Come, Follow Me
Esusow Aketseaba 11–17. “Hwɛ Yie Bɛyɛ Na Wo Werɛ Efir Ewuradze”: Deuteronomy 6–8; 15; 18; 29–30; 34


“Esusow Aketseaba 11–17. ‘Hwɛ Yie Bɛyɛ Na Wo Werɛ Efir Ewuradze”: Deuteronomy 6–8; 15; 18; 29–30; 34,” Bra, Bɛka Mo Do—Dze Ma Fie na Asɔr: Ahyɛmu Dadaw 2026 (2026)

“Esusow Aketseaba 11–17. ‘Hwɛ Yie Bɛyɛ Na Wo Werɛ Efir Ewuradze,’” Bra, Bɛka Mo Do: Ahyɛmu Dadaw 2026

Moses  wɔ  Bepɔw  Nebo  do

Moses on Mount Nebo [Moses wɔ Bepɔw Nebo do], John Steel yɛɛ nsaano mfonyin no © Providence Collection/licensed from goodsalt.com

Esusow Aketseaba: 11– 17: “Hwɛ Yie Bɛyɛ Na Wo Werɛ Efir Ewuradze”

Deuteronomy 6–8; 15; 18; 29–3034

Moses n’asaase do somdwuma no hyɛɛ ase wɔ bepɔw do, mber a Nyankopɔn nye no kasae fi haban gyaframee mu (hwɛ Exodus 3:1–10). Owiei so wɔ bepɔw do, bɔbor mfe 40 ekyir no, ber a Nyankopɔn maa ohun anohoba asaase no kakrabaa fi Bepɔw Nebo do (hwɛ Deuteronomy 34:1–4). Nna Moses dze n’abrabɔ nyinara esiesie Israelmba no ama wɔaakɛhɛn anohoba asaase no mu, na Deuteronomy nwoma no kyerɛw ne nkyerɛkyerɛ, nkaabɔdze, afotu, na ntotɔserɛ a odzi ewiei a ɔdze maa Israelfo no. Erekenkan ne nsɛm no da no edzi pefee dɛ Moses no somdwuma no botae ankasa—ahosiesie a nna nkorɔfo no hia—nnyɛ dza ɔfa sar do asetsena ho, woridzi atamfo do konyim ho, anaa wɔrekyeker ɔman ho. Nna ɔfa worusũa dɛ wɔbɔdɔ Nyankopɔn, wɔbɛyɛ setsie ama No, na woedzi nokwar ama No ho. Dɛm ahosiesie no na hɛn nyinara yehia dze akɛhɛn onnyiewiei nkwa anohoba asaase no do. Ntsi mpo dɛ Moses enntu ne nan ennsi “asaase a numfonsu nye ewo pem wɔ do” da (Exodus 3:8), osian ne gyedzi na nokwardzi ntsi, ɔkɛhɛn anohoba asaase no a Nyankopɔn esiesie ama hɔn nyinara a wɔka No do no mu.

Epɛ Deuteronomy nwoma no mbobɔdo a, hwɛ “Deuteronomy’’ wɔ Kyerɛwsɛm no Kwankyerɛ mu.

adzesũa  sɛnkyerɛdze

Adwenkyerɛ horow ma Adzesũa wɔ Fie na wɔ Asɔr

Deuteronomy 6:4–7; 8:2–5 , 11–17; 29:18–20; 30:6–10, 14–20

seminary  sɛnkyerɛdze
“Fa w’akoma nyinara dɔ Ewuradze wo Nyankopɔn.”

Abowano guado adzeyɛ na atɔrmuadze pii kã Moses mbra no ho. Dɛ mbrɛ ibohu no wɔ Moses n’afotu mu wɔ Deuteronomy mu no, nna No nkorɔfo hɔn mu gyinabew san so haw Ewuradze—hɔn akoma no sunsum mu tsebea.

Nsɛnsin a ɔwɔ ase mu no, hwehwɛ kasafua akoma, na dwendwen dza ne sɛnkyerɛdze botum ayɛ ho. Ibotum adwendwen nsɛnsin yinom ho dɛ w’akoma no susum mu nhwehwɛmu. Ebɛn yarba na edze bɛma woho? Ebɛn nduryɛ na edze bɛma ma woeetu w’akoma no sunsum mu apɔwmudzen mpon? Kyerɛw wo nkenyan to hɔ:

  • Deuteronomy 6:4-7:

  • Deuteronomy 8:2-5:

  • Deuteronomy 8:11-17:

  • Deuteronomy 29:18-20:

  • Deuteronomy 30:6-10:

  • Deuteronomy 30:14-20:

Kwan kor a edze bɛhyehyɛ w’adwendwen nye dɛ ibotum adorɔw akoma na akyerɛw ndzɛmba a Ewuradze se wo dɛ ɔwɔ dɛ inya no wɔ w’akoma mu no wɔ mu. Nkyii ibotum akyerɛw wɔ n’abowano no ndzɛmba a onnyi dɛ ɔkɔ w’akoma no mu.

Isi dɛn kyerɛ dɛ edze w’akoma nyinara dɔ Nyankopɔn? Epɛ adwenkyerɛ binom a, hwɛ “Love God, love your neighbor’’ wɔ For the Strength of Youth: A Guide for Making Choices mu, 10–12.

Hwɛ M. Russell Ballard, “Lovest Thou Me More Than These?,” Liahona, Ɔberɛfɛw 2021, 51–53 so.

Hwewhɛ ɔwoara wo sunsum mu nhumu. Bra, Bɛka Mo Do susu nsɛnsin na fapem horow a edze betsim wɔ kyerɛwsɛm no do, mbom ma mma ɔno nntwa w’adzesũa do. Ber a ekenkan Deuteronomy no, bia ibohu fapem bi a wonntsĩĩ mu wɔ ha. Ma Sunsum no mma wo akwankyerɛ nkɔ dza ohia dɛ isũa ho.

Deuteronomy 6:4–7, 20–25

“Hwɛ yie bɛyɛ na wo werɛ efir Ewuradze.”

Israelfo no dodow a wɔbɛhɛn anohoba asaase do no ennhu Egypt ɔyardɔm no anaa woenntwa Po Memen no. Nna Moses nyim dɛ hɔn—na ndaamba ebusuasantsen—no behia dɛ wɔkaa Nyankopɔn n’anwanwadze na Nyankopɔn ne mbra ama wɔakɔ do ayɛ Nyankopɔn no nkorɔfo.

Ebɛn afotu na ihu no wɔ Deuteronomy 6:4-12, 20-25 mu a obotum aboa wo ma akaa ndzɛmba akɛse a Nyankopɔn ayɛ ama wo no? Ebɛnadze na inya ho nkenyan dɛ yɛ ama Ewuradze n’asɛm “[aka] w’akoma do”? (nyiyimu 6).

Ibotum so esũa Nuabanyin Jan E. Newman n’asɛm “Preserving the Voice of the Covenant People in the Rising Generation” (Liahona, Ɔberɛfɛw 2023, 36–38) na hwɛ mbrɛ ibesi dze wo gyedzi wɔ Christ mu bɛma ndaamba ebusuasantsen.

Hwɛ Deuteronomy 11:18–21; Dale G. Renlund, “Consider the Goodness and Greatness of God,” Liahona, Esusow Aketseaba 2020, 41–44; Bible Dictionary, “Frontlets or phylacteries” so.

Deuteronomy 15:1-15:

Eroboa nkorɔfo a wɔwɔ hia mu no gye ayamuyie nsa na ɔpɛ akoma.

Yennyae nndur da no a “ohianyi bi mmba [hɛn] mu’’ (Deuteronomy 15:4), ntsi fapem a ɔfa yɛroboa ehiafo ho no a ɔwɔ Deuteronomy 15 mu no da ho som bo, mpo sɛ ne nyɛe tsitsir no asesa a. Hwɛ dza nyiyimu 1–15 kyerɛkyerɛ wo fa siantsir a yɛboa nkorɔfo a wɔwɔ hia na dza ɔwɔ dɛ hɛn suban yɛ fa ho ho asɛm.

“Na obue na bue wo nsa” n’asekyerɛ nye dɛn? (nyiyimu 8, 11). Ebɛnadze na isũa fi Ewuradze ne fasusu mu fa eroboa nkorɔfo a wɔwɔ hia mu ho? (hwɛ verse 15).

Hwɛ “Have I Done Any Good?,” Asɔr Ndwom, nkanee 223 so.

Deuteronomy 8:15-19

Nna Moses “tse dɛ’’ Jesus Christ.

Peter, Nephi, Moroni, na Agyenkwa Nankasa, hɔn nyinara kãa nkɔnhyɛsɛm a ɔwɔ Deuteronomy 18:15–19 mu ho asɛm (hwɛ Ndwuma 3:20–23; 1 Nephi 22:20–21; Joseph Smith—Abakɔsɛm 1:40; 3 Nephi 20:23). Ebɛnadze na isũa fa Agyenkwa no ho fi nyiyimu yinom mu? Dwen dza akenkan afa Moses ho wɔ adapɛn kakra a ɔabasen. Nna Moses si dɛn “tse dɛ’’ Jesus Christ?

Jesus  rekyerɛkyerɛ  Nephifo  no.

Jesus Christ kãa kyerɛɛ No nkorɔfo wɔ tsetse America dɛ, “Emi nye nyia Mose kãa no ho asɛm’’ (3 Nephi 20:23).

Deuteronomy 29:9; 30:15–20

Ewuradze to nsa frɛ me dɛ mensan mu nyi papa anaa bɔn.

Obotum ayɛ enyikadze dɛ edze Moses ne nsɛm wɔ Deuteronomy 29:9; 30:15–20 mu no bɔtoto Lehi ne nkyerɛkyerɛ a odzi ewiei a ɔdze maa n’ebusua no bi ho wɔ 2 Nephi 2:26–29; 4:4mu. Lehi sii dɛn tserɛɛw dza Moses kyerɛkyerɛɛ no mu? Ebɛnadze na ihu no wɔ nsɛsin yinom mu a okenyan wo ma “esan mu yi nkwa’’? (Deuteronomy 30:19).

mbofra  ɔfã  sɛnkyerɛdze

Adwenkyerɛ horow ma Erekyerɛkyerɛ Mbofra

Deuteronomy 6:5

Mubotum dze m’akoma nyinara adɔ Nyankopɔn.

  • Ebɔboa wo mbofra ma wɔatse Deuteronomy 6:5, ase no, ibotum adorɔw akoma, nyimpadua n’ano n’ano no, na abasa a ɔyɛ dzen. Wo mbofra botum atsen nsa wɔ mfonyin no do sɛ ekenkan nsɛmfua “akoma,’’ “ɔkra,’’ na “tum’’ wɔ nyiyimu no mu a. Yesi dɛn kyerɛ Ewuradze dɛ yɛdze hɛn akoma, hɛn kra, na hɛn ahoɔdzen nyinara dɔ No?

Deuteronomy 6:6–15

Mubotum dze Nyankopɔn n’asɛm esie m’akoma mu?

  • Enye wo mbofra no nkenkan Ewuradze n’afotu ma Israelfo no ma wɔdze kyerɛwsɛm nsɛnsin no atoto bea a wobohu no da biara (hwɛ Deuteronomy 6:6–9). Iyi botum ekenyan ɔwo na wo mbofra no ma hom adwen akwanhorow a hom dze bɔhwɛ no pefee dɛ hom werɛ “mmfir Ewuradze’’ (nyiyimu 12) na hom akaa dza Ɔayɛ ama hom.

  • Ibotum akyerɛkyerɛ mu dɛ Deuteronomy 6:13, 16 na 8:3 no boaa Agyenkwa no wɔ mber bi a ohia wɔ N’abrabɔ mu. Ama ehu mbrɛ osii yɛe no, hom mbɔ mu nkenkan Matthew 4:1–10. Nkyii hom botum nye homho akyɛ kyerɛwsɛm nsɛnsin a wɔaboa hom wɔ hia ber mu.

aberantsɛba  a  ɔrekenkan  kyerɛwsɛm  no

Deuteronomy 18:15–18

Nkɔnhyɛfo kyerɛkyerɛ hɛn Jesus Christ no ho asɛm.

  • Ber a wɔbɔ mu kenkan Deuteronomy 18:18 no, boa wo mbofra ma wɔntse ase dɛ Nkɔnhyɛnyi tse dɛ Moses wɔ nyiyimu yi mu no nye Jesus Christ. Bia ibotum ahwɛ ndzɛmba Moses yɛe na ndzɛmba a Jesus Christ yɛe ho mfonyin, na ama wo mbofra no ayɛ ntotoho (hwɛ Gospel Art Book), nkanee 15, 16, 3839). Ebɛnadze na ndɛ hɛn nkɔnhyɛnyi akyerɛkyerɛ hɛn fa Agyenkwa no ho?

Deuteronomy 29:12–13; 30:8–10

Osian m’ahyɛmudzi horow no ntsi, mekã Nyankopɔn no nkorɔfo no ho.

  • Erekasa afa Deuteronomy 29:12–13 ho no ma ɔwo na wo mbofra no kwan ma wɔkã ahyɛmudzi horow a wɔbɛyɛ anaa wɔnye Ɔsor Egya ayɛ ho asɛm. Yɛbɛyɛ Nyankopɔn no nkorɔfo no n’asekyerɛ nye dɛn? Hɛn anohoba horow no si dɛn yɛ hɛn Nyankopɔn no nkorɔfo? (hwɛ nyiyimu 13; san so hwɛ Mosiah 18:8–10).

  • Sɛ wo mbofra hia mboa dze atse dza ahyɛmudzi yɛ ase a, susu dɛ wɔnhwehwɛ nkyerɛkyerɛmu wɔ “Ahyɛmudzi” mu wɔ Kyerɛwsɛm no Kwankyerɛ mu (Asɛmpa Nwoma Korabea). Ebɛn anohoba horow na Nyankopɔn na Israelfo no bɔe maa hɔnho nkorkor wɔ Deuteronomy 30:8–10 mu? Ebɛn anohoba horow na yɛabɔ ama Nyankopɔn? (hwɛ Nkyerɛkyerɛ na Ahyɛmudzi 20:37, 77). Anohoba horow yinom si dɛn ma yɛnye No nya nkitahodzi? Hwɛ dɛ hom bɔbɔ mu atow ndwom afa ahyɛmudzi horow ho, tse dɛ “Standing on the Promises” (Asɛmpa Nwoma Korabea).

Epɛ bi akã ho a, hwɛ bosoom yi Friend dawurbɔ krataa mu.

Moses  n’enyim  rohwɛ  anohoba  asaase  no

The Lord Shewed Him All the Land [Euwradze Kyerɛɛ No Asaase no Nyinara], Walter Rane yɛɛ nsaano no.

Primary  dwumadzi  krataafa:  Mubotum  dze  Nyankopɔn  n’asɛm  no  esie  m’akoma  mu