Kei te Whakateretere te Ariki i Tana Mahi

I tīmatangia e Charles Dickens i tana pukapuka rongonui A Tale of Two Cities e te kīanga nei, “Ko ngā wā pai rawa ēnei, ā, ko ngā wā kino rawa hoki.” Ko te āhua nei, he pono tēnei mō ēnei rā.

E noho ana tātou i tētahi wā hūkerikeri “e pōraruraru ana te whenua katoa.” I te ata nei, i ātaahua te whakahau a Erata Gary E. Stevenson kia noho tātou hei kaihohou i te rongo, e ū ai tātou ki te kōrero akiaki a Tumuaki Russell M. Nelson. He wāhanga nui tēnei hei whakapakari i te kotahitanga, te rangimārie, me te whakaora i te tangata i roto i “ngā wā tino kino rawa atu.”

E noho ana anō hoki tātou i “ngā wā pai rawa,” ā, koinei taku aronga. I whakapuaki te Ariki, I te kupu whakataki o Whakaakoranga me ngā Kawenata, wahanga 1, ka whakapuakina te raneatanga o te Rongopai “ki ngā pitopito katoa o te ao.” He pono – kei te whakateretere te Ariki i tana mahi i ēnei wā. Me tino whakawhetai tātou mō tēnei whakatereterenga e puta ana ahakoa ngā uauatanga o te wā. E noho ana tātou i tētahi rā e rangona ana e ngā pononga o te Ariki Tōna reo, ā, e taea ana hoki te whakautu i runga i te ngākau me te hinengaro tūwhera. E rapu ana ngā mema o Te Hāhi o Ihu Karaiti o te Hunga Tapu i ngā Rā o Muri Nei, arā, te hunga e ū ana ki te Kaiwhakaora me Ana whakahaunga, i tō rātou pūtake, ā, i te wairua rangimārie hoki.

I ētahi wā o te hītori o te Hāhi, kua tino piki ake te hunga kua tomo ki te ara o te kawenata. Ko tētahi o aua wā i puta i waenga i te tau 1837 me te tau 1850. I mahi mihingare ētahi o ngā Āpotoro ō mua i te Hāhi kua whakahokia mai a te Ariki ki te United Kingdom. Nā aua mihingare i hua mai te mano tini i uru mai ki te Hāhi, ā, i te tau 1850, he nui ake ngā mema o te Hāhi e noho ana ki te United Kingdom i ērā o te United States. I taua wā, i whakahau te Ariki i aua Hunga Tapu kia hui ki Ūtā. I puta te hekenga nui, ā, i tautokona ētahi e ngā pūtea i tukuna mā te Pūtea Whakawhitiwhenua Pūmau.

E ngākau nui ana ahau ki te pūrongo mō te taenga mai o te hunga hurihuri maha nō Ingarangi me Wēra i te tau 1852 ki Te Raorao o Pā Tote. I whakatauhia taua rōpū e te Tumuakitanga Tuatahi i te tomokanga o Emigration Canyon, me te Rōpū Pūoro a Kapene Pitt. I kōrerotia e te Deseret News he “rōpū manene [me] ngā tuahine me ngā tamariki hoki, e hīkoi ana, kua wera i te rā, kua mātao i te hau, engari kāore i ngoikore; he māmā, he koa hoki ō rātou ngākau, i kitea ai i ō rātou kanohi hari.”

I a rātou e “hipa atu ana i te rohenga o te Temepara, … he mano tini ngā tāne, ngā wāhine, me ngā tamariki i hui ai mai i ngā wāhi katoa o te tāone, kia kotahi ai tā rātou whakatau whakahirahira o te koa.” I kōrero a Tumuaki Brigham Young ki a rātou: “Kia manaakitia koutou e te Ariki, te Atua o Iharaira. … Kua kaha īnoi mātou mō koutou katoa; he mano tini ngā īnoi kua tukuna ake mō koutou, i ia rā i ia rā, ki a Ia Nāna i whakahau kia whakahuihui i a Iharaira, kia whakaora i ngā tama a te tangata mā te kauhau i te rongopai, ā, kia whakarite mō te taenga mai o te Mīhaia.”

I runga i te wairua o taua hui hari, tukua kia kī atu anō au ki ngā mema hou katoa me te hunga kua hoki mai ki te Hāhi o te Ariki: E aroha ana mātou ki a koutou; e hiahia ana mātou ki a koutou; e hiahia ana hoki te Ariki ki a koutou. Ahakoa kāore mātou e whakatau i a koutou me ngā rōpū pēne hīkoi, e īnoi ana mātou kia tau ngā manaakitanga o te rangi ki runga i ā koutou mahi kia anga whakamua i te ara o te kawenata e arahina ana ki te Matua i te Rangi rāua ko Ihu Karaiti i te kīngitanga o Tikitiki o Rangi.

He mārakerake te kite atu kei te piki te whakapono ki a Ihu Karaiti i ēnei rā. I roto i Te Hāhi o Ihu Karaiti o te Hunga Tapu i ngā Rā o Muri Nei kua kitea te pikinga whakamīharo o te hunga kua whakatahuritia me tā rātou whai wāhitanga ki te Hāhi. I ngā marama 36 kua hipa tata i te 900,000 te hunga kua uru mai ki te Hāhi. Ko tēnei rōpū o te hunga kua whakatahuritia, kua tata 5 ōrau ēnei nō ngā mema whānui o te Hāhi. Ka tūwhera ngā ringaringa manaaki ki ngā mema hou me te whakawhetai nui mō te ara i whiriwhiria ai e koutou.

He nui ake ērā 900,000 kaiuru i ngā marama 36 kua hipa i te mematanga whānuitanga o te Hāhi i tōna huringa tau 110 i te tau 1940, i taua wā i neke atu i te 860,000 ngā mema. Ko tērā te tau i whānau ai mātou ko Erata Jeffrey R. Holland, Elder Dieter F. Uchtdorf.

Nō ngā wāhi katoa o te ao ēnei kaiuru hou. I ngā marama e ono i te tīmatanga o tēnei tau, kua piki ake te rahi o te hunga kua whakatahuritia mai, he 20 ōrau tōna pikinga ake i te tau kātahi anō ka hori i Uropi, Āwherika, Āhia, Te Moana-nui-a-Kiwa, me Amerika Rātini. I Amerika ki te Raki kua kitea he pikinga 17 ōrau te nui. Kei te haere tonu te mahi a te Ariki i ngā i te āhuatanga kaha. He taunakitanga kaha ēnei pikinga tatauranga e pā ana ki tā te rongopai urunga atu ki ngā ngākau, ā, ki tana panoni i ngā oranga puta noa i te ao.

I ēnei rā, kāore ēnei kaiuru e hui tahi ki tētahi wāhi pokapū. Nā te whakapono me te whakatapunga o ngā mema o te Hāhi kua wātea ngā rauemi hei tautoko i ngā huihuinga—kia hangaia ngā whare karakia me ngā temepara—puta noa i te ao katoa. Nā te whiwhinga o ngā kī o te tohungatanga e tika ana me ngā rauemi kua whakaritea, kua wātea ināianei ngā tikanga whakaora ki te nuinga o ngā wāhi o te ao.

Ahakoa kei hea tātou e noho ana, me pōwhiri ngā mema o nāianei i ngā mano tini o ngā mema hou, pēnei i tā tātou i mahi ai ki ngā Hunga Tapu nō Ingarangi me Wēra i ngā wā ō mua o te Hāhi. I tino rata au ki te kauhau a Erata Gerrit W. Gong i tēnei wāhanga, i whakaako ai ia kia kaua tētahi e noho mokemoke, ā-wairua, ā-ngākau rānei.

Ko tō tātou haepapa tapu kia ngākau tūwhera, kia pōhiri anō i ngā mema hou me te hunga kua hoki mai. I a te Ariki e whakateretere ana i Tana mahi, me aroha, me atawhai, me mahi tātou ki te hunga e whakaae ana ki Tana rongopai. Ka āhei tātou kia hangaia ai tētahi iwi Hīona, arā, he “ngākau kotahi, he whakaaro kotahi, ā, e [noho] ana i runga i te tika.” Kia kotahi tātou ki te Ariki, me noho kotahi tātou i mua i te Ariki. Ahakoa te rā i rumaki ai, he haepapa tō ngā mema katoa ki te pōwhiri i ētahi atu.

Ko taku akoako ki ngā mema o te Hāhi, kia awhi tātou i ēnei tāngata, ngā tāngata kua whakaae ki te rongopai a Ihu Karaiti.

I whakaako a Tumuaki Gordon B. Hinckley i a tātou, me whai te kaiuru hou i “tētahi hoa, tētahi haepapa, me whāngai ki te ‘kupu pai a te Atua’ (Moronai 6:4).” Ka taea e tātou te noho hei hoa mō rātou, hei whakaū atu i ngā kaiuru hou nei nō rātou tonu te wāhi nei, ehara rātou i te manuhiri. Ka taea e tātou te āwhina kia mārama rātou he ākonga rātou nā Ihu Karaiti, e āhei ana ki te manaaki i ētahi atu me te whakaae ki ngā karangatanga hei mahi. Me whakaaro ngā kaiuru rangatahi ki ngā mahi mihingare wā pūmau. Me ū te katoa ki te whai i te āhua o te oranga Karaiti.

He maha e uru mai ana ki te Hāhi mā runga i te whakaherenga nui, ā, e tino matea ana e rātou te aroha me te tautoko a ō rātou hoa Hunga Tapu.

Ki a koutou e mema hou ana, e te hunga hoki kua hoki mai nei ki te whakapono, he wero ka tukituki pea ki a koutou. Kia manawanui ki a koe anō. Kua ako ngā mihingare i a koutou i ngā kaupapa whakapono nui tonu me te whakamārama i ngā kawenata me ngā tikanga o te rangatiratanga, e whakaputaina ana i roto i ngā karaipiture me te pukapuka Preach My Gospel.

He mea nui tonu te whiwhi i ngā tikanga me ngā kawenata me te pupuri i ngā whakahaunga. Me aro ki ngā kawenata e tika ana ki te whakateiteitanga. Mā te Rongopai e whakatinana te whiwhinga atu ki te whakateiteitanga, ā, me te pupuri i ngā kawenata tapu ki te Atua. Hāunga te rumaki, te whakaūnga hei mema, me te whakawhiwhinga i te Tohungatanga Merekihereke mō ngā tāne, ka meatia e tātou ngā kawenata ki roto i te temepara. Mō te hunga mate, ka mahia nei ngā tikanga tapu whakaora anake i roto i te temepara. Nō reira, e tika ana kia te whakarite i a koe anō mō te temepara te whāinga matua mōu.

I ētahi wā kāore koe e ngākau titikaha ana e pā ana ki tāu e mōhio ai. He manaakitanga nui te mōhiotanga o te rongopai, ka riro mā te wā e whakanui haere, engari ehara i te tikanga tapu whakaora. Ehara te rongopai i te whakamātautau mō te mōhiotanga. Heoi anō, e ai ki tā Tumuaki Nelson i kī ai: “Ina rangahaua te Pukapuka a Moromona i runga i te inoi i ia rā,ka pai ake āu kōwhiringa—i ia rā. … I a koe e whakaaro ana ki tāu e ako ai, ka puare ngā matapihi o te rangi, ā, ka whiwhi whakautu koe mō āu pātai, me tētahi aronga mō tō ake oranga.”

Hei āpiti atu, ia tau, ka huri haere te marautanga o te Hāhi mō ngā hui o te Rātapu ki te Kawenata Tawhito, te Kawenata Hou, te Pukapuka a Moromona, me te Whakaakoranga me ngā Kawenata. Ka tipu haere tō māia i a koe e whakanui haere ana i tō mōhiotanga o te rongopai. Mā te ako i ngā karaipiture e manaaki, e whakawhānui hoki i tō oranga mā te hōhonutanga o tō whakatahuritanga ki te rongopai a Ihu Karaiti.

Ko te ako i te whakaakoranga tūturu a Ihu Karaiti he whai i te ao katoa, e pā ana ki te mārama ki ngā kaupapa me te noho i runga i te āhua o te oranga Karaiti. Ko ngā kawenata matua e whakarato ana i te anga ka kīia nei e tātou ko te ara o te kawenata. Kua whakaakona ēnei mātāpono e Tumuaki Nelson i runga te kaha nui. Ka manaakitia ngā mema katoa, otirā ngā mema hou me te hunga kua hoki mai, i a rātou e rangahau ana, e whai ana hoki i āna karere poropiti e pā ana ki ngā kawenata me te ara o te kawenata.

Ki te whakatakoto koe i tētahi whāinga kia whiwhi i ia kawenata e hiahiatia ana mō te whakateiteitanga i runga i te tika, ka ū koe ki te ara e arahina ana ki Tikitiki o Rangi. Me noho te temepara me ngā tikanga tapu whakaora o te temepara hei poutokomanawa mō tātou. Kua wātea te nuinga o ngā kawenata ki ngā tāngata katoa. E hāngai ana te kawenata o te mārena tonutanga ki te whakakotahi i āu mahi me tētahi hoa rangatira. Me noho tō tātou whāinga kia kimi i taua hoa rangatira mau tonu.

Heoi anō, kaua e pōuri te ngākau mēnā kāore e taea te mārena tonutanga i tēnei wā. Kua whakaako ngā poropiti kāore he manaakitanga e whakakāhoretia i ngā mema ū pono e pupuri ana i ngā whakahaunga. I ātaahua te kī a tētahi poropiti o te Pukapuka a Moromona, arā a Kingi Peniāmine: “Ko te hunga e pupuri ana i ngā whakahau a te Atua … ka manaakitia i roto i ngā mea katoa, … ā, ki te ū rātou ki te mutunga … ka noho tahi rātou me te Atua i te āhua o te hari koa mutunga kore.”

Ka kite koe, mēnā kāore anō kia kitea, ehara i te mea he koha kore ngā mema. E whakamārama ana te whakaakoranga tūturu kua whakakitea mai, i a tātou e noho ana i runga i te whenua nei, ka hē anō tātou. E noho ana tātou i tētahi ao poke, kua taka, ā, ehara i te mea ko Tikitiki o Rangi. He wā whakamātautau tēnei oranga, he wā hoki e wātea ai ngā āheinga kia rīpenetā, kia whakamātau hoki i a tātou anō.

Ka rongo tātou katoa kāore e rawaka i a tātou e whakapau kaha ana kia rite ki a Ihu Karaiti. Nā tōna Whakahere Tapu ka āhei tātou ki te rīpenetā i ia rā i a tātou e taka ana. E ai ki tā Nīwhai, tētahi atu poropiti o te Pukapuka a Moromona: “Me anga whakamua tātou me te ū mārō ki a te Karaiti, me te tiaho tūturu o te tūmanako, me te aroha ki te Atua me ngā tangata katoa. Nō reira, ki te anga whakamua koutou, me te kai i te kupu a te Karaiti, me te manawanui ki te mutunga, tēnā, e ai tā te Matua, ka whiwhi koutou ki te ora tonutanga.”

I a tātou e whakaaro ana ki ngā wero o tō tātou wā, me maumahara tātou, i a Ia e mahi ana i runga i te whenua, i noho hoki te Kaiwhakaora i ngā wā raruraru nui, ā, i ngā wā whakatuma hoki. Kāore tōna aronga i ngā raruraru tōrangapū o te wā; i aro kē Ia ki te whakatikatikahanga o ngā Hunga Tapu.

Kāore anō kia māmā te whai i te Kaiwhakaora me Ana whakaakoranga tūturu i tētahi ao e kaha raruraru ana. Kāore i māmā mō te Kaiwhakaora i tōna wā e noho ana i te ao ngangare, kāore hoki i māmā ki ō tātou kaiārahi me ngā mema tōmua, ā, kāore e māmā ināianei mō tātou. Heoi anō, mā ngā poropiti ora tātou e ārahi ki te ara e hāngai ana ki a tātou i ēnei rā. Ka kawea tonutia e Tumuaki Dallin H. Oaks i taua mahi tuku iho o te wairua.

E whakapuaki ana au, he tūturu, he mau tonu hoki te whakaakoranga o Te Hāhi o Ihu Karaiti. Ka mau taku whakapuakitanga pono, kei te ora tonu a Ihu Karaiti, ā, nā tōna Whakamārietanga ka āhei tātou ki te noho tahi me Ia. I runga i te ingoa tapu o Ihu Karaiti, āmine.