General Conference
Liyoer ko Tin Nib Thothup Ban’en
General conference ko April 2025


14:49

Liyoer ko Tin Nib Thothup Ban’en

Liyoer ko tin nib thothup ban’en era ga’nag e falfalaen’ rodaed, me powi’iy laniyaen’dad ko thogthog nibe yib u tharmiy, mara fek’ e falfalaen’ ngalan e yafos rodaed.

Ulan fare babyor ko Exodus, uned ngak Moses nga lan fare Burey ni kanoeg yu Horeb ngay ni pag e pin’en nib tu’uf ni nge rrin’ ni gubin e rran—ban’en ni susun ni ngan gay rogon i rrin’—ni guy fachi ke gek’iy nibe dramram rama’en machane dar yik ko nifiy. Napan ni yib i chugur, “me non Got ngak u fithik’ i ran’ fachi ke gek’iy ni ga’ar, Moses, Moses. Ma aram me gaʼar, Gu baʼaray. Me ga’ar [Got] ngak, … mu chuweg e sus rom, ya gab sak’iy u daken e but’ nib thothup.” Me rrin’ Moses, u fithik’ e liyoer, sobut’aen’, nge tayfan, me luf fare sus u ay me fal’ag rogon ni nge motoyil ko thin rok Somoel ni ngeyag ni thamiy e gin nibay Somoel riy nib thothup.

Binem ni buch u dakean fare burey e ban’en ni buch nib sug ko thothup nge liyoer, ni ayuweg Moses nge nang e muruwel rok’ nib thothup u fayleng, bachan e biney nike buch, ke ayuweg ke thilyeg ni’i moey ni’ir reb e tagafaliy e saaf ni rib sobut’aen’ ko reb e profet ni rib gel, ni powi’iy nge yean nga reb e kanawo’ ko yafos nib thil. Ku woed rogon, nra bagdaed mrayag ni nge thilyeg rogon e liyoer rok’ nge tolang rogon nibe liyoer nib thothup.

Fare bugithin ni liyoer e rayag ni ngan pilyeg e thin riy ko Latin ni revereri, nibe yipfan ni ngan “sak’iy u biyang nib thothup.” Ulan e gospel, fan e biney e thin e kabay rogon ko ngongol ko tayfan, tu’ufeg, nge og nag e magar. Pi’in nib m’ingaen’ gum’ircha’en ma be dag e pi liyoer ney ko pin’en nib thothup e rayag ni nge ga’ e taga’ roraed ngak Got nge Yesus Kristus nge falfalaen’ roraed nra gel.

Liyoer ko tin nib thothup ban’en e irreram rogon ni gadaed be dag fani gel e thothup rodaed; biney e be yean u rogon e tha’ rodaed ko tin nib thothup ma kube dag rogon e tu’ufeg rodaed ngak e Chitamangiy nu Tharmiy nge fare Tathapeg rodaed, Yesus Kristus. Biney e reb e thamtham ni rib tolang ni yira thamiy ko ya’el rodaed. Biney era powi’iy e tafney rodaed, gum’ircha’endaed, nge yafos rodaed ngak Diety. Riyul’, ni liyoer e gathi kemus ni biyang ko bang nib thothup; ya ir e gin th’abi ga’fan riy—ya irreram e def ko gin ni ma sum e tin nib thothup riy, ni’ir e ma ta’areb nagdaed ko tin nib thothup, ni woed rogon nike machib nag fapi bitir rodaed ko fare tang ni yoed ma yoen’, “Napan ni gura liyoer, ma gu ma nang ulan gum’ircha’eg ni Chitamangiy nu Tharmiy nge Yesus e yow ba chugur.”

Gadaed ni gidii’en pigachalpen Yesus Kristus, e kan pinningdaed ni ngad gayed rogon e liyoer ulan e yafos rodaed ni ngeyag ni ngad binged rogon e tha’ rodaed ngak Got nge Yesus Kristus, ni Fak, ni biney e rayag ni nge gel nag e thothup rodaed. Fa’anra bo’or e biney e thamtham ulan gum’ircha’endaed, ma gowoed nra ga’ e falfalaen’ ulan e yafos rodaed, mara buchu’uw e kirbaen’ nge m’agfan’uy. Thingar gad u wun’daed ni dag e liyoer ko tin nib thothup ban’en era pi’ fan e pin’en ni gadaed ma rrin’ ni gubin e rran mra ayuwegdaed nge falfalen’daed—ko pi tayfan ni gadaed be dag, nge tu’ufeg rodaed nifan e tin nib thothup mab tolang ban’en.

Kirbaen’daed ngay, ni gadaed be par ulan e fayleng ni dag e liyoer ko tin nib thothup ban’en e woed ban’en ni gathi ki yibe rrin’ rogon. Ya fayleng, e baga’ nima madnom nag e tin ni dani liyoer ban’en, ni woed e magazine nib sug mornga’agen e gidii’ riy nge ngonglenraed, fapi program ko tv, fa tin nibay ko internet. Bachan e danur tayfan e pin’in nib thothup ma ngongol ni dar dag ni yibe tayfan e be ga’ i yean, e rayag ni nge pi’ reb e mfen ko reb e dodow ndani fel’ ngareb e mfen ni bachan e danur tayfan e tin nib thothup ban’en.

Dariy fan nag e liyoer e krayag nira palog ngadaed ko fapi m’ag nikaed ngongliyed ngak Got ma kura palog nagdaed ko tin ni gadaedra thamiy nibe yib rok Diety. Ma arram nira buch, ni kemus ni gadaed be par ni yigo tirodaed ban’en e gadaed be lemnag; ni yigo suguy langan e ‘ar’ar rodaed e gadaed be rrin’; magdaed taw gaed nga biyang ni dakud ted fan e tin nib thothup ban’en, ni kumus ku Got ma daknur tayfan, nge fadaed ni gadaed e pifak e Chitamangiy nu Tharmiy. Dariy fan nag e tin nib thothup ban’en era moem nag rogon ni nge puluwnag daed fare togopluw me war nag rogon ni ngad thapeg e thogthog nib tu’uf, ni fan ngodaed ko pi rran rorodaed.

Fare fan nge fan nib ga’fan ni ngan liyoer nag e tin nib thothup ban’en e ba sug mornga’agen ulan fapi chep nib thothup. Woed ulan fare Doctrine and Covenants nibe dag ni liyoer ngak e Chitamangdaed nu Tharmiy nge Yesus Kristus, ni’ir e Fak, e rib tu’uf ngak e pi’in nira yeani par ngalan e celestial kingdom.

Ulan e galasia rodaed ma gadaed ma gay rogon ni ngad ted e Chitamangiy nge fare Fak ni yow e th’abi thothup ko gubin ban’en, nib mu’un rogon ni gadaed ma non ni yibe tay Farow. Fare powi’iy nima yib ko fare Kan ni Thothup e rib ga’fan ko rogon i dag e pin’ey nib thothup, ni’ir e be dag rogon e tin nrogon e Chitamangiy nge fare Fak. Gadaedra gonop ko rogon e pin’en ni gadaed be rrin’ nib sap rogon ngak e Chitamangiy nge Yesus Kristus, ni Fak, nge fapi machib rorow, nib mu’un rogon ni fanay talne muruwel ko technology, ni woed e artificial interlligence (AI) ni nge fal’ag rogon ya’an ban’en fa mornga’agen.

Biney e yalen e ta’ab rogon ko gubin e gin nima yib cheppin nge mornga’agen e Galasia riy nifan e galasia. Gubin fapi machib, babyor, mulwol e kan ngongliy rogon u fithik’ e gonop nge thogthog nibe yib ko fare Thothup ni ngeyag ni ul’ul’ i ayuweg mornga’agen e tin nib thothup, nge mornga’agen yalen fare gospel rok’ Yesus Kristus. Ulan ba mulwol nifan e fal’yangren nike pil’aal ko Galasia, Elder David A. Bednar e machib nag: “Ra ngan nang rogon i yus nag e tin nib thothup ban’en nge technology, ma fapi gidii’en Got ko Tin Tomur e Rran e susun ni ngar gumaen’ niged rad miyad meybil (1) ni ngar gayed fapi yalen e gospel rayog ni nge gagiyegnag rogon i fanay e artificial intelligence (2) me gay rogon nga’i par fare Kan ni Thothup rok’ nge fare tawa’ath nib thothup ko yi’iy.”

Pi walageg, dariyfan ni kari fel’ fal’ngin e technology, ya dabiyag ni nge yoen’ loen fare falfalen’, fal’ngin’, nge gubin ni yima pire’eg ko liyoer nibe yib rok’ fare Kan ni Thothup. Pi gachelpen Kristus, e thingar ra koled folen e tha’ rodaed ngak Got nge fare Fak ko napan ni yaed be yus nag e AI nibe ngongliy mornga’agen nge sassing ni dani fel’. Ted u wun’daed ni technology e chiney e woed e “pa’ e dowef” ni dabiyag ni nge yoen’ loen e tin ni yibe thogthog nag, nge micheg nag, nge micheg nikemus nrayag ni ngan thapeg u dakean fare Kan ni Thothup. Woed rogon ni yoeg Nephi: “O Somoel, kug paganʼug ngom, ma nggu paganʼug ngom ni gubinfen. Dab gu tay e pagaenʼ rog nga pa’ e dowef.”

U reb e yi’iy, nin thogthog nag ngak fare Profet Joseph Smith e nge dumow nag e temple ngak Somoel ni susun ni biyang nifan e liyoer Ngak. U n’umngin napan e pigpig rok’, fare profet rodaed, President Russell M. Nelson, e gathi ta’ab biyay nike weliy mornga’agen e liyoer rodaed ulan e temple nib thothup. U lane nu’un rok’ Somoel, e kan fil ngodaed rogon ni ngad darod ngalan e gin nib thothup nibay e Chitamangiy riy nge fare Fak. Gubin ngiyal’ ma guba’adag e biney ni yima rrin’ ni’ir e somm’on napan ni ngan yaen ngalan fare temple min fal’ag rogoy ngan un ko fapi gam’ing nib thothup ni yima luf e sus min thilyeg e maad rom ko maad nib wechwech. Woed Moses, fa’anra magarean’daed ngay, me rayag ni gadaedra guy ni luf fare sus e ire somm’on ko yean ngalan e gin nib thothup min thilyegnem ngam tolang ko thothup nib gel.

Pi walageg, dani tu’uf ni ngad darod nga taban fare burey, ni woed rogon ni rrin’ Moses, ni ngaed pire’eged e liyoer ko tin nib thothup ban’en min thilyegdaed nge gel gelngin e thothup rodaed nge liyoer rodaed. Rayag ni ngad pire’egned, ni woed, rogon ni ngad ayuweged e tabinaew rodaed ko tin nibe buchbuch u fayelng. Rayag ni ngan rrin’ e biney ko meybil nib yul’yul’ ngak e Chitamangiy u dakean fithingan Yesus Kristus ni ngeyag ni ngad nanged mornga’agen fare Tathapeg ko pin’en ni gadaed be fil ko thin rok’ Got nibay ulan fapi chep nib thothup nge fapi machib nibe yib rok’ fapi profet. Biney, biney nib thothup nira thil rodaed e rayag nira yib ko napan ni gadaed be gay rogon ngad tedfan fapi m’ag nikad ngongliyed ngak Someol ni yibe liyoer ko fapi motochihyel Rok’. Tiney ni yibe gay rogon e rayag ni nge fek e gapas ngalan gum’ircha’endaed. Gay rogon e biney e rayag nira thilyeg e tabinaew rodaed nga’i par nibang ni tofen e thothup ni yibe liyoer riy—bang ni tigil’ e mich nrayag ni nge par fare Thothup riy, ni woed rogon fagi burey nge n’en ni buch rok’ Moses.

Ma krayag ni ngad thil gaed ngad thothup gaed ni fa’an gadaedra gay rogon e yul’yul’ i un ko liyoer ko mo’olung ko Galasia, nib mu’un i sapeg gum’ircha’endaed ngak Somoel ko ngiyal’ e yoen’ e tang nib thothup. Pi’ keru’daed—ni woed Moses—ko tin nu fayleng ban’e nibe balyang nagdaed, ni woed e fon nibe yib nga thilindaed nge tin nib thothup ban’en, e rayag ni nge cheleg e nagaen’ rodaed ko fek fare sakrament, nibay e tafney nge gum’ircha’endaed nib sor ngak fare Tathapeg nge fare bayul Rok’ nib mu’un fapi m’ag rodaed ngay. Biney ni yira gay rogon ko ngiyal’ ne sakrament era be’ech nag e liyoer rodaed ngak fare Tathpeg mara thothup nag fare Madnom me thilyeg e yafos rodaed.

Ma arram, ni rayag ni ngad thil gaed nib thohtup rogon ko pigpig rodaed nge wub rodaed nga galasia rok’ Somoel u dakean fare burey—nge fapi temple rodaed nib thothup—min gay rogon nga un fol ko fapi m’ag, nrib ga’ ko ngiyal’ nibe yib e lumel ngodaed u fayleng.

I gag nge le’ngig e ke buch boech e pin’ey romow nib thothup u dakean e burey ni bachan e liyoer romow ni gamow be gay rogon ni rrin’ e pi yalen ney ngalan e yafos romow, ni’ir e ke thilyeg rogon e fanow romow. Ri kugu manang ni gowa woed fowap nigu warow u tiliw ni nggu k’eyagew e bin l’agruw i fakmow, nin gargeleg u mm’on ko yar riy ma dani fos, ma kube gafgow e bpin rog u aspital. Ri kugu manang ni gu meybil ngak Got ni rib gel, ni nge ayuwegneg ko biney e gafgow. Ko ngiyal’ nem, mug thamiy ulan gum’ircha’eg fare micheg ko thothup ni rib gel: Gubin ban’en mara fel’ rogon ulan e yafos romow ni fa’an gamowra athamgil nggu ul’ul’gow, ni gamow be chichi’iy pa’ mow ko fare gospel rok’ Yesus Kristus. Biney ni ba amith ni rib ga’, nib sug ko kirbean’ nge gafgow e ni thilyeg nge mang ban’e nib thothup, ni’ir e ke mang bang ko mich romow, ni rib gel ma ke pii’ gelngin mow ko fapi m’ag nikug ngongliyew ngak Somoel nge fapi michmicheg rok nifan ngog nge tabinaew rog.

Pi walageg, liyoer ko tin nib thothup ban’en era ga’nag e falfalaen’ rodaed, me powi’iy laniyaen’dad ko thogthog nibe yib u tharmiy, mara fek’ e falfalaen’ ngalan e yafos rodaed. Mara fekdaed ko gin nib thothup me chubiy gum’ircha’endaed ngak Deity.

Ri gube micheg ni fa’an gadaedra gay rogon ni ngad feked e pin’ey ngalan e yafos rodaed, ma rayag ni nge ga’ e sobut’aen’ rodaed, mrayag ni ngad nangfaned fapi muruwel rok’ Got nifan ngodaed, ma rayag ni nge pagaen’daed ko fapi m’ag nikad ngongliyed ngak Somoel. Gube micheg ni napan ni gadaedra fanay wo’en e biney e tawa’ath ko liyoer ko tin nib thothup ban’en—demuturug ko ulan fare nu’un rok’ Somoel, fa ulan e nu’un ko galasia, fa ulan e tabinaew rodaed—ma yira suguydaed ko falfalaen’ napan ni gadaed be ta’areb nagdaed ko fare tu’ufeg rok’ e Chitamangdaed nibay u Tharmiy nge Yesus Kristus. Gube micheg e pin’ey u fithik’ e liyoer nib riyul’ u dakean fithingan fare Tathapeg nib Thothup, Yesus Kristus, amen.

Babyoren e Ayuw

  1. Exodus 3:4–5.

  2. Muguy ko latin-dictionary.net, “revereri.”

  3. “Reverence Is Love,” Children’s Songbook, 31.

  4. Muguy ko Teachings of Presidents of the Church: David O. McKay (2003), 31.

  5. Muguy ko Doctrine and Covenants 63:64.

  6. Muguy ko Boyd K. Packer, “Reverence Invites Revelation,” Ensign, Nov. 1991, 22; Russell M. Nelson, “Joy and Spiritual Survival,” Liahona, Nov. 2016, 81–84.

  7. Muguy ko Doctrine and Covenants 76:92–95.

  8. David A. Bednar, “Things as They Really Are 2.0” (worldwide devotional for young adults, Nov. 3, 2024), Gospel Library; see also Gerrit W. Gong and John C. Pingree Jr., “Principles for Church Use of Artificial Intelligence” (Leadership Enrichment Series, Mar. 13, 2024); Gerrit W. Gong, “Artificial Intelligence—Opportunities, Cautions, Church Guiding Principles” (general conference leadership meeting, Apr. 5, 2024).

  9. 2 Nephi 4:34.

  10. Muguy ko Doctrine and Covenants 109:13, 16–21.

  11. Muguy ko Russell M. Nelson, “Becoming Exemplary Latter-day Saints,” Liahona, Nov. 2018, 114; “The Temple and Your Spiritual Foundation,” Liahona, Nov. 2021, 96.

  12. Muguy ko Russell M. Nelson, “Embrace the Future with Faith,” Liahona, Nov. 2020, 74–75.

  13. Muguy ko Doctrine and Covenants 136:28.