Lako Mai, Mo Muri Au
25–31 ni Me. “Sa Vakatubura e dua nai Vakabula ko Jiova”: Na Dauveilewai 2–4; 6–8; 13–16

“25–31 ni Me. ‘Sa Vakatubura e dua nai Vakabula ko Jiova: Na Dauveilewai 2–4; 6–8; 13–16,” Lako Mai, Mo Muri Au—Me Baleta na iTikotiko kei na Lotu: Veiyalayalati Makawa 2026 (2026)

“25–31 ni Me. ‘Sa Vakatubura e dua nai Vakabula ko Jiova,’” Lako Mai, Mo Muri Au: Veiyalayalati Makawa 2026

Tepora na Parofita Yalewa

“Au na Lako Vakaidina kei Iko”—Tepora na Parofita Yalewa, mai vei Des Leavitt

25–31 ni Me: “Sa Vakatubura e dua nai Vakabula ko Jiova”

Na Dauveilewai 2–4; 6–8; 13–16

Eda kila kece na cava na caka cala, da vakila na kena ca, ka veivutuni ka vakadeitaka me veisautaka na noda sala. Ia e vakavuqa eda dau guilecava na noda inaki taumada, ka, ni yaco mai na veitemaki, eda raica ni da sa cakava tale na ivalavala ca vata ga. E laurai wasoma na ivakarau oqo ena ivola Na Dauveilewai. Ni ra vakayarayarataki mai na nodra vakabauta kei na nodra ivalavala ni sokalou na kai Kenani—o ira ka a dodonu mera vakasava tani mai na vanua—era a voroka kina na Isireli na nodra veiyalayalati kei na Turaga ka ra vuki tani mai na nodra qaravi Koya. Sa yaco kina, mera vakayalia na Nona veitaqomaki ka ra lutu yani ki na tiko vakavesu. Ia ena veigauna kece e yaco kina na ka oqo, a solia na Turaga vei ira na Nona tamata ni veiyalayalati na madigi mera veivutuni ka vakatubura e dua na dauveisereki, e dua na iliuliu ni mataivalu ka vakatokai me “dauveilewai.” Era a sega ni buladodonu na dauveilewai kece ena ivola Na Dauveilewai, ia eso vei ira era vakaraitaka na vakabauta cecere ena nodra vakabulai ira na luvei Isireli ka vakalesui ira yani ki na nodra veiwekani ni veiyalayalati vata kei na Kalou. Na italanoa eso oqo e vakananuma vei keda ni veitalia na veika sa kauti keda tani mai vei Jisu Karisito, o Koya na Dauveivueti kei Isireli sa dau tu vakarau tu ga me sereki keda ka kidavaki keda ni da lesu Vua.

Me laurai raraba na ivola Na Dauveilewai, raica na “Judges, book of” ena Bible Dictionary.

ivakatakilakila ni vuli

Vakasama eso ni Vuli e Vale kei na Lotu

Na Dauveilewai 2:1–19; 3:5–12

Na Turaga e dau veivosoti ena veigauna kece au veivutuni kina.

Na ivola Na Dauveilewai e rawa ruarua ni ivakasala kei na veivakayaloqaqataki. Vakasaqara na ivakasala kei na veivakayaloqaqataki oqo ni o wilika Na Dauveilewai 2:1–19; 3:5–12. O vakila vakacava ni yaga vei iko na ivakasala kei na veivakayaloqaqataki?

Me vaka beka oqo, kevaka me a baleti iko kei na nomu veitemaki Na Dauveilewai 2:19 ka sega ni baleti ira na Isireli makawa, na cava ena kaya? Kevaka me a baleta na veika a cakava na Turaga me sereki iko kina Na Dauveilewai 3:9 na cava beka ena kaya?

Vakasamataka mo wilika na taro kei na kena isau ena tabana e 9 ni Me iSakisaki ni iTabagone: iDusidusi ni Vakayaco Digidigi. Na cava o vakila ni yaga kina na ka oqo me baleta na veika era sotava na Isireli ena ivola Na Dauveilewai? Na cava e vakatavulica vei iko oqo me baleti Jisu Karisito?

Na Dauveilewai 4:1–15

ivakatakilakila ni semineri
Au rawa ni vakauqeti ira na tani mera vakabauta na Turaga.

Ena so na gauna na vakabauta ni dua na tamata e rawa ni vakauqeta nodra vakabauta e vuqa tale. E Na Dauveilewai 4, na dua na tamata oya sai Tepora. Wilika na veika e baleti koya e Na Dauveilewai 4:1–15, ka raica na nona veivakayarayarataki vei ira na tamata era tu wavoliti koya. Oqo eso na taro me vukei iko mo vakasamataka na sala e rawa ni vakayagataki kina ena nomu bula na veika a sotava o koya:

  • O na vakamacalataka vakacava na kedra ituvaki na Isireli ena gauna oya? (raica na tikina e 1–3). Na tautauvata cava o raica me baleta na ituvaki nikua—ena tamata yadua kei na itikotiko?

  • Na vosa se ivalavala cava eso i Tepora e vakaraitaka vei iko ni vakabauta o koya na Turaga? A vakauqeti ira vakacava na tani na nona vakabauta? Na cava tale e vakauqeti iko me baleti koya?

  • Na cava o nanuma ni vakaibalebaletaka o Tepora ena nona taro ena tikina e 14: “Sa sega li ni liutaki iko ko Jiova?” E dau “liutaki” iko vakacava na Turaga? (raica na Vunau kei na Veiyalayalati 84:87–88).

taubale vata voli e tolu na goneyalewa

Vakasamataka vakatitobu na sala e rawa ni vakalougatataki ira kina na tani na nomu vakabauti Jisu Karisito ena sala a vakalougatataki Peraki kina kei ira na Isireli tale eso na vakabauta nei Tepora. Me vukei iko mo vakasamataka oqo, sa rawa mo vulica na itukutuku nei Elder Neil L. Andersen “Eda Tukuni Karisito” (Liaona, Nove. 2020, 88–91). Vakasaqaqara ena itukutuku na (1) vuna mo tukuna kina vakalevu cake na veika me baleta na iVakabula kei na (2) sala eso mo cakava kina.

Oti mo qai vola na veika o kila me baleti Jisu Karisito—mai na ivolanikalou, mai na nodra vosa na parofita bula, kei na veika o sa sotava. O cei beka e gadreva me kila na ka oqo? O na wasea vakacava?

Raica talega na Maciu 5:14–16; 1 Pita 3:15; “Na Bula E Dau Tarai Keda,” Sere ni Lotu, naba 177.

Sureta na veiwasei. Kevaka o qasenivuli—e vale se valenilotu—“me soli vei ira na vuli tiko na madigi mera veiwaseitaka vakai ira na veika era sa vulica tiko me baleta na iVakabula kei na Nona kosipeli. Ni ra cakava oqo ena vukei ira mera vakatovotovotaka na dina era sa vakavulici kina ka vakaraitaka” (Veivakavulici ena iVakarau ni iVakabula,26). Me kena ivakaraitaki, ni o vulica vata Na Dauveilewai 4 sa rawa mo solia vei ira yadua na vuli e dua na ka vakatabakidua mera vakasaqara ena wase oqo ka qai sureti ira mera wasea vakai ira na veika era sa kunea.

Na Dauveilewai 6–8

E rawa ni cakacaka mana na Turaga ni’u vakabauta na Nona sala.

Ni o wilika Na Dauveilewai 6–8, vola na veigauna a kerei Kitioni kina na Turaga me vakabauta e dua na ka e rairai sega ni rawa ni yaco. Sa bau taroga beka o Koya e dua na ka vata oqori me baleti iko?

Na cava o vakila ni tovolea tiko na Turaga me vakavulici iko ena itukutuku oqo? O sa raica vakacava na Turaga ni cakava na Nona cakacaka ena sala e vaka me sega ni rawa?

Na Dauveilewai 13–16

E vakaukauwataki au na Kalou ni’u yalodina ki na noqu veiyalayalati.

A vakayalia ruarua o Samisoni na nona kaukauwa vakayago kei na nona kaukauwa vakayalo baleta ni a voroka na nona veiyalayalati kei na Kalou, oka kina na kena e baleti ira vakatabakidua na Nasaraiti (ena itukutuku me baleti ira na Nasaraiti, raica Na Tiko Voli mai na Lekutu 6:1–6; Na Dauveilewai 13:7). Ni o wilika me baleti Samisoni e Na Dauveilewai 13–16, raica na tikina e vakaraitaka ni a tiko vata kei Samisoni na Turaga, ka vakakina na tikina e vakaraitaka ni a sega ni yalodina taucoko o Samisoni vua na Turaga.

Sa rawa talega mo vakasamataka vakatitobu na veiyalayalati o sa cakava kei na Turaga. Sa kauta vakacava mai na Nona kaukauwa ki na nomu bula na veiyalayalati oqo? Na cava o vulica mai na italanoa kei Samisoni ka vakauqeti iko mo tudei tikoga ena nomu veiyalayalati kei na Kalou?

E vakavulica o Sister Ann M. Dibb: “A sucu o Samisoni me dua na tamata qaqa. A yalataki vei tinana, ‘Ia ena vakatekivu me vakabulai ira na Isireli mai na ligadra na kai Filisitia’ [Na Dauveilewai 13:5]. Ia ni sa tubu cake o Samisoni, a raica vakalevu na veitemaki kei vuravura ka segai na veiliutaki ni Kalou. A digitaka o koya na veika eso baleta ‘[ni] sa taleitaka ko koya ’ [Na Dauveilewai 14:3] ka sega ni baleta ni ra dodonu na digidigi oya. E vakavuqa, na kena vakayagataka na ivolanikalou na malanivosa ‘a sa lako sobu’ [Na Dauveilewai 14:7] ni tukuni tiko na ilakolako i Samisoni, nona ivalavala, kei na digidigi. Ni a sega ni tucake ka rarama mai me vakayacora na veika qaqa sa tu vua, a rawai Samisoni ko vuravura, takali mai vua na isolisoli kaukauwa ni Kalou, ka mate dole vakaloloma” (“Dou Tucake ka Rarama Mai,” Liaona, Me 2012, 118).

Raica talega na Dallin H. Oaks, “Veiyalayalati kei na kena iTavi,” Liaona, Me 2024, 93–96; Ulisses Soares, “Yalodei ena Veiyalayalati ena Vukui Jisu Karisito,” Liaona, Me 2024, 17–21.

ivakatakilakila ni iwasewase ni gone

Vakasama eso ni Nodra Vakatavulici na Gonelalai

Me vaka ni Sigatabu oqo e imatai ni Sigatabu ni vula, era sa vakauqeti na qasenivuli ni Lalai mera vakayagataka na itaviqaravi ni vuli ena “iKuri ni iVakamacala B: Vakarautaki ni Gone me Baleta na Bula Taucoko ena Salatu ni Veiyalayalati ni Kalou.”

Na Dauveilewai 3:7–9, 12–15

Ko Jisu Karisito na noqu iVakabula.

  • Na Dauveilewai 3 e vakamacalataka e dua na ivakarau ka vakavulica tiko na kaukauwa ni iVakabula me sereki keda mai na ivalavala ca. Me vukei ira na luvemu mera kila na ivakarau oqo, sa rawa mo vola na malanivosa oqo: “kitaka na ka ca,” “sa tagi vei Jiova,” kei na “vakatubura e dua nai vakabula.” Mera qai rawa ni vakasaqara na luvemu na malanivosa eso oqo e Na Dauveilewai 3:7–9 kei Na Dauveilewai 3:12–15. Na cava eda vulica me baleta na Turaga mai na ivakarau oqo?

  • Me vakabibitaki ni o Jisu Karisito na noda Dauveisereki, e rawa ni o kumuna vata e vica na iyaloyalo ni tamata, oka kina e dua na iyaloyalo kei Jisu, ka biuta mera vuki sobu tu. Mera qai veivukevuke na luvemu mera vukica cake na iyaloyalo. Ni ra sa raica na iyaloyalo kei Jisu, lagata sara e dua na sere me baleti Koya, me vaka na “Tala Mai Na Luvena” (iVolanisere ni Gonelalai, 20), ka tukuna vei ira na luvemu na sala sa vakabulai iko kina o Koya.

Na Dauveilewai 4:1–15

Au rawa ni vakauqeti ira na tani mera vakabauta na Turaga.

  • E rawa ni o vakayagataka na “Tepora na Parofita Yalewa” ena iTalanoa eso mai na Veiyalayalati Makawa, 92–95, mo tukuna kina vei ira na luvemu na italanoa e Na Dauveilewai 4. Wasea vakai kemuni na veika o ni qoroya me baleti Tepora. A vakalougatataki ira vakacava na tamata era tu wavoliti koya na nona vakabauta na Turaga? Na cava eda rawa ni cakava meda vukei ira kina na tani mera vakabauti Jisu Karisito vakalevu cake?

    2:9

    Deborah the Prophetess

Na Dauveilewai7:1–21

E rawa ni vakayagataka na Turaga na veika lalai me cakava kina na cakacaka cecere.

  • Vakayagataka Na Dauveilewai 7:4–7, na tabana ni itaviqaravi ena macawa oqo, se “Na Mataivalu i Kitioni” ena iTalanoa eso mai na Veiyalayalati Makawa, 96–99, mo vakavulici ira kina na luvemu me baleta na sala a vakalailaitaka kina na mataivalu i Isireli na Turaga. Na cava a vinakata kina na Turaga mera lewe lailai ga na mataivalu i Kitioni? (raica Na Dauveilewai 7:2).

    2:37

    The Army of Gideon

  • E rawa ni ra droinitaka na luvemu na iyaloyalo ni iseleiwau, isasabai, davui, cina, kei na tavaya ka veivosakitaka se o cei vei ira na iyaya oqo era na vinakata ena ivalu. Mera qai wilika Na Dauveilewai 7:16 ka vulica kina na veika a tukuna na Turaga vei ira na mataivalu i Kitioni mera vakayagataka. Ni o wilika me baleta na ivalu e Na Dauveilewai 7:19–21, wasea vakai kemuni na veika o ni sa vulica me baleta na Turaga mai na italanoa oqo.

Samisoni ni biliga sobu na duru ni valetabu

Vakadavora na Duru o Samisoni, mai vei James Tissot kei ira tale eso

Na Dauveilewai 13:5

Na maroroi ni veiyalayalati e vakaukauwataki au.

  • Na veiyalayalati nei Samisoni kei na Turaga a solia vua na kaukauwa vakayago, me vaka ga na noda veiyalayalati e solia vei keda na kaukauwa vakayalo. Era na marautaka beka na luvemu mera cakava eso na vakaukauwa yago ka veivosakitaka na sala era rawa ni vukea kina na vakaukauwataki ni yagoda. Ena vakaukauwataka vakacava na yaloda na noda maroroya na noda veiyalayalati? (raica na Mosaia 18:8–10; Vunau kei na Veiyalayalati 20:77, 79).

Me baleta na vakasama tale eso, raica na ilavelave ni mekasini ni iTokani ni vula oqo.

lewe ni mataivalu i Kitioni ni uvuca nodra davui

Mataivalu i Kitioni, mai vei Daniel A. Lewis

tabana ni itaviqaravi ni Lalai: Na Turaga e rawa ni vakayagataka na veika lalai me cakava kina na cakacaka cecere