“Ko e Lotu Fakalongolongo ʻa Kimipaá,” Ko e Kaumeʻá, ʻAokosi 2025, 30–31.
Ko e Lotu Fakalongolongo ʻa Kimipaá
ʻE lava fēfē ʻa Kimipā ʻo lotu ʻi he taimi naʻe fuʻu faingataʻa ai ke ne talanoa leʻolahí?
Ko ha talanoa moʻoni mei USA.
Naʻe tuhu ʻa Kimipā ki he ʻū ipu ʻi he funga kānitá. Naʻá ne fakapatū hono vaʻé, tangi, mo toe tuhu pē.
Naʻe tafoki hake ʻa Mami. “ʻOkú ke fiemaʻu ha meʻa?”
Naʻe toe tuhu ʻa Kimipā ki he ʻū ipú. Naʻá ne kuku hono nimá pea ʻai hono foʻi tuhu siʻisiʻí ki tuʻa, ʻo tā ʻaki ha foʻi laine piko ʻi hono veʻe ngutú, ko e fakaʻilonga ia ki he inu melie ʻi he Talanoa Fakaʻilonga Nima Faka-ʻAmeliká.
“ʻOi. ʻOkú ke fiemaʻu inu,” ko Mami ange ia.
Naʻe kamokamo pē ʻa Kimipā mo tatali kae lingi ange ʻe Mami haʻane ipu.
Naʻe hanga ʻe he lea tuai ʻa Kimipaá ʻo ʻai ke faingataʻa ʻene lea leʻolahí. Naʻe ʻikai ke ne saiʻia ʻi he ongo hono leʻó ʻi he taimi naʻá ne fai ai ha ngaahi fehalaākí. Naʻe ʻikai ke ne saiʻia ʻi he fanongo ki ai! Ko e taimi naʻe fakatonutonu ai ia ʻe he kakai kehé, naʻá ne loto-mamahi ai. Naʻá ne fakaʻaongaʻi ʻa e talanoa fakaʻilonga nimá mo Mami ʻi ʻapi, ka naʻe fakaʻau ke faingataʻa ange ʻi he akó mo e lotú koeʻuhí ko e tokolahi taha ʻo e kakaí naʻe ʻikai ke nau ʻilo ʻa e talanoa fakaʻilonga nimá.
Naʻá ne ʻaʻahi ki ha faifaleʻi ki he leá ʻi ha ngaahi ʻaho ʻe niʻihi ke tokoni ki heʻene akoako leá. Ka naʻe kei faingataʻa pē ia. Naʻá ne ongoʻi loto-foʻi ʻaupito.
Hili ha ngaahi ʻaho siʻi mei ai, naʻe tangutu ʻa Kimipā ʻi he Palaimelí ʻo fanongo ki he lēsoní. Naʻa nau ako fekauʻaki mo e lotú. Naʻe pehē ʻe Sisitā Tisi, “Te ke lava ʻo fakataufolofola ki he Tamai Hēvaní fekauʻaki mo ha faʻahinga meʻa pē. Te Ne tali mai maʻu pē.”
Naʻe saiʻia ʻa Kimipā ke fakakaukau naʻe tali ʻe he Tamai Hēvaní ʻa e ngaahi lotú. Ka ʻe founga fēfē haʻane fakataufolofola kiate Ia? Naʻe faingataʻa ke fakaʻaongaʻi ha ngaahi lea lahi.
ʻI he taimi ako folofola fakafāmili ʻi he pō ko iá, naʻe fakafanongo ʻa Kimipā mo hono ongo tuongaʻane siʻisiʻí kae taufetongi ʻa Mami mo Teti ʻi he laukongá. Naʻe saiʻia ʻa Kimipā ke fanongo ki he leʻo vaivai ʻo Tetí kae tuhu ʻa Mami ki he ngaahi lea ʻi he pēsí koeʻuhí ke lava ʻa Kimipā ʻo muimui ki ai.
Naʻe lau ʻe Teti ʻo pehē, “Ui ki hono huafa māʻoniʻoní, koeʻuhi ke ne ʻaloʻofa mai kiate kimoutolu. ʻIo, tangi kiate ia ke maʻu ʻa e ʻaloʻofá; he ʻoku māfimafi ia ke fakamoʻui.”
Naʻe fehuʻi ange ʻe hono tuongaʻane ko Hanitaá, “Tangi kiate ia? ʻOku ʻuhinga ia ki he hā?”
Naʻe pehē ange ʻe Teti, “ʻOku ʻuhinga ia ke lotu. Kapau te ke faingataʻaʻia, te ke tangi ki ha tokoni. Ko e kole ʻi he lotú ko e tangi ia ki he Tamai Hēvaní ki ha tokoní.”
Naʻe kamokamo pē ʻa Kimipā. Naʻá ne faʻa ongoʻi hangē naʻá ne fiemaʻu tokoní. Ka te ne tangi fēfē ki he Tamai Hēvaní ʻo ʻikai te ne lea leʻolahi?
Naʻe pehē ange ʻe Mami, “Ko e ngaahi veesi hokó ʻoku fekauʻaki kotoa ia mo e lotú. Te tau lava ʻo lotua ha faʻahinga meʻa pē—hotau fāmilí, ʻetau meʻakaí, mo ha faʻahinga meʻa pē te tau ala fiemaʻu.” Naʻe hoko atu pē ʻene laukongá. “ʻʻO ka ʻikai te mou tangi ki he ʻEikí, tuku ke fonu homou lotó, ʻo ʻunuʻunu atu maʻu ai pē kiate ia ʻi he lotu.ʼ”
Naʻe kiʻi tuʻu ai ʻa e laukonga ʻa Mamí kae sio kia Kimipā. “ʻOku ʻuhinga ia kapau te ke lotu ʻi ho lotó mo e ʻatamaí, ʻoku fanongo atu ʻa e Tamai Hēvaní kiate koe.”
Naʻe ongoʻi ʻe Kimipā ha ongoʻi ʻamanaki lelei mo fiefia. Mahalo pē naʻe lava ke fanongo moʻoni ʻa e Tamai Hēvaní ki heʻene ngaahi lotú, neongo kapau naʻe ʻikai ke ne fakaʻaongaʻi ha ngaahi lea leʻolahi. Te ne lava ʻo lotu ʻi hono lotó.
ʻI he pō ko iá, naʻe tūʻulutui ʻa Kimipā ʻi hono veʻe mohengá mo Mami ke fai ʻa e lotu kimuʻa pea mohé. Naʻe angamaheni ʻaki hono faʻa fai ʻe Mami ʻa e lotú kae fakafanongo ʻa Kimipā. Ka ʻi he taimi ko ʻení, naʻe fiemaʻu ʻe Kimipā ke ʻahiʻahi lotu ʻi hono lotó.
Naʻá ne fakaʻilonga atu, ko hoku taimí eni, peá ne tuhu kiate ia mo kūnima. Naʻá ne kuikui hono matá mo fakakaukau ki he ngaahi meʻa kotoa pē naʻá ne fiemaʻu ke ʻafioʻi ʻe he Tamai Hēvaní. ʻI heʻene fakakaukaú, naʻá ne talaange kiate Ia ʻa e meʻa naʻá ne houngaʻia aí. Naʻá ne talaange kiate Ia ʻa e faingataʻa ke talanoá. Pea naʻá ne kolea ʻEne tokoní.
Naʻe ʻikai fuoloa kuó ne ongoʻi ha nonga mei hono ʻulú ki hono louhiʻi vaʻé.
ʻI heʻene ʻosí, naʻe ʻāʻā hake ʻa Kimipā.
Naʻe fāʻofua ange ʻa Mami kiate ia. “Lotu lelei ʻa koé Kimipā.”
Naʻe malimali ʻa Kimipā. Naʻá ne ʻilo naʻe fanongo mai ʻa e Tamai Hēvaní kiate ia. Pea naʻá ne ʻiloʻi ko e ongoʻi nonga ʻi hono lotó ko ʻEne talí ia.
ʻŪ tā fakatātā ʻa Brooke Smart