Het kerkgebouw van Apeldoorn: een open huis voor de buurt

De organisatie van de opendagen zelf tijdens de Open Monumentendagen lag in handen van zuster Lydia Stekkinger uit Arnhem, communicatiebestuurder van de ring Apeldoorn. Op de dag zelf hielpen ikzelf, andere leden en ook zendelingen mee.

In een van de ruime lokalen van het gebouw werd doorlopend een kennismakingsvideo vertoond, speciaal voorzien van Nederlandse ondertiteling voor deze gelegenheid. Vier zendelingzusters waren aanwezig om direct vragen van bezoekers te beantwoorden. In de kapel werd op een groot scherm een presentatie gegeven over de geschiedenis van het gebouw: van de eerste schets en de bouw tot de uitbreiding in de jaren 1980 en de latere renovatie met luchtverversingssysteem, lichtere kleuren en LED-verlichting.

Deze presentatie was samengesteld door Floris de Vries, een nieuw lid uit de wijk Apeldoorn. Samen met Wim Mulder presenteerde hij deze eerder al met tekst en uitleg in het Historisch Café van CODA (Cultuur Onder Dak), hét culturele informatiecentrum van Apeldoorn. Dit bleek een mooie kans om onze kerk zichtbaar te maken en vormde een goede voorbereiding op de Monumentendagen. Ook was het een bijzondere ontdekking om in de zoektocht naar materiaal een collectie van oude foto’s tegen te komen in de opslagruimte van het kerkgebouw waar niemand wat van afwist.

Hoewel ons gebouw in Apeldoorn beeldbepalend is voor de wijk Kerschoten, heeft het geen officiële monumentenstatus. Volgens Piet Hense van Uningen, die in 1969 als gebouwenmanager van de kerk werkte, kreeg het kerkgebouw in Utrecht destijds wél een monumentenstatus. Een wethouder motiveerde dit met de bijzondere ruimtelijke inrichting van onze kerkgebouwen – iets wat mogelijk ook voor andere kerkgebouwen zou kunnen gelden en de moeite waard is om uit te zoeken.

De redenen om ons kerkgebouw te bezoeken waren uiteenlopend: buren die eindelijk eens binnen wilden kijken, fietsers die deelnamen aan de monumentenroute, mensen die zich de bouw nog herinnerden met de jonge bouwzendelingen, maar ook bezoekers die speciaal geïnteresseerd waren in het gebouw. De bezoekers waren vaak verrast door de lichte en ruime opzet van het gebouw, het uitstekende onderhoud en de vele lokalen.

Tijdens de rondleidingen kwamen er veel vragen, zoals:

• Waarom komen jullie niet meer langs de deuren?

• Dopen jullie ook op oudere leeftijd, en waarom? Helemaal onder water?

• Kan ik de tempel bezoeken?

• Waarom dragen mensen in de tempel wit?

• Wie is de leider hier? Geen dominee? Waarom een bisschop?

• Zijn er meer kerkgebouwen in Nederland?

• Hoe is de kerk landelijk georganiseerd?

• Is dit gebouw jullie eigendom?

• Waarom heten jullie niet meer ‘mormonen’?

• Wordt er sport gedaan in de kerk?

• Onderhouden jullie de tuin zelf?

• Wat betekent ‘Heiligen der Laatste Dagen’?

In de keuken werden bezoekers gastvrij ontvangen met cake, snacks, kruidenthee en frisdrank. Doorlopend waren er tussen de 10 en 12 bezoekers aanwezig: op zaterdag van 11.00–17.00 uur en op zondag van 13.00–17.00 uur. Op zondag kwamen er iets minder bezoekers dan op zaterdag, ondanks de kortere openingstijd. Het FamilySearch-centrum was een echte trekpleister. Dit onderdeel werd door consulent familiegeschiedenis Jos Verkade geleid. Op dinsdag krijgt zij geregeld bezoekers vanuit het hele land die bezig zijn met hun familiegeschiedenis.

Het kerkgebouw was voorzien van blauwe banners met de tekst ‘Open Monumentendagen, 2e weekend in september’. Er verscheen informatie in kranten en wijkbladen, en de Vereniging van Monumenten wijdde vier pagina’s aan een omschrijving van ons gebouw en onze visie. Deze tekst verscheen samen met het officiële programmaboekje ‘Erfgoed en Architectuur’ en onze eigen brochure ‘Welkom in De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen’ (verkregen via het communicatieteam).

De gemeente Apeldoorn wilde inzicht krijgen in de monumentale status van kerken en begraafplaatsen en nodigde daarom beheerders uit. Onze landelijk communicatiebestuurder, zuster Melina van Andel, gaf dit verzoek – na overleg met de ringpresident – aan mij door. Ik mocht onze kerk vertegenwoordigen.

Tijdens die vergadering bleken veel beheerders te worstelen met de hoge onderhoudskosten van oude gebouwen. Hoe anders is dat voor ons kerkgebouw: uitstekend onderhouden en met hoog comfort voor de leden. Soms realiseren we ons niet hoe gezegend we zijn met zulke gebouwen.

Er ontstond zelfs de mogelijkheid om ons gebouw te verhuren aan de gemeente. Dat zorgde voor de nodige verbazing! Uiteraard geldt dit alleen bij passend gebruik, in overeenstemming met ons woord van wijsheid. In 2024 en 2025 werd het gebouw daadwerkelijk gehuurd door de gemeente Apeldoorn voor informatiebijeenkomsten voor de wijk Kerschoten, onder andere over monumenten en veranderingen in de buurt. Ook de Rijksoverheid verzorgde er later lezingen.

Omdat ik dit alles vrijwillig zonder officiële roeping deed, werd ik dit jaar geroepen als gebouwenvertegenwoordiger van de ring. Ik zie steeds meer hoe waardevol het beleid van het Eerste Presidium is om onze gebouwen beschikbaar te stellen. Het plaatst ons midden in de samenleving en schept nieuwe contacten en mogelijkheden om ons geloof te delen en de gemeenschap te dienen.

De verhuur verloopt altijd in overleg met de gebouwenmanager, de bisschop en de ringpresident. Ook wordt er een officiële overeenkomst met de gebruiker opgesteld.

Conclusie

Wat is er veel veranderd sinds ruim vijftig jaar geleden, toen leden van de kerk hun bijeenkomsten nog boven een restaurant in het centrum van Apeldoorn hielden. Inmiddels zijn we van huurder uitgegroeid tot ‘verhuurder’ van ons eigen kerkgebouw en delen we met deze gastvrijheid op een natuurlijk manier het evangelie van Jezus Christus.