Tiepene Lap
Lingankihla Wiewia Mwahu en Kanengamah
Kapokon lap en Oakotohpe 2025


15:8

Lingankihla Wiewia Mwahu en Kanengamah

I kihwei ehu luhk kesempwal ong kitail koaros en kalinganahkihla atail madamadau oh mohngiong kan ki sapwellimen Krais wiewia mwahu en kanengamah mehlel wet.

Nan Mei 2021, ansou me e pwarek kadoahkepen kamwahulahn Tehnpas Sarawi en Salt Lake, Preseden Russell M. Nelson pwuriamweikihla doadoahk en irail paionihr koa me, ni sohte itar en dipwisou oh pwoson kehlail, kauwadahr ihmw sarawi wet, ihmw kaselel ehu me kesikesihnen leledohr rahn wet. Ahpw, e pil kasawiadahr dahme wiawiher mwurin mwekmwekid en pwehl, me kahreiong wehwe kan miedahr nan takai kan me wia poahson en ihmw wet oh luwetalahn nan poahson o, kilel sansal kan me ihmwo anahne onohnda.

Preseden Nelson likin Tehnpas Sarawi en Salt Lake

Atail soukohp limpoak ahpw padahkiong kitail me duwehte ah inenen anahne en kakehlail la poahson en tehnpas sarawio pwe en kak kesikesihnen ansou me engieng kan pahn kohdo, kitail anahne pil kanaiehng mehlel—tehk mwahu laudsang me kitail kin wia—pwe kitail en kakelailih atail poahson en pali ngehn rehn Sises Krais. Nan ah padahko, e kihong kitail peidek kesempwal riau kitail en medemedewe, “Ia wen kehlail en amwail poahson? Oh soangen mehn kakehlail da me mie anahnepe ong kakehlepen amwail kadehde oh wehwehki rongamwahuo?”

Rongamwahu en Sises Krais kihong kitail ahl akan me kohsang kamarain sarawi oh me katapan me pahn perehsang kitail songen luwetalahn pali ngenitail kan, ni manaman kakehlailih atail poahson oh sewese kitail en soikala wehwe kan nan atail pwoson oh luwet nan atail kadehde oh atail wehwehki duwen mehlel sarawi kan en rongamwahu o. Ehu ire me kesempwal ong alehda kahrepe wet sansal nan pali 12 en Doctrine and Covenants, kaudiahl ehu me kohiong Soukohp Sosep Smith ong Sosep Knight, ohl mehlel emen me rapahki pwe en esehla kupwuren Kauno, kaidehn ong wekideklahn masliki ahpw en kak kehlailih nan ah dodohk en sounpapah men—“tengeteng duwehte uhr en nanleng kan.” Kauno mahsaniher:

“Kilang, I kosoiong uhk, oh ong koaros me inangih en wahdo oh kauwada dodohk wet;

“Oh sohte me kak iang wia dodohk wet ihte ma e ahneki karakarahk oh direkihla limpoak, ahneki pwoson, koapworopwor, oh limpoak mehlel, kin kanengamah nan sohng koaros, sohte lipilipil me pahn kohiong en pwukoahki.”

Sapwellimen Sounkomour o kaweid, intingdier nan kaudiahl sarawi, kin kataman ong kitail me kanengamah wia mehkot kesempwal ehu ong poahson tengeteng rehn Sises Krais. E wia ehu wiewia mwahu inenen kesempwal, kaidehn ongete irail akan me alehdier pwukoah en papah ahpw ong koaros me wiadahr inou sarawi kan ong Kauno oh alehdahr en idawehn Ih ni pwoson. Kanengamah kin kalaudehla oh kakehlaka mwohmw teikan en Krais me sansalehr nan kaudiahl wet: karakarahk, pwoson, kopworopwor, limpoak unsek, oh limpoak mwakelekel me kin kohsang Reh. Pil doulahte, apwahpwalihda kanengamah wia ahl ehu en poarehsang ngenitail kan kahpwal en luwetalahn palingehn kan me kin kohsang ni mwekid en sampah kan me pahn kak kaluwetehla atail poahson rehn Sises Krais.

Nanpwungen soahng kan me kin kalinganahla werek mehlel en Krais kan, kanengamah sikila ni ah wia ehu kasalepen Sounkomour o, wah me kesempwal ehu en Ngehno, me mie ong koaros me kin men alehda kaweid sarawi. Ih wiewia mwahu wet me kin wahdo insenamwahu nan mohngiong, kamwahuihla ineng kan oh pepehm akan ki marain oh meleilei. Nan pwuhk sarawi kan, kanengamah wia mehkot kesempwal ehu ong keirda nan seiloak en palingehn wet, kakahluwai kitail ong kanengamah, duwehla Koht, oh limpoak ni atail kamwkamwahuihala atail pepehm kan, atail kosoi kan, oh pil atail mwekid akan.

Werek en Krais kan me nantiongete kamwahuihala mwohmw en Krais wet kin ahneki karakarahk oh direkihla limpoak. Soangen kehlail ehu kin pwarada rehrail, oh irail pahn kakala kalowehdi lingeringer, apwalih kanengamah, oh kin apwalih mehteikan ni keneinei, wahu, oh kesempwal, mendahte ma kisinieng en kasongosong kin ipido kehlail. Irail kin nantihong en dehr mwadangete mwekid me sohte mwahu ahpw kin pilada ren mwekid ki loalokong en ngehno, kaweidki aktikitik oh mwekid ohpampap en Ngehn Sarawio. Ni mwohmw wet, irail kin sohla mengeiong luwetalahn palingehn pwehki, nin duwen Wahnparon Pohl ah padahngkiher, irail ese me re kak wia sohng koaros pwehki Krais, me kin kakehlakairail mendahte ma irail sohpai kasongosong me pahn kak kamwakidada arail kadehde Ih.

Nan nah kisinlikou ong Taitus, Pohl kihda iren kaweid sarawi kei duwen irail akan me warohng en welian Sounkomouro oh wia Sapwelime doadoahk ni arail ahniki pwoson oh ngoang. E kosoia me re anahne kasamwo aramas koaros, kadek lamalam, oh sarawi—mwohmw kan me kasalehda mehlel duwen kaweid en kanengamah.

Ahpw, Pohl keperkin irail me irail anahne en “dehr aklapalap, de pwurien ikem, … [oh] de lemei.” Soangen mwohmw pwukat kin uhwong en Sounkomouro koasoandi oh kin kauhdi keiridahn pali ngehn. Nan iren pwuhk sarawi, “sohte kahnguhdi” iei aramas emen me sohte men mwekidki aklapalap oh pohnmwahso; “sohte kin mwadangete lingeringer” iei aramas emen me kin kalekehsang ih en sohte kin sehse kanengamah oh lingeringer; oh “me sohte kin dopuk” iei aramas me kin soikala akamai, lemei, mwekid en lemei, ni paliwar, oh palien pepehm. Ni atail kin nantiong en wekidala atail mwekid ni pwoson oh karakarahk, kitail kak katengtengdi kehlail ni takain Sapwelime mahk oh mwakelekella oh wiahla dipwisou kaselel kei nan Lime Sarawi kan.

Ana ih Samuel

Ni ai medemedewe anahnepen kanengamah mwakelekel, I kin tamanda padahk kan en Ana, nohno en soukohp Samuel—lih pwoson laud me, mendahte sang ni kahpwal tohto kan, kihda koul en kaping ehu ong Kauno. E kosoia, “Kumwail eri tokedihsang amwail aksuwei; kumwail dehr doadoahngki lokaia ileile kan: Pwe Kauno iei Koht emen me mwahngih mehkoaros, oh kin ketin kadeikada wiewia koaros en aramas akan.” Ah koulo inenen laudsang ehu kapakap—e wia pein-ah luhk en mwekid ni karakarahk, kaunda-pein ih, oh doadoahngki kanengamah. Ana kataman ong kitail me kehl en ngehn mehlel sohte kin sansal ni mwekid lemei kan de kosoi sohte mwahu kan ahpw ni kanengamah, mwekid en madamadau mwahu kan me kin kohsang marain en Kauno.

Pak tohto, sampah wet kin kapaia mwekid kan me kohsang lemei, soulepeu, soh kanengamah, oh depala, me kin kalapw kadehde soangen mwekid pwukat sang nan kapwunod kan en ehu ehu rahn oh anahn laud en alehdi utuht oh dehde sang mehteikan. Ni ansou me kitail kin sohpeisang kanengamah oh pohnsehse kaweid en Ngehn Sarawi nan atail mwekid oh koskosoi, eh kin mengei ong kitail en kin pwopwudieng nan en imwintihtio lidipo, me kin kahreieng atail kosoi kin sohte mwahu oh wia soahng kan me kitail kin insensuedkihla mwuhr, ma nan ehu pwihn, peneinei, de nan ehupenehn mwomwohdiso kan. Rongamwahu en Sises Krais kin lukehieng kitail en kin doadoahngki mwekid mwahu wet ahpw ni mehlel ni ansou en kosongosong kan, pwe iei ih ansou pwukat me udahn mwomwen aramas emen kin sansalada. Duwehte dahme Martin Luther King Jr. ehu ansouo kosoia, “Udahn mwomwen ohl emen sohte kin kohsang nan ansou en insenamwahu oh paiamwahu, ahpw sang nan ansou en kasongosong oh kahpwal.”

Ni atail wia aramas en inou kei, kitail alehdier malipilip en kin tengeteng nan atail inou sarawi kan kitail wiahngehr Kauno, ni keneinei ideidawehn mwohmw me E ketin tapihadahr sang Sapwelime karasaras unseko. Pweine, E ketin inoukiher, “Mehlel, mehlel, I pwurehng ndaiong kumwail, me iei met ei padahk, oh mehmen me pahn kokouda powe iei e kokouda pohn ei paip, oh kehl en ehl kan sohte pahn kak kalowehdi irail.”

Sounkomouro

Let Not Your Heart Be Troubled, sang Howard Lyon, courtesy of Havenlight.

Sapwellimen Sounkomouro misin pohn sampah kileldier sang ni kanengamah nan soahng koaros nan Sapellime mwohmw. Sang ni Sapwelime karasaras mwahu, E padahkieng kitail “en ahniki kanengamah nan mehkoros, dehr dopikehng mehkot irail akan me kin dopikehng uhk.” Ni ah padahngki me kitail en dehr mweidada lingeringer pwehki uhpene oh pingiping kan. E kosoia: “Kitail en koluhla, oh karakarahkala duwehte serihkan.” E pil padahngki me koaros me pilada en Idawehn Ih ni mohngiong unsek anahne kapwungala nanpwungen irail oh me kansensued ih irail de ong irail kan me uhweng irail. Ni atail pahn ahniki kanengamah oh mohngiong limpoak, E inoukieng kitail me ni ansou me kitail pahn kin lel ohng nan kahpwal, lemei, sohte wahu, de lekidekla, Sapwelime kadek sohte pahn sohrasang rehtail, oh inou en Sapwelime meleilei sohte pahn kohsang nan atail mour kan.

Sounpar kei samwalahro, ngehi oh ei pwoud ahniki ansou mwahu en tuhweng ekei tohn mwomwohdiso nan Kanihmw en Mexico. M tohto irail, sang rehn emen emen de kempokepahrail akan, lelehngehr kahpwal laud kan, iangahki kidnap, kam aramas, oh soangen kahpwal kansensuwed teikan.

Ni aht kilang mesen irail Souleng koa, se sohte kilangada lingeringer, kailok, de ineng en mehn ikih. Ahpw, dahme se kilangada iei karakarahk meleilei ieu. Mwomwen pohnmasarail kan, menda mie lipwen pahtou, kasalehda anahn mehlel ong kamwahula oh kaloalamwahu. Mendahte arail mohngiong kan ah ohkilahr lokolok, Souleng pwukat nantihlahte ni arail pwoson Sises Krais, sohte mweidohng arail kahpwal akan en kauwe arail pwoson de kauwehla arail kadehde duwen rongamwahuet.

Ni imwilahn ehupene sarawi o, se rahnmwahuiher emen emen irail. Itipe koaros, kosomwosomw koaros wiahla mehn kadehde me sang sawas en Kauno, kitail kak pilada en ahniki kanengamah ong kasongosong oh kahpwal akan en mour wet. Arail meleilei oh karasaras mwahu wia mehn luhk ehu ong en idawehn an Sounkomouro ahl ni kanengamah nan meh koros. Se kehn me likamwete mie tohnleng mihmi reht.

Sises Krais, me lapalap sang koaros, lokolokin kitail lau inta kerasang nan pwoahr koaros, ahpw E sohte mweidohng lingeringer en mie nan Sapwelime mohngiong, de pil lemei, soulepeu, de lokaia sohte mwahu kohsang ni kilin ewehkan, mendahte soangen kasongosongo. Ni kanengamah oh karakarahk me sohpelie, E sohte medewe pein Ih ahpw emen emen Sapwellimen Kauno serihkan—mehn mahso, mehn ansouet, oh me pahn kohdo. Wahnpoaron Piter kadehdehkiher duwen an Krais madamadau ni ah kosoia: “e sohte angiangihada sounkamakam ko, pwe e ketin mweidalahte Sapwellime koapworopwor koaros rehn Koht, Sounkadeik Pwung.” Pil mendahte ni Ah mihmi nan lokolok koaros, Sounkomouro kasalehdahr sapwelime unsek oh kanengamah sarawi. E masanih, “Eri, kaping ong Sahmo, oh I alehier oh kanekelahr ahi kaunop akan ong seri en sampah kan.”

Riei ohl oh lih kan koaros, I men luke kitail koaros en kalinganahkihla atail madamadau kan oh mohngiong kan ki mwomwen an Krais mour mwahu en kanengamah pwe en wia pasapeng sarawi ehu ong malipilip en soukohp me kohsang atail Preseden Russell M. Nelson. Ni atail pahn nanantihweiki pwoson oh ngoang en kihong kanengamah nan atail mwekid oh lokaia kan, I kadehdehki me kitail pahn kakehlaka oh katengehdi atail mour kan ong sapwellimen atail Soundoar poahsoan tengetengo.

I kadehde me atail nantihong ahniki kanengamah pahn kamwakelehda atail mour oh kasarawihala mohngiongatail mwohn Sounkomouro, waikitaillahng en karanihala IH oh pil kaunopei kitailda, ni koapwoaroapwoar oh meleilei, ong rahn kapereno ansou kitail pahn uh mwowe ni Sapwellime Ketdo Keriau. I ehukihwei mahsen sarawi pwukat ni mwaren atail Sounkomour, Sises Krais, ahmen.