Fakakomipiuta Pē
Founga ʻe 3 ke Hoko ai e Fakatomalá ko ha Konga ʻo ʻEtau Moʻui Fakaʻahó
Ko e fakatomalá ko ha founga fakafiefia ia ʻe lava ke hoko ʻi he kotoa hoʻo moʻuí.
Naʻá ku fanongo ʻi he 2019 ki ha lea naʻá ne liliu ʻeku moʻuí. Naʻe pehē ‘e Palesiteni Lāsolo M. Nalesoni: “ʻOku hala ha meʻa ʻe toe fakatauʻatāina ange, fakaʻeiʻeiki ange, pe toe mahuʻinga ange ki heʻetau fakalakalaka fakafoʻituituí ka ko e tokanga fakaʻaho maʻu pē ki he fakatomalá.”
Fakaʻaho? Naʻe ʻikai ‘aupito ke u haohaoa, ka naʻe ʻikai ke u fakakaukau naʻá ku fai ha ngaahi fehalaaki lalahi ʻi he ‘aho kotoa. ʻE fōtunga fēfē leva ʻa e fakatomalá mei he ‘aho ki he ʻaho? Kuo hoko ʻa e ngaahi taʻu siʻi kuo maliu atú ko ha fononga ke faʻa fakakaukauʻi. Ko ha tefitoʻi moʻoni ʻeni ʻe tolu kuó u ako ʻi he fonongá.
Tafoki ki he ʻOtuá
Naʻá ku fakakaukau kimuʻa ko e fakatomalá naʻe fekauʻaki pē ia mo e kole fakamolemole ‘i he taimi naʻá ku fai ai ha faʻahinga meʻa hala. Neongo ia, naʻe kamata ke mahino kiate au ko e fakatomalá ʻoku mahulu hake ia ʻi he tafoki pē mei he angahalá; ka ko e tafoki ia ki he ʻOtuá. ʻOku ʻikai ko hono taʻofi pē ʻo e meʻa ‘oku koví. Ko hono toe ‘ai foki ia ‘o e leleí ke lelei ange.
Naʻe pehē ʻe ʻEletā Tevita A. Petina ‘o e Kōlomu ʻo e Kau ʻAposetolo ʻe Toko Hongofulu Mā Uá, “ʻOku fālute ʻe he ongoongolelei ʻo Sīsū Kalaisí ha meʻa lahi ange mei he fakaʻehiʻehi, ikunaʻi, mo e fakamaʻa mei he angahalá mo e ngaahi ivi tākiekina kovi ʻi heʻetau moʻuí; ʻoku kau foki ai ʻa e faileleí, angaleleí, mo e hoko ʻo lelei angé.”
ʻI heʻeku feinga ke fakahoko ha ako folofola ʻoku mahuʻingamālie ange ʻi he ʻaho takitaha, ko e fakatomalá ia.
ʻI heʻeku lotu ke maʻu ha manavaʻofa lahi angé, ko e fakatomalá ia.
Ko ha faʻahinga taimi pē ʻoku tau fili ai ke muimui ʻia Sīsū Kalaisi mo feinga ke hoko ʻo tatau ange mo Iá, ko e fakatomalá ia.
Fakahoko ha Fanga Kiʻi Sitepu Iiki.
Naʻe fakamanatu mai ʻe Palesiteni Nalesoni “ko e fakatomalá ʻoku ʻikai ko ha meʻa pē ʻoku hoko; ko ha ngāue [ia].”
Naʻá ku ako ta ko e fakatomalá ‘oku ʻikai toki hoko pē ‘i he taimi ‘oku ou lotua ai ha fakamolemolé pe maʻu ‘a e sākalamēnití (neongo ko hano konga ia). Ko e fakatomalá ko ha meʻa ia ʻoku ou fakahoko ʻi he ʻaho takitaha.
Naʻe pehē ʻe ʻEletā Petinā: “Ko e fanga kiʻi sitepu iiki, hokohoko, mo tātānaki ‘o e fakalakalaka fakalaumalié ko e ngaahi sitepu ia ʻoku finangalo ʻa e ‘Eikí ke tau faí.” ʻI he taimi ʻe niʻihi, ʻoku hoko ai ha ngaahi liliu fakaofo ʻi ha kiʻi vahaʻa taimi nounou. Ka ʻoku faʻa toutou hoko lahi ange, ʻa e ngaahi liliu māmālié ‘i heʻetau fāifeinga ke lelei ange ʻi he ʻaho takitahá.
3. Fakaafeʻi ʻa e Fakamoʻuí ke Tokoni Atu kiate Koe
Na‘e akoʻi ‘e ʻEletā Teili G. Lenilani ‘o e Kōlomu ʻo e Kau ‘Aposetolo ʻe Toko Hongofulu Mā Uá, ko e fakatomala moʻoní kuo pau ke kau ai ‘a e tui kia Sīsū Kalaisí.
Naʻá ne pehē, “Ka ʻikai e Huhuʻí, ʻe mōlia atu e ʻamanaki leleí mo e fiefiá, kae hoko ʻa e fakatomalá ia ko ha liliu fakamamahi pē ki he tōʻongá.”
Kuó u fokotuʻu ha ngaahi taumuʻa lahi ʻi heʻeku moʻuí, ka ko e ngaahi taumuʻa ʻoku ʻilonga ai ʻa e fakalakalaká ʻa kinautolu ko ē ʻoku ou fakakau ai ʻa e Fakamoʻuí ʻaki ʻeku lotu fakaʻaho ke maʻu ʻEne tokoní. ʻOkú Ne tokoniʻi au ke ‘oua naʻa ngata pē ‘i he liliu hoku ʻulungāngá ka mo hoku lotó foki.
ʻOku ou ʻilo ko e taimi ʻoku tau tokanga taha ai ki he Fakamoʻuí mo feinga ke tatau mo Ia ‘i he ʻaho takitaha ʻo fakafou ʻi he fakatomalá, te Ne lava ʻo liliu hotau lotó mo tokoniʻi kitautolu ke tau aʻusia ha fiefia, tui, mo ha nonga lahi ange.