Qaqaco Vakayalo

Vakatovotovotaka na cakacakataki ni vakabauta kei na vakarorogo ki na Yalo.

Ni se bera na itaviqaravi, talia e dua na dali me curuma e dua na vanua lekaleka osooso. E rawa ni caka oqo e tautuba me vakayagataki na vunikau kei na veika tale eso sa tu rawa se e loma me vakayagataki ga na iyaya ni lomanivale se so tale na ka. Biuta e dua na kena iyaloyalo na iVakabula ena mua ni sala osooso.

Sureta e dua na iliuliu se dua na itabagone me wasea vei ira na ilawalawa e dua na itukutuku lekaleka me baleta na vakabauta. Vakamacalataka ni oqo na itaviqaravi galu me ra rogoca na ivakasala ka taura matua toka na dali. Tukuna vei ira na itabagone ni na matataka tiko na domo ni Yalo e dua na iliuliu, me ra rogoca taucoko na itabagone na domona na iliuliu oya. Tuberi ira yadua na gone ki na mua ni dali me ra vakacavara na sala lati ni vesu tu na matadra. Na iliuliu e matataka tiko na Yalo me solia na idusidusi yalomatua me muria na itabagone (me vaka na “kalawaca na tolo ni kau” se “gole imawi”), o ira na vo ni iliuliu me ra tovolea me ra lawakitaki ira na itabagone ena nodra tukuna na idusidusi ca. Ni sa yacova na itabagone na muani dali, luvata na ivesu ni mata yadua me ra raica ni ra sa yaco vua na iVakabula.

Ni ra sa vakaitavi kece, sureti ira na itabagone me ra wasea na nodra nanuma me baleta na itaviqaravi ka veivosakitaka na veika era sa vulica me baleta na kena cakacakataki na nodra vakabauta, vakarorogo ki na Yalo, ka vosota me yacova na ivakataotioti.

Vulica me baleta ka taleitaka na nodra vakabauta era a bula ena gauna makawa.

Sureta e dua ka sa vulica na iVola Tabu me wasea vata kei ira na itabagone na iwalewale e rawa ni vukei ira mera kila vakamatata kina na ivolanikalou na vulici ni ivakarau tudei kei na bula ni veisiga donuya na veigauna makawa. Tuberi ira na itabagone ena raici ni ivolanikalou mai na Veiyalayalati Makawa kei na Veiyalayalati Vou e vakatavulica me baleta na bula ena gauna eso vakaivolatabu. Sureti ira na itabagone mera bulia e dua na ka ena vakatitobutaka na nodra kila vakamatata na ivolanikalou. Sa rawa ni ra taracake eso na iyaya ni vale se iyaya ni cakacaka, bulia eso na ivakatakarakara ni vale, vakarautaka e dua na kakana vakaivolatabu, se vabulia eso na isulu era a tokara na tamata ka vakamacalataki ena ivolanikalou. Veivosakitaka na iwalewale e vukei keda kina oqo meda kila vakamatata cake na ivolanikalou.

Na ivakaraitaki eso e rawa ni oka kina na:

• Caka ni dua na cina (raica na Maciu 25).

• Vakasaqari ni dua na kakana ni Lakosivia (raica na Lako Yani 12–13).

• Taraicake se droini ni dua na ivakatakarakara ni Valetabu (raica na Lako Yani 25–31).

• Caka ni dua na veivakananumi tabu (raica na Maciu 23:5).

• Caka ni dua na isivi ni sila (raica na Maciu 3:12).

Toroya cake nomu kila vinaka na ivakatagedegede ni Turaga.

Vola na veimataqali ituvaki era dau sotava na itabagone. Me ivakaraitaki, “Nomu gole ki na vale ni dua na itokani ka ra vinakata na itokani me saravi e dua na iyaloyalo sega ni vinaka. “Na cava mo cakava?” Biuta na pepa yadua ena vanua duidui se rumu ni valenilotu. Wasea vakailawalawa na itabagone, ka vakauta na ilawalawa yadua ki na vanua duidui. Ena siteseni yadua oqo, me wilika e dua na itabagone na ka sa yaco ki na ilawalawa. Sureta na itabagone yadua me raica na ivolalailai Me iSakisaki ni iTabagone me vakasalataki kina ena sala me walia kina na leqa o ya. Vakailawalawa, veivosakitaka na veika era sotava na itabagone ena sala vata o ya ena nodra digitaka mera muria na ivakatagedegede ni Turaga. Vakayagataka na pepa ena vanua yadua mera wasea ka vola na itabagone na vakasama mera walia kina na ka o ya. Me qai veisau na siteseni me ra na sikova kece na vanua na ilawalawa kece.

Vaqaqacotaki na ivakadinadina ni iVola i Momani.

Bolei ira na itabagone me ra wilika taucoko na iVola i Momani (se dua na kena iwase digitaki) ena dua na gauna digitaki. Veivosakitaka na sala e rawa ni ra veivakayaloqaqataki kina, raica toka na nodra toso, ka vola toka vakavinaka na veika era vakila ni ra wiliwili tiko. Cakava e dua na soqoni ni sakaramede se dua na lotu ni oti ga oya vakalailai me ra wasea kina na itabagone na veika era sa vulica kei na kena tatara ki na nodra bula e veisiga na nodra dromuci ira ena ivolanikalou.

Tara cake na ivakarau i Karisito

Mera vakalewena na itabagone na iTaviqaravi ni iVakarau ena draunipepa 141 ni Vunautaka na Noqu Kosipeli.  Mera raica na itabagone na ivakarau era gadreva mera vakatorocaketaka ena nodra bula. Mera tuvanaka na itabagone yadua mera vakatorocaketaka na ivakarau era sa digia, oka kina na ituvatuva balavu kei na kena caka wasoma me rawati na lalawa . Mera cakava na itabagone na ituvatuva ena vukea na nodra vakamuria na kena vakayacori tiko. Vakasoqoni vata mai me vakaraitaki na toso ena dua tale na gauna.

Kila deivaki ka wasea na ivakatagedegede ena Me iSakisaki ni iTabagone.

Me ra cakava na ilawalawa itabagone na itukutuku vakabisinisi se ni volivolitaki (dua na posita me vaka na Momanadi se meme, dua na vidio, dua na sere, kei na so tale) me baleta na veiulutaga duidui eso mai na Me iSakisaki ni iTabagone. Me ra qai wasea na veika era sa bulia vei ira na vo ni itabagone kei ira tale eso. Sureta na ilawalawa me ra wasea na ivakarau era sa vakalougatataki kina ni ra bulataka na ivakatagedegede e vakatakarakarataki.

Mo kila na ivakarau e rawa ni vukei iko kina na koniferedi raraba mo kunea na isau ni nomu vakatataro

Ni se bera na koniferedi raraba, taura eso na gauna ena dua na itaviqaravi ni Muavata se lesoni ena Sigatabu mo vola eso na nomu vakatataro me baleta na veiulutaga vakosipeli. Ni o sarava na koniferedi kei iratou na nomu matavuvale kei ira na itokani, vola na ivakavuvuli se na veivakauqeti ka na veivuke ena kena saumi na nomu vakatataro. Ni oti na koniferedi raraba, wasea eso na isaunitaro o ciqoma kei iratou na nomu matavuvale kei na kalasi se kuoramu.

Vulica ena veimataqali sala eso mo vola kina na nomu ivolaniveisiga.

Cakava e dua na bogi ni ivolaniveisiga mo na vulica kina na veimataqali sala ni kena volai e dua na ivolaniveisiga, me vakataka na dairi tudei, volaniveisiga ena initaneti, bulago, ivola ni veika tale eso, vola ni itaba, volaniveisiga ena vakarorogo, volaniveisiga ena vidio, kei na kena tale eso. Tuvanaka na takete mo vola tiko na nomu ivolaniveisiga ena dua na macawa, ka wasea ki na nomu kalasi se kuoramu na veika o sa sotava.

Mo ni veivakauqeti ena kena wasei na ivolanikalou e vakaibalebale cake.

Na itabagone yadua me kauta mai e dua na iyaya e matataka tiko na ivolanikalou e taleitaka.Biuti ira taucoko na iyaya oqo ena teveli ka kerei ira na itabagone mera wilika na nodra ivolanikalou ka vakamacalataka na vuna e vakaibalebale kina vei ira. Sureti bisopi se dua tale na iliuliu me vakilakila na iyaya cava e salavata kei na ivolanikalou yadua. Mo qai sureti bisopi me wasea ka vakavulica eso na nona ivolanikalou e dau taleitaka.

Vakayagataka ena sala marautaki eso mera vakamacalataka kina na ivakatagedegede ni Turaga vei ira eso.

Qitotaka e dua na qito oqo me vukea na itabagone mera vulica na sala mera vakamacalataka kina na nodra ivakatagedegede vei ira tale eso:

• Vola rawa toka ena so na kadi na ulutaga eso mai na Me iSakisaki ni iTabagone. Ena ruku ni ulutaga yadua, vola kina na vosa eso ni ulutaga o ya (me baleta na “Veivakamarautaki kei na iTukutuku,” sa rawa mo vola, “retio yaloyalo,” "komupiuta,” “sarasara,” “vidio” se “iyaloyalo yavala”). Wasei ira na itabagone ki na vica na timi. O koya e matataka mai na timi yadua me solia na ivakatakilakila ki na nona timi me vakilakila mai na ulutaga ka me kakua ni vakayagataka mai o koya na mata ka dua na vosa e tiko ena kadi. Kevaka sa kila rawa na timi o ya na ulutaga o ya ena kena gauna yalataki, o koya a kaya mai na vosa o ya e tiko dina ena kadi me qai dramataka na sala me na wasea kina o koya na ivakatagedegede ni Turaga ena ulutaga o ya vua e dua na nona itokani (sa rawa mo vakayagataka na gauna talega e dau vakatarogi kina na ivakatagedegede). Kevaka e sega ni kila na timi na ulutaga ena gauna yalataki, me qai dramataka o koya na mata e solia tiko na ivakatakilakila na vosa e tiko ena kadi me vakamacalataka na ivakatagedegede ni Turaga vua e dua na itokani.

• Vola ena dua na tiki ni pepa eso na noda ivakatagedegede (Vosa ni Vuku, Siga ni Vakacecegu, Lawa ni tiko savasava, iKatini, kei na so tale) ka biuti ira ena dua na bilo. Wasei ira na itabagone ki na vica na timi. Mera qai tomika mai na timi e dua na ivakatagedegede mai na bilo. Solia e lima na miniti mera veivosakitaka na sala mera vakamacalataka ka vakavulica vakavinaka kina vua e dua na itokani na ivakatagedegede era sa digitaka. Ni ra sa veivosakitaka oti na timi na nodra ivakatagedegede era sa digitaka, me qai digitaki eso na nodra mata mera dramataka ni ra sa vakamacalataka tiko na nodra ivakatagedegede ki na dua na itokani e vakatataro. Me vakayacori vakavica tale na veivosaki kei na drama oqo.

• Mera kauta mai na itabagone eso na mataqali kakana me matataka e dua na ivakatagedegede mai na Me iSakisaki ni iTabagone, me vakataka e dua na vuata kei na kena icivicivi me matataka na isulusulu rakorako. Mera qai vakaraitaka na itabagone na nodra sabolo ka soli lesoni vakalekaleka me baleta na ivakatagedegede e tukuni tiko. Kerei ira mera tukuna e dua na kedra italanoa era sotava me baleta na ivakatagedegede o ya.

Vulica na ivakavuvuli eso ni kosipeli kei na italanoa ni volanikalou ena sala buli eso.

Vakayagataka e dua na qito mo vakatavulica e dua na italanoa se ivakavuvuli mai na ivolanikalou. Oqo e vica na vakasama:

• Wilika ka veivosakitaka na veitiki ni volanikalou me baleta na iyaragi ni Kalou (raica na Efeso 6:10-17; V&V 27:15-18). Navuca na vakasakiti ni tiki ni yaragi yadua. Bulia na iyaragi vata kei na nomu kalasi se kuoramu mai na veika sau lailai, vaka na tiki ni kateni se pepa. Vakaraica na icakacaka eso, vaka na vuli cakacaka ni liga, me vakaraitaka na iwalewale e rawa ni taqomaki ira kina na iyaragi oqo mai na veika rerevaki vakayalo.

• Qitotaka na Manua ni volanikalou ni vesuki e dua na dali ena maliwa ni rua na vunikau ka vakaliligi na itutuvi balavu eso ena dali ka mera kakua ni raica na tamata ena yasana ni tutuvi na tamata eso ena yasana kadua. Wasei ira na vakaitavi ena rua na timi ka kerei ira mera davo se dabe sobu ena yasa ruarua ni dali (e sega ni rawa ni ra yavala ni ra sa cakava oti). Era na vakarautaka na iliuliu qase na ituvaki ni bolebole eso (vaka na "E sureti iko na nomu itokani ki na dua na soqo ni gunu") Na imatai ni tamata ka cavuta e dua na ivolanikalou ka na vukei ira ena ituvaki yadua sa rawa ni viritaka e dua na polo ki na yasa kadua ni tutuvi. Ke lutuka donu e dua na tamata na polo, sa na mate na tamata oya. Qitora tiko me yacova ni ra sa mate taucoko na itabagone ena dua na yasa ni tutuvi.

• Vavia eso na keke. Wasei ira vakailawalawa na nomu kalasi se kuoramu, ka solia vei ira na italanoa veiganiti eso mai na ivolanikalou (vaka na vosa vakatautauvata ni kai Samaria dauloloma se o Taniela ena qara ni laione). Sureti ira mera ukutaka e dua na keke me vakaraitaka na nodra italanoa ni ivolanikalou. Me ra qai wasea na itabagone na nodra keke ka sureta eso tale mera vakilakila na italanoa eso ni ivolanikalou era sa vakaraitaka. Me ra qai wasea o ira na ukutaka na keke eso na ivolanikalou momona mai na italanoa ka vakatavulica na iwalewale era tutaka kina ena nodra bula na ivakavuvuli ni talanoa. Qai kania na keke.

• Vakayacora e dua na qito vaka na dodgeball se tag. Kevaka sa vakalutuki tani e dua na itabagone, sa rawa ni vaqitori tale okoya kevaka ga ena tukuna se cavuqaqataka vakacaca e dua na tiki ni volanikalou vakarautaki. Me caka na qito me veibolei cake, vakatara me vakayagataki vakadua ga na tiki ni volanikalou vakarautaki.

Vakayacora na veivakavulici mai na koniferedi raraba.

Kauta mai eso na vosacavuti o taleitaka mai na koniferedi ki na itaviqaravi ni Muavata. Cakava eso na nomu tavaya ka biuta kina eso na vosacavuti o taleitaka mai na koniferedi. Ena veisiga ni ono na vula e tarava, tara mai e dua na vosacavuti mai na tavaya ka vakasamataka vakatitobu na ka e vakavulica. Mo vola tiko ena nomu ivolaniveisiga na veika o sa vulica.

Vuli mai vei ira na parofita kei na iapositolo ka nanuma tiko na veika era vakavulica.

Vakarautaka e dua na qito lailai mera sauma na taro na timi eso ni itabagone me baleta na koniferedi raraba se qai yaco oti ga — o koya a vosa ena ulutaga cava, veisotari itaba ki na yacadra na Vakaitutu Raraba, kei na so tale.Ni se bera oqo, vakayaloqaqataki ira na itabagone mera volavola ena gauna ni koniferedi, ka vakatara mera raica na nodra ivola ena gauna ni qito.Ni sa oti na qito, veivosakitaka na nodra nanuma kei na vakasama e yaco vei ira na itabagone ni ra vakarorogo ki na koniferedi raraba kei na cava era na cakava ena vuku ni veidusimaki era sa ciqoma.

Vakavakarau ni wasea vata kei ira tale eso na vuna eda digitaka kina meda bulataka na ivakatagedegede ni Turaga.

Vakatakila eso na duidui ena rairai cakava na tamata ka sa veibasai ki na ivakatagedegede eso ena Me iSakisaki ni iTabagone (me ivakaraitaki, “kevaka eda sa veidomoni, sa rawa ni da voroka na lawa ni tiko savasava ni bera na vakawati”). Saga mera cakacaka vata na itabagone ni cakava e dua na kisi me baleta na ivakatagedegede ni Turaga, ena vakayagataki ni vurevure me vaka na ivolanikalou kei na Me iSakisaki ni iTabagone. Ke rawa, sa rawa ni ra vakasaqara talega na itabagone na veivosa vovou ni parofita bula ena ulutaga vata ga. Matanataka e dua na ituvaki ka a vaqaqai kina e dua na ivakatagedegede oqo, ka mera vakatovotovotaka na itabagone na wasei ni nodra vakabauta.

Vulica na sala vovouni nodra vakavulici eso ena iVola i Momani.

Mera veivakavulici vakai ira na itabagone mai na wase se italanoa mai na iVola i Momani ena sala vovou kei na vakaitavi (me vakataka na drama, dua na vidio, se dua na qito). Kerei ira mera vakamacalataka na sala sa vukei ira kina na italanoa se wase oqo mera kila vakavinaka kina e dua na ivakavuvuli ni kosipeli.

E rawa mo vakamacalataka ka dina mo bulataka na ivakatagedegede ni bula rakorako.

Vakarautaka e dua na vuli ni ivakaraitaki rakorako kei na ivakaraitaki ni isulusulu. E dua e kena dau tu ena culacula se dauculaisulu me vakaraitaka na iwalewale ni tuvatuva kei na veisau ni iculacula me rakorako kina. Mera qai daramaka na itabagone na isulusulu rakorako oqo (navuca mera vakaraitaka na sulu ni lotu, sulu ena veisiga, kei na sulu ni qito). Kerei ira yadua era daramaka mera tukuna na nodra sa lewa mera bula rakorako kei na sala era sa dina tiko kina.Me veivosakitaki na vuna e bibi kina na bula rakorako kei na sala eda rawa ni sureta kina na Yalo ni rakorako na noda vosa, itovo, kei na isulusulu.

Wasea vei ira na ivakavuvuli a vulici ena Sigatabu ka na vakaukauwataka na nodra dui ivakadinadina ena ivakavuvuli oqori.

Vakarautaka edua na lisi ni lewenilotu ena tabanalevu se tabana era rawa ni vukei mai na dua na itukutuku lekaleka vakayalo ena dua na veisiko. Na lisi e rawa ni oka kina na luluqa tu ena kuoramu se kalasi, o ira na qai saumaki mai, itabaqase yadua, kei na matavuvale. Tuvalaka na kuoramu se kalasi ki na ilawalawa yarua se tolu, ka lesia na ilawalawa yadua me ra sikova edua na yaca ena lisi ka wasea na itukutuku era se qai vulica walega oqo mai na soqoni ni Matabete i Eroni, kalasi ni Goneyalewa se kalasi ni Wilivola ni Sigatabu. Solia edua na gauna kina ilawalawa me ra vakarautaka na nodra itukutuku, ka oka kina na sere, ivolanikalou, vosa tauri mai na koniferedi raraba, vidio ni Lotu kei na ivurevure tale eso ni Lotu. Vakadeitaka me ra cakava na nodra ituvatuva ni veisiko na itabagone—ke rawa, ena bogi ni Muavata. Kerei ira na itabagone me soqoni vata tale ni oti na nodra veisiko ka vakadeuca na veika era a sa sovata. Oqo ena rawa ni qaravi ni oti na itavi qaravi ena bogi, ena itavi qaravi mai muri, se soqoni ni kalasi se kuoramu mai muri.

Rawata e dua na ivakadinadina baleti Jisu Karisito ena kena wiliki na Kosipeli ena Veiyalayalati Vou.

Cakava e dua na ituvatuva ni kalasi se kuoramu me wiliki na Kosipeli e va ni Veiyalayalati Vou ena dua na gauna yalataki. (Me kena ivakaraitaki, sa rawa mo ni tekivu ena itekivu ni yabaki ka vakaotia ni bera na Sigatabu ni Siga ni Mate.) Sa rawa mo solia na gauna ki na lewe ni kalasi se kuoramu ena Sigatabu yadua mera wasea na veika era sa vulica ka kila ni ra vulica tiko na veika me baleta na iVakabula. Tuvanaka e dua na gauna mera vakarautaka kina na lewe ni kalasi se kuoramu e dua na siteseni mera vakaraitaka kina na veika era sa vulica kivei ira na lewe ni nodra matavuvale se vei ira na lewe ni itikotiko raraba. Me vakataka, mera cakava na siteseni e vakavulica na veika me baleta na vunau, vosa vakatautauvata, caka mana, se Veisorovaki i Jisu Karisito.