Verlangen naar diepe en open gesprekken over geloof - de start van een podcast met Koos en Raphael

Ik ben opgegroeid in het geloof en hoor al heel mijn leven bij de kerk, net zoals mijn ouders. Mijn ouders zijn zelf opgegroeid in de kerk, en hun ouders waren bekeerlingen. Ik ken Koos sinds hij voor zijn studie naar Groningen is verhuisd in 1995.

Na zijn zending zijn Koos en ik steeds dichter naar elkaar toegegroeid, onder andere doordat ik trouwde met Linda, die familie is van Koos’ vrouw. We begonnen elke week spelletjesavonden te organiseren en hadden steeds vaker gesprekken over het geloof. We merkten dat er in de lessen van de kerk weinig ruimte was om onze diepere vragen of gedachten te bespreken. Zo ontstond het idee om een podcast te starten, om onze gesprekken met een breder publiek te delen.

Ja, ik ben getrouwd en heb drie jongens: de oudste is 12 jaar, de middelste is 10 en de jongste is 4. Zelf ben ik 41 jaar, en ik werk als ICT-beheerder bij een drukkerij in Groningen. Ik werk 32 uur per week en ben elke vrijdag vrij, wat voor mij elke keer weer als een mini-vakantie voelt.

Mijn moeder is lid van de kerk geworden rond de tijd dat ik werd geboren. Vanaf het begin nam zij me mee naar de kerk, hoewel mijn vader geen lid is. Hij was wel katholiek, maar niet praktiserend. Ik groeide op in het zuiden van het land, waar katholicisme nog veel invloed had. Ik ging naar een katholieke school en kreeg zo ook mee hoe het katholieke geloof in elkaar zit. Toen mijn ouders scheidden, ging ik bij mijn moeder wonen en elk weekend naar mijn vader, waar het geloof geen rol speelde. Het voelde een beetje alsof ik in twee werelden leefde.

Toen ik 16 jaar was, kwam ik op een punt dat ik voor mezelf moest bepalen of het geloof belangrijk voor me was. In de kerk hoor je mensen vaak zeggen: ‘Ik weet dat de kerk waar is.’ Maar dat wist ik toen niet zeker en wilde ik juist zelf ontdekken. Nadat ik lange tijd had gelezen en gebeden, voelde ik op een dag tijdens het lezen van Alma 5 in het Boek van Mormon een sterke overtuiging opkomen dat God belangrijk is in mijn leven. Dat gevoel gaf me kracht en een diep verlangen om het goede te kiezen. Vanaf dat moment heb ik me serieus voorbereid op een zending, die ik uiteindelijk in Duitsland heb vervuld.

Sinds mijn terugkomst ben ik actief gebleven in de kerk en heb ik mijn geloof nooit losgelaten. Ik zie het geloof en de kerk als twee verschillende dingen. Voor mij is de kerk een plek om samen te komen, maar ik zoek in mijn geloof ook ruimte voor andere perspectieven. Daarom vind ik het juist zo fijn om met Raphael in de podcast over geloof te praten.

Koos:

Ik ben dit jaar 25 jaar getrouwd en we hebben vier kinderen: drie jongens en een meisje. Mijn oudste zoon is 23 jaar, mijn tweede zoon is 21, de jongste is 15 en onze dochter is 12. Overdag werk ik als manager bij een gemeente, waar ik een team van 48 mensen aanstuur dat zich bezighoudt met het beheer van de openbare ruimte, zoals wegen, bruggen en verlichting.

Ja, mijn collega’s weten van de podcast. Ik werk bij een drukkerij, dus ik heb flyers laten drukken en aan Koos gegeven om uit te delen. Mijn collega die de flyers maakte, is ook gelovig en heeft de podcast meteen beluisterd en feedback gegeven. Ik deel de podcast ook op LinkedIn, waardoor mijn hele professionele netwerk hem ziet. De eerste keer dat ik dit deed, kreeg ik meteen leuke reacties van collega’s, die nieuwsgierig waren naar de inhoud en meteen tips gaven.

Bij mij weten collega’s het ook, en ze komen regelmatig langs om over bepaalde onderwerpen uit de podcast te praten. Laatst kwam een collega van een andere afdeling zelfs naar mij toe vanwege een vacature, en die begon toen ook over de podcast.

Raphael: Sommigen vinden het vooral interessant dat ik aan een podcast werk, omdat dat tegenwoordig zo populair is, en zijn benieuwd naar de apparatuur die ik gebruik en hoe het allemaal werkt.

Iedereen die Nederlands spreekt, dat was onze doelgroep in het begin. Heel breed eigenlijk. En daarbij noemen we ook nooit de naam van de kerk, en dat doen we bewust. Koos heeft in één van de eerste podcasts zelfs gezegd dat het een beetje ‘geheim’ is.

Waarom is dat dan?

Het is niet omdat we ons ervoor schamen of iets willen verbergen. Mensen mogen best weten wie we zijn. Ik post bijvoorbeeld gewoon onder mijn eigen naam op LinkedIn, dus men kan prima achterhalen wie ik ben.

Het is meer omdat we geen officiële vertegenwoordigers van de kerk zijn. We doen ook geen officiële uitspraken. Daarom hielden we het breed in het begin, zonder de naam van de kerk of volledige namen te noemen. Maar het aantal luisteraars werd op een gegeven moment wat kleiner. We merkten in de eerste afleveringen al dat we veel jargon gebruikten dat buitenstaanders niet zo goed zouden begrijpen. Koos en ik zijn allebei opgegroeid in de kerk, dus bepaalde woorden die we gebruiken hebben uitleg nodig. Dat hebben we zelf niet altijd door.

We dachten er in het begin ook aan om de lessen op zondag te bespreken in de podcast. Dus dat je de week vóór een les al onze aflevering kon beluisteren, zodat je als lid van onze kerk een beetje voorbereid was op wat zou komen. Maar daar zijn we vrij snel mee gestopt. Dat ging niet echt vlot. Dat hebben we een keer of drie, vier geprobeerd, maar we merkten dat we gewoon liever een gesprek willen voeren dat spontaan verloopt.

Nee, niet echt. Wat we wel doen is een lijstje bijhouden met onderwerpen die we kunnen bespreken. Gedurende de week komen er ideeën bij ons op, en die zetten we op dat lijstje. Als we dan bij elkaar komen, kijken we waar we die dag zin in hebben om over te praten. We kiezen samen een onderwerp, en dan gaan we het er gewoon over hebben.

Dus eigenlijk weinig tot geen voorbereiding.

Dat klopt, ja. Het is ook niet onze intentie om hier echt onderwijs te geven of de leer volledig uit te leggen. Het is meer een verkennend gesprek waarin we speculeren, filosoferen en onze persoonlijke inzichten delen. We noemen bijvoorbeeld ook nooit Schriftteksten. Soms verwijzen we globaal naar iets uit de Bijbel, maar het gaat vooral om wat wij geloven en hoe wij op dat moment ergens tegenover staan.

Ja, ik heb weleens reacties gehad van leden van de kerk die zeiden we de officiële leer niet helemaal volgden.

Dat klopt ook. Maar we willen juist dat luisteraars zelf getriggerd worden om meer over een onderwerp te leren en zich er verder in te verdiepen. Het is meer een aanleiding dan een uitleg.

Een nadeel is dat het gesprek online staat, voor altijd.

Ja, voor ons is het vooral een gezellige tijd samen, maar we zijn ons er wel van bewust dat anderen meeluisteren. Soms hoor ik via via reacties waarvan ik denk: Oeps, daar had ik niet bij stilgestaan. Maar of dat echt een nadeel is? We vinden het zelfs waardevol om andere meningen te horen.

Onze insteek is dat mensen ons ook moeten kunnen aanspreken als ze er anders over denken of geloven. Het liefst zouden we willen dat je dan bij ons als gast aanschuift. Het zou ook interessant zijn om mensen uit te nodigen die bij een andere kerk horen en hen te vragen hoe zij bepaalde dingen geloven. En het doel is dan niet om een discussie te voeren of elkaar te overtuigen. We willen gewoon begrijpen hoe anderen het zien.

Ik ervaar het wel als geloofsversterkend, inderdaad. Ik vind het fijn om over het geloof te spreken. Zo vaak komt dat niet voor door de week, en dan heb ik met Raphael even een momentje om één-op-één over geloof te praten. Dat versterkt voor mij echt wel mijn geloof. Hoe ervaar jij dat, Raphael?

Ja, dat vind ik ook. Er zijn ook best veel onderwerpen die ik op ons lijstje zet die niet per se in een kerkomgeving besproken worden. Bijvoorbeeld pesten of vloeken. Dat zijn onderwerpen die je niet echt op een zondag met elkaar bespreekt, maar wel dagelijkse dingen zijn die invloed hebben op het geloof.

Laatst hadden we het bijvoorbeeld over angst. Dat is ook iets wat veel in de Schriften voorkomt, maar waar je in de kerk niet vaak diep op ingaat. Zo’n onderwerp bespreken we dan in een aflevering.