ʻe he Fakamoʻuí.

  7. ʻOku molumalu ange ha ngaahi taumuʻa pau mei he Toetuʻú, pea ko e founga ʻe taha ke manatuʻi ai e ngaahi meʻa ko iá ʻi he Uike Tapú ko hono ako fakalongolongo mo fakakaukau ki ai.

  8. Ko e Toetuʻú ko hano fakamanatua ia ʻo e houngaʻia ʻi he meʻa kotoa pē naʻe fai ʻe Sīsū Kalaisi maʻatautolú. Tuku ha taimi ʻi he faʻahitaʻu kotoa ko iá ke fakapipiki ʻi he holisí pe ko ha pousitā ʻa e ngaahi founga ʻokú ke houngaʻia ai ʻi he Fakamoʻuí.

  9. ʻOku fakamanatua ʻa e Toetuʻú ʻi ha ngaahi feituʻu ʻe niʻihi ʻo e māmaní ʻi he taimi ʻoku tupu mai ai e ʻakaú pe fanauʻi mai e fanga manú, koeʻuhí ke hoko ʻa e faʻahitaʻú ko hano fakamanatua ʻo e Toetuʻu ʻa Kalaisí. Kumi ha feituʻu ke ke luelue ai ʻi natula mo fakahoungaʻi ʻa e fakataipe ko ʻení.

  10. Ko e Lamí ko ha meʻatokoni tukufakaholo ia ʻo e Toetuʻú ʻokú ne fakataipe ʻa Sīsū Kalaisi ko e Lami ʻa e ʻOtuá, ʻo fakahoko ai ʻa e Laka Atú ko hono fakamelomelo ʻo e fakahaofí ʻi he feilaulaú (vakai, ʻEkesōtosi 12; Sione 1:29). Ko ha founga ʻe taha ʻe lava ke manatuʻi ai ʻe he ngaahi fāmilí ʻa e fatongia ʻo e Fakamoʻuí ʻi hono fakatauʻatāinaʻi kitautolu mei he angahalá ʻo fakafou ʻi Heʻene Fakaleleí, ko e maʻu meʻatokoni mei ha lami.

meʻafaitā, ngaahi nota mūsiká, mo ha ngaahi meʻa kehe

Ngaahi Fakakaukau mei he Uōtí mo e Siteikí

  1. Ko e ʻaukaí mo e lotú ko ha founga mālohi ia ʻo e fetuʻutaki mo Kalaisí. Fakakaukau ke fakataimi-tēpileʻi ha ʻaukai fakauooti ʻi he Uike Tapú ki ha ngāue ʻoku mahuʻinga ki he komiunitī fakalotofonuá.

  2. ʻOku fiefia e kakaí ʻi he taimi Kilisimasí ke fakatātaaʻi e ʻAloʻí. ʻOku ʻikai ke tau toe fakatātaaʻi ʻa e ngaahi meʻa naʻe hoko ʻi he Toetuʻú koeʻuhí pē ko ʻetau fakaʻapaʻapá, ka ʻe lava ke fakahoko ʻe he ngaahi uōtí ha ngaahi fakataha lotu ʻoku fakamamafaʻi ai e ngaahi akonaki ʻa e Fakamoʻuí mei he Uike Tapú pea aleaʻi e ʻuhinga ʻo e ngaahi meʻa ko iá.

  3. Koeʻuhí ko e Toetuʻu ʻa Kalaisí, ʻoku hoko leva e Toetuʻú ko ha taimi ʻo e fakafoʻou. ʻE lava ke hoko hono fokotuʻutuʻu ha kulupu ke nau fakamaʻa ha ʻapi pe ngoue ʻa ha taha, ko ha fakamanatu lelei ia ʻo e kaveinga ko iá.

  4. ʻI ha ngaahi feituʻu ʻe niʻihi ʻo e māmaní, ʻoku tutu ha afi lolotonga e taimi Toetuʻú ko hono fakataipe ʻa hono ikunaʻi ʻe he māmá ʻa e fakapoʻulí. ʻE lava ke fakafofongaʻi ʻe hono tutu ha afi pe teʻelangó ʻa e Fakamoʻuí ko e Maama ʻo e Māmaní naʻá Ne ikunaʻi ʻa e maté mo e angahalá.

  5. Vahevahe ʻa e fakalea ʻo e ngaahi himi Toetuʻú ko ha konga ia ʻo e lēsoní. Aleaʻi e tokāteline mo e fakamoʻoni ʻi he veesi takitaha.

  6. Fakaafeʻi e kāingalotú ke nau fakaʻaliʻali ha ngaahi ngāue fakaʻaati pe faitā ʻoku hā ai e ngaahi tefito ʻo e Toetuʻú.

  7. ʻOku lahi ʻa e ngaahi hingoa mo e ngaahi huafa fakalāngilangi ʻo Sīsuú, pea ʻoku fakahaaʻi ʻe he huafa takitaha ha meʻa makehe fekauʻaki mo Hono ʻulungāngá. ʻE lava ke hoko e fakataha mai ʻa e uōtí ke fakaʻaliʻali ha ngāue fakaʻaati ʻo kau kiate kinautolú ko ha founga lelei ia ke tokanga taha ai ki he ngaahi tafaʻaki kehekehe ʻo Kalaisi ki he Toetuʻú.

  8. Fakakaukau ke faʻu ha tukufakaholo ʻo e moihū ʻi he mūsiká, ʻo fakaʻaongaʻi ʻa e folofolá mo e hivá ke fakalaulauloto ki he feilaulau mo e ʻofa ʻa e Fakamoʻuí. ʻE lava ke fakataha mai ha uooti pe siteiki ke ako mo hivaʻi e ngaahi himi Toetuʻú mo vahevahe e ngaahi potufolofola ʻoku fekauʻaki mo e Toetuʻú.

  9. ʻE lava ke taʻengata e ngaahi fāmilí ʻia Sīsū Kalaisi. ʻE lava ke fakamanatu ki he kāingalotú ʻi hono palani ha ʻekitivitī hisitōlia fakafāmili pe ʻalu ki he temipalé ʻa e tefitoʻi moʻoni ko ʻení lolotonga e Toetuʻú.

  10. Ko ha ʻekitivitī fakafiefia ki he toʻu kotoa pē ʻa hono tā fakatātā ʻaki e sioká, pea ʻe lava ke hoko ʻa e polokalama tā fakatātā ʻo e Toetuʻú ʻe he ngaahi tui fakalotu kehekehé ko ha founga lelei moʻoni ia ki hono vahevahe mo maʻu ai ha ngaahi fakamoʻoni kia Kalaisi.