Manwal sa Magtutudlo sa Seminary sa Daang Tugon

Mga Sulod
Ulohan nga Pahina
Pasiuna sa Manwal sa Magtutudlo
Daang Tugon nga mga Leksiyon
- Welcome sa Daang Tugon
- Moises 1; Abraham 3
- Genesis 1–2; Moises 2–3; Abraham 4–5
- Genesis 3–4; Moises 4–5
- Genesis 5; Moises 6
- Moises 7
- Genesis 6–11; Moises 8
- Genesis 12–17; Abraham 1–2
- Genesis 18–23
- Genesis 24–33
- Genesis 37–41
- Genesis 42–50
- Exodo 1–6
- Pasko sa Pagkabanhaw
- Exodo 7–13
- Exodo 14–18
- Exodo 19–20; 24; 31–34
- Exodo 35–40; Levitico 1; 4; 16; 19
- Numeros 11–14; 20–24; 27
- Deuteronomio 6–8; 15; 18; 29–30; 34
- Josue 1–8; 23–24
- Mga Maghuhukom 2–4; 6–8; 13–16
- Ruth; 1 Samuel 1–7
- 1 Samuel 8–10; 13; 15–16
- 1 Samuel 17–18; 24–26; 2 Samuel 5–7
- 2 Samuel 11–12; 1 Mga Hari 3; 6–9; 11
- 1 Mga Hari 12–13; 17–22
- 2 Mga Hari 2–7
- 2 Mga Hari 16–25
- 2 Mga Cronicas 14–20, 26, 30
- Esdras 1, 3–7; Nehemias 2, 4–6, 8
- Ester
- Job 1–3; 12–14; 19; 21–24; 38–40; 42
- Mga Salmo 1–2; 8; 19–33; 40; 46
- Mga Salmo 49–51; 61–66; 69–72; 77–78; 85–86
- Mga Salmo 102–103; 110; 116–119; 127–128; 135–139; 146–150
- Mga Panultihon 1–4; 15–16; 22; 31; Ecclesiastes 1–3; 11–12
- Isaias 1–12
- Isaias 13–14; 22; 24–30; 35
- Isaias 40–49
- Isaias 50–57
- Isaias 58–66
- Jeremias 1–3, 7, 16–18, 20
- Jeremias 31–33; 36–38; Mga Pagbangotan 1, 3
- Ezequiel 1–3; 33–34; 36–37; 47
- Daniel 1–7
- Oseas; Joel
- Amos; Abdias; Jonas
- Miqueas; Nahum; Habacuc, Sofonias
- Hageo 1–2; Zacarias 1–4, 7–14
- Malaquias
Mga Leksiyon sa Pagpangandam sa Kinabuhi
- Doktrinal nga Kahanas: Pagpangita og mga Tubag sa Akong mga Pangutana
- Mga Kahanas sa Pagtuon sa Kasulatan
- Giya sa Alang sa Kalig-on sa mga Kabatan-onan
- Pag-ugmad sa Pagbarog pinaagi sa Kinaugalingong Paningkamot
- Pisikal ug Emosyonal nga Kahimsog
- Pagpangandam alang sa Umaabot nga Edukasyon ug Panarbaho
- Magmalamposon sa Pag-eskwela
- Pagpangandam sa Misyonaryo
- Pagpangandam alang sa Templo
- Mga Pagtulun-an sa mga Lider sa Simbahan
Apendiks

Pagsagubang sa Kaguol ug Depresyon: Si Jesukristo Motabang sa Atong Grabeng Kaguol ug Kasakit

“Pagsagubang sa Kaguol ug Depresyon: Si Jesukristo Motabang sa Atong Grabeng Kaguol ug Kasakit,” Manwal sa Magtutudlo sa Seminary sa Daang Tugon (2026)

“Pagsagubang sa Kaguol ug Depresyon: Si Jesukristo Motabang sa Atong Grabeng Kaguol ug Kasakit,” Manwal sa Magtutudlo sa Seminary sa Daang Tugon

Pisikal ug Emosyonal nga Kahimsog: Leksiyon 185

Pagsagubang sa Kaguol ug Depresyon

Si Jesukristo Motabang sa Atong Grabeng Kaguol ug Kasakit

Artwork entitled "Healer" by Lightweave. Jesus Christ stands with his arms outstretched and comforting and elderly woman.

Nahibalo ang Langitnong Amahan nga niining mortal nga kinabuhi adunay mga panahon nga maguol, maluya, madismaya, ug depresyon. Gipadala Niya ang Iyang Anak aron masinati ang tanan natong alantoson, uban ang saad nga ang Iyang gahom motabang nato nga makapahulay (tan-awa ang Mateo 11:28–30). Kini nga leksiyon makatabang sa mga estudyante nga masabtan kon sa unsang paagi motabang kanila ang Langitnong Amahan ug si Jesukristo nga makalahutay sa kaguol ug depresyon.

Pagpangandam sa estudyante: Dapita ang mga estudyante nga mangita og kasulatan o kinutlo gikan sa usa ka lider sa Simbahan nga makatabang sa usa ka tawo nga makatutok sa Langitnong Amahan ug ni Jesukristo dihang ilang gibati ang kaguol o depresyon. Pwede silang mangandam sa pagpakigbahin sa ilang kasulatan diha sa klase.

Posibleng mga Kalihokan sa Pagkat-on

Ang mga palas-anon sa atong kinabuhi

Timan-i: Dili kinahanglan nga eksperto ka sa kahimsog sa panghunahuna aron itudlo kini nga leksiyon. Pag-ampo alang sa giya sa Langitnong Amahan, sunda ang mga materyal sa leksiyon, ug salig sa Espiritu Santo. Kon ipakigbahin sa mga estudyante ang ilang personal nga mga pakigbisog nga giatubang o kon sila adunay pangutana nga dili nimo matubag, pasaligi sila nga gimahal sila sa Langitnong Amahan ug ni Jesukristo. Awhaga sila nga tinguhaon ang dugang tambag gikan sa mga ginikanan, mga lider sa Simbahan, mga magtatambag sa eskwelahan, o uban pang mga propesyonal sa emosyonal nga kahimsog.

Ikonsiderar ang pagsugod sa klase pinaagi sa pagpakita sa hulagway sa mga hiker nga naglakaw sa usa ka dalan diha sa bukid. Dapita ang mga estudyante nga hisgotan kon sa unsang paagi kini parehas sa atong yutan-ong panaw. Dayon hangyoa ang mga estudyante nga ihanduraw nga ang usa ka hiker kinahanglang magdala og bug-at nga backpack sa tibuok nilang biyahe.

Sa unsang paagi makadugang ang bug-at nga backpack sa kalisod sa panaw? Sa unsang paagi kini mahimong panalangin?

Dayon pwede nimong hangyoon ang mga estudyante nga ipakigbahin ang pipila sa emosyonal nga mga “backpack” nga tingali gidaladala sa mga tin-edyer karon. Human mapakigbahin sa mga estudyante, ipasabot nga kini nga leksiyon nakatutok sa mga pagbati og kaguol o depresyon nga usahay atong gidala sa tibuok natong kinabuhi.

Normal nga bahin sa atong mortal nga panaw ang lisod nga mga emosyon nga sama sa kaguol ug depresyon. Sama sa bug-at nga backpack, ang malisod nga pagbati makahimo sa atong panaw nga daw makahadlok, apan kini nga mga emosyon makatabang usab kanato nga mahimong sensitibo ug adunay kaluoy alang sa uban kinsa nakigbisog.

Sa imong journal sa pagtuon, irekord kon sa unsang paagi ang mga pagbati sa kaguol ug depresyon nakaapektar sa imong kinabuhi karon o kon sila aduna niini kaniadto.

Nahibalo gayod si Jesukristo sa atong gibati

Pahinumdomi ang mga estudyante nga mitudlo ang karaan ug modernong mga propeta nga makatabang nato ang Manluuwas nga makalahutay sa tanang malisod nga mga pagbati.

Basaha ang Isaias 53:3–5 ug Alma 7:11–12, nga pangitaon ang mga kamatuoran bahin sa gahom sa Manluluwas nga motabang nato sa dihang kita naguol, nadismaya, o naluya.

Unsang mga pulong o hugpong sa mga pulong ang mipatigbabaw kaayo nimo?
Sa unsang paagi kini makatabang niadtong naglisod sa paglahutay niining emosyonal nga mga palas-anon?

Nasayod nga maglisod niining kinabuhia ang mga anak sa Langitnong Amahan, si Presidente Russell M. Nelson miingon:

Ako mohangyo kaninyo sa pagduol ngadto [kang Jesukristo] aron Siya makaayo kaninyo! … Siya moayo kaninyo gikan sa kaguol ug kahadlok. Siya moayo kaninyo gikan sa mga pag-antos dinhi niini nga kalibotan.

Bisan unsa nga mga pangutana o mga problema nga ikaw aduna, ang tubag kanunay nga makaplagan diha sa kinabuhi ug mga pagtulon-an ni Jesukristo. Pagkat-on pa og dugang bahin sa Iyang Pag-ula, sa Iyang gugma, sa Iyang kaluoy, sa Iyang doktrina, ug sa Iyang gipahiuli nga ebanghelyo sa pagkaayo ug paglambo. Dangop ngadto Kaniya! Sunod Kaniya! (“Ang Tubag sa Kanunay Mao si Jesukristo,” Liahona, Mayo 2023, 127)

Unsaon nimo pag-summarize unsa ang inyong nakat-onan gikan kang Isaias, Alma, ug Presidente Nelson bahin sa pagsagubang sa mga kabug-at nga sama sa kaguol ug pagbangutan?

Gawas pa sa ubang butang nga tingali ipakigbahin sa mga estudyante, tabangi silang mailhan ang kamatuoran nga sama sa: Samtang modangop kita Kaniya, tabangan kita sa Manluluwas nga mopas-an sa mga kaguol ug pagbangutan.

Makabenepisyo tingali ang mga estudyante gikan sa Duol Ngadto Kang Kristo nga mga bidyo sa Facebook nga “Because Jesus Christ died …” (1:06) o “Rise,” (1:42) gikan sa ComeUntoChrist/facebook.com.
Unsay ipasabot sa “pagduol Kaniya,” “pagdangop Kaniya,” ug “pagsunod Kaniya” alang niadtong nagtinguha sa tabang sa Manluluwas alang sa mga kaguol, pagkadismaya, o depresyon?
Sa inyong hunahuna, sa unsang paagi ang pagsabot niini nga kamatuoran makatabang niadtong nakigbisog niini nga mga pagbati?

Dapita ang Espiritu Santo sa pagtabang ninyo nga mailhan ang mga paagi nga personal kamong gipangalagaran sa Manluluwas samtang inyong gisagubang ang kaguol, pagbangutan, o uban pang emosyonal nga palas-anon.

Uban sa Manluluwas, makalahutay kita

Elijah sitting among rocks with a ray of light shining on him.

Ang istorya ni Propeta Elias makatabang aron mailhan nato ang mga paagi nga ang Manluluwas magtabang kanato nga malahutay ang emosyonal nga mga hagit.

Ikonsiderar ang pagpakita sa hulagway ni Elias nga nag-inusara diha sa kilid sa bukid. Samtang maminaw ang mga estudyante sa mosunod nga mga detalye gikan sa istorya, dapita sila nga handurawon kon unsa kaha ang ilang bation sa susamang sitwasyon.

Human gikondenar ni Elias ang bakak nga mga propeta ni Baal sa Bukid sa Carmel (tan-awa ang 1 Mga Hari 18), gipapangita siya sa daotang rayna nga si Jesebel aron ipapatay. Gipasidan-an sa Ginoo si Elias, ug mitago siya sa kamingawan nga nag-inusara (tan-awa ang 1 Mga Hari 19:1–3).

Unsa kaha nga mga emosyon ang imong bation niini nga sitwasyon?

Basaha ang 1 Mga Hari 19:4, nga pangitaon kon unsay gibati ni Elias.

Unsa ang pipila ka paagi nga imong nakita nga ikaw o ang imong kaila gitabangan sa Langitnong Amahan ug ni Jesukristo nga mosagubang sa emosyonal nga mga palas-anon?

Ikonsiderar ang pagdapit sa mga estudyante sa pagpakigbahin og usa ka paboritong kasulatan, himno, o imahe nga nakatabang nila sa pagsalig sa Langitnong Amahan o ni Jesukristo kon sila naguol o masulob-on sila.

Ang 1 Mga Hari 19:4 tingali makahimo og mga pangutana bahin sa pagpasakit sa kaugalingon o paghikog. Kini nga mga hilisgotan kinahanglang kanunay seryosohon. Pahinumdomi ang mga estudyante nga sila naglihok uban ang hugot nga pagtuo diha kang Jesukristo kon mosulti sila sa uban sa ilang gibati. Makita ang dugang nga mga kapanguhaan bahin sa depresyon ug pagpakamatay diha sa Librarya sa Ebanghelyo ug sa Dugang nga mga Kalihokan sa Pagkat-on sa online nga bersiyon niini nga manwal.

Ipakigbahin ang imong gibati

Timan-i: Tabangi ang mga estudyante nga makasabot nga, bisan uban sa malumo, mahigugmaon, o kanunay nga pag-atiman sa Ginoo, usahay ang malisod nga mga emosyon magpadayon. Mobabag usahay ang depresyon sa atong abilidad nga mabati ang gugma sa Manluluwas o sa pag-ila sa tabang sa Espiritu Santo.

Sa inyong journal sa pagtuon, pagpili og usa o kapin pa sa mosunod aron imong kompletohon:

Isulat ang usa ka butang nga imong nakat-onan o gibati karon nga motabang nimo sa pagsalig sa Langitnong Amahan ug ni Jesukristo dihang maguol o masulob-on ka.
Pagsulat og tudling sa kasulatan nga motabang nimo dihang maguol o masulob-on ka (sama sa Isaias 53:3–5; Salmo 34:18; o Alma 7:11–12). Sa unsang paagi kini nga mga pulong o hugpong sa mga pulong gikan niini nga tudling motabang nimo nga mobati nga maduol sa Langitnong Amahan ug ni Jesukristo?
Kon naa kay higala nga naguol o nagmasulob-on, unsay gusto nimong masabtan niining tawhana bahin sa Langitnong Amahan ug ni Jesukristo, ug unsay imong nakat-onan karon? Isulat ang gusto nimong ipakigbahin.

Dugang nga mga Kapanguhaan

Nahibalo ba ang Manluluwas sa akong gibati?

Si Presidente Jeffrey R. Holland sa Korum sa Napulog Duha ka Apostoles mipahinumdom kanato:

Tingali lisod alang kaninyo nga motuo nga si Jesus mahimong interesado sa pagtabang kaninyo isip usa lamang taliwala sa minilyon kinsa managsama og edad. Kon maghunahuna kamo nga Siya adunay mas maayo nga mga butang nga buhaton kaysa sa paglig-on kaninyo sa inyong mga panahon sa panginahanglan, hunahunaa Siya diha niana nga tanaman, hunahunaa Siya diha niana nga krus. “Siya namatay, [siya midugo] ug nag-antos” alang kaninyo tungod nasayod Siya nga kamo bililhon alang niini. Nasayod gihapon Siya niana. Siya hilabihan ka interesado, andam, ug makahimo sa pagtabang kaninyo—karon gayod ug sa kahangtoran. Siya mihatag sa Iyang kinabuhi aron Siya makapalig-on kaninyo samtang kamo modawat sa Iyang makapausab sa kinabuhi nga imbitasyon: “Duol kamo kanako” (Mateo 11:28). (“Pangitaa ang Inyong Kalig-on diha kang Jesukristo,” Alang sa Kalig-on sa mga Kabatan-onan, Mar. 2024, 5)

Si Elder Ulisses Soares sa Korum sa Napulog Duha ka Apostoles miingon:

Ang Manluluwas makahimo, labaw ni bisan kinsa, sa pag-ayo sa mga epekto sa bisan unsang mga sirkumstansiya sa mortalidad. Sa piho nga mga okasyon, kita tingali dili diha-diha dayon maayo sa pisikal nga paagi gikan sa atong kasakit o balatian, apan kita mahimong maayo sa espirituhanong paagi pinaagi sa gihatag nga kalig-on, pagsabot, ug pailob sa pagdala sa mga palas-anon ngari kanato. Busa kon atong idangop ang atong kasingkasing ngadto sa atong Manluluwas, Siya makahimo og katingalahan sa atong kinabuhi. (“Paglahutay sa mga Pagsulay” [tibuok kalibotan nga debosyonal para sa mga young adult, Peb. 18, 2024], broadcasts.ChurchofJesusChrist.org)

Asa ko makakat-on og dugang bahin sa mga kaguol, depresyon, ug pagpakgang sa hikog?

“Pag-atubang sa Depresyon”
“Mourn With Those That Mourn: Hope Works” (time code 2:20 hangtod 5:55)

11:48
“Pagpakgang sa Hikog ug Pagpangalagad” sa ChurchofJesusChrist.org

Dugang nga mga Kalihokan sa Pagkat-on

Nakasinatig kasubo ang Manluluwas

Ikonsiderar ang pagsugod sa klase pinaagi sa pagpakita sa mosunod nga pangutana diha sa pisara, “Kanus-a ang panahon nga mihilak ka, ug ngano?” Hatagig pipila ka panahon ang mga estudyante nga pamalandongan ang kasinatian nga ilang nahinumdoman. Pahinumdomi ang mga estudyante og pipila ka ehemplo diha sa kasulatan diin mihilak sa publiko ang Manluluwas. Dayon ipakita ang mosunod nga mga hulagway.

Dapita ang mga estudyante nga mopili og usa sa mosunod nga mga tudling sa kasulatan, nga pangitaon kon unsay atong makat-onan bahin sa Manluluwas. Makatabang tingali ang pagbasa sa ulohan sa kapitulo aron masabtan ang konteksto sa kasinatian sa Manluluwas.

Juan 11:32–35
Mateo 26:36–39
3 Nephi 17:14–16

Dapita ang mga estudyante nga ipakigbahin sa usa ka pares o gagmayng grupo ang ilang nakat-onan. Kon para nimo makabenepisyo ang mga estudyante sa pagkahibalo kon sila o ang ilang kaila grabe ang kaguol ug nagkinahanglan og dugang tabang, pwede nimong ipakigbahin ang mosunod.

Kon Kini Mas Labaw pa Kaysa Kaguol

Pagpakitag empatiya niadtong grabeng naguol

Makabenepisyo tingali ang mga estudyante sa paghisgot sa pipila ka paagi nga maalagaran nato kadtong nag-antos. Ipakigbahin nga pinaagi sa pagsunod sa ehemplo sa Manluluwas, una natong gipakita ang atong gugma.

Dapita ang mga estudyante sa pagbasa sa Job 2:11–13, nga pangitaon kon unsay gitudlo niini kanato bahin sa pag-atiman niadtong naguol o nag-antos.

Ikonsiderar ang pagpakigbahin nga kay wala gayod kita mahibalo sa gibati sa maong tawo (bisan pa og medyo parehas ang atong giagian), makapakigbahin kita og mga pahayag nga nagpakitag gugma ug kaluoy (empatiya). Pwede nimong papraktison ang mga estudyante sa pagtubag niadtong nag-antos.

Ang mga pahayag sama sa mosunod makatabang sa pagpahayag sa empatiya:

“Wala ko kabalo og unsay akong isulti, pero gusto kong mahibalo ka nga daghan ang nagmahal nimo, apil na ko.”
“Dili ka kinahanglang mo-istorya kon dili ka, pero ania ako andam maminaw kon naa kay gustong isulti.”
“Okay ra nga mag-usab-usab ang imong mga pagbati gikan sa usa ka adlaw, o usa ka higayon, hangtod sa sunod.”
“Walay usa ra ka hustong pagbati. Tugoti ang imong kaugalingon nga makasinati sa mga emosyon samtang moabot kini.”
“Gimahal ko ikaw, ug nag-ampo ako alang kanimo”

Ipakigbahin sa mga estudyante nga, bisan og sila maayo ang tubag sa sinugdanan, ang mga higala ni Job wala na kaayoy natabang sa ulahi samtang padayon siyang nakigbisog (tan-awa ang Job 4).

Tabangi ang mga estudyante nga masabtan nga dili tingali makatabang ang pipila ka maayog tuyo nga mga pahayag niadtong nagbangotan. Pwede nimong rebyohon ang pipila ka dili kaayo makatabang nga mga pahayag sama sa:

“Apil ni sa plano sa Dios.”
“Pero maayo na lang kay …” (“Pero maayo na lang kay wala na sila nag-antos.”)
“Kinahanglan ka nga …” o “Ikaw mamahimo nga …”
“Ako adunay susama nga kasinatian.”
“Maarang-arang ra na sa kadugayan.”

Para sa dugang tabang sa pagpangalagad niadtong nagbangotan, tan-awa ang “Pagbangutan ug Kamatayon” diha sa Mga Kapanguhaan sa Pagpanambag sa ChurchofJesusChrist.org.