Stary Testament. Podręcznik dla nauczyciela seminarium

Spis treści
Strona tytułowa
Wprowadzenie do podręcznika dla nauczyciela
Stary Testament. Lekcje
- Zaproszenie do studiowania Starego Testamentu
- Ks. Mojżesza 1; Ks. Abrahama 3
- I Ks. Mojżeszowa 1–2; Ks. Mojżesza 2–3; Ks. Abrahama 4–5
- I Ks. Mojżeszowa 3–4; Ks. Mojżesza 4–5
- I Ks. Mojżeszowa 5; Ks. Mojżesza 6
- Ks. Mojżesza 7
- I Ks. Mojżeszowa 6–11; Ks. Mojżesza 8
- I Ks. Mojżeszowa 12–17; Ks. Abrahama 1–2
- I Ks. Mojżeszowa 18–23
- I Ks. Mojżeszowa 24–33
- I Ks. Mojżeszowa 37–41
- I Ks. Mojżeszowa 42–50
- II Ks. Mojżeszowa 1–6
- Wielkanoc
- II Ks. Mojżeszowa 7–13
- II Ks. Mojżeszowa 14–18
- II Ks. Mojżeszowa 19–20; 24; 31–34
- II Ks. Mojżeszowa 35–40; III Ks. Mojżeszowa 1, 4, 16, 19
- IV Ks. Mojżeszowa 11–14; 20–24; 27
- V Ks. Mojżeszowa 6–8; 15; 18; 29–30; 34
- Ks. Jozuego 1–8; 23–24
- Ks. Sędziów 2–4; 6–8; 13–16
- Ks. Rut; I Ks. Samuela 1–7
- I Ks. Samuela 8–10; 13; 15–16
- I Ks. Samuela 17–18; 24–26; II Ks. Samuela 5–7
- II Ks. Samuela 11–12; I Ks. Królewska 3; 6–9; 11
- I Ks. Królewska 12–13; 17–22
- II Ks. Królewska 2–7
- II Ks. Królewska 16–25
- II Ks. Kronik 14–20; 26; 30
- Ks. Ezdrasza 1; 3–7; Ks. Nehemiasza 2; 4–6; 8
- Ks. Estery
- Ks. Joba 1–3; 12–14; 19; 21–24; 38–40; 42
- Ks. Psalmów 1–2; 8; 19–33; 40; 46
- Ks. Psalmów 49–51, 61–66, 69–72, 77–78, 85–86
- Ks. Psalmów 102–103; 110; 116–119; 127–128; 135–139; 146–150
- Przypowieści Salomona 1–4; 15–16; 22; 31; Ks. Kaznodziei Salomona 1–3; 11–12
- Ks. Izajasza 1–12
- Ks. Izajasza 13–14; 22; 24–30; 35
- Ks. Izajasza 40–49
- Ks. Izajasza 50–57
- Ks. Izajasza 58–66
- Ks. Jeremiasza 1–3; 7; 16–18; 20
- Ks. Jeremiasza 31–33; 36–38; Treny 1; 3
- Ks. Ezechiela 1–3; 33–34; 36–37; 47
- Ks. Daniela 1–7
- Ks. Ozeasza; Ks. Joela
- Ks. Amosa; Ks. Abdiasza; Ks. Jonasza
- Ks. Micheasza; Ks. Nahuma; Ks. Habakuka; Ks. Sofoniasza
- Ks. Aggeusza 1–2; Ks. Zachariasza 1–4; 7–14
- Ks. Malachiasza
Lekcje z cyklu „Przygotowanie do życia”
- Doktryny do opanowania. Znajdowanie odpowiedzi na moje pytania
- Umiejętności związane ze studiowaniem pism świętych
- Przewodnik Dla wzmocnienia młodzieży
- Budowanie samowystarczalności
- Zdrowie fizyczne i emocjonalne
- Przygotowanie do zdobywania wykształcenia i zatrudnienia w przyszłości
- Odnoszenie sukcesów w szkole
- Przygotowanie do misji
- Przygotowanie do wejścia do świątyni
- Nauki przywódców Kościoła
Aneks

Radzenie sobie z uczuciem gniewu. Reagowanie na gniew poprzez podążanie za Zbawicielem

„Radzenie sobie z uczuciem gniewu. Reagowanie na gniew poprzez podążanie za Zbawicielem”, Stary Testament. Podręcznik dla nauczyciela seminarium (2026)

„Radzenie sobie z uczuciem gniewu. Reagowanie na gniew poprzez podążanie za Zbawicielem”, Stary Testament. Podręcznik dla nauczyciela seminarium

Zdrowie fizyczne i emocjonalne. Lekcja 186.

Radzenie sobie z uczuciem gniewu

Reagowanie na gniew poprzez naśladowanie Zbawiciela

The Old Testament characters Jacob and Esau embracing one another. A desert landscape is portrayed in the background.

Odczuwanie gniewu jest czymś normalnym. Chociaż możemy nie mieć kontroli nad sytuacjami, które wywołują w nas gniew, to możemy zdecydować, jak na nie zareagujemy. Kiedy zwracamy się do Jezusa Chrystusa, On może pomóc nam reagować tak, jak On by to zrobił. Ta lekcja może pomóc uczniom naśladować Jezusa Chrystusa, gdy będą odczuwać gniew.

Przygotowanie ucznia: Poproś uczniów, aby wymienili sytuacje, w których mogą być kuszeni, aby reagować gniewem. Mogą również ocenić, jak często się złoszczą i jak sobie z tym radzą.

Przykładowe ćwiczenia

Narastające ciśnienie

Możesz umieścić poniższą ilustrację na tablicy lub przynieść na lekcję nieotwartą puszkę napoju gazowanego. Podczas omawiania poniższego pytania możesz potrząsnąć puszką, ale jej nie otwieraj.

Co się dzieje w nieotwartej puszce napoju gazowanego, jeśli wielokrotnie nią potrząśniemy? A co by się stało, gdybyśmy ją otworzyli?

Możesz pokazać poniższą ilustrację. Jeśli przyniosłeś puszkę i nią potrząsnąłeś, nie otwieraj jej. Możesz umieścić ją na widoku na czas trwania lekcji.

Thirsty man opens a can of shaken up beer during picnic

Jak możecie odnieść ten przykład do odczuwania gniewu?

Jeśli uczniowie potrzebują pomocy, możesz wyjaśnić, że puszka może reprezentować nas, a napój gazowany — nasze emocje. Potrząsanie puszką może odzwierciedlać działania, sytuacje lub interakcje, które prowadzą do narastania w nas napięcia (uczucia złości).

Każdy odczuwa gniew. Tak jak wzrost ciśnienia wewnątrz wstrząśniętej puszki napoju gazowanego jest normalny, tak i normalne jest odczuwanie przez nas uczucia złości. Jednak to my decydujemy, jak na nie zareagujemy.

Zastanówcie się nad następującymi pytaniami:

W skali od 1 do 5 (1 = rzadko; 5 = często), jak często się złościcie? Jak inni ludzie mogliby ocenić to, jak często się złościcie?
Jaka jest wasza najczęstsza reakcja, kiedy ogarnia was uczucie złości?

Podczas dzisiejszego studiowania zabiegajcie o przewodnictwo Ducha Świętego, aby dowiedzieć się, w jaki sposób Ojciec Niebieski i Jezus Chrystus pomogą wam radzić sobie z uczuciem gniewu.

Konsekwencje działania pod wpływem gniewu

Izaak i Rebeka mieli bliźniaki: Ezawa i Jakuba. Ezaw, jako starszy z braci, miał prawo do błogosławieństwa pierworództwa od swojego ojca. Oznaczało to, że Ezaw miał odziedziczyć jego majątek, stać się żywicielem rodziny oraz jej duchowym przywódcą. Jednakże z powodu nieprawych czynów Ezawa (zob. I Ks. Mojżeszowa 25:31–34; 26:34–35), to Jakub otrzymał w zamian błogosławieństwo pierworództwa (zob. I Ks. Mojżeszowa 27:1–33).

Przeczytajcie I Ks. Mojżeszową 27:41–45 i odszukajcie, jak zareagował Ezaw, kiedy dowiedział się, że ojciec przekazał Jakubowi to błogosławieństwo.

Jakie były skutki gniewu Ezawa?
Jakie inne konsekwencje mogą spotkać człowieka w wyniku działania w gniewie?

Pomocne może być wyjaśnienie, że obaj bracia żyli z dala od siebie przez 20 lat, aż w końcu się pojednali (zob. I Ks. Mojżeszowa 33:4).

Przykład Zbawiciela

Możesz podzielić uczniów na pary, w których każdy z nich przeczyta jeden z poniższych fragmentów. Następnie każda para może omówić, w jaki sposób odpowiedziałaby na poniższe pytanie.

Przeczytajcie poniższe fragmenty i odszukajcie, czego możecie dowiedzieć się o reagowaniu na uczucie złości:

Ks. Psalmów 103:8

Przypowieści Salomona 16:32

Jak podsumowalibyście to, czego możemy się nauczyć o radzeniu sobie z gniewem?

Pomóż uczniom rozpoznać następującą prawdę: Kiedy jesteśmy nieskorzy do gniewu, podążamy za przykładem Pana.
Co dla was oznacza być nieskorym do gniewu?

Pomyślcie o sytuacji, w której Jezus był nieskory do gniewu.

Jeśli uczniowie potrzebują pomocy, możesz odesłać ich do poniższych przykładów:

Ew. Łukasza 9:51–56 (Jezus został odrzucony w samarytańskiej wiosce).
Ew. Łukasza 23:8–11 (Herod przesłuchuje Jezusa).
Ew. Jana 19:3–12 (Jezus został aresztowany).

W jaki sposób obserwacja reakcji Jezusa w tych sytuacjach może być użyteczna?

Kroki radzenia sobie z gniewem

Podsumowanie

Jeśli czas na to pozwoli, kiedy uczniowie skończą pracę z ulotką, możesz zapytać:

Czego nauczyliście się dzisiaj, co może pomóc komuś, kto zmaga się z radzeniem sobie z gniewem?
Jakie doświadczenia mieliście wy, lub inne osoby, z radzeniem sobie z gniewem w Chrystusowy sposób?

Niektórym uczniom może się wydawać, że niemożliwe jest, aby nie tracić nad sobą panowania. Na zakończenie możesz poprosić ich o przeczytanie Ks. Etera 12:27 i odszukanie, w jaki sposób Jezus Chrystus może pomóc komuś, kto zmaga się z jakimiś słabościami. Złóż świadectwo o tym, że dzięki Swemu Zadośćuczynieniu Jezus Chrystus może zmienić nasze słabości w mocne strony — również jeśli chodzi o radzenie sobie z gniewem.

Dodatkowe zasoby

Dlaczego ważne jest, byśmy kontrolowali nasz gniew?

Starszy Ulisses Soares z Kworum Dwunastu Apostołów powiedział:

14:29

Jeśli chcemy, aby Duch Pana działał bez ograniczeń w naszym życiu, po prostu nie możemy i nie powinniśmy mieć wobec nikogo nieżyczliwych uczuć. Dopuszczanie do naszych serc lub umysłów nieżyczliwych uczuć i myśli wyda owoc w postaci nieżyczliwych słów i czynów, czy to w mediach społecznościowych, czy w naszych domach, powodując, że Duch Pana wycofa się z naszych serc. („Pewność przymierza dzięki Jezusowi Chrystusowi”, Liahona, maj 2024, str. 21) (od oznaczenia czasu od 12:50 do 13:21)

Starszy Lynn G. Robbins, Siedemdziesiąty, nauczał:

7:36

Gniew to poddanie się wpływowi Szatana poprzez zrzeczenie się samokontroli. To jest grzeszne myślenie, które prowadzi do wrogich uczuć lub zachowań […]. Jest on detonatorem agresji na autostradzie, wybuchów złości na arenie sportowej i przemocy rodzinnej w domach.

Niekontrolowany gniew szybko może wywołać eksplozję okrutnych słów i innych form przemocy emocjonalnej, która potrafi zranić czułe serce. Jak powiedział Zbawiciel, jest tym „co z ust wychodzi, [co] kala człowieka” (Ew. Mateusza 15:11). („Agency and Anger” [Wolna wola i gniew], Ensign, maj 1998, str. 81) (od oznaczenia czasu 5:01 do 5:35)

Czy ktoś może mnie zdenerwować?

Prezydent Thomas S. Monson (1927–2018) nauczał:

18:16

Gniew jest poddaniem się wpływowi Szatana. Nikt nie może pobudzać nas do gniewu. To jest nasz wybór. Jeżeli pragniemy posiadać dobrego ducha przez cały czas, musimy postanowić, że będziemy powstrzymywać się od gniewu. Świadczę, że to jest możliwe. („Kontroluj swe uczucia, mój bracie”, Liahona, listopad 2009, str. 67) (od oznaczenia czasu 8:34 do 8:57)

Na jakie sposoby może przejawiać się złość?

Prezydent Dieter F. Uchtdorf, będący wówczas członkiem Pierwszego Prezydium, radził:

Gdy mamy na myśli własne uprzedzenia i żale, zbyt często usprawiedliwiamy nasz gniew, a nasz osąd uważamy za pewny i jedyny słuszny. Mimo że nie możemy wejrzeć w czyjeś serce, uważamy, że znamy niskie pobudki powodujące innymi lub wręcz wiemy, że ktoś jest złą osobą. Gdy mowa o naszym własnym uczuciu goryczy, robimy wyjątek od reguły, bo w tym przypadku mamy pełnię informacji wystarczających do tego, by kogoś traktować pogardliwie […].

Moi drodzy bracia i siostry, zastanówcie się nad następującymi pytaniami:

Czy żywisz do kogoś urazę?

Czy obmawiasz innych za ich plecami, nawet jeśli to, co mówisz, jest prawdą?

Czy odsuwasz od siebie lub karzesz kogoś, dlatego że zrobił coś złego?

Czy po kryjomu zazdrościsz komuś?

Czy chcesz kogoś skrzywdzić?

Jeśli odpowiedzieliście twierdząco na którekolwiek z tych pytań, zechciejcie odnieść się do dwóch słów wspomnianych wcześniej: zaprzestańcie tego! („Miłosierny dostąpi miłosierdzia”, Liahona, maj 2012, str. 70, 76)

Dlaczego pisma święte często wspominają o gniewie Boga, skoro Pan potępia działanie w gniewie?

W całym Starym Testamencie czytamy o gniewie, zapalczywości i oburzeniu Pana (zob. II Ks. Mojżeszowa 4:14; V Ks. Mojżeszowa 1:37; 4:25; 9:18; Ks. Psalmów 85:4; Ks. Izajasza 48:9; 65:3; Ks. Jeremiasza 8:19; 32:30). Czytanie o opisach gniewu Boga może być mylące i prowadzić do nieporozumień dotyczących pism świętych lub charakteru Boga. Prezydent Dallin H. Oaks z Pierwszego Prezydium wyjaśnił, że gniew Boga jest dowodem Jego miłości:

15:3

„Ciągle czytamy w Biblii i współczesnych pismach świętych o ‘gniewie’ Boga wylanym na niegodziwych i Jego postępowaniu w ‘zawziętości’ przeciwko tym, którzy pogwałcili Jego prawa. Jakże gniew i zawziętość mogą potwierdzać miłość Bożą? Józef Smith nauczał, że Bóg ‘wprowadził prawa, na mocy których [duchy, które miał zesłać na ten świat] mogłyby mieć przywilej czynienia postępów, tak jak On’ [Teachings of Presidents of the Church: Joseph Smith (2007), str. 210]. Miłość Boża jest tak doskonała, że z miłością wymaga On od nas, byśmy przestrzegali Jego przykazań, ponieważ wie, że jedynie dzięki posłuszeństwu Jego prawom możemy stać się tak doskonali, jak On. Z tej przyczyny gniew Boga i Jego zawziętość nie stanowią przeciwieństwa Jego miłości, lecz jej dowód”. (Dallin H. Oaks, „Miłość i prawo”, Liahona, listopad 2009, str. 27) (od oznaczenia czasu 4:30 do 5:22)

Dodatkowe ćwiczenia

Możemy kontrolować to, jak reagujemy na gniew

Aby pomóc uczniom zrozumieć, że mogą kontrolować to, jak reagują na gniew, możesz zadać im następujące pytanie:

Jakich wymówek mogą używać ludzie, aby usprawiedliwić działanie w gniewie?

Uczniowie mogą odpowiedzieć: „Taki już jestem”, „Nie mogłem się powstrzymać”, „Rozzłościł mnie” i tak dalej.

Następnie możesz pokazać film pt. „Potrzebni są pokój czyniący” od oznaczenia czasu 0:23 do 1:48, w którym Prezydent Nelson mówi o chirurgu, który stracił panowanie nad sobą. Możesz też pokazać film pt. „Agency and Anger” [Wolna wola i gniew] od oznaczenia czasu 2:50 do 3:28, w którym Starszy Robbins opowiada o koszykarzu ze szkoły średniej, który nauczył się kontrolować swój temperament.

19:4

7:36

Pomóż uczniom dostrzec, że sposób, w jaki reagujemy na gniewne uczucia, zależy od naszego wyboru i możemy korzystać z wolnej woli, aby postępować właściwie.

W jakiej sytuacji zdecydowaliście się odpowiednio reagować na uczucia gniewu?
Jakie narzędzia pomagają wam dobrze reagować na gniew?
Dlaczego zwrócenie się do Zbawiciela może być najpotężniejszym narzędziem w walce z gniewem? (Jeśli uczniowie potrzebują pomocy w udzieleniu odpowiedzi na to pytanie, możesz poprosić ich o przeczytanie Ks. Etera 12:27 lub Ks. Almy 7:12).

Samoocena

Aby pomóc uczniom w ocenie możliwych uczuć gniewu, możesz posłużyć się wypowiedzią Prezydenta Uchtdorfa, która znajduje się w Dodatkowych zasobach. Uczniowie mogą zastanowić się, w jaki sposób odpowiedzieliby na każde z jego pytań.

Propozycje dotyczące przezwyciężania uczucia gniewu

Aby poznać dodatkowe umiejętności przezwyciężania uczucia złości, możesz poprosić uczniów, aby przejrzeli sugestie znajdujące się w rozdziale 3. podręcznika pt. „Dostosowanie do życia na misji w służbie Kościoła. Broszura z materiałami”. Mogą wybrać jedną lub dwie propozycje, na których chcieliby się skupić.