Kauno Ketin Kamwakamwadangahla Sapwellime Doadoahk
Ni en Kauno eh ketin kamwakamwadangala Sapwellime doadoahk, kitail en poakohng, apwalih, oh papah irail akan me alehda Sapwellime rongamwahuo.
Charles Dickens tapiakihda nah pwuhk Soai en Kousapw Riau lepin lokaia wet “Iei ih ansou me keieu mwahu, iei ih ansou me keieu kansensuwed.” Ni mehlel, Ih me mehlel ong atail rahn akan.
Kitail mihmi nan ansou ehu me “sampah pwon [mih] nan pingiping.” En Preseden Russell M. Nelson kaweid ohng wiahla soun kameleilel, nin duwen Sapwellimen Sises Krais tohn doadoahk kan, me kasansaladahr nimenseng wet sang Elder Gary E. Stevenson. Met wia kiseh kesempwal ehu ong ehupene, meleilei, oh kamwahuihla ong “ansou kan me apwal laud.”
Kitail pil koukouson nan “ansou me keieu kaselel,” me pahn wia ei men kasansal. Kauno, nan oralap en Doctrine and Covenants, iralaud 1, kasalehdahr me rongamwahu unseko pahn “kalohkdahr … lel wasa koaros nin sampah.” Kauno ketin kamwkamwadangehla Sapwellime doadoahk nan rahn pwukat. Kitail anahne kapingki mehlel kamwadangala wet, me wiawiher oh wiewiawihte mendahte kahpwal akan en nan ansou pwukat. Kitail mihmi nan rahn ekei me koaros me kin idawehn Kauno kak rong kapitie oh sapengki ni mohngiong mwahu kan oh lamalam kan. Towe kan en Mwomwohdiso en Sises Krais en Souleng en Imwin-Rahn akan, me kin poadidi ong Sounkomouro oh Sapwellime kosonned akan, kin didiarada kahreparail oh pein ahr popohl.
Ni soangosoangen ansou kan nan poadoapoad en Mwomwohdisoht, mie lalaudlahn irail akan me pidelong nan ahl en inouo. Ehu soangen ansou pwuko wiawi nanpwungen pahr 1837 oh 1850. Ekei Wahnpoaron akan en Sapwellimen Kauno Mwomwohdiso me kapwurupwurdohu wia arail doadoahk en misineri nan United Kingdom. Misin pwukat kahrehda aramas kid kei ahr iangala Mwomwohdiso, oh nan 1850 towe kan en Mwomwohdiso me koukouson nan United Kingdom tohtohsang irail akan me koukouson nan Amerika. Ni ansouo, Kauno ketin mahsaniong Souleng kat en kohpene nan Utah. Lapalahn mwekida ehu ahpw wiawi, ekei alehdi sawas sang lohn kan me kin kohsang Perpetual Emigrating Fund.
I pereniki koasoiepen pokon ehu me lel Salt Lake Valley me wia towe kan sang England oh Wales nan pahr 1852. Pokon wet tuhwongdi Presedensi Keieu ni ewen nanwahu en Emigration me iangahki ahn Captain Pitt pwihn. Rohng en Deseret kawehwehda irail duwehte “pwihn en seilok ehu [iangahki] serepein kan oh seri kan, alialu, roangkihla ketipin, oh mesenlahng-kamedek, ahpw sohte insensuwedkihla; arail mohngiong kan me marahra oh peren, me inenen sansal sang mesarail akan me peren oh audaudki popohl.”
Ni arail “daulih Kasokosok en Takai, irail pil tuwongedi pwihn en sounpei duwau, … nin dokon ohl, lih, oh seri me kid kei, kohpene, sang soangosoangen wasa kei, pwe en ehupene oh kasamwoh irail ni lingan oh popohl.” Preseden Brigham Young kasamwoh irail: “Kauno Koht en Israel en kapai kumwail da. … Se kin kapakapkin kumwail; kapakap kid kei wiawihki pwehki ohng kumwailda, ehu ehu rahn, ong Ih me mahsanihiong kitail en kihpene Israel, doarehla aramas akan sang ni kalohkpen rongamwahuo, oh kaunopada irail ong ketido en Mesaia.”
Ni pepehm en ansou kapereno, Ih men pwurehng ndahiong irail me apwtehn iangala oh irail akan me pwuropwurdohng Sapwellimen Kauno Mwomwohdiso: Se poakohng uhk; se anahne iuk; Kauno anahne iuk. Ahpw se kapakapiki kapai en nanleng kan en sewese iuk ni ahmw pahn nantihlahte mwowe pohn ahl en inouo me kohkohlahng Koht Sahm oh Sises Krais nan wein selesdiel.
Mie kadehde sansal me pwoson Sises Krais wie kekeirda nan rahn pwukat. Nan Mwomwohdiso en Sises Krais en Souleng en Imwin-Rahn akan, mie keirida laud ehu en aramas me towehda. Nan sounpwong 36 me nekiero, aramas kerenihong meh 900,000 towehdar Mwomwohdiso wet. Towe kapw pwukat me wia persent 5 en towe mehlel en Mwomwohdiso wet. Se kasomwoh towe kapw kan ni peren oh kalahngan mehlel pwehki ahl me kumwail piladahr.
Aramas 900,000 pwukat me iangala nan sounpwong 36 nekier ko tohtohsang towe kan koaros en Mwomwohdiso ni e sounparla 110 nan 1940, me mihmi pohnangin me 860,000 en towe kan. Met iei pahr me Preseden Jeffrey R. Holland, Elder Dieter F. Uchtdorf, oh ngehi ipwidi.
Towe kapw pwukat kohdo sang wasa kan koaros en sampah. Nan keieu en sounpwong weneu en sounpahr wet, towe me iangala kan keirida persent 20 sang pahr nekiero nan Europe, Africa, Asia, Pacific, oh Latin America. Nan North Amerika kitail kak kilang keiridahn persent 17. Sapwellimen Kauno doadoahk pahn kokohweite mwowe ni manaman. Wehn tohtohlahn aramas wia kasalehpen rongamwahu wet ni e sair mohngiong kan oh wekidala mour kan wasa koaros.
Nan rahn pwukat, irail me towehla kan sohla kin tuhpene nan wasa iou me kaunopehng irail. Pwehki pwoson oh weliakapwalahn towehkan en Mwomwohdiso, soahng tohto mie me kak utungada pwihn en kaudok kan—iangahki wiawihdahn ihmw sarawi kan oh tehnpas sarawi kan—wasa koaros pohn sampah. Iangahki kih en prihsduhd kan me anahnepe oh pil mehn doadoahk kan me mie, tiahk sarawi en doandoar kan kak wiawi nan wasa tohto nan sampah.
Mendahte wasa kitail kin koukouson ie, towehkan anahne kasamwoh towe kapw kan me kid kei duwehte dahme kitail wia ong Souleng kan sang England oh Wales me I kawehwehdahr sang atail poadopoad. Ih mwahuki ahn Elder Gerrit W. Gong padahk nan tiepene wet ni eh padahkieng kitail me sohte emen pahn mwomwohd kelehpw ni pepehm de ni palingehn.
Atail pwukoah sarawi iei en alehda oh kasamwoh irail akan me apwtehn towehda oh me pwurodo kan. Ni Kauno pahn ketin kamwadangala Sapwellime doadoahk, kitail anahne poakoahng, apwalih, oh papah irail akan me alehda Sapwellime rongamwahuo. Kitail kak kauwada aramas en Sion, ni atail wia “mohngiong ehute oh madamadau ehu, oh [mihmi] nan pwung.” Pwe kitail en kak ehuohng Kauno, kitail anahne ehupene mwowe. Towe kan koaros, mendahte ansou en ahr papdais, ahneki pwukoah en koasoamw mehteikan.
Ahi iren sawas ong towehkan en Mwomwohdiso iei en pwoaledi irail akan me wia aramas, kesempwal me alehdahr rongamwahu en Sises Krais.
Preseden Gordon B. Hinckley padahngkiong kitail me towe kapw kan koaros kin anahne “kempoakapah men, pwukoah ieu, oh kin kasukuhlki ‘Rongamwahu en Koht’ (Moroni 6:4).” Kitail me kak wia kempoakeparail pwehn sewese irail en kehn me re konehng mihmihte wereisang ansou mwotmwot teh. Kitail kak sewese irail en wehwehki me irail wia tohnpadahk en Sises Krais kei me kak padahk oh sewese mehteikan oh alehda arail pwukoah en papah. Me pwulopwul kan anahne medemedewehki wia pein arail misin. Koaros en loalopwoatehng momouriki mour ehu me rasehng mour en Krais.
Me tohto iangala Mwomwohdiso ni tohnmetei laud oh anahne limpoak oh utuht en iengarail Souleng kan.
Ohng kumwail me apwtehn towehda de me pwurodohng pwoson, mie kahpwal akan kumwail nek sohpeihong. Ahneki kanengamah ong pein uhk. Misineri kan padahngkiong uhkehr iren pwuhk sarawi kan me anahnepe oh kawehwehdahr duwen inou kan oh tiahk sarawi kan en nanleng me mieier nan pwuhk sarawi oh pil nan Kalohngki Ahi Rongamwahu
Alehdien tiahk sarawi kan oh inou kan oh momouriki kosonned akan udahn anahnepe. Keieu kesempwaliki inou kan me anahnepe ohng wasa ileilehu. Rongamwahuo kahrehda wasa me ileilehu en kak wiawi, me anahnehki wiadahn oh kapwaidahn inou sarawi kan rehn Koht. Likin pepdais, kasarawihla, oh alehdien Prihsduhd en Melkisedek ong ohl akan, inou kan me kitail wiahda kin wiawi nan tehnpas sarawi. Ong me melahr akan, ehuehu tiahk sarawi en doandoar kan kin wiawi nan tehnpas sarawi. Dahme kin wiawi, ni ohmw kin koukounop ong nan tehnpas sarawi anahne wia ehu pilahn mwadang.
Ekei pak ke pahn ahneki pepehm en peikasal ong dahme ke ese. Loalokong en rohngamwauo wia kapai laud ehu me kin wiewiawi erein ansou, ahpw e kaidehn tiahk sarawi en doandoar ehu. Rongamwahuo kaidehn des en ahmw loalokong. Ahpw, Preseden Russel M. Nelson inoukihda, “Ni ahmw pahn onopiki Pwuhken Mormon ni kapakap ehu ehu rahn, ke pahn wiahda pilipil kan me mwahusang—ehu ehu rahn. … Ni ahmw pahn kin medewe dahme ke kin onopiki, wenihmwtok en nanleng pahn ritida, oh ke pahn alehdi pasapeng kan en ahmw kalelapak kan oh kaweid ong ni wasahu ken keidla ie.”
Ni mehn kapatapat, nan ehu ehu pahr koasoandi kan en Mwomwohdiso nan mihting en Rahnsarawi kan kin kohsang Kadehde Mering, Kadehde Kapw, Pwuhken Mormon, oh Padahk oh Inou kano. Kedekedeo ke pahn pehm koapwoaroapwoar laud ni ahmw wewehn rongamwahuo pahn kerida. Onopiki pwuhk sarawi kan pahn kapaiada oh kamarainih ahmw mour sang ni kaloalehla ahmw weliakapw ohng rongamwahu en Sises Krais.
Esesehla padahk unsek kan en Sises Krais wia doadoahk en mour pwon, pwe en wehwehki oh momouriki mour en Krais. Inou kesempwal akan kin kihda mwomwen doadoahko me kitail kin ahdaniki ahl en inouo. Iren padahk kesempwal pwukat padahkehr ni manaman sang rehn Preseden Nelson. Towe kan koaros, ahpw mehlel me kapw oh me pwurpwurodo kan, pahn kapaida sang ni ahr onopiki oh alehda sapwellime mahsen sang soukohp akan me pid inou kan oh ahl en inouo.
Ma ke koasoanehdi me ke pahn warohng en alehdi inou kan me anahnepe ong wasa ilelehu, ke pahn mih pohn ahl me kolahng wein selesdiel. Kitail en poadedihong tehnpas sarawi oh tiahk sarawi kan en nan tehnpas sarawi. Pali laud en inou kan mie ong emen emen aramas. Ehu inou, pwopwoud soutuk, me iangahki ehupenehn kowe oh emen aramas. Kitail en pilahn en rapakihda kempoakepat soutuko.
Ahpw, ke dehr insensuwedla ma pwopwoud soutuk sohte kohiong uhk ansou wet. Soukohp akan padahngkier me kapai sohte pahn kohsang irail towe kan me loalopwoat oh kin kolokol kosonned akan. Emen Soukohp en Pwuhken Mormon, Nanmwariki Pensamin, koasoia ni kaselel: “Irail akan me kin kapwaiada sapwellimen Koht kosonned akan … kin paiamwahu ni mehkoaros, … oh ma [irail] … pahn loalopwoate lel ni imwio … irail en kak kousoanla rehn Koht nan mour peren kohkohlahte.”
Ke pahn diar, ma ke saikinte, me towe kan sohte unsek. Padahk kopwuropwurdo kan kasalehda mwahu me nan atail momour pohn sampah, kitail pahn wiahda sapwung kei. Kitail koukousoan nan sampah ehu me sohte unsek oh pwupwila, kaidehn sampah selesdiel. Mour wet iei ansou en des, me iangahki ansou mwahu kan en koluhla oh kaunopada kitail.
Kitail koaros kin pehm me kitail sohte kak ni atail kin nantihong en duwehla Sises Krais. Sapwellime Tomwo kahrehieng kitail en kak kin koluhla rahn koaros ni atail kin sapwungala. Nin duwen Nihpai, pil emen soukohp en Pwuhken Mormon, koasoia: “[Kitail] anahne wenlahte mwowe ni [atail] tengediong Krais, ahneki koapworopwor unsek, oh poakehng Koht oh aramas koaros. Eri, ma kumwail pahn wenlahte mwowe, kamakamadipwiki mahsen en Krais, oh dadaurete lel ni imwi, kilang, Sahmo mahsaniher: Kumwail pahn ahneki mour soutuk.”
Ni atail kin kasawih kahpwal akan en rahnpwukat, kitail anahne tamataman me Sounkomouro, erein Sapwellime doadoahk pohn sampah, pil mihmi nan ansoun apwal oh kahpwal laud. E sohte kainene ong kahpwal oh pingiping akan en rahno; ahpw ni unseklahn Souleng kan.
Idawehn Sounkomouro oh Sapwellime padahk kan sohte kin mengei nan sampah ehu me mihmi nan pingiping. E sohte mengei ong Sounkomouro nan Sampah wet ong ansou me e ketiket pohn sampah, oh sohte pil mengei ong atail Kaun akan en mahso iangahki towe kan koaros, oh e pil sohte mengei ong kitail. Ahpw, soukohp me ieias akan kin kihda kaweid me dokehte nan rahn pwukat. Preseden Dallin H. Oaks pahn kadkadaurete manaman me kosondien o.
I kadehde me padahk kan en Mwomwohdiso en Sises Krais me poatopoat oh mehlel. I wia ahi kadehde mehlel me Sises Krais ieias oh pwehki Sapwellime Tomwo, kitail kak wiahla ehu Reh. Ni mwahr sarawi en Sises Krais, ahmen.