Kosi o le Talalelei
Lesona 4: Suesue i Tusitusiga Paia ma Oofu i le Ofutau o le Atua


Lesona 4

Suesue i Tusitusiga Paia ma Oofu i le Ofutau o le Atua

Tala’i La’u Talalelei, Mataupu 2

Iosefa Samita o loo suesueina tusitusiga paia

O le suesue ma le faaaogaina o upumoni o loo maua i le afioga a le Atua o le totonugalemu lea o le liua ma le fesoasoani i tagata ia o mai ia Iesu Keriso. O le faaaogaina ma le amiotonu o tekinolosi e mafai ona faaleleia ai a tatou suesuega ma fesoasoani ia i tatou e saili ai tali i a tatou fesili o le talalelei. O le mulimuli i puipuiga a o faaaogaina tekinolosi o se auala taua lea e “oofu ai i le ofutau atoa o le Atua” (Efeso 6:11).

Iloilo ma Toe Tulitatao

Taitai o talanoaga: Valaaulia tagata aoao e mafaufau i a latou taumafaiga i le taimi nei e faaaoga mea o loo latou aoaoina i le vasega lenei. E mafai ona e valaaulia i latou e fefaasoaai ma se paga pe faatasi foi o se vasega nisi o a latou taumafaiga.

Filifiliga o Gaoioiga e Aoao Ai

Taitai o talanoaga: Filifili ma le agaga tatalo le filifiliga po o filifiliga e aoao ai e sili ona aoga i lau vasega. Ia mautinoa e tele se taimi e tuu ai mo le faataitaiina ma le faaaogaina.

Filifiliga A: E mafai faapefea ona ou maua se aafiaga e sili atu ona anoa i le suesueina o tusitusiga paia?

Suesue

aikona o le pepa e tufa atuTaitai o talanoaga: Tuu atu i tagata aoao le pepa e tufa atu ua faaulutalaina “Iloiloina o La’u Suesuega Patino o Tusitusiga Paia.” Tuu atu ia i latou se taimi e faatumu taitoatasi ai le pepa e tufa atu.

Iloiloina o La’u Suesuega Patino o Tusitusiga Paia

Faatulaga lou aafiaga i tusitusiga paia e ala i le taliina o faamatalaga nei i se fua o le 1 (leai) i le 5 (toetoe lava o taimi uma).

  1. Ou te faia e le aunoa ni taumafaiga e suesue i tusitusiga paia. ____

    Pe a ou suesue i tusitusiga paia:

  2. Ou te taulai atu i le Tama Faalelagi ma Iesu Keriso. ____

  3. Ou te faaaluina se taimi e mafaufau loloto ai i mea o loo ou faitauina. ____

  4. Ou te sailia le taitaiga ma le malamalama mai le Agaga Paia. ____

  5. Ou te saili mo tali i a’u fesili. ____

  6. Ou te taumafai e ola i mea ua ou aoaoina. ____

Taitai o talanoaga: Uunaia tagata o le vasega e gauai atu i le taimi o le gaoioiga e aoao ai i uunaiga faaleagaga atonu latou te maua e uiga i le auala e faaleleia atili ai o latou aafiaga i le suesueina o tusitusiga paia.

Faaali atu faatonuga nei ma tuu atu i tagata aoga se taimi e faamae’a ai le gaoioiga suesue.

Filifili se vaega se tasi pe lua mai lau iloiloga faaletagata lava ia e te manao e galue ai. O punaoa nei ua faanumera e fetaui ma fuainumera mai le iloiloga faaletagata lava ia. O le a latou ave atu oe i punaoa talafeagai i le mataupu e 2 o le Tala’i La’u Talalelei.

Faataitai

Taitai o talanoaga: Tuu atu i tagata aoao se avanoa e faasoa mai ai mea na latou aoaoina mai le gaoioiga suesue. Ina ia faia lenei mea, e mafai ona e faaali atu fesili nei. Tuu atu i tagata o le vasega se taimi e talanoaina ai se tasi pe sili atu o na fesili ma se paga po o se vaega toalaiti.

  • E tusa ai ma mea na e suesueina, e mafai faapefea ona e faaleleia lau suesuega o tusitusiga paia?

  • O le a se mau po o se faamatalaga mai le Tala’i La’u Talalelei na e iloa e faapitoa lava le aoga? Aisea na e lagona ai sa taua?

  • O le a se aafiaga lelei na e maua i le suesueina o tusitusiga paia?

Taitai o talanoaga: Mafaufau e faaiu le vaega lenei o le gaoioiga e aoao ai i le faitauina o le saunoaga mai ia Elder D. Todd Christofferson i lalo o le “Suesue i Tusitusiga Paia” (Tala’i La’u Talalelei, 18). Valaaulia nisi o tagata aoao e faasoa mai pe na faapefea e a latou suesuega o tusitusiga paia ona faamalosia lo latou faatuatua ma le molimau i le Tama Faalelagi ma Iesu Keriso.

Mo nisi faataitaiga, e mafai ona e faaaogaina le Tomai Faataitai 2: “Faaaoga Tusitusiga Paia i Lau Aoaoga.”

Faatu se sini

Taitai o talanoaga: Tuu atu i tagata o le vasega se taimi e mafaufau ai i mea ua latou aoaoina i le aso ma faatu ni sini. O se tasi o auala e mafai ona e faia ai lenei mea o le valaaulia lea o i latou e fai se fuafuaga faigofie e faaleleia atili ai a latou lava suesuega patino o tusitusiga paia. Mafaufau e faaali atu mea nei e taiala ai i latou. Tuu atu ia i latou se taimi i le vasega e faamaumau ai a latou fuafuaga.

O la’u fuafuaga mo le suesueina o tusitusiga paia
  • O le a le taimi o le a ou suesue ai?

  • O le a le umi o le a ou suesue ai?

  • O fea o le a ou suesue ai?

  • O le a le mea o le a ou suesueina?

  • O le a le mea o le a ou faia e faaleleia atili ai lo’u aafiaga?

Taitai o talanoaga: Afai e i ai se vaega a tagata aoao e faasoa atu i ai a latou sini, tuu atu ia i latou se taimi e faasoa atu ai pe faapefea ona latou lagolagoina pe faamanatu atu e le tasi i le isi a o lei amataina le isi vasega.

Filifiliga E: E mafai faapefea e le faaaogaina o le Potutusi o le Talalelei ona fesoasoani ia te a’u e saili ai tali i a’u fesili?

Suesue

Taitai o talanoaga: Mafaufau e talanoaina fesili nei ma tusi tali a tagata o le vasega i luga o le laupapa.

  • O a nisi o fesili ua fesiligia ai oe e uiga i Le Ekalesia a Iesu Keriso o le Au Paia o Aso e Gata Ai?

  • O a nisi o punavai masani e faaaoga e tagata e tali ai a latou fesili e uiga i le Ekalesia?

Taitai o talanoaga: Valaaulia tagata aoao e mafaufau loloto i fesili patino o loo ia i latou. Uunaia i latou e manatua nei fesili i le taimi o lenei gaoioiga o le aoaoina. Faamalamalama atu e mafai e le Agaga Paia ona taialaina i latou i le sailia o tali i a latou fesili.

Faitau le “Vaavaai mo Tali i Fesili” i le mataupu 2 o le Tala’i La’u Talalelei (itulau e 19). Vaavaai mo fautuaga e mafai ona fesoasoani ia i tatou pe a i ai ni a tatou fesili o le talalelei.

  • O le a se mea na taua ia te oe?

  • O a a tatou punavai autu i le sailia o tali i fesili o le talalelei? Aisea?

Taitai o talanoaga: Mafaufau e valaaulia tagata aoao e faasoa mai ni aafiaga na tali ai e le Tama Faalelagi a latou fesili e ala i tusitusiga paia po o isi punavai faatuatuaina. E mafai foi ona e faaali atu le vitio “How I #HearHim: Elder Ronald A. Rasband” (2:55; Potutusi o le Talalelei).

Faataitai

Taitai o talanoaga: Ina ia fesoasoani i tagata aoao e faataitai le faaaogaina o le Potutusi o le Talalelei e sue ai tali, faaali atu vaaiga ma faatonuga nei. Faamalamalama atu o le faamoemoega o lenei gaoioiga o le iloaina lea o punaoa o loo maua i le Potutusi o le Talalelei, ae le o le faia o ni talanoaga uumi e uiga i autu o loo tuuina atu.

  • E fesili se tasi, “Pe talitonu lau ekalesia e manaomia e tagata le alofa tunoa ina ia faaolaina ai?” Alu i le Taiala i Tusitusiga Paia, ma sue le faamatalaga i le “Alofa Tunoa.” (Potutusi o le Talalelei > Tusitusiga Paia > Fesoasoani mo Suesuega > O Le Taiala i Tusitusiga Paia > Alofa Tunoa)

  • I le isi aso, na e faalogo ai i se tasi o talanoa e uiga ia Tina i le Lagi, ma ua e mafaufau nei po o le a le mea o aoao mai e le Ekalesia e uiga ia te ia. Alu i le Autu ma Fesili, ma sue le faamatalaga “Tina i le Lagi.” (Potutusi o le Talalelei > Autu ma Fesili > Tina i le Lagi)

  • E te manao i se fesoasoani e puipuia lelei ai oe lava mai ponokalafi. Alu i le Fesoasoani o le Olaga. Vaai po o le a se mea e mafai ona e aoaoina i le “Fesoasoani mo A’u” i lalo o le “Ponokalafi,” ma toe iloilo fesili o loo tuuina mai. (Potutusi o le Talalelei > Fesoasoani o le Olaga > Ponokalafi > Fesoasoani mo A’u)

  • Na fesili lou tuafafine, “E mafai faapefea ona ou saunia e maua se faamanuiaga faapeteriaka?” I le faaaogaina o le vaega mo sailiiliga i le Potutusi o le Talalelei, vaai po o le a se mea e mafai ona e maua.

  • E te manao i ni manatu e uiga i le auala e mafai ona e faasoa atu ai le talalelei i isi. Alu i le Potutusi o le Talalelei > Faasoaina Atu o le Talalelei ma vaavaai mo punaoa aoga.

Taitai o talanoaga: Afai e mananao tagata o le vasega e toe faataitai atili, e mafai ona e faasino i latou i fesili o loo i pusa “E Ono Manatu Tagata” i le pito i luga o lesona 1, 2, po o le 3 i le mataupu e 3 o le Tala’i La’u Talalelei (itulau 30, 46, 61). E mafai ona latou filifilia se fesili ma faataitai le sailia o punaoa e talanoaina ai i le Potutusi o le Talalelei.

A uma ona faataitai e tagata auai, mafaufau e valaaulia i latou e faasoa mai mea na latou aoaoina.

Faatu se sini

Taitai o talanoaga: Tuu atu i tagata o le vasega se taimi e mafaufau ai i mea ua latou aoaoina i le aso ma faatu ni sini. E mafai foi ona e faaali atu mea nei e fesoasoani ai ia i latou:

Faatu se sini e fesootai i mea ua e suesueina. Faaaoga manatu e pei o nei, pe mafaufau foi i ou lava manatu.

  • Faaalu se taimi e suesue ai nisi o faamatalaga o loo i le Taiala i Tusitusiga Paia po o Autu ma Fesili i le Potutusi o le Talalelei.

  • Valaaulia uo ma tagata o le aiga e fai atu ni fesili ia te oe ina ia mafai ona e faataitai e saili tali i le Potutusi o le Talalelei.

O La’u sini
  • O le a ou … (faatinoga o le a e faia).

  • O le a ou ausia la’u sini e ala i le … (o se fuafuaga faigofie).

Taitai o talanoaga: Afai e i ai se vaega a tagata aoao e faasoa atu iai a latou sini, tuu atu ia i latou se taimi e faasoa atu ai pe faapefea ona latou lagolagoina pe faamanatu atu e le tasi i le isi a o lei amataina le isi vasega.

Filifiliga I: E mafai faapefea ona ou faaaogaina ma le amiotonu ia tekinolosi?

Suesue

Taitai o talanoaga: Tuu i luga se telefonipoto pe faaali atu se ata o se telefonipoto, ona valaaulia lea o tagata o le vasega e talanoaina le fesili lenei:

masini feaveai
  • O le a le matafaioi a masini faaeletonika e pei o telefonipoto ma komepiuta i le faalauteleina o le galuega a le Alii?

Taitai o talanoaga: Faamalamalama atu o le mataupu e 2 o le Tala’i La’u Talalelei o loo i ai taiala e uiga i le faaaogaina ma le amiotonu o tekinolosi. E mafai ona outou faitau faatasi “Faaaoga ma le Amiotonu Tekinolosi” (itulau 20) e faailoa atu ai lenei autu.

  • O a nisi o luitau po o faaosoosoga e fesootai ma le faaaogaina o tekinolosi?

  • Taitai o talanoaga: I le avea ai o se vaega o la outou talanoaga, mafaufau e matamata i le “Taking Charge of Technology: The Challenge” (3:18; Potutusi o le Talalelei).

  • Faamalamalama atu o loo faamatala mai i le Tala’i La’u Talalelei ni puipuiga se fa mo le faaaogaina o tekinolosi. Ina ia fesoasoani i tagata o le vasega e aoao e uiga i nei puipuiga, faaali atu faatonuga nei. E mafai ona e tofia tagata aoao i suesuega taitasi i se tasi o puipuiga ma saunia e lipoti mai mea ua latou aoaoina i ni vaega toalaiti. (E mafai e se tagata e toatasi o le vaega ona suesue i puipuiga 1–2 ina ia faitauina e tagata taitoatasi o le vaega le aofaiga lava e tasi.)

Aoao e uiga i ni puipuiga se fa mo le faaaogaina ma le amiotonu o tekinolosi e ala i le suesueina o ulutala nei i le mataupu e 2 o le Tala’i La’u Talalelei:

Puipuiga 1:Ia Ogatusa ma Uunaiga Faaleagaga” (itulau 20)

Puipuiga 2: Ia Taula’i Atu i Lou Faamoemoega o se Faifeautalai” (itulau 20)

Puipuiga 3: Ia Amio Pulea” (itulau 21)

Puipuiga 4: Ia Tasi” (itulau 21)

Ia saunia e faasoa atu mea nei:

  • O se aotelega puupuu o mea na e suesueina, e aofia ai mea o loo aoao mai e lau vaega e uiga i le Alii

  • Aua e te manatu ai e mafai ona faatatau nei aoaoga i soo se tasi, ae le na o faifeautalai faamisiona

  • O le a se mea na fesoasoani ia te oe e faaaoga ai tekinolosi i auala amiotonu

Faataitai

Taitai o talanoaga: Valaaulia tagata aoao e feauauai i le faasoaina atu i a latou vaega o mea na latou aoaoina mai le gaoioiga e aoao ai.

Mo nisi faataitaiga, e mafai ona e faaaogaina le Tomai Faataitai 9: “Faaaoga ma le Amiotonu Tekinolosi.”

Faatu se sini

aikona o le pepa e tufa atuTaitai o talanoaga: Tuu atu i tagata o le vasega se taimi e mafaufau ai i mea ua latou aoaoina i le aso ma faatu ni sini. O se tasi o auala e mafai ona e faia ai lenei mea o le tuu atu lea ia i latou o se taimi e fai ai se fuafuaga patino e faaaoga ai puipuiga sa latou suesueina i o latou tulaga patino. Afai e manaomia, e mafai ona e tufatufa atu le pepa e tufa atu ua faaulutalaina “Faaaogaina o Puipuiga pe a Faaaogaina Tekinolosi” e fesoasoani ai ia i latou e mafaufau i ni manatu.

Faaaogaina o Puipuiga pe a Faaaogaina Tekinolosi

Mafaufau i luitau o loo e feagai nei e faatatau i le faaaogaina o tekinolosi. Mafaufau pe faapefea e puipuiga nei mai le Tala’i La’u Talalelei ona fesoasoani ia te oe i ou tulaga.

Puipuiga 1: Ia Ogatusa ma Uunaiga Faaleagaga

O nisi o manatu:

  • Tatalo mo le taitaiga i le faaaogaina ma le amiotonu o tekinolosi.

  • Tusi i lau api talaaga ia uunaiga e te maua e uiga i au masini faatekinolosi.

  • Ia faamuamua mausa e valaaulia ai le Agaga, e pei o le suesueina o tusitusiga paia, tatalo, ma galuega o le malumalu.

Puipuiga 2: Ia Taula’i Atu i Lou Faamoemoega

O nisi o manatu:

  • Aloese mai le faaaogaina o lau masini pe a leai sou faamoemoega patino i lou mafaufau.

  • A o lei faaaogaina tekinolosi, fesili ifo ia te oe lava pe o lona faaaogaina o le a valaaulia pe taofia ai le mafutaga a le Agaga Paia.

  • Afai e te faaaogaina ala o faasalalauga faaagafesootai, ia mulimuli i tagata o e fesoasoani ia te oe e latalata atu ai i le Alii.

Puipuiga 3: Ia Amio Pulea

O nisi o manatu:

  • A e faatasi ma isi tagata, tuu ese lau masini ma fegalegaleai ma tagata o loo siomia oe.

  • Faia sau lava taimi faatapulaa i aso taitasi e faaaoga ai.

  • Ia iai ni nofoaga e le faaaogaina ai se masini, e pei o lou potumoe po o le faletaele.

  • A e lagonaina le vaivai ma le faaosoosoina, tape lau masini ma alu e savalivali.

Puipuiga 4: Ia Tasi

O nisi o manatu:

  • Talosaga atu mo se fesoasoani mai se tasi e pele ia te oe pe a e lagonaina le vaivai po o le faaosoosoina.

  • Faasoa atu lau fuafuaga e faaaoga ma le amiotonu ia tekinolosi i se tasi e te faatuatuaina.

  • Mafaufau pe faapefea ona avea oe ma se uo faatuatuaina i isi.

Tusi i lalo lau fuafuaga.

Taitai o talanoaga: Afai e i ai se vaega a tagata aoao e faasoa atu iai a latou sini, tuu atu ia i latou se taimi e faasoa atu ai pe faapefea ona latou lagolagoina pe faamanatu atu e le tasi i le isi a o lei amataina le isi vasega. E mafai ona e faaali atu le vitio “Texting Truth” (2:22; ChurchofJesusChrist.org) e fesoasoani ai i tagata o le vasega e vaai i se faataitaiga o le autalavou o faaaogaina tekinolosi e fesoasoani ai ma siitia ai e le tasi le isi.

Le isi taimi

Taitai o talanoaga: Afai ua e saunia e aoao atu le lesona 5 i le isi taimi, mafaufau e valaaulia tagata aoao e faitau itulau muamua e tolu o le “Suesue ma Aoao Atu le Talalelei a Iesu Keriso” mai le mataupu e 3 o le Tala’i La’u Talalelei (itulau 25–27) e sauniuni ai. Atonu foi e te manao e auina atu ia i latou se faamanatu.