2025
Naʻá ku Fekumi ki he Fehokotakí ʻi ha Ngaahi Feituʻu Hala, ka Naʻá ku ʻOsi Maʻu pē ʻa e Talí
Sune 2025


Mei he YA Fakauiké

Naʻá ku Fekumi ki he Fehokotakí ʻi ha Ngaahi Feituʻu Hala, ka Naʻá ku ʻOsi Maʻu pē ʻa e Talí

Naʻá ku maʻu ʻa e tali ki heʻeku palopalema tuenoá, ka naʻe ʻikai ke u lava ʻo fakatokangaʻi.

ko ha foʻi manupuna ʻe tolu ʻoku nau hekeheka ʻi ha uaea, pea ʻoku mavahe ʻa e foʻi manupuna ʻe taha mei he ongo foʻi manupuna ʻe ua ko ʻeé

ʻI heʻeku tupu hake ʻi he Siasi ʻo Sīsū Kalaisi ʻo e Kau Māʻoniʻoni ʻi he Ngaahi ʻAho Kimui Ní, naʻá ku tuenoa.

ʻI heʻeku hoko ko e mēmipa pē ʻe taha ʻi he akoʻanga māʻolungá naʻá ku ongoʻi ʻoku fakamavaheʻi au mei he toengá. Naʻe ʻikai fuʻu tokolahi ha kakai kuo nau fanongo fekauʻaki mo e Siasí, ko ia naʻá ku ongoʻi ʻo hangē naʻe ʻikai ke u maʻu ha faingamālie lahi ke u fakamatala kau ki ai. Ko e taimi ʻe niʻihi naʻe ʻikai ke u fie fakahoko koeʻuhí he naʻá ku manavasiʻi naʻa fakasītuʻaʻi au peá u ongoʻi ʻoku fakamavaheʻi lahi ange au.

Naʻá ku ongoʻi ʻita ki he ongoongoleleí ʻi he taimi naʻe hangē naʻe fiefia ange ai ha tokolahi ʻo hoku ngaahi kaungāmeʻá ʻiate aú.

Naʻe hangē naʻa nau fiefia lahi ange ke paati fakafiefia, kae tuku pē aú. Naʻá ku tali ʻikai maʻu pē ʻi heʻenau ngaahi fakaafé mo ongoʻi ʻoku ou fakasītuʻaʻi ʻenau anga fakakaumeʻá mo e fiefiá.

Ko ia ʻi ha ʻaho ʻe taha naʻe ʻikai ke u fakasītuʻaʻi ʻenau fakaafé.

Tokanga ki he ngaahi meʻa naʻe ʻikai Mahuʻingá

Naʻe fakautuutu ʻeku feohi mo e ngaahi kaungāmeʻa ko ʻení. Naʻá ku ongoʻi ʻo hangē kuo fāifai peá u hoko ko ha konga ʻo e kakaí pea iku ʻo ʻikai ke u toe maʻulotu.

Neongo ia, hili ha taimi siʻi, kuó u ongoʻi mafasia mo tuenoa lahi ange ʻi ha toe taimi. Naʻe lava ke u ongoʻi ʻoku fakaʻau ke maʻunimā au ʻe he nikotiní pea ʻikai ke u toe lava ʻo mapuleʻi ʻeku moʻuí.

Naʻe ʻikai mahino kiate au pe ko e hā ʻeku palopalemá. Naʻe faifai peá u maʻu ʻa e ngaahi kaungāmeʻa mo e fehokotaki naʻá ku fiemaʻú, ko e hā leva ʻoku ʻikai ke u fiefia ai ʻo hangē ko kinautolú?

ʻI he meimei taimi ko ʻení, naʻe mālōlō ai siʻa ʻofaʻanga ʻo ha taha ʻo hoku ngaahi kaungāmeʻá. ʻI he taimi naʻá ku talanoa ai mo feinga ke tokoni kiate kinautolú, naʻá ku kamata ke fakalau ʻa e meʻa kotoa naʻá ku ʻilo fekauʻaki mo e palani ʻo e fakamoʻuí, ʻo talaange te nau lava ʻo toe sio ki honau ʻofaʻangá ʻi ha ʻaho.

… Ko e hā?

Naʻe ʻikai ke u faʻa tui ki he meʻa naʻá ku lea ʻakí! Kuo taʻu lahi mo e ʻikai ke u toe fakakaukau ki he ongoongoleleí.

Ka naʻá ku ongoʻi ha ʻamanaki lelei ʻi heʻeku fakamatalaʻi ʻa e foʻi moʻoni ko ʻeni kuó u akó, peá u fakatokangaʻi naʻe teʻeki ai mole kotoa ʻeku tuí.

Naʻá ku fakalaulauloto ki he ngaahi kongokonga ʻo ʻeku tuí naʻá ku kei maʻú. Naʻá ku fakakaukau ki he founga ʻo e kei tuku mai maʻu pē ʻe he Siasí ha feituʻu ʻo ha kakai ʻoku fakakaukau tatau—ʻoku nau fāifeinga kātoa ke muimui ʻia Sīsū Kalaisi, tokoni ki he niʻihi kehé, mo aʻusia ʻa e fiefia mo e ngaahi talaʻofa ʻo e ongoongoleleí.

Kuo ʻosi akoʻi ʻe ʻEletā Teili G. Lenilani ʻo e Kōlomu ʻo e Kau ʻAposetolo ʻe Toko Hongofulu Mā Uá, “Te tau lava … ʻo fakahehema ke taʻefakatokangaʻi ʻa e ngaahi meʻa ʻoku mahuʻingá. ʻOku fiemaʻu ke tau tokanga ʻi he fakahehema ko ʻení telia naʻa mole ʻa Sīsū Kalaisi mei heʻetau moʻuí pea ʻikai ke tau fakatokangaʻi ʻa e ngaahi tāpuaki lahi ʻokú Ne foaki maí. ʻOku tau fiemaʻu Ia.”

Naʻá ku fakatokangaʻi ta naʻá ku fekumi ki he fiefiá ʻi he ngaahi feituʻu hala kotoa.

foʻi manupuna ʻe tolu ʻoku nau tuʻu fakataha ʻi ha uaea

ʻOku ʻIkai Ke Ke Tuenoa

Hili e aʻusia ko ʻení, naʻá ku kamata talanoa leva mo e kau faifekaú ke tokoni ke u toe ʻiloʻi ʻa Sīsū Kalaisi. Naʻa nau tokoniʻi au ke u femoʻuekina lahi ange ʻi he ongoongoleleí. Naʻe kamata ke u lotu lahi ange mo tokanga taha ke toe ʻiloʻi hoku tuʻunga fakalangí. Naʻe aʻu ʻo u tukuange ʻa e tapaká. Naʻá ku ʻiloʻi naʻe ʻiate au ʻa e ʻOtuá ʻi heʻeku feinga ke liliu ʻeku moʻuí.

ʻI he fakalau ʻa e taimí, naʻá ku fakatokangaʻi ʻa e fehokotaki naʻá ku maʻu mo e kau ākonga kehe ʻa Kalaisi ʻi hoku uōtí. Naʻá ku toe kamata foki ke talanoa ki hoku ngaahi kaungāmeʻá fekauʻaki mo ʻeku tuí mo tali ʻenau ngaahi fehuʻí, pea naʻe ʻai ʻe he meʻa ko iá ke u fiefia.

Ko e konga lahi ʻo ʻeku ongoʻi tuenoa ʻi he kuohilí naʻe tupu ia mei he ʻikai ke u maʻu ha loto-lahí. Ka ʻi he liliu ʻeku tokangá mei he feinga ke tali aú ke u fakahaaʻi tonu pē au—ko ha foha ʻo e ʻOtuá—mo vahevahe ʻeku tuí, naʻá ku fiefia mo kau kakato ʻi hono moʻui ʻaki e ongoongoleleí.

Naʻe palōmesi ʻa ʻEletā Tieta F. ʻUkitofa ʻo e Kōlomu ʻo e Kau ʻAposetolo ʻe Toko Hongofulu Mā Uá:

“ʻOku maʻu ʻe he ʻOtuá ha meʻa lahi ange ke foaki. Ko ha fiefia ʻoku maʻongoʻonga mo ʻuhingamālie—ko ha fiefia ʻoku mahulu hake ʻi he foaki ʻa e māmaní. Ko ha fiefia ia ʻokú ne kātekina ʻa e loto-mamahí, fakanonga ʻa e mamahí mo fakasiʻisiʻi ʻa e ongoʻi tuenoá.

ʻOku ʻikai tolonga ʻa e fiefia fakamāmaní ʻi hona fakafehoanakí. He ʻikai lava ia. Ko e natula ia ʻo e meʻa fakamatelie kotoa pē ke fakaʻau ʻo motuʻa, popo, maumau pe ʻosi hono ʻaongá. Ka ko e fiefia faka-ʻOtuá ʻoku taʻengata ia, he ʻoku taʻengata ʻa e ʻOtuá.”

ʻOku ʻikai ke u toe ongoʻi tuenoa ʻi heʻeku hoko ko ha mēmipa ʻo e Siasí. Kuo huʻi atu ʻe he tokanga taha kia Sīsū Kalaisí ʻa e kavenga ʻi hoku umá pea fakaʻatā ke u ongoʻi fiemālie! ʻI he taimi ʻoku ou muimui ai kiate Iá, ʻoku ou fakatokangaʻi ʻoku ʻikai ke u tuenoa moʻoni. Koeʻuhí ko e tāpuaki ʻo e ngaahi fuakavá, meʻafoaki ʻo e Laumālie Māʻoniʻoní, mo e ngaahi talaʻofa kotoa ʻa Kalaisí, ʻoku ou ʻiloʻi ai ʻokú Ne ʻiate au.

Ko e fiefia tuʻuloa ʻoku ʻomai ʻe he foʻi moʻoni ko ʻení ki heʻeku moʻuí ʻoku maʻongoʻonga ange ia ʻi ha toe meʻa molengofua naʻá ku feinga ki ai ʻo ʻikai ke Ne kau ai.