Lako Mai, Mo Muri Au
4–10 ni Me. “Ni Kakua ni Talaidredre vei Jiova, Ni Kakua Talega ni Rere”: Na Tiko mai na Lekutu 11–14; 20–24; 27


“4–10 ni Me. ‘Ni Kakua ni Talaidredre vei Jiova, Ni Kakua Talega ni Rere: Na Tiko mai na Lekutu 11–14; 20–24; 27,” Lako Mai, Mo Muri Au—Me Baleta na iTikotiko kei na Lotu: Veiyalayalati Makawa 2026 (2026)

“4–10 ni Me. ‘Ni Kakua ni Talaidredre vei Jiova, Ni Kakua Talega ni Rere,’” Lako Mai, Mo Muri Au: Veiyalayalati Makawa 2026

itaba kei Wadi Rum

Vanua Dravuisiga volekata na Ucuna o Saineai

4–10 ni Me: “Ni Kakua ni Talaidredre vei Jiova, Ni Kakua Talega ni Rere”

Na Tiko mai na Lekutu 11–14; 20–2427

Ni da taubale mada ga, ena sega ni taura e 40 na yabaki na ilakolako mai na lekutu kei Saineai ki na vanua yalataki e Kenani. Ia oqori na levu ni gauna era a gadreva na luvei Isireli—sega ni baleta mera kosova kina na yawa ni vanua ia mera kosova kina na veiyawaki vakayalo: na yawa ni kedra ituvaki ena gauna oya ki na na kena e rawa ni ra yaco kina mera tamata ni veiyalayalati ni Kalou.

Na ivola Na Tiko mai na Lekutu e vakamacalataka eso na ka a yaco ena 40 na yabaki oya, oka kina na lesoni eso era gadreva na luvei Isireli mera vulica ni bera ni ra curuma yani na vanua yalataki. Era a vulica me baleta na yalodina vei ira na italai ni Turaga (raica Na Tiko mai na Lekutu 12). Era vulica me baleta na vakararavi ki na kaukauwa ni Turaga, ni sa vaka me luluqa mai na nodra inuinui ni veisiga ni mataka (raica Na Tiko mai na Lekutu 13–14). Ka ra vulica ni tawavakabauta e dau kauta mai na leqa vakayalo, ia e rawa ni ra veivutuni ka rai vua na iVakabula mera vakabulai (raica Na Tiko mai na Lekutu 21:4–9).

Eda sa vakataki ira kece na Isireli ena so na sala. Eda kila na kena ituvaki ni da tu ena dua na lekutu vakayalo, kei na lesoni era a vulica e rawa ni vukea noda vakavakarau me curuma yani na noda dui vanua yalataki: na bula tawamudu vata kei na Tamada Vakalomalagi.

Me laurai vakararaba na ivola Na Tiko mai na Lekutu, raica na “Tiko Voli mai na Lekutu, Na” ena iDusidusi ki na iVolanikalou.

ivakatakilakila ni vuli

Vakasama eso ni Vuli e Vale kei na Lotu

Na Tiko mai na Lekutu 11:11–17, 24–2912

Sa vakarautaki tu na ivakatakila vei keda kece, ia na Kalou e dau dusimaka na Nona Lotu mai vua na Nona parofita.

Ena Na Tiko mai na Lekutu 11:11–17, 24–29, raica na leqa a sotava o Mosese kei na kena iwali a vakatura mai na Kalou. Na cava o nanuma a vakaibalebaletaka o Mosese ena nona kaya ni a diva me “ra sa parofita na tamata kecega i Jiova”? (tikina e 29). Ni o vakasamataka vakatitobu na taro oqo, vaqara na kena isau eso ena itukutuku nei Peresitedi Russell M. Nelson “Na iVakatakila ki na Lotu, Na iVakatakila ki na Noda Bula” (Liaona, Me 2018, 93–96).

Ni da kaya ni rawa ni da ciqoma kece na ivakatakila, e sega ni kena ibalebale ni da rawa ni liutaki ira kece na tamata ni Kalou me vakataki Mosese. Na ka a volai e Na Tiko mai na Lekutu 12 e vakamatatataka na tikina oqo. Na ivakasala cava o kunea ena wase oqo? Na cava o vakila e vinakata na Turaga mo kila me baleta na ivakatakila yadua kei na vakamuria na parofita?

Raica talega na 1 Nifai 10:17; Vunau kei na Veiyalayalati 28:1–7; Dallin H. Oaks, “Rua na Sala ni Veitaratara,” Liaona, Nove. 2010, 83 – 86.

Vakanamata ki na veika bibi duadua. Eso era dau vakadrukai ena vakatutu ni wiliwili vakamacawa ena Lako Mai, Mo Muri Au. Ni o railesuva na ituvatuva, muria na Yalotabu. Vakasamataka na nomu gagadre kei na nodra gagadre na tamata o vakavulica tiko. Na kilai vakavinaka kei na vakayagataki taucoko ni dua na ivakavuvuli ena dua na macawa ena rawa ni veivuke vakalevu cake mai na wiliki ni vica walega na wase.

Na Tiko mai na Lekutu 12:3

“Ko Mosese sa uasivi ena yalomalumalumu.”

Eso na tamata era kurabui ni ra kila ni o Mosese, na iliuliu qaqa ka a tu e matai Fero ka vakayacora na cakamana veivakurabuitaki ena kaukauwa ni Turaga, a “uasivi ena yalomalumalumu” talega (Na Tiko mai na Lekutu 12:3). Na cava na kena ibalebale meda yalomalumalumu? Vakasamataka mo vulica na ivakamacala nei Elder David A. Bednar ena “Yalomalua ka Yalomalumalumu” (Liaona,, Me 2018, 30–33) se ena “Yalomalumalumu, Yalomalua” ena iDusidusi ki na iVolanikalou (Valenivola ni Kosipeli).

Na cava o vulica mai na ivakaraitaki nei Mosese ni yalomalumalumu e Na Lako Yani 18:13–25; Na Tiko mai na Lekutu 11:26–29; Na Tiko mai na Lekutu 12; Iperiu 11:24–27; kei na Mosese 1:10–11? Sa rawa talega mo vakasamataka vakatitobu na sala a vakaraitaka kina na iVakabula na yalomalumalumu (raica na Maciu 11:29; 27:11–14; Luke 22:41–42; Joni 13:4–5). Na cava era vakavulica vei iko na ivakaraitaki eso oqo?

Na Tiko mai na Lekutu 13–14

Ena vakabauta na Turaga, au rawa kina ni nuitaka na veisiga ni mataka.

Ni o wilika Na Tiko mai na Lekutu 13–14, tovolea mo biuti iko ena nodra itutu na Isireli. Na cava o nanuma era vinakata kina mera “lesu tale ki Ijipita”? (Na Tiko mai na Lekutu 14:3). O na vakamacalataka beka vakacava na “yalona” tale kadua o Kelepi? (Na Tiko mai na Lekutu 14:24). Na cava e vakauqeti iko me baleta na vakabauta nei Kelepi kei Josua, ka mo na vakayagataka vakacava na nodrau ivakaraitaki ki na veika o sotava tiko?

Mosese kei na so na yamata ni Isireli

Eratou rere e tini na Isireli; Erau vakabauta o Josua kei Kelepi. Josua kei Kelepi: Yamata Talairawarawa, mai vei Douglas Klauba. © Lifeway Collection/vakalaiseni mai goodsalt.com

Na Tiko mai na Lekutu 21:4–9

ivakatakilakila ni semineri
Kevaka au rai vei Jisu Karisito ena vakabauta, e rawa ni vakabulai au vakayalo ko Koya.

Era a kila tu na parofita ni iVola i Momani na italanoa e kune e Na Tiko mai na Lekutu 21:4–9 ka kila vakavinaka na kena bibi vakayalo. Wilika na nodra ivakavuvuli me baleta na italanoa oqo ena 1 Nifai 17:40–41; Alama 33:18–22; kei na Ilamani 8:13–15. Oqo eso na taro mo vakasamataka vakatitobu ni o wiliwili voli:

  • Na cava e rawa ni matataka na gata parasa?

  • Na cava e rairai matataka na laukata ena gata?

  • O ira na Isireli mera “raica na gata parasa” (Na Tiko mai na Lekutu 21:9) mera vakabulai kina. Na cava o nanuma ni ra a sega ni via raica kina eso vei ira? E sa bau yaco beka vei iko e dua na ka vata oqori?

  • Na cava o sa vakauqeti kina mo cakava mo “rai vua na Luve ni Kalou ena vakabauta” ka vakabulai? (Ilamani 8:15).

Na wiliki ni veitikina oqo ena rawa ni vakananumi iko ena so tale na gauna ena ivolanikalou ni gadrevi vei ira na tamata mera vakanamata tikoga vei Karisito. Me kena ivakaraitaki, vakatauvatana na itukutuku ni Na Tiko mai na Lekutu 21:4–9 kei na Maciu 14:25–31 kei na 1 Nifai 8:24–28 (raica talega na iyaloyalo eso ena mua ni ituvatuva ni macawa oqo). Na cava e rawa ni dau kauti keda tani mai vei Karisito? E dau vakalougatataki ira vakacava na tamata era vakanamata tikoga Vua?

Raica talega na “Niu sa Nanumi Kemuni” (Sere ni Lotu, naba 79).

Na Tiko mai na Lekutu 22–24

Au rawa ni muria na loma ni Kalou, kevaka sara mada ga era tovolea eso mera vakauqeti au me’u kakua.

Ni a mai kila o Peleki, na tui Moapi, ni ra sa gole tiko mai na Isireli, a kacivi Pelami, e dua na tagane ka kilai tu ni dau cavuta na veivakalogatataki kei na vosavakacacataki. E vinakata vei koya o Pelaki me vosavakacacataki ira na Isireli. Raica na sala a saga kina o Peleki me vakauqeti Pelami (raica Na Tiko mai na Lekutu 22:5–7, 15–17), ka vakasamataka na veitemaki o rairai sotava mo vorata na loma ni Kalou. Na cava e vakauqeti iko me baleta na kena isau mai vei Pelami e Na Tiko mai na Lekutu 22:18, 38; 23:8, 12, 26; 24:13? E ka ni rarawa, ni a qai rawai emuri o Pelami ka cakitaki Isireli (raica Na Tiko mai na Lekutu 31:16; Juta 1:11). Vakasamataka vakatitobu na sala o rawa ni yalodina tikoga kina vua na Turaga ena dela ni veivakasaurarataki mai vei ira na tani.

ivakatakilakila ni iwasewase ni gone

Vakasama eso ni Nodra Vakatavulici na Gonelalai

Na Tiko mai na Lekutu 11:4–10

Au rawa ni dau vakavinavinakataka na veika sa solia vei au na Kalou.

  • Tarogi ira na luvemu kevaka era nanuma eso na cakamana a vakayacora na Turaga me vukei ira na Isireli (raica “Na Mate Veitauvi e Ijipita” kei na “Na Lako Sivia” ena iTalanoa eso mai na Veiyalayalati Makawa, 67–74). Oti mo qai vakalekalekataka vei ira Na Tiko mai na Lekutu 11:4–10, ka vakabibitaka ni ra sa guilecava na Isireli na nodra veivakalougatataki ka ra sa vosakudrukudru tiko. Na veivakalougatataki cava beka eda dau guilecava ena so na gauna?

  • Ni o lagata se vakarorogo ki na dua na sere me baleta na vakavinavinaka, me vaka na “Wilika Na Nomu Kalougata” (Sere ni Lotu, naba 144), sa rawa mera droinitaka na luvemu na iyaloyalo ni veivakalougatataki eso sa solia vei ira na Turaga.

Na Tiko mai na Lekutu 12

E vinakata na Turaga me’u muria na Nona parofita.

  • Mo vakamacalataka kina Na Tiko mai na Lekutu 12, e rawa ni o tukuna vei ira na luvemu ni a rarawa na Turaga vei Eroni kei Miriama, na taci Mosese kei na ganena. Sureta mera wilika Na Tiko mai na Lekutu 12:1–8 me kunei kina na vuna. Tovolea mo vakayagataka na iVola ni iYaloyalo Vakosipeli me vukei ira mera kunea na ivakaraitaki eso ni tamata ena ivolanikalou era a rokova na parofita ni Turaga ka ra vakalougatataki. Eda na vakalougatataki vakacava ni da muria na parofita ni Turaga?

Na Tiko mai na Lekutu 21:6–9

Au rawa ni rai yani vei Jisu Karisito.

  • E rawa ni o vakayagataka na “Mosese kei na Gata Parasa” ena iTalanoa eso mai na Veiyalayalati Makawa, 83–84, me vukei ira na luvemu mera vulica na veika a yaco e Na Tiko mai na Lekutu 21:6–9. E vakataki Jisu Karisito vakacava na gata parasa? (raica na Joni 3:14–15). Era na marautaka beka na luvemu na nodra bulia e dua na gata mai na pepa ka vola kina eso na ka rawarawa era rawa ni cakava mera “rai vua na Luve ni Kalou ena vakabauta” (Ilamani 8:15).

    1:2

    Moses and the Brass Serpent

  • Mera digitaka na gone qase cake dua vei ira na ivolanikalou oqo ka wasea na veika e vakuria ki na nodra kila na italanoa: 1 Nifai 17:41; Alama 33:18–20; Ilamani 8:13–15; Vunau kei na Veiyalayalati 6:36.

na gata parasa

Gata Parasa, mai vei Brent Evans

Na Tiko mai na Lekutu 22–24

Au rawa ni muria na loma ni Kalou, kevaka sara mada ga era tovolea eso mera vakauqeti au me’u kakua.

  • Vakalekalekataka Na Tiko mai na Lekutu 22:1–18 vei ira na gone, ka vakabibitaka na nona sega ni via vosavakacacataki ira na tamata ni Kalou o Pelami, e dina ga ni a rokovi koya ka solia vua na iyau o Pelaki, na tui Moapi. Qai vukei ira na luvemu mera vakasaqara na vei malanivosa ena veitikina oqo ka ra nanuma ni vakaraitaka na yalodina nei Pelami me muria na Kalou: Na Tiko mai na Lekutu 22:18; 23:26; 24:13. Sureti ira na gone mera digia e dua na malanivosa era taleitaka ka vola ena dua na kadi me vukei ira mera nanuma tiko mera talairawarawa vua na Turaga.

Me baleta na vakasama tale eso, raica na ilavelave ni mekasini ni iTokani ni vula oqo.

iyaloyalo cokovata e vakaraitaki Jisu ena kauveilatai, na gata parasa, Jisu ni vukei Pita me taubale e dela ni wai, kei na raivotu i Liai

iMawi e cake: Na Vakamatei ena Kauveilatai i Karisito. iMatau e cake: Mosese kei na Gata Parasa, mai vei Judith Mehr. iMawi e ra: Dau Sauma Talega na Vakabauta, mai vei Kelsy kei Jesse Lightweave. iMatau e ra: Tadra i Liai, mai vei Jerry Thompson

tabana ni itaviqaravi ni Lalai: Au rawa ni rai yani vei Jisu Karisito