Lesona 9
Faaaoga le Mana o le Tusi a Mamona
Tala’i Lau Talalelei, mataupu 5
“O le Tusi a Mamona, tuufaatasi ma le Agaga, o lau punaoa aupito sili lea ona mamana i le liuaina” (Tala’i La’u Talalelei: O Se Taiala i le Faasoaina Atu o le Talalelei a Iesu Keriso [2023],113). O loo molimau mai le Tusi a Mamona ia Iesu Keriso ma o le meafaigaluega lea ua saunia e le Atua e faapotopoto ai Isaraelu i aso e gata ai. A o tatou suesue mai le Tusi a Mamona ma faaaoga ona aoaoga, e mafai ona tatou latalata atili atu i le Atua.
Iloilo ma Toe Tulitatao
Taitai o talanoaga: Valaaulia tagata aoao e mafaufau i a latou taumafaiga i le taimi nei e faaaoga mea o loo latou aoaoina i le vasega lenei. E mafai ona e valaaulia i latou e fefaasoaai ma se paga pe faatasi foi o se vasega nisi o a latou taumafaiga.
Filifiliga o Gaoioiga e Aoao Ai
Taitai o talanoaga: Filifili ma le agaga tatalo ia vaega e aoao ai e sili ona aoga mo lau vasega. Ia mautinoa e tele se taimi e tuu e faataitai ai ma faatatau
Filifiliga A: Aisea ua avea ai le Tusi a Mamona o se meafaigaluega taua i le faasoaina atu o le talalelei?
Suesue
Taitai o talanoaga: Fai atu i tagata aoao e mafaufau i se meafaigaluega latou te faaaogaina soo. E mafai ona outou }talanoaina fesili e pei o nei:
-
E faapefea e lenei meafaigaluega ona faafaigofie ai lou olaga?
-
O a meafaigaluega ua tuuina mai e le Atua ia i tatou e fai ai Lana galuega?
Taitai o talanoaga: Valaaulia se tagata o le vasega e faitau leotele le palakalafa muamua i le mataupu e 5 o le Tala’i La’u Talalelei (itulau e 113). Fai atu i tagata aoao e mulimuli i le faitauga ma vaavaai mo se tasi o meafaigaluega e faaaoga e le Atua e fesoasoani ai i tagata ia o mai ia te Ia. E mafai foi ona e faaaogaina faamatalaga nei o se vaega o lenei talanoaga.
Sa aoao mai Elder David A. Bednar:
O le Tusi a Mamona o se tasi molimau ia Iesu Keriso ma o le meafaigaluega maoae o le liuaina i aso e gata ai. (“Faatasi ai ma le Mana o le Atua i le Mamalu Sili,” Liahona, Nov. 2021, 28–30)
Na molimau Elder Ulisses Soares:
O le Tusi a Mamona o le meafaigaluega lea a le Atua ua faataunuu ai le faapotopotoina o Isaraelu i o tatou aso ma ia fesoasoani ai i tagata ia iloa Lona Alo, o Iesu Keriso. (“O Le Oo Mai o le Tusi a Mamona,“ Liahona, Me 2020, 33)
Taitai o talanoaga: Mafaufau e tusi le fuaiupu lea e lei uma i luga o le laupapa: O le Tusi a Mamona o se tasi lea o meafaigaluega aupito sili ona taua mo le faasoaina atu o le talalelei a le Faaola aua …
Valaaulia tagata aoao e faauma le fuaiupu. Tusi a latou tali i luga o le laupapa. Ona faasoa atu lea o faatonuga nei:
Filifili se vaega mai le mataupu e 5 o le Tala’i La’u Talalelei (itulau 113–22) e suesue ai. A o e faitauina, vaavaai mo mafuaaga faaopoopo o le Tusi a Mamona o se meafaigaluega taua po o se meafaigaluega mo le faasoaina atu o le talalelei a le Faaola.
Taitai o talanoaga: A mae’a ona suesue tagata aoao, valaaulia i latou e faasoa mai ni auala faaopoopo e mafai ona latou faamae’aina ai le fuaiupu o loo i luga o le laupapa. E mafai foi e tagata aoao ona talanoaina se fesili se tasi po o fesili uma e lua o loo i lalo. Afai latou te ta’ua ni fuaiupu patino mai le Tusi a Mamona i a latou tali i soo se fesili, mafaufau e faitau faatasi nei fuaiupu o se vasega.
-
O a ni aafiaga na e maua i le faasoaina atu o upumoni mai le Tusi a Mamona i isi?
-
Na faapefea ona e vaaia upumoni o le Tusi a Mamona o fesoasoani ia te oe po o isi ia latalata atili atu ia Iesu Keriso?
Taitai o talanoaga: Mafaufau e faasoa atu au lava tali i fesili ua mavae. E mafai foi ona e faaali atu le vitio “Shaquille’s Story about the Book of Mormon” (1:28, ChurchofJesusChrist.org). Talanoaina pe na faapefea ona fesoasoani le Tusi a Mamona i ana fesili ma le liua ia Iesu Keriso.
Faataitai
Taitai o talanoaga: Faamalamalama atu o se tasi o mafuaaga ua avea ai le Tusi a Mamona ma punaoa taua mo le faasoaina atu o le talalelei, ona o loo i ai tali i fesili taua e faavavau. O le gaoioiga lenei e mafai ona fesoasoani i tagata aoao e faataitai ai le faaaogaina o le Tusi a Mamona e saili ai ma faasoa atu tali i nei fesili. Faaali atu faatonuga nei:
-
Sue le vaega ua faaulutalaina “O Le Tusi a Mamona o loo Talanoaina ai Fesili o le Agaga” i le mataupu e 5 o le Tala’i La’u Talalelei (itulau e 117–18).
-
Filifili se fesili mai lena vaega e te manao e taulai atu i ai.
-
Faitau mau e fesootai ai ma mafaufau pe faapefea ona fesoasoani na mau i le fesili na e filifilia.
-
Sauni e faasoa atu se tasi o fuaiupu na e suesueina ma faamatala pe faapefea ona taliina le fesili.
Taitai o talanoaga: Vaevae le vasega ini paga. Valaaulia tagata taitoatasi o le vasega e faasoa mai mea na latou saunia mo le laasaga 4 i a latou paga. A mae’a ona aoao e paga le tasi ma le isi, e mafai ona e mafaufau e tofia i laua i ni paaga eseese, ina ia mafai ona la faataitai le aoao atu i se isi taimi.
Mo nisi faataitaiga, e mafai ona e faaaogaina le Tomai Faataitai 1: “Faailoa atu le Tusi a Mamona i Tagata.”
Faatu se sini
Taitai o talanoaga: Tuu atu i tagata o le vasega se taimi e mafaufau ai i mea ua latou aoaoina ma faatu se sini. O se tasi o auala e mafai ona e faia ai lenei mea o le faasoa atu lea o le saunoaga lenei a Elder Ronald A. Rasband ma le valaaulia o loo i lalo:
Ou te valaaulia outou i le asō, e tuu atu se Tusi a Mamona i au uo ma aiga, o au uo mamae i le galuega, o lou faiaoga soka, po o le tamaloa o faatau fua o faatoaga i le tou maketi. Latou te manaomia afioga a le Alii o loo maua i lenei tusi. Latou te manaomia tali i fesili o le olaga i aso faisoo ma le ola e faavavau a sau. Latou te manaomia ona iloa le ala o feagaiga ua faataatia i o latou luma ma le alofa tumau o le Alii mo i latou. O loo i ai uma iinei i le Tusi a Mamona.
Pe a e tuu atu ia i latou se Tusi a Mamona, ua e tatalaina o latou mafaufau ma loto i le afioga a le Atua. E le tau manaomia ona e feaveaʼia ni kopi lolomi o le tusi. E faigofie lava lou faasoa atu mai lau telefoni feaveaʼi mai le vaega o tusitusiga paia i le polokalama o le Potutusi o le Talalelei. (“O Le Aso Nei,” Liahona, Nov. 2022, 27)
Mafaufau }ma le agaga tatalo i se tasi e mafai ona e faasoa atu i ai le Tusi a Mamona. Fuafua po o le a se mea e mafai ona e aoao atu ia i latou e uiga i le Tusi a Mamona ma po o le a se isi mea e te ono fai atu ai. Tusifaamaumau lau fuafuaga.
O La’u sini
-
O le a ou… (faatinoga o le a e faia).
-
O le a ou ausia la’u sini e ala i le … (o se fuafuaga faigofie).
Taitai o talanoaga: Afai e i ai se vaega o tupulaga a tagata aoao e faasoa atu a latou sini i le vasega atoa, tuu atu ia i latou se taimi e faasoa mai ai pe faapefea ona latou lagolagoina pe faamanatu atu e le tasi i le isi a o lei amataina le isi vasega.
Filifiliga E: E mafai faapefea e le Tusi a Mamona ona fesoasoani ia te au ma isi ia latalata atili atu i le Tama Faalelagi ma Iesu Keriso?
Suesue
Taitai o talanoaga: Valaaulia se tagata o le vasega e faitau leotele le saunoaga lenei a Peresitene Russell M. Nelson. Ona tuu atu lea i tagata aoao se taimi e mafaufau loloto ai pe faapefea ona latou taliina patino fesili a Peresitene Nelson.
O’u uso e ma tuafafine, o le a le tauaole Tusi a Mamona ia te oe? Afai e ofo atu ia te oe ni taimane po o maa tauapo o leTusi a Mamona, o le a le mea e te filifilia? Ma le faamaoni, o le feaesili atu ona taua ia te oe? (“O Le Tusi a Mamona: Faamata e Faape’i Lou Olaga e aunoa ma Ia?,” Liahona, Nov. 2017, 61)
-
O le a le mea e sili atu ai le taua o le Tusi a Mamona nai lo mea taugata, e pei o taimane po o penina?
Taitai o talanoaga: Mo le gaoioiga suesue lenei, e mafai ona e valaaulia le afa o le vasega e suesuele “Ua Molimau mai le Tusi a Mamona ia Keriso” ae o le isi afa e suesue “O Le Tusi a Mamona e Fesoasoani ia i Tatou e Latalata Atili Atu ai i le Atua.”
Faitau vaega ua faaulutalaina “O Le Tusi a Mamona o loo Molimau mai ia Keriso” ma le “O Le Tusi a Mamona Ua Fesoasoani ia Tatou Faalatalata Atili Atu ai i le Atua” i le mataupu e 5 o le Tala’i La’u Talalelei (itulau e 115, 117). Vaavaai mo ma faailoga ia le itiiti ifo ma le tolu fuaiupu o loo faamatala ai le mafuaaga e taua ai le Tusi a Mamona.
Taitai o talanoaga: Vaevae le vasega ini paga. Ia mautinoa sa suesue e tagata taitoatasi o le vasega se vaega e ese mai le vaega na suesueina e a latou paga. Valaaulia tagata aoao e faasoa atu i a latou paga ni fuaiupu se tolu sa latou vaseina ma faamatala mai pe aisea na latou lagona ai e taua na fuaiupu.
A mae’a ona aoao e paga le tasi ma le isi, e mafai ona outou faitau faatasi ni nai fuaiupu mai le pusa “Suesueina o Tusitusiga Paia” i le itulau e 116 (i lalo o le ulutala “O Le Tusi a Mamona o loo Molimau mai ia Keriso”). E mafai foi ona outou talanoaina faatasi fesili e pei o nei:
-
Na faapefea ona fesoasoani le suesueina o le Tusi a Mamona ma le faaaogaina o ona aoaoga ia te oe e te latalata atili atu ai i le Atua?
-
O le a se mea ua e aoaoina e uiga ia Iesu Keriso mai lau suesuega o le Tusi a Mamona?
-
Na faapefea ona uunaia lau molimau ia Iesu Keriso e ala i le faitauina o le Tusi a Mamona?
Faataitai
Taitai o talanoaga: Tuu atu i tagata aoao se taimi e faataitai ai le sailia ma le faasoaina atu o fuaitau mai le Tusi a Mamona e molimau ia Iesu Keriso. E mafai ona e faailoa atu lenei gaoioiga faataitai i le faaali atu o le vitio “Book of Mormon Experiment Honolulu” (2:35, ChurchofJesusChrist.org). Mafaufau e faaali atu faatonuga nei:
Saili mau i le Tusi a Mamona o loo molimau mai ia Iesu Keriso. E mafai ona e maua fuaiupu mai mataupu o loo lisiina i le pusa “Suesuega a le Tagata Lava Ia po o le Faalesoa” i le mataupu e 5 o le Tala’i La’u Talalelei (itulau 116–17, i lalo o le ulutala “O Le Tusi a Mamona o loo Molimau mai ia Keriso”). Pe e mafai foi ona e sueina na o oe isi fuaiupu.
Mo mau taitasi e te maua, faamaumau au tali i fesili nei:
-
O le a se mea o aoao mai e lenei fuaitau o le mau ia te au e uiga ia Iesu Keriso?
-
E mafai faapefea e le iloaina o lenei mea e uiga ia Iesu Keriso ona uunaia au ma isi?
Taitai o talanoaga: Vaevae tagata aoao i ni vaega toalaiti. Valaaulia tagata taitoatasi o le vaega e faasoa mai se mau se tasi pe lua na latou mauaina i isi tagata o le latou vaega. Valaaulia foi i latou e faasoa mai a latou tali i fesili e lua o loo i luga.
Faatu se sini
Taitai o talanoaga: Tuu atu i tagata o le vasega se taimi e mafaufau ai i mea ua latou aoaoina ma faatulaga ni sini. E mafai ona e faaali atu le vaega lenei e fesoasoani ia i latou:
Faatu se sini e faatatau i mea ua e suesueina. Faaaoga manatu e pei o nei, pe mafaufau foi i ou lava manatu.
-
Suesue le Tusi a Mamona i aso uma. Ia gauai faapitoa atu i mea ua e aoaoina e uiga ia Iesu Keriso.
-
I luga o ala o faasalalauga faaagafesootai po o se tasi e te iloa, faasoa atu se fuaiupu mai le Tusi a Mamona sa faapitoa lava lona anoa ia te oe. Faamatala pe aisea na e filifili ai e faasoa atu.
-
Suesue i vaega o le polokalama o le Tusi a Mamona (mo se faataitaiga, leo, gagana, fesootai ma faifeautalai). Faasoa atu le polokalama o le Tusi a Mamona i se tasi.
O La’u sini
-
O le a ou … (faatinoga o le a e faia).
-
O le a ou ausia la’u sini e ala i le … (o se fuafuaga faigofie).
Taitai o talanoaga: Afai e i ai se vaega o tupulaga a tagata aoao e faasoa atu a latou sini i le vasega atoa, tuu atu ia i latou se taimi e faasoa mai ai pe faapefea ona latou lagolagoina pe faamanatu atu e le tasi i le isi a o lei amataina le isi vasega.
Filifiliga I: E faapefea ona lagolagoina e le Tusi a Mamona ma le Tusi Paia le tasi ma le isi?
Suesue
Taitai o talanoaga: Mafaufau e amata lenei gaoioiga e aoao ai e ala i le faasoaina atu o se vaaiga faataitai e pei o lenei:
Vaai faalemafaufau o loo fai se lua talanoaga ma se uo e le auai i le Ekalesia e uiga i talitonuga faalelotu. Ina ua uma ona iloa e te talitonu i le Tusi a Mamona, ona fesili atu lea o lau uo, “O le a le uiga o le Tusi a Mamona ae ua uma ona tatou maua le Tusi Paia?”
Taitai o talanoaga: Valaaulia tagata aoao e mafaufau pe faapefea ona latou tali atu i la latou uo. E mafai foi ona e fai atu ia i latou e mafaufau pe na latou oo i se tulaga faapena. Ona faaali atu lea o faatonuga nei:
Faitau le vaega i le mataupu e 5 o le Tala’i La’u Talalelei ua faaulutalaina “O Le Tusi a Mamona ma le Tusi Paia e Lagolagoina e le Tasi le Isi” (itulau 118–19). Vaavaai mo aoaoga e mafai ona fesoasoani i le tagata na fesiligia i le vaaiga faataitai.
Taitai o talanoaga: Valaaulia tagata aoao e faasoa mai mea na latou maua e mafai ona fesoasoani i a latou uo mai le vaaiga faataitai. I le avea ai o se vaega o lenei talanoaga, e mafai e tagata aoao ona suesue nisi o fuaiupu o loo lisiina i le vaega sa latou suesueina, e pei o le Esekielu 37:16–17 ma le 1 Nifae 13:40. E mafai foi ona fai ni fesili e pei o nei:
-
Aisea e aoga ai le i ai o ni molimau se tele ia Iesu Keriso?
-
Na faapefea e le suesueina faatasi o le Tusi Paia ma le Tusi a Mamona ona faamalosia lou talitonuga ia Iesu Keriso?
Faataitai
Taitai o talanoaga: Tuu atu i tagata aoao se avanoa e faataitai ai le sailia o mau mai le Tusi Paia ma le Tusi a Mamona e lagolagoina e le tasi le isi. Mafaufau e faaali atu faatonuga nei:
Saili ni faataitaiga i tusitusiga paia o loo faaalia ai le auala e lagolagoina ai e le Tusi Paia ma le Tusi a Mamona le tasi ma le isi. Filifili se tasi pe sili atu o filifiliga nei e fesoasoani ia te oe e faia ai lenei mea:
-
Suesue i faataitaiga o loo lisiina i le pusa “Suesuega Faaletagata Lava Ia po o le Soa” i le faaiuga o le “O Le Tusi a Mamona ma le Tusi Paia e Lagolagoina e le Tasi le Isi” i le mataupu e 5 o le Tala’i La’u Talalelei (itulau e 119).
-
Faaaoga le Taiala o Autu po o le Topical Guide e sue ai se autu e te fiafia i ai. Saili mau mai le Tusi Paia ma le Tusi a Mamona o loo lisiina mo lena autu.
-
Sue nisi o fuaiupu e te fiafia i ai i le Tusi a Mamona. Siaki vaefaamatalaga e iloa ai pe o i ai ni fuaiupu o le Tusi Paia o loo lisiina e faaleleia ai lou malamalama i nei fuaiupu.
Taitai o talanoaga: Valaaulia le vasega e faasoa mai nisi o faataitaiga na latou mauaina i se paga po o se vaega toalaiti. E mafai foi ona e valaaulia ni nai tagata aoga naunau e faasoa mai i le vasega mea na latou maua
Faatu se sini
Taitai o talanoaga: Tuu atu i tagata o le vasega se taimi e mafaufau ai i mea ua latou aoaoina ma faatulaga ni sini. E mafai ona e faaali atu le vaega lenei e fesoasoani ia i latou:
Faatu se sini e faatatau i mea ua e suesueina. Faaaoga manatu e pei o nei, pe mafaufau foi i ou lava manatu.
-
A o e suesueina le Tusi a Mamona, vaavaai i vaefaamatalaga ma sue mau faasino i mau o le Tusi Paia e fesootai ma mea o loo e aoaoina.
-
Suesue se tasi o Evagelia e fa i le Feagaiga Fou (Mataio, Mareko, Luka, po o Ioane). A o e faitau, ia gauai atu i mea ua e aoaoina ma lagona e uiga ia Iesu Keriso. Tagai i vaefaamatalaga ma sue mau faasino i mau o le Tusi a Mamona e fesootai ma mea o loo e aoaoina.
O La’u sini
-
O le a ou … (faatinoga o le a e faia).
-
O le a ou ausia la’u sini e ala i le … (o se fuafuaga faigofie).
Taitai o talanoaga: Afai e i ai se vaega o tupulaga a tagata aoao e faasoa atu a latou sini i le vasega atoa, tuu atu ia i latou se taimi e faasoa mai ai pe faapefea ona latou lagolagoina pe faamanatu atu e le tasi i le isi a o le’i amataina le isi vasega.
Le isi taimi
Taitai o talanoaga: Afai ua e saunia e aoao atu le lesona 10 i le vasega e sosoo ai, mafaufau e valaaulia tagata o le vasega e suesue le mataupu e 6 o le Tala’i La’u Talalelei e sauniuni ai. Atonu e te manao e auina atu ia i latou se faamanatu.