Veitaratara kei na Veimaliwai

Vakatorocaketaki ni yalonuidei ena tikina digitaki.

Kerei ira na itabagone mera raica na yavunibula eso ena vukei ira mera tubu vakayago ka vakayalo kei na kena mera na tu kaukauwa kina. Mera vola na itabagone yadua e dua na ituvatuva mena vakatorocaketaka na nodra rawa-ka ka vaqaqacotaka na nodra malumalumu ena yavunibula o ya. Mera qai wasea vakaveitarataravi na itabagone ki na kuoramu se kalasi na veika era vinakata mera vakatorocaketaka. Sureta sara na lewe ni kuoramu se kalasi mera soli vakasama se vakatura mai na sala mera sotava kina na itabagone yadua na nona lalawa. Me qai talemuri ena veivakayaloqaqataki kei na soli itukutuku vakalewe ni kuoramu se kalasi. Sa rawa mo vakacuruma yani e so na yavunibula vou se sa vakatorocaketaki kei na taledi ki na itaviqaravi ni itabagone e tarava.

Vaqaqacotaka na isema ni veiwekani vei ira na itokani kei ira eda veivolekati mai na veivakabauta kece.

Raica na ilawalawa ni vakabauta tale eso ena vanua o tiko kina. Cakava e dua na itaviqaravi me baleta na vakabauta duidui eso ena noda lako vata mai ena yalo ni duavata. E rawa ni dua na cakacaka ni veiqaravi, dua na kana vata, dua na itaviqaravi e tuba se qito, se dua tale na soqo. Cakacaka vata kei na bisopi mo sotavi ira na iliuliu ni veivavakoso oqo ka veitalanoataka na sasaga me da veicuqeni ka veiqaravi vata kina ena bula vakaitikotiko.

Taraicake ni kila vakadauveiliutaki kei na dauveitaratara.

Bulia na veiwasewase yarurua. E dua na lewe ni timi e dauveidusimaki ka dua ena dauvamumuri. Me vesu na matai dauvamumuri. Me liutaki dauvamumuri o dauveidusimaki ena dua na sala voravora. Oti vakalailai e dua na gauna, me rau veisau na itabagone ka vakayacora tale.

E vakacava beka na dauvamumuri? Na cava beka e vulica na itabagone me baleta na dauveidusimaki? Na cava beka e rau vulica me baleta na dauvamumuri? Na cava beka e vakavulica vei ira na itaviqaravi oqo ena vakatorocaketaki ni vakabauti Tamada Vakalomalagi kei Jisu Karisito?

Vakatovotovotaka na ivakarau ni veigadivi ena ituvaki e marautaki ka veitaqomaki.

Na cauravou yadua me sureti tinana (se o tacina, tinana lailai, kei na so tale) kei na goneyalewa yadua me sureti tamana (se tacina, tata lailai, kei na so tale) ki na dua na veigadivi vakailawalawa ki valenilotu. O ira na itabagone mera kauti ira yani nodra itau tokani, qaravi ira ena loloma kei na veidokai, ka raica matua na nodra gagadre na nodra itau itokani. E rawa ni oka ena itaviqaravi oqo na vakayakavi, saravi ni dua na vidio ni Lotu, qito, vulica e dua na kila matau vou (me vakataka e dua na mataqali danisi), se me dua e vosa ena ivakarau ni veigadivi. Ni oti na veigadivi, mera na vakavinavinakataki ira na nodra itau veitokani na itabagone ni ra mai vakayagataka vata e dua na yakavi.

Nanumi ira tale eso ka cauraka na vakavinavinaka kei na veivakacaucautaki.

Sikova vuni na itikotiko ni lewenilotu ena tabanalevu se tabana mo vola na ivola ni vakavinavinaka se veivakayaloqaqataki ena joke ena nodra icurucuru se tutunisala. Se, rawa ni biuta toka na itabagone na ivola vakalomavinaka ena katuba. Veivosakitaka na ivakavuvuli ena iwase ni "Vakavinavinaka" ena Me iSakisaki ni iTabagone mo vulica e levu cake tale na ka me baleta na vakilai kei na cauraki ni vakavinavinaka.

Vulica na bibi ni cakacaka vata vakatimi kei na nomu vukei rawa mai vei ira eso tale me rawa kina ni rawati na veilalawa.

Vakadreta na bibi ni taqomaki vinaka ena itaviqaravi oqo. O ira ka dau mosi na dakudra se tauvi ira na mate vata vakaoqori mera kakua ni vakaitavi. Mera bulia na itabagone e dua se vica na iwirini qaqaco, ka ra qaravata kece tiko iloma na itabagone, ka veisotari na tabadra. O ira vakayadua na vakaitavi ena iwirini e dodonu me dinati nodra yalodina ka taucoko nodra tu vakarau mera tokona vakayago e dua tale na itabagone ena iwirini. Me tu e lomadonu ni iwirini e dua na itabagone, bobo na matana ka roqota e lomaserena na ligana. Ni sa rogo na sikinala, me wavokitaki ka me cowiri wavoki ia me tu ga vakadua e lomadonu ni iwirini na yavana. Me talevi na itaviqaravi oqo mai vei ira kece na itabagone era via tovolea na vakila nodra veivakabauti vei ira na tani. E so beka na itabagone era na via vakadidike tu ga mai ka sega ni tu ena iwirini.

Vakamuria na qito ena veitaro taumuri oqo: Na cava o vakila ena nomu duri tu e loma ni iwirini? Na cava e rawa ni matataka na iwirini oqo? Gauna cava sa na gadrevi kina meda vakararavi ka vakadinati ira kina e so tale ena noda bula? E rawa vakacava meda na dau vakabauti? Eda na taracake rawa vakacava na noda veivakabauti vua na iVakabula?

Vulica na sala matau eso ni kena tarovi ka wali na veibiliraki.

Sureta e dua na vulagi dokai me veivosakitaka na veibiliraki—na vuna e yaco kina, na ivakaraitaki duidui eso e rawa ni taura, na vatukana, kei na cava me na caka kina. Sureti ira na itabagone mera dramataka eso na ivakaraitaki ka vakasamataka na ka era na cakava kevaka era se dua tale era kila ni biliraki tiko. Vakasamataka na vakaraitaki ni vidio “No Cussing Club” se wasea eso tale na ka o a sota kaya me baleta na vorati ni veibiliraki. Veivosakitaka na ivakaro mo dou veilomani kei na loloma i Karisito me baleti keda (raica na Joni 13:34). E vakavurea vakacava oqo na iwalewale ni noda veitaratara vakaikeda?

Taracake na kila matau eso ni veitaratara kei na veiliutaki.

Vakaduria na timi le va, ka vesuka na matadratou yadua na itabagone. Solia ki na timi yadua e dua na dali balavu ka vesu vata na muana ruarua, ka solia vei iratou e 30 na sekodi me ratou cakava e dua na sikuea ena nodratou dali me kua na veivosaki (se me ratou cakava e dua tale na cakacaka ka gadrevi kina na cakacaka vata vakatimi). Na cava na dredre eratou sotava ena kena caka na sikuea?

Me ratou tovolea tale, ia ena gauna oqo vakatara vua e dua ena ilawalawa yadua me luvata na ivesu ni matana (me kua tikoga na veivosaki). E duatani vakacava ena gauna oqo na veika eratou sotava?

Me ratou tovolea tale ena ikatolu ni gauna, ka vakatara vua e sega ni vesu na matana me vosa. E duatani vakacava ena gauna oqo na veika eratou sotava? Veitalanoataka na bibi ni rai (na raimatua, raiyawa) kei na veitaratara ena veiliutaki. Na cava e vakavulica vei ira na itabagone na itaviqaravi oqo me baleta na nodra itavi na parofita, daurairai kei na dauvakatakila?

Kena itinitini, cakava tale na vakatovotovo, ena gauna oqo me ra rai ka veivosaki na lewe ni ilawalawa kece. E vakaevei na nodra nanuma ena gauna oqo ni sa rawa me ra rai ka veivosaki ka cau ki na iwali? E yaga vakacava na itaviqaravi oqo ki na ivakarau e dodonu me ra cakacaka vata kina na kuoramu kei na kalasi?

Vakayaloqaqataka me veivakabulabulataki na veigadivi ka veidusimaki ena veika ni veimaliwai.

Vakarautaka e dua na mataveivosaki me sauma na nodra vakatataro na bete kei na iSakisaki me baleta na veigadivi kei na veimaliwai. Navuca mo okata e vica na veiwatini qase, veiwatini vou, kei na so na itabagone qase cake ena mataveivosaki oqo. Mera vola e liu na itabagone na taro me ra vakavakarau vakavinaka mai kina na lewe ni mataveivosaki. Mera vulica taumada na itabagone kei ira na lewe ni mataveivosaki na iwase “Veigadivi” ena Me iSakisaki ni iTabagone

Me marautaki na veivosaki kei bisopi ka vakasaqara nona ivakasala.

Vakayagataka e dua na yakavi mo kilai nomu bisopi se peresitedi ni tabana. Sureti koya me vakaraitaka nona veikacivi, nona ilesilesi vaka-tama, nona cakacaka kei na itavi eso, kei na nona ivakadinadina. Me qai vakayacori eso na qito veimaliwai. Sureti koya me wasea na veika sa vulica baleta na veiliutaki ni qarava tiko nona veikacivi. Navuca toka na itaviqaravi oqo me vakayacori ena ituvatuva rawarawa me rawa vei ira na itabagone me marautaka tiko nona kilai bisopi.

Yaco mo nodra itokani vinaka sara na itabagone ena nomu tabanalevu.

Mera dabe veibasai na itabagone ena rua na iyatu. Ni bera ni tekivu na itaviqaravi, railesuva na wase ‘iTokani” ena Me iSakisaki ni iTabagone mera vulica na sala mera tara cake na veitokani. Me veivosakitaki e dua na ulutaga, ka mera dabe veibasai na itabagone mera qai veivosakitaka. Veisautaka na ulutaga ni oti e vica na miniti, ni veisau na ulutaga me tosoya sara na yatu o ya ni itabagone me rawa ni vou na kedra isa yadua ni veivosaki. E rawa ni oka ena ulutaga na itovo taleitaki, bula ni matavuvale, lalawa ni veisiga ni mataka, vakasama vovou ni veigadivi, na yavunibula o taleitaka e tiko vei ira na cauravou kei na goneyalewa, kei na so tale.

Vulica na iwalewale ni veimaliwai vata kei ira na tamata ena taudaku ni nomu iwase ni lawalawa.

Vakadaberi ira na itabagone ena dua na yasa ni teveli vakarautaki kei na nodra itubutubu se qase tale eso mai na tabanalevu ena yasana kadua. Ena teveli, vakarautaka na lisi ni taro eso ena veivakatakilai. Solia ki na veisa yadua (dua na itabagone kei na dua na qase) e vica na miniti me rau dui veitarogi. Qai sikinalataka ni sa cava na gauna ka me na toso na itabagone ki na idabedabe ka tarava, ka veisa vata kei na dua na qase vou. Vakasamataka na veisasataki ira na goneyalewa vata kei ira na lewe ni Soqosoqo ni Veivukei (se cauravou vata kei ira na lewe ni kuoramu ni talatala qase) me vukei ira mera matau cake ki na veisoqosoqo oqo, ka ra na vakarau lewena.

Vulica na ivakavuvuli ni cakacaka vata vakatimi.

Cakava na timi yarua se yatolu. Vakarautaka ki na timi yadua e yatini na kau kei na rauta ni 25 na idi tepi ivavakabi. Vakarota na timi yadua me ra tara e dua na bilibili me vodo kina eso na ilavo siliva lalai. Tukuna ki na timi yadua ni soli vei ira e 5–10 na miniti me ra tara kina na nodra bilibili ni usa sede. Tukuna vei ira me ra kakua ni tovolea rawa se vude na nodra bilibili se sega. Me qai biu na bilibili ena dua na siqi levu. Vakavudera na bilibili me rauta ni 5 na miniti qai tekivu biuta yadua yani na sede ena bilibili. Na timi e vakavodoka na nona bilibili e levu duadua na sede ka sega ni luvu se tavuki ena qaqa.

Ni ra sa tara ka vakatovolea na timi kece e dua na bilibili, me ra qai tara vou tale na nodra bilibili ka tovolea tale. Me ra vakayagataka na timi yadua na kau vata ga ia me soli vei ira na tepi ivavakabi vou.

Muria na qito ena taro me vakavurea na veivosaki. Na cava e rawarawa se dredre kina na tara bilibili? E rawa vakacava na duavata ena itaratara ni bilibili? E vinaka cake beka na ikarua ni bilibili mai na imatai? Kevaka e io, baleta na cava? O a temaki beka mo raica na ka era a cakava tiko na vo ni timi ena gauna o tara tiko kina na nomu bilibili? Na ivakarau cava e vaka kina na cakacaka ena matavuvale, kuoramu, se kalasi na tara bilibili? Na ivakavuvuli kei na itovo cava ena vinaka cake kina na wali ni leqa ena matavuvale se ilawalawa?

Vulica na kila ni veitaratara vinaka kei na lomavata.

Vakarautaka rawa mai eso na iyaya (me vaka na buloko, iyaya ni vuli, se iyaya ni vale) ka mera kakua ni raica na itabagone. Wasea vakatimi na itabagone, ka solia ki na timi yadua na iyaya me tauyavutaka na ituvatuva vata ga. Me dua ga ena veitimi yadua me raica. O koya na lewe ni timi oqo me vakamacalataka na ituvatuva ki vua tale e dua ia me kakua vei ira na kena vo. O kena ikarua e rawa ni veivosaki ki na vo ni timi ena saumi ga ni nodra taro ena io se sega. Ke gadrevi, o kena ikarua e rawa ni lesu ki na imatai ni lewe ni timi me kere ivakamacala. Ni ra sa lomavata na ilawalawa taucoko, era na vakatauvatana nodra ituvatuva yadua ki na kena ka dina. Na cava e vakavulica na itaviqaravi oqo me baleta na veiliutaki kei na veitaratara? E matataki ira vakacava na parofita kei na ivakatakila?

Yaco na veikilai ni ra veirokorokovi tiko na itabagone yadua.

Ni se bera na gauna, mera vakalewena kece na itabagone e dua na vakadidike rawarawa me baleta nodra roka, kakana, kei na cakacaka taleitaki, kei na so tale. Kumuna vata na vakadidike qai tomika yadua tiko ka solia yadua vei ira na itabagone na nona vakadidike e dua tale. Me ra qai kauta mai na itabagone ki na Muavata (ni ra sega ni vakayagataka e dua na ilavo) e dua na kadi caka ga e vale, dua na itukutuku lailai, se dua na iloloma lailai me nona na itaukei ni vakadidike a soli vei ira. Ena gauna ni Muavata, qitotaka eso na qito dau vakayacori ena soqo ni marautaki ni siganisucu ka vakayagataki eso na ivakalomavinaka dau vakayagataki ena soqo ni siganisucu, vakamacalataka ni o ni marautaka tiko na nomuni siganisucu kece ena dua na soqo ni marau ena siga e sega ni nona siganisucu e dua. Tinia ena nodra vakamacalataki koya era a ciqoma na nona vakadidike (ena nodra vakayagataka na isaunitaro mai na vakadidike) ka solia yani vei koya na nona kadi, itukutuku, se iloloma ena siga e sega ni nona siganisucu. Se, me kua ni cavuti na yaca mai na vakadidike ia me ra qai vakilakila na itabagone se o cei e vakamacalataki tiko ena vakadidike.

Vakasamataka na vinaka cecere era na rawata na itabagone ni ra cakacaka vata vakuoramu, kalasi, se ilawalawa.

Ni se bera ni mai vakamacalataki vakalekaleka, lesi ira yadua na itabagone mera na kauta tiko mai e dua na gacagaca ni kakana me isaluwaki era na taleitaka (me vakataka, me dua e kau yaloka mai; me dua e kau masima mai; kei na so tale). Me laki caka na itaviqaravi ena dua na vale se dua tale na vanua e rawa ni caka kina na vakasaqa se vavi keke. Tarogi ira na itabagone ke ra taleitaka na kania na gacagaca duadua ga era kauta mai se ra taleitaka cake kevaka me na waki vata kei na so tale na gacagaca ni kakana. Mo qai taroga na cava o na rawa ni bulia ni ko waki ira vata na gacagaca oqo. Ni oti na kena veivosakitaki, vakaraitaka na icakacaka ka vakamacalataka me vaka ga na gacagaca ni kakana ni ra na uasivi cake kera waki vata, ka da na vakalougatataki ni da tuvanaki keda ka duavata vakuoramu se kalasi. Cakacaka vata me vakarautaki e dua na isaqasaqa ni kakana, ka mera kania na itabagone ka tukuna na kena macala.

Tauyavutaka na veiyaloni ena kedra maliwa e dua na kalasi, kuoramu, se ilawalawa ni ra veiqaraqaravi tiko vakaiira.

Mera vola na lewe ni kalasi, kuoramu, se ilawalawa (se o ira na uabula ena tabanalevu) na veiqaravi era rawa ni vakarautaka vei ira na tani (me ivakaraitaki, au na vukei iko ena nomu cakacaka e vale ena fika, au na yania nomu isulu ni lotu, au na cakava na kemu ikatalau ni bera na vuli, kei na so tale). Ena gauna ni Muavata, mera saumi taro ka rawata kina na poidi na itabagone (me vakaraitaka ni sa rawa mo solia na poidi vei koya e vakacavara na nona cakacaka ni vuli e vale, koya e vulica na ivolanikalou ena siga o ya, ira kece na vakaisulu karakarawa, kei na so tale). Na gauna sa soqoni kina nona poidi kece e dua, mera vakaraitaka na veiqaravi, ka saumi ena poidi. Me soli vei ira na itabagone e dua na gauna lavaki me vakacavari kina na veiqaravi era dui vakayacora tiko.

Vulica na ivakavuvuli ni vakadavo takete kei na cakacaka vata.

Wasewasei ira yarua na itabagone, ka solia ki na isa yadua e vica na polo lalai (se pepa lobilobiraki) kei na dua na vokete. Me ra tovolea na itabagone me ra viritaka na polo ki na loma ni vokete ni ra tu mai na vica na fiti qai wilika toka se ra vakacuruma rawa vakavica. Me ra qai tovolea tale ni taura tu na vokete e dua vei rau qai veitosoyaka toka me vaka e gadrevi. Na cava era vulica rawa na itabagone me baleta na kena rawati na takete kei na cakacaka vata mai na itaviqaravi oqo?

Kauta mai eso na vakasama ni ivakarau dodonu ni veigadivi lasa ka vakatovotovotaka.

Ni se bera na gauna, me ra kauta mai na bete kei na Leba eso na vakasama ni veigadivi lasa ka levu na ka e vulici kina. Me ra navuca na veika me vaka na soqo ni marau mai baravi e lomanivale ena vulaibatabata, na soqo ni marau ni Kirisimasi ena Julai, na bogi ni qito era qitora kina na itabagone na qito dau qitori e rara mai na nodra gauna ni gone, na luau, na fiesta, kei na so tale. Vukei ira me ra tuva ka cicivaka na yakavi oya. Kevaka e rawa, tekivu ena nodra lako na bete taucoko se dua na ilala bete me ra lai kauti ira mai na Leba ka lako vata yani kei koya se vica na Leba ki na vanua e caka kina ka lesu tale ki vale. Kevaka eso na itaviqaravi ena gauna ni veigadivi e gadrevi kina na vakapea, me veisau na pea ena veigauna me rawa ni ra veimaliwai vakatautauvata kina na cauravou kei na goneyalewa ni sa inaki dina ni veigadivi me ra veilasamaki vakailawalawa. Railesuva na iwasewase ni “Veigadivi” ena Me iSakisaki ni iTabagone ka veivosakitaka na veika o ni sa vulica me baleta na ivakarau dodonu ni veigadivi.

Vulica mo ni dau veidokai vakai kemuni ka vakaraitaka na veirokovi dodonu ena veituvaki duidui.

Vakayacora e dua na vakayakavi mera vakamatautaka na itabagone na nodra veimaliwai ena itovo vinaka kei na veidokai. Ni bera na vakayakavi, me veivosakitaki ka vakayacori na sabolo ni lawa ni kana e dodonu ka sega ni dodonu. Ena itaviqaravi oqo, sa rawa ni o navuca na “Veigadivi,” “iSulusulu kei na iRairai,” kei na “iVosavosa” mai na Me iSakisaki ni iTabagone .

Vakaraitaka na nodra cakacaka ni loloma kei na veiqaravi o ira na vo ni kalasi, se kuoramu, se ilawalawa.

Mera dabe ena dua na iwirini na itabagone ka me taura tiko e dua na ivivi waniculacula se wa viviraki vaka na polo. Me na cavuta e dua na ivakarau, veika sotavi, se cakacaka me baleta e dua ena iwirini e vakavinavinakataka vakalevu o koya. Nona taura toka e dua na mua ni ivivivi, me viritaka yani vei koya e cavuta tiko na yasana viviraki vakapolo. Me na qai tomana talega o koya, oya na kena ivalavala oqori, ena nona taura tale tikoga e dua na muaniwa. Tomana tiko na qito me yacova ni sa buli e dua na viritalawalawa, ka semati ira na ilawalawa. Me veivosakitaki na sala eda dau duavata kina ni da veilomani ka veiqaraqaravi vakaikeda.

Yaco mo kilai ira na itabagone tale eso.

Ni se bera na itaviqaravi, kerei ira na itabagone me ra kauta mai e tolu na iyaya e matataki ira. Solia yadua vei ira na itabagone e dua na kato ena itekivu ni itaviqaravi. Me ra biuta na itabagone na nodra iyaya ena kato, ka qai veiwakitaka na kato. Qai digia na kato yadua ena dua na gauna, ka vakaraitaka na lewena. Kerei ira na itabagone me ra vakilakila se o cei vei ira na nona itokani e matataki koya na iyaya oya. Ni sa kilai vakadodonu na itabagone yadua, sureta na gone oqori me wasea na nona ivolanikalou se serenilotu taleitaki kei na vuna e taleitaki kina.