2025
’A hi’o atu i te Atua ’e ’a ora
Novema 2025


14:14

’A hi’o atu i te Atua ’e ’a ora

E mea nā roto noa i te hi’ora’a atu i te Atua te mau ta’ata, te mau ’utuāfare ’e te mau nūna’a ato’a e ’ūa’a ai.

I te ’āva’e Tiunu i ma’iri, ’ua tupu te hō’ē ’ati purōmu ri’ari’a i te fenua Lesotho, i te pae apato’a nō ’Āfirita. E pere’o’o mata’eina’a na’ina’i tei fa’auta e 20 feiā ’āpī tamāhine nō te ’āma’a a te ’Ēkālesia nō Maputsoe, nā reira ato’a e hitu feiā fa’atere, ’e tē tere ra i te ’oire pū nō Maseru, nō te tahi putuputura’a feiā ’āpī tamāhine nō tō rātou mata’eina’a. ’A tere ai rātou i ni’a i terā purōmu piti rēni i te hora po’ipo’i, e pere’o’o tei tere mai nā mua, tē tāmata ra i te haere i mua i te tahi atu pere’o’o, ’e tei ni’a i te rēni o te pere’o’o mata’eina’a. ’Aita e vāhi ’e ’aita e taime nō te ’ape atu, ū a’era terā nā pere’o’o, ’e tāviriviri a’era i te hiti o te purōmu ’e ura atu ra.

I ni’a i te tā’āto’ara’a, e 15 ta’ata tei pohe i roto i teie ’ati, ’e tae noa atu e ono tamāhine, e piti fa’atere feiā ’āpī tamāhine ’e te peresideni ’āma’a ’e tāna vahine. E mana’o huru rau tei ’itehia i ni’a i te feiā i ora mai, te mau fēti’i ’e te mau hoa, mai te riri, te fa’aturumara’a ’e te mana’o hapa ato’a. Noa atu rā taua mau mana’o ra ’e te mau uira’a pāhono ’ore, ’ua tāmahanahana rātou te tahi i te tahi ’e ’ua fāriu i ni’a i te Atua maoti te pehe mo’a, te mau pāpa’ira’a mo’a ’e te pure, i reira rātou i te ’itera’a i te tāmarū. ’Ua parau te tahi taure’a ’ahuru ma hitu matahiti tei ora mai, ’o Setso’ana Selebeli ē : « ’Ua here Iesu Mesia ia tātou ’e tei ia tātou nei ’oia, noa atu ā ’ua pēpē tō tātou ’ā’au. »

Te mau melo nō Lesotho

E taure’are’a tamāhine ’e te tahi ti’a fa’atere tei mau i te fare ma’i nō te rapa’au i tō rāua tino pa’apa’a, ’ua tai’o ’āmui i te Buka a Moromona. ’Ua parau mai te hō’ē ē : « ’Aita i maoro a’enei, ’ua tai’o māua ia Moroni ’e ’ua fa’ahiti Moroni i te mea mau i tō’u mana’o. ’Ia parau mai ’oia, mai te huru ē tē nā ’ō ra ’oia : ‘E ha’api’i ’oe i teie mau parau nō te mea ’ua pāpa’ihia nō ’oe, nō te tauturu atu ’ia fa’aruru i te reira.’ »

Hunara’a ma’i i Lesotho

I te purera’a hunara’a ’āmui nō te feiā i fa’aru’e mai, ’ua parau te Hitu ’Ahuru ārea Elder Siyabonga Mkhize : « E mea maita’i ’ia fāriu pā’āto’a tātou i ni’a i te Fatu i teie taime ma te ani iāna ’ia tāmarū i tō tātou ’ā’au ’e […] i te mamae tā tātou e ’ite nei. » ’Ua a’o te peresideni Feiā ’Āpī Tamāhine nō te ’āma’a tāpiri mai nō Leribe, ’o Mampho Makura ē : « E fāriu i ni’a i te Fatu, ’ia ’itehia mai te pūai nō te fa’ari’i i tōna hina’aro. ’O Iesu Mesia ‘te tumu ’e te fa’aoti o tō tātou fa’aro’o’ [Hebera 12:2]. ’Eiaha e hi’o ’ē, e hi’o rā iāna. »

E hi’o iāna. Tē tāvevo nei tā rātou mau parau i te parau a’o a Alama i tāna tamaiti ia Helamana : « ’A hi’o atu i te Atua ’e ’a ora. » ’Ua fa’ahiti Alama i te ’ohipa i tupu nō Lehi ’e tōna mau ta’ata ’e te Liahona ’ei hi’ora’a : « E mea ’ōhie ’ia ha’apa’o i te parau a te Mesia, ’o tē fa’a’ite mai ia ’oe i te ’ē’a tītī’aifaro e tae atu ai i te ’oa’oa mure ’ore ra, ’oia ato’a e mea ’ōhie tā tō tātou mau metua ha’apa’ora’a i te arata’ira’a a teie ’avei’a, ’o tei fa’a’ite mai ia rātou i te ’ē’a tītī’aifaro e tae atu ai i te fenua i fafauhia ra. » ’Ua nā ’ō Alama : « ’Ia hi’o noa atu rātoue ora ïa rātou ’e ’ia hi’o noa atu tātou, e ora ïa tātou ē a muri noa atu. »

I te tahi atu taime, ’ua fa’ahiti Alama i te hi’ora’a nō te ’ōphī veo tei fa’ati’ahia e Mose i te taime ’ua fifihia te ’āti ’Īserā’ela e te mau ’ōphi ve’ave’a. I parau te Fatu ia Mose ’ia hāmani i te hōho’a o te hō’ē ’ōphī ’e ’ia fa’ati’a i te reira i ni’a i te hō’ē rā’au ma te parau fafau ē « te ta’ata ato’a i motu ra, ’ia hi’o ’oia i te reira ra, e ora ïa. » I fa’ata’a Alama ē e taipe te hōho’a ve’o, ’oia ho’i e tāpa’o nō te Mesia ’o tē fa’ati’ahia i ni’a i te sātauro. E rave rahi tei hi’o atu ’e tei ora mai, vetahi rā, mai te mau parau a Alama, e mea « ’eta’eta » ’e e’ita rātou e hi’o atu ’e ’ua pohe.

’Ua ui Alama :

« ’Āhiri e fa’aorahia ’outou nā roto i te hi’o-noa-ra’a ’ia fa’aorahia ’outou, e’ita ānei ïa ’outou e hi’o ’oi’oi atu, ’e ’aore rā e fa’a’eta’eta ānei ’outou i tō ’outou ’ā’au i roto i te ti’aturi ’ore ’e te fa’atau, ’e e’ita atu ra ’outou e nānā atu i tō ’outou mata, ’ia pohe atu ’outou na ?

« […] ’ia nānā atu ’outou i tō ’outou mata, ’e ’ia ha’amata i te ti’aturi i te Tamaiti a te Atua ē, e haere mai ’oia nō te fa’aora i tōna ra mau ta’ata, ’e e ha’amāuiuihia ’oia ’e e pohe ho’i nō te ha’amatara i tā rātou mau hara ; ’e e ti’a fa’ahou mai ’oia mai te pohe mai, ’ia tupu te ti’afa’ahoura’a, ’e e ti’a atu te mau ta’ata ato’a i mua iāna, ’ia ha’avāhia i te mahana hope’a ’e te mahana ha’avāra’a, mai te au i tā rātou mau ’ohipa. »

’Ua ta’a iho ā ïa ia tātou ē, teie parau a’o « ’a hi’o atu i te Atua ’e ’a ora », e aura’a ïa nō tātou, e ’ere nō te tau mure ’ore noa, i reira ato’a rā e ’itehia ai te ta’a-’ē-ra’a o te huru ’e o te maita’i o tō tātou orara’a tāhuti nei. ’A ha’amana’o i te mau parau a te tuahine iti ra Selebeli i Lesotho i fa’ahiti a’ena—« ’Ua here Iesu Mesia ia tātou ’e tei ia tātou nei ’oia, noa atu ā ’ua pēpē tō tātou ’ā’au. »

’O te nātura teie o te ao hi’a—i reira te diabolo e tapariri nei ’e ’aita te tā’āto’ara’a i tae i te fāito maita’i roa—tē vai nei te hepohepo ’e te ’ino’ino, te mamae ’e te ’oto, te manuia ’ore ’e te mo’e, te hāmani ’ino ’e te parauti’a ’ore. E mea nā roto noa i te hi’ora’a atu i te Atua te mau ta’ata, te mau ’utuāfare ’e te mau nūna’a ato’a e ’ūa’a ai. ’Ua ha’api’i te peresideni Russell M. Nelson : « Maoti tō te Fa’aora fa’aorara’a ia tātou tāta’itahi i te paruparu, te mau hape ’e te hara, nā roto i tāna tāra’ehara hope ’ore, ’e maoti tōna fāri’ira’a i te mau māuiui ato’a, te pe’ape’a, ’e te mau hopoi’a ’aore ā ’outou i fāri’i a’enei [Hi’o Alama 7:11–13], nō reira, mai te mea e tātarahapa mau ’outou ’e e ’imi ho’i i tāna tauturu, e nehenehe ’outou e ti’a i ni’a a’e i teie ao pāpū ’ore i teie taime. »

’Aita e parau fafau tei parau-pinepine-hia i roto i te pāpa’ira’a mo’a o te Buka a Moromona maori rā teie : « Mai te mea e ha’apa’o ’outou i tā’u nei mau fa’auera’a, e manuia ïa ’outou i ni’a i te fenua nei ; ’ia ’ore rā ’outou e ha’apa’o i tā’u nei mau fa’auera’a, e tāpū-’ē-hia ïa ’outou i tō’u nei aro. » Tē fa’a’ite nei te ’ohipa i orahia e te mau ta’ata o te Buka a Moromona tau tenetere te maoro, i te parau mau o teie mau parau. « Manuia », te aura’a ra, e fāna’o i te arata’ira’a ’e i te mau ha’amaita’ira’a o te ra’i i roto i tō rātou orara’a. « Manuia », te aura’a ra, e tae i te tahi fāito maita’i i te pae nō te fa’arava’ira’a faufa’a, i ti’a ai ia rātou ’ia fa’aipoipo, ’ia fa’ati’a i te mau ’utuāfare, ’e ’ia aupuru i te mau hina’aro o te tahi atu. « Te manuiara’a », ’oia ato’a ïa te fāna’ora’a e haere nā ni’a atu i te ’ati ’e i te fifi. Nā roto i te maita’i rahi o te Mesia, « [’ua] fa’atupu […] te mau mea ato’a i te maita’i nō [rātou] », ’ua ha’amaita’i atu ā ia rātou ’e ’ua fa’ahōhonu atu ā i tō rātou tā’amura’a iāna.

’Ua fa’ata’a Alama ē, e hi’o atu i te Atua, e ha’apa’o ïa i tāna mau fa’auera’a, e ti’aoro tāmau atu iāna ’ia turu mai, e paraparau iāna i te mau mea ato’a tā ’oe e rave ’e ’ia ’ī tō ’outou ’ā’au i te ha’amaita’i iāna i te ao ’e i te pō. E ’itehia te mau fa’auera’a ’e te parau a’o a te Atua i roto i te mau pāpa’ira’a mo’a ’e i te mau parau a tōna mau tāvini. E hi’ora’a maita’i roa te mau parau tumu ’e te mau ’avei’a i vauvauhia i roto i « Te ’utuāfare : E Poro’i i tō te Ao nei ». Te tahi atu, ’o te parau arata’i ïa tei ’itehia i roto i te buka iti Nō te pūai o te feiā ’āpī. Te tumu parau a te Feiā ’Āpī Tamāroa ’e te Feiā ’Āpī Tamāhine nō teie matahiti, ’oia ho’i, « Hi’o i te Mesia », nō roto mai ïa i te arata’ira’a tāmarū a te Fatu ia Iosepha Semita ’e ia Oliver Cowdery : « ’A hi’o mai iā’u nei i tō mau mana’o ato’a na ; ’eiaha e fē’a’a, ’eiaha e mata’u. » Tē paraparau nei te Nō te pūai o te feiā ’āpī nō te mau ture ’e te mau fa’auera’a rū roa a’e e rave rahi a te Atua, ma te ha’api’i e nāhea i te hi’o i te Fatu nō te rave i te mau mā’itira’a maitata’i. E ’ere te reira i te arata’i nō te feiā ’āpī noa, nō te tā’āto’ara’a rā o tātou.

Te tahi hi’ora’a faufa’a rahi, e parau arata’i faufa’a mau tā te Nō te pūai o te feiā ’āpī i roto i te pene « E mea mo’a tō ’oe tino. » Tē parau nei : « ’A rave i tō ’oe tino—’e te tino o vetahi ’ē—ma te fa’atura. ’Ia rave ’oe i te mau fa’aotira’a nō ni’a i tō ’oe ’ahu, tō ’oe rouru ’e tō ’oe hōho’a, ’a ui ia ’oe iho : ‘Tē fa’atura ra ānei au i tō’u tino mai te hō’ē hōro’a mo’a nō ’ō mai i te Atua ra ?’ »

Tē parau fa’ahou nei te Nō te pūai o te feiā ’āpī : « ’A fa’ariro noa i te ’āpeni ’e te hereherera’a ’ei ’ohipa mo’a. ’Eiaha te reira ’ia riro ’ei parau ha’uti ’e te fa’a’ārearea. I rāpae i te fa’aipoipora’a o te hō’ē tāne ’e te hō’ē vahine, e mea hape ’ia tāpe’ape’a i te mau vāhi ta’a ’ē ’e te mo’a o te tino o te hō’ē ta’ata, noa atu e mea nā ni’a i te ’ahu. ’Ia mā’iti ’oe i tā ’oe mea e rave, e hi’o, e tai’o, e fa’aro’o, e feruri, e pia ’e e hāpono, ’a ’ape i te mau mea ato’a e fa’aauma’i i te mau mana’o ’iminave i roto i te ta’ata ’e ia ’oe iho. »

E puta mai ïa i te ferurira’a te a’o a’enei a te peresideni Nelson :

E mea iti te mau mea e ha’afifi i tō ’outou orara’a hau atu i te vitiviti i te ’ōfatira’a i te ture hanahana [nō te vi’ivi’i ’ore]. Nō te feiā tei rave i te mau fafaura’a ’e te Atua, ’o te ’ohipa vi’vi’ivi’i te hō’ē o te mau rāve’a vitiviti roa a’e nō te ha’amo’e i tō ’outou ’itera’a pāpū.

« […] Te mana nō te hāmani i te ora, ’o te ha’amaita’ira’a hō’ē roa ïa tā tō tātou Metua i te ao ra e fa’ati’a i tāna mau tamari’i tāhuti ’ia fa’a’ohipa. Nō reira, ’ua ha’amau te Atua i te mau arata’ira’a māramarama maita’i nō te fa’a’ohipara’a i taua mana hanahana ra. ’Ua fa’ata’ahia te hereherera’a nā te hō’ē tāne ’e te hō’ē vahine ana’e tei fa’aipoipohia i te tahi ’e te tahi.

’Aita te hō’ē tuha’a rahi o te ao nei e ti’aturi i te reira, e ’ere rā nā te mana’o o te ta’ata e ha’avā i te parau mau. ’Ua parau te Fatu ē, ’aore roa e ta’ata vi’ivi’i e tae i te bāsileia tiretiera […] ’E mai te mea ’ua vi’ivi’i ’outou, tē tāparu nei au ia ’outou ’ia tātarahapa. ’A haere mai i te Mesia ’e ’ia fa’ari’i i tāna fafaura’a nō te fa’a’orera’a hara hope roa nā roto i te tātarahapara’a hope roa ’outou i tā ’outou mau hara [hi’o Isaia 1:16–18 ; Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 58:42–43]. »

’A ha’amana’o ē i roto i te parau fafau a te Buka a Moromona, te huritua o te manuia, e ’ere te veve—’o te tāpūra’a rā iāna mai mua i te aro o te Fatu. Te parau nō tōna aro, e au ïa i te fa’aurura’a a tōna Vārua i roto i te orara’a o te tahi ta’ata. Te tā’āto’ara’a tei puru i te Māramarama nō te Mesia ’a tomo ai i roto i te ao. Nā ni’a i te reira, tē vai ra tei ha’a ’ia bāpetizohia rātou ’e ’ua fa’ari’i i te hōro’a ’e te māramarama hau atu nō te Vārua Maita’i. E hōro’a mai ’oia i te fa’aurura’a ’e te parau arata’i, ma te fa’arahi ’e ma te ha’amaita’i i te mau hōro’a ’e te ’aravihi i roto i te hō’ē ta’ata ’e ma te tauturu atu ’ia ’ape i te mau mana ’ī’ino, te mau fa’aotira’a hape ’e te purōmu mute.

Mai ia ’outou, ’ua mātau vau i te ta’ata tei poupou i te hōro’a nō te Vārua Maita’i, nā roto rā i te ’orera’a e ha’apa’o i te mau fa’auera’a a te Atua, ’ua mo’e terā ha’amaita’ira’a. Tē vai nei hō’ē tei puta ta’a ’ē i roto i tō’u ferurira’a, ’ua ’īritihia tōna ti’ara’a melo nō te tahi ’ōfatira’a ture. ’Ua parau ’oia ē, e ’ino’ino tei tupu mātāmua i roto iāna. Mai te huru ’ua ha’avāhia ’oia e te feiā fa’atere hapehape. ’Ua ’ite ’oia ’ua hape ’oia, ’ua fa’ati’ati’a rā ’ōna iāna iho nā roto i te fa’atorora’a i te rima i ni’a i te mau hape ’e te mau paruparu o vetahi ’ē. Ē ha’amata atu ra ’oia i te au i tōna huru orara’a i rāpae i te ’Ēkālesia, ’aita te fa’ahepora’a nō te mau pi’ira’a ’e ’aita e tītaura’a ’ia haere i te mau purera’a ha’amorira’a ’e ’ia aupuru ia vetahi ’ē.

Mai terā noa nō te tahi maorora’a, ha’amata a’era ’oia i te ’ite hua i te ma’irira’a te Vārua mo’a—te aro o te Atua—i roto i tōna orara’a. I tōna orara’a tahito, ’ua ’ite ’oia e aha te huru ’ia vai ana’e, terā mahana ’e terā mahana, te tāmāhanahana, te parau arata’i ’e te ti’aturi e noa’a nā roto i te Vārua, ’e tē mihi ra ’oia i te reira. Ē i te hope’a, ’ua rave ’oia i tei tītauhia nō te tātarahapa ’e ’ua pāhono fa’ahou i te mau tītaura’a nō te bāpetizora’a i te pape ’e i te Vārua.

E au ē e’ita e pau te mau vāhi ta’a ’ē te ta’ata e ’imi ai i te aura’a, te ’oa’oa ’e te tauturu. Te rahira’a o rātou tē « tītau ho’i i te mau mea ’aore i ti’a ia rātou ’ia ’ite. » ’Eiaha rā tātou ’ia « ’āueue noa i te mata’i ra, i terā parau, i terā parau [’aore rā peu], mai te tamari’i ra. » I roto i te hi’ora’a i te Atua, e ’itehia mai te hau i roto i te fifi, ’e e ti’a i tō tātou fa’aro’o ’ia tāmau i te tupu i te rahi, noa atu te taime fē’a’ara’a ’e te fifi pae vārua. E ti’a ia tātou ’ia fa’ari’i i te pūai i mua i te pāto’ira’a ’e te mo’emo’e. E nehenehe tātou e fa’afaite i te ’avei’a ’e te mea e vai nei. Pāpū roa, ’aita atu e rāve’a ’ē maori rā te mea tā te Atua iho i fa’aue : « E hi’o mai ’outou iā’u ’ia ora, e te mau hope’a mai o te fenua ra ; ’o vau ho’i te Atua, ’e ’aita atu. »

E hi’o i te Atua, te aura’a ra, e ’ere ’oia te hō’ē o tā tātou mau mea mātāmua roa, ’aita, ’o ’oia rā tā tātou mea mātāmua roa ’ino. E fa’aho’i fa’ahou vau ia tātou i ni’a i te ’ati ri’ari’a i Lesotho i te ’āva’e Tiunu ra. I ni’a i tōna ro’i i te fare ma’i, ’ua parau te hō’ē o te feiā fa’atere feiā ’āpī tamāhine i ora mai, ’aita ho’i ’ōna i ti’aturi i te Atua nā mua a’e i te tomora’a i roto i te ’Ēkālesia, tāna fā i teienei, ’o te ’imira’a ïa nō te aha ’oia i fa’ahereherehia ai. « Nā roto i te tāvini-tāmau-noa-ra’a i te Atua vau e tae ai i te tahi pāhonora’a, mai te peu e pāhonora’a », tāna i parau. « I mana’o noa ana vau ē e mea here au i te Atua, i teienei rā ’ua here roa, roa, roa, roa, roa vau iāna. I teienei, ’o ’oia te [nūmera hō’ē] mātāmua roa i roto i tō’u orara’a. »

Tē hōro’a nei au i tō’u ’itera’a pāpū nō te Metua, nō te Tamaiti ’e nō te Vārua Maita’i, ma te hō’ēra’a hope roa i te parau, i te mana’o, i te ’ōpuara’a ’e i te ’ohipa, ’o rātou te Atua hō’ē tā tātou e hi’o atu nō te mau mea maitata’i ato’a. Tē hōro’a nei au i tō’u ’itera’a pāpū nō te tāra’ehara a Iesu Mesia nō reira mai te mana nō te fa’atupu i teie parau fafau fa’ahiahia ra : « Hi’o mai iā’u nei, ’e ’a tāmau ā ē tae noa atu i te hope’a, ’e e roa’a ia ’outou te ora ; ’e ’o ’oia ’o tē tāmau ā ē tae noa atu i te hope’a ra, ’o tā’u ïa e hōro’a atu i te ora mure ’ore. » I te i’oa o Iesu Mesia, ’āmene.

Fa’ata’ara’a

  1. Hi’o Ryan Jensen, « Survivors of Deadly Bus Crash in Lesotho Share Grief—and Faith—in Wake of Tragedy », Church News, 18 nō Tiurai 2025, thechurchnews.com; Ryan Jensen, « ‘God Is Still God’—Remembering the Lives Lost in Lesotho Bus Accident », Church News, 19 nō Tiurai 2025, thechurchnews.com.

  2. Alama 37:47.

  3. Alama 37:44.

  4. Alama 37:46 ; reta tei fa’ahuru-’ē-hia.

  5. Hi’o Nūmera 21:5–6.

  6. Nūmera 21:8.

  7. Hi’o Alama 33:19.

  8. Alama 33:20.

  9. Alama 33:21–22. ’Ua parau fa’ahou mai te mo’otua tāne o Alma, ’o Nephi, ’ei fa’a’itera’a nō te Fa’aora : « ’E ’o rātou e rave rahi ’o tē hi’o atu i taua ’ōphī ra e ora ïa, ’e mai te reira ato’a rātou e rave rahi ’o tē hi’o atu i te Tamaiti a te Atua ma te fa’aro’o, ’e te vārua tātarahapa, e ora ïa, ē tae noa atu i te ora mure ’ore ra. » (Helamana 8:15).

  10. Russell M. Nelson, « Upo’oti’a i ni’a i te ao nei ’e ’ia noa’a te ora », Liahona, Novema 2022, 96.

  11. 2 Nephi 1:20.

  12. Roma 8:28.

  13. E nehenehe tātou e ’ite ’ati a’e ia tātou i te mau hotu nō te hi’ora’a atu i te Atua ’e nō te vaira’a tōna Vārua i roto ia tātou. ’Ei hi’ora’a, tē fa’a’ite ra te mau mā’imira’a ē « e tū’ati te fa’amāhiera’a pae vārua i te pārurura’a i mua i te ’aravī ’e te ma’i fa’atītī, nā reira ato’a i te ha’amaura’a i te feiā ’āpī pa’ari i ni’a i te mau tā’amura’a maita’i a’e, te ’ohipa mana’o pāpū a’e ’e te ’āteura’a pae manava rahi a’e » (Cornelia Powers, « The New Spiritual Leader on Campus », Atlantic, 18 nō Mē 2025, theatlantic.com).

    Tē ’itehia nei te vai-’ōtahi-noa-ra’a tāmau, te mo’emo’e pae manava tāmau ’e te ahoaho tāmau i roto i te huira’atira, ’o tē mutu pāpū i te huru orara’a au, ’e te itoito pae tino ’e pae ferurira’a, ’e te fāito ha’api’ira’a teitei ’e te huru hi’ora’a au i te mau mea e vai nei i rotopū i te feiā mo’a i te mau mahana hope’a nei. ’Aita ’ere nō te mea ē, ’aita roa atu tātou e fa’aruru nei i te fifi e vai ra i roto i te ao. ’Aita, nō te mea rā ’ia hi’o ana’e ia Iesu Mesia, e nehenehe tātou e upo’oti’a.

  14. Hi’o Alama 37:35–37.

  15. Hi’o Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 68:4.

  16. Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 6:36.

  17. Nō te pūai o te feiā ’āpī : E arata’i nō te rave i te mau mā’itira’a (2022), 24, 25.

  18. Russell M. Nelson, « ’A feruri tiretiera ! », Liahona, Novema 2023, 118 ; reta fa’ahuru-’ē-hia i roto i te parau pāpa’i tumu.

  19. Hi’o Ioane 1:9 ; Moroni 7:16 ; Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 84:45–46 ; 93:2.

  20. Iakoba 4:14.

  21. Ephesia 4:14.

  22. Isaia 45:22.

  23. Mapule Joyce Takane, i roto Jensen, « Survivors of Deadly Bus Crash in Lesotho Share Grief—and Faith—in Wake of Tragedy », thechurchnews.com.

  24. Hi’o 1 Ioane 5:7 ; 3 Nephi 11:36 ; Te Ha’api’ira’a Tumu ’e te mau Fafaura’a 20:28 ; Arata’i nō te mau pāpa’ira’a mo’a, « Atua, Atuara’a », Vaira’a buka ’evanelia.

  25. 3 Nephi 15:9.