Manwal ng Guro ng Seminary para sa Lumang Tipan

Mga Nilalaman
Pahina ng Pamagat
Pambungad sa Manwal ng Guro
Mga Lesson sa Lumang Tipan
- Halina’t Basahin ang Lumang Tipan
- Moises 1; Abraham 3
- Genesis 1–2; Moises 2–3; Abraham 4–5
- Genesis 3–4; Moises 4–5
- Genesis 5; Moises 6
- Moises 7
- Genesis 6–11; Moises 8
- Genesis 12–17; Abraham 1–2
- Genesis 18–23
- Genesis 24–33
- Genesis 37–41
- Genesis 42–50
- Exodo 1–6
- Pasko ng Pagkabuhay
- Exodo 7–13
- Exodo 14–18
- Exodo 19–20; 24; 31–34
- Exodo 35–40; Levitico 1; 4; 16; 19
- Mga Bilang 11–14; 20–24; 27
- Deuteronomio 6–8; 15; 18; 29–30; 34
- Josue 1–8; 23–24
- Mga Hukom 2–4; 6–8; 13–16
- Ruth; 1 Samuel 1–7
- 1 Samuel 8–10; 13; 15–16
- 1 Samuel 17–18; 24–26; 2 Samuel 5–7
- 2 Samuel 11–12; 1 Mga Hari 3; 6–9; 11
- 1 Mga Hari 12–13; 17–22
- 2 Mga Hari 2–7
- 2 Mga Hari 16–25
- 2 Cronica 14–20; 26; 30
- Ezra 1; 3–7; Nehemias 2; 4–6; 8
- Esther
- Job 1–3; 12–14; 19; 21–24; 38–40; 42
- Mga Awit 1–2; 8; 19–33; 40; 46
- Mga Awit 49–51; 61–66; 69–72; 77–78; 85–86
- Mga Awit 102–103; 110; 116–119; 127–128; 135–139; 146–150
- Mga Kawikaan 1–4; 15–16; 22; 31; Eclesiastes 1–3; 11–12
- Isaias 1–12
- Isaias 13–14; 22; 24–30; 35
- Isaias 40–49
- Isaias 50–57
- Isaias 58–66
- Jeremias 1–3; 7; 16–18; 20
- Jeremias 31–33; 36–38; Mga Panaghoy 1; 3
- Ezekiel 1–3; 33–34; 36–37; 47
- Daniel 1–7
- Oseas; Joel
- Amos; Obadias; Jonas
- Mikas; Nahum; Habakuk; Sefanias
- Hagai 1–2; Zacarias 1–4; 7–14
- Malakias
Mga Lesson sa Paghahanda sa Buhay
- Doctrinal Mastery: Paghahanap ng mga Sagot sa Aking mga Tanong
- Mga Kasanayan sa Pag-aaral ng Banal na Kasulatan
- Para sa Lakas ng mga Kabataan: Paggawa ng mga Pagpili
- Pagkakaroon ng Pag-asa sa Sariling Kakayahan o Self-Reliance
- Pisikal at Emosyonal na Kalusugan
- Paghahanda para sa Edukasyon at Trabaho sa Hinaharap
- Pagtatagumpay sa Paaralan
- Paghahanda ng Missionary
- Paghahanda para sa Templo
- Mga Turo ng mga Lider ng Simbahan
Apendiks

Jonas: “Ikaw ay Diyos na Mapagpala, Mahabagin”

“Jonas: ‘Ikaw ay Diyos na Mapagpala, Mahabagin,’” Manwal ng Titser ng Seminary para sa Lumang Tipan (2026)

“Jonas: ‘Ikaw ay Diyos na Mapagpala, Mahabagin,’” Manwal ng Titser ng Seminary para sa Lumang Tipan

Amos; Obadias; Jonas: Lesson 151

Jonas

“Ikaw ay Diyos na Mapagpala, Mahabagin”

The Old Testament prophet Jonah depicted lying on the beach at Nineveh after having survived being swallowed by a whale. The ocean and a whale are depicted in the background. The image depicts Jonah being returned to preach at Nineveh.

Iniunat ng Panginoon ang Kanyang mga bisig ng awa kay Jonas at sa mga tao ng Ninive, sa kabila ng matitinding pagkakamaling nagawa nila. Kapag naunawaan natin na ang pagmamahal at awa ring ito ay ibinibigay sa atin, maaari din nating ipahayag na ang Panginoon ay “Diyos na mapagpala, mahabagin, hindi kaagad nagagalit, sagana sa tapat na pag-ibig” (Jonas 4:2). Ang lesson na ito ay makatutulong sa mga estudyante na madama ang pagmamahal at awa ng Panginoon para sa kanila at sa iba.

Mga Posibleng Aktibidad sa Pag-aaral

Ang ating pananaw

Maaari mong simulan ang klase sa pamamagitan ng pagdodrowing ng sumusunod na scale sa pisara at paglalagay ng mga nakasaad na salita sa mga gilid nito. Habang itinatanong mo sa mga estudyante kung paano maaaring makita ng iba ang Ama sa Langit at si Jesucristo, maaari kang maglagay ng ilang magkakaibang linya sa iba’t ibang bahagi ng scale upang kumatawan sa kanilang mga sagot.

Isipin kunwari na kumakatawan ang scale na ito sa kung paano nakikita ng isang tao ang Ama sa Langit at si Jesucristo.

Bakit nakikita Sila ng ilang tao na mapagmahal, mahabagin, at mabait habang hindi ganito ang nakikita ng iba?

Para matulungan ang mga estudyante na masuri kung paano nila nakikita ang Ama sa Langit at si Jesucristo, maaari mo silang anyayahan na pag-isipan ang sumusunod.

Pagnilayan kung saan sa linya mo ilalagay ang iyong pananaw sa Ama sa Langit at kay Jesucristo. Isipin kung bakit mo pipiliin ang bahaging iyon sa linya.

Ngayon, isipin kunwari na kumakatawan ang scale na ito sa kung paano mo iniisip o tinatrato ang iba.

Ano ang mga dahilan kung bakit maaari nating tratuhin ang ilang tao sa isang paraan at ang ibang tao sa lubos na naiibang paraan?

Habang pinag-aaralan ninyo ang kuwento tungkol kay Jonas, hangarin ang Espiritu Santo na tulungan kayong makita ang tunay na katangian ng Ama sa Langit at ni Jesucristo. Isipin kung paano makakaapekto sa paraan ng inyong pagtingin, pag-iisip, o pakikitungo sa iba ang natutuhan ninyo tungkol sa Kanila.

Ang kuwento tungkol kay Jonas

Basahin ang Jonas 1:1–3, at alamin ang mga tagubilin ng Panginoon kay Jonas at kung paano tumugon si Jonas.

Ano ang ipinahihiwatig sa inyo ng tugon ni Jonas tungkol sa kanyang nadama sa mga tagubilin ng Panginoon na mangaral sa mga tao ng Ninive?

Pagkatapos bigyan ng oras ang mga estudyante na kumpletuhin ang aktibidad, anyayahan silang magtanong o magbahagi ng mga nalaman nila mula sa pag-aaral ng salaysay na ito.

Kung kinakailangan, ipaliwanag na makikita sa Jonas 4 na bagama‘t ipinagpapasalamat ni Jonas na mahabagin at mapagpatawad ang Panginoon sa kanya, ipinagdamdam niya na ipinadama ito ng Panginoon sa mga tao ng Ninive. Itinuro ng Panginoon kay Jonas na napakahalaga sa Kanya ng mga tao ng Ninive, mahigit pa kaysa sa isang halaman.

Maaari mong isulat sa pisara ang mga sumusunod na hindi kumpletong katotohanan. Sabihin sa mga estudyante na kumpletuhin ang mga katotohanan gamit ang natutuhan nila mula sa kuwento tungkol kay Jonas.

Ang Panginoon ay …

Upang maging katulad ng Panginoon, dapat tayong …

Maaaring kumpletuhin ang mga pahayag sa pisara gamit ang mga salita o pariralang ibinabahagi ng mga estudyante, tulad ng:

Ang Panginoon ay mahabagin, mabait, at mapagpatawad.

Upang maging katulad ng Panginoon, dapat tayong maging mahabagin, mabait, at mapagpatawad gaya Niya.

Maaari mong anyayahan ang mga estudyante na magbahagi ng mga partikular na halimbawa mula sa salaysay tungkol kay Jonas na ipinapakita ang mga katotohanang ito. Maaari din nilang ibahagi kung bakit nila nadama na mahalagang malaman nila ang mga salita o pariralang pinili nila.

Bakit maaaring maging mahirap para sa atin kung minsan na magmahal o maging maawain sa iba?
Paano makakaapekto sa paraan ng pagtingin, pag-iisip, o pakikitungo natin sa iba ang pagkatuto tungkol sa awa at pagmamahal ng Panginoon?

Pagiging Katulad ng Panginoon

Maaaring natukoy ng mga estudyante ang mga katotohanang naiiba sa mga nakalista sa itaas. Kung gayon, mag-isip ng mga paraan upang mapalalim ang pag-unawa ng mga estudyante sa mga katotohanang natukoy nila. Ang mga sumusunod na aktibidad ay makatutulong sa mga estudyante na mas maunawaan ang mga katotohanan sa itaas at madama ang pagmamahal ng Panginoon para sa kanila at sa iba.

Maaari mong pagpartner-partnerin ang mga estudyante at ipagawa sa bawat estudyante ang isa sa mga aktibidad nang mag-isa. Pagkatapos ay maaari nilang ituro sa isa’t isa ang kanilang nalaman. O maaaring kumpletuhin ng mga magkapartner ang iisang aktibidad at ibahagi sa isa’t isa ang kanilang natutuhan.

Pumili ng isa sa mga sumusunod na sitwasyon:

Sitwasyon A. Isipin kunwari na may kaibigan ka na nakadarama na malupit, hindi mahabagin, o hindi mapagpatawad ang Ama sa Langit at si Jesucristo.

Sitwasyon B. Isipin kunwari na may kaibigan ka na nahihirapang maging mahabagin, mabait, o mapagpatawad sa iba.

Gawin ang sumusunod:

Maghanap ng isang talata mula sa kuwento tungkol kay Jonas na ibabahagi mo sa iyong kaibigan. (Maaari ka ring makahanap ng mga karagdagang scripture passage na maaaring makatulong.)
Mag-isip ng karanasan na maaaring makatulong. Para sa sitwasyon A: isipin kung kailan nagpakita ang Panginoon ng pagmamahal o awa sa iyo o sa isang taong kilala mo. Para sa sitwasyon B: isipin kung kailan ka tinulungan ng Panginoon o ang kakilala mo na magpakita ng pagmamahal o awa sa iba.

Ano ang inyong natutuhan?

Para matulungan ang mga estudyante na makita at madama ang pagmamahal at awa ng Panginoon para sa kanila at sa iba, maaari mo silang anyayahang magdrowing ng isang bagay sa kanilang study journal na maaaring magpaalala sa kanila ng kuwento tungkol kay Jonas, tulad ng isang balyena o isang mataas at mayabong na halaman. Pagkatapos ay maaari nilang isulat sa ibaba, sa loob, o sa tabi ng kanilang drowing ang kanilang sagot sa isa sa mga tanong.

Maaari mong sagutin ang isa sa mga sumusunod na tanong sa iyong study journal:

Ano ang natutuhan mo ngayon na nakatutulong sa iyong madama na maawain, mabait, at mapagpatawad ang Ama sa Langit at si Jesucristo?
Ano ang naranasan mo ngayon na tumutulong sa iyo na madama ang Kanilang pagmamahal para sa mga taong nahihirapan kang mahalin o patawarin?

Karagdagang Resources

Ano ang makatutulong sa akin na maunawaan ang tunay na katangian ng Ama sa Langit at ni Jesucristo?

Pinatotohanan ni Elder Robert M. Daines ng Pitumpu:

10:23

Itinuro ni Pangulong Nelson, “[Kapag] mas marami kayong natututuhan tungkol sa Tagapagligtas, mas madaling magtiwala sa Kanyang awa, sa Kanyang walang-hanggang pagmamahal.” At lalo ninyong pagkakatiwalaan at mamahalin ang inyong Ama sa Langit.

Itinuro ni Elder Jeffrey R. Holland na dumating si Jesus upang ipakita “sa atin kung sino at ano ang pagkatao ng Diyos Amang Walang Hanggan, kung gaano Niya lubos na minamahal ang Kanyang mga anak sa bawat panahon at bansa.”

Sinabi ni Pablo na ang Diyos ang “Ama ng [lahat ng] kaawaan at Diyos ng lahat ng kaaliwan.”

Kung iba ang pagtingin ninyo sa Kanya, patuloy na magsikap. (“Ginoo, Ibig Sana Naming Makita si Jesus,” Liahona, Nob. 2023, 14)

Paano tayo dapat kumilos kapag nakikita nating pinagpapala ng Diyos ang iba, lalo na kapag nadarama natin na hindi sila karapat-dapat para dito?

Ipinaliwanag ni Elder LeGrand R. Curtis Jr. ng Pitumpu:

Ang pagmamahal ng Ama sa Langit para sa lahat ng Kanyang anak ay walang hangganan, at hindi kinakailangang ikagalit ang pagmamahal na iyon kapag ito ay ipinakita sa buhay ng iba. Maraming pagmamahal para sa atin, at mas ganap tayong makikibahagi sa pagmamahal na iyon dahil hindi lamang natin ipinagdiriwang ang pagbabalik ng alibugha kundi tinutulungan din natin hangga’t maaari ang maraming tao na makabalik sa kawan nang “ligtas at malusog” (Lucas 15:27). (“He Ran, and Fell on His Neck, and Kissed Him,” Ensign, Ene. 2015, 47)

Itinuro ni Pangulong Jeffrey R. Holland ng Korum ng Labindalawang Apostol:

15:23

May mga pagkakataon sa buhay natin na ibang tao ang nagtatamo ng di-inaasahang pagpapala o tumatanggap ng espesyal na pagkilala. Maaari ba akong magsumamo sa inyo na huwag kayong maghinanakit—at huwag mainggit—kapag nagkakaroon ng magandang kapalaran ang iba? Walang nababawas sa atin kapag may nadaragdag sa iba. Hindi tayo nagpapaligsahan para makita kung sino ang pinakamayaman o pinakamatalino o pinakamaganda o pinakamapalad. Ang paligsahang talagang pinasukan natin ay ang paligsahan laban sa kasalanan, at walang duda na inggit ang isa sa mga kasalanang maaaring pagdaanan ninuman. (“Ang mga Manggagawa sa Ubasan,” Liahona, Mayo 2012, 31)

Kung napakamahabagin at napakamapagmahal ng Diyos, kailangan ko ba talagang magsisi?

Itinuro ni Elder D. Todd Christofferson ng Korum ng Labindalawang Apostol:

13:11

Sapagkat para sa lahat ang pagmamahal ng Diyos, tinatawag ito ng ilan na “walang kondisyon,” at sa isipan nila, maaaring ipagpalagay nila na ang ibig sabihin nito ay “walang kondisyon” ang mga pagpapala ng Diyos at “walang kondisyon” ang kaligtasan. Hindi ganoon. Madalas na sinasabi ng ilan, “Minamahal ng Tagapagligtas ang kung sinuman ako,” at tiyak na totoo iyon. Ngunit hindi Niya madadala ang sinuman sa atin sa Kanyang kaharian nang hindi tayo nagbabago, “sapagkat walang maruming bagay ang makatatahan doon, o makatatahan sa kanyang kinaroroonan” (tingnan sa Moises 6:57). Dapat munang mabigyan ng solusyon ang ating mga kasalanan. (“Ang Pagmamahal ng Diyos,” Liahona, Nob. 2021, 16)

Mga Karagdagang Aktibidad sa Pag-aaral

Paglalarawan sa isipan ng salaysay tungkol kay Jonas

Kung makatutulong sa iyong mga estudyante, maaari mong ipanood ang “Jonah the Prophet” (2:30). Makatutulong ang video na ito sa iyong mga estudyante na mailarawan sa isipan ang salaysay tungkol kay Jonas bago o pagkatapos nilang kumpletuhin ang handout.

2:30

Isang makabagong halimbawa ni Jonas

Bilang kapalit ng video sa bahaging “Pagiging Katulad ng Panginoon,” maaari kang magbahagi ng kuwento mula sa artikulong “Hindi pa Huli ang Lahat para sa Pangalawang Pagkakataon”. Kasama sa artikulong ito ang salaysay tungkol sa isang dalagitang nawalan ng pag-asa na magtagumpay sa paaralan ngunit nakatanggap siya ng kapanatagan at pag-asa sa pamamagitan ng kanyang ama. Pagkatapos ibahagi ang kuwento, maaari mong sabihin sa mga estudyante na ibahagi kung paano naging katulad ng ating Ama sa Langit ang ama sa kuwento. Pagkatapos ay maaari silang magbahagi ng mga personal na karanasan noong nadama nilang nagpakita ng awa o pagmamahal ang Ama sa Langit sa kanilang buhay.

Pagpapakita ng pagmamahal at awa sa iba

Bilang kapalit ng video sa bahaging “Pagiging Katulad ng Panginoon,” maaari mong ipanood ang video na “President Uchtdorf: Forgiveness” (3:40). Ang video na ito ay maaaring gamitin upang matulungan ang mga estudyante na makita ang kahalagahan ng pagiging mahabagin at mapagpatawad gaya ng pagiging mahabagin at mapagpatawad ng Panginoon sa atin. Maaaring panoorin ng mga estudyante ang video nang nag-iisip ng isang taong nahihirapan sila na magustuhan o patawarin.

3:40

Jonas 2. Naranasan ang awa ng Panginoon sa pamamagitan ng pagsisisi

Kung sa palagay mo ay makikinabang ang mga estudyante sa paglalaan ng mas maraming oras sa pagtalakay sa kahalagahan ng pagsisisi, maaari mong anyayahan ang mga estudyante na pag-aralan ang Jonas 2:1–10 nang magkakapartner. Maaari silang maghanap ng mga parirala sa panalangin ni Jonas na nagpapahiwatig ng taos-pusong hangarin ni Jonas na magsisi.

Maaari mong itanong sa mga estudyante kung anong katibayan mula sa salaysay tungkol kay Jonas ang nagsasaad na pinatawad siya ng Panginoon dahil nagsisi siya. Pagkatapos ay maaari mong tulungan ang mga estudyante na tumukoy ng iba pang mga halimbawa mula sa mga banal na kasulatan kung saan naranasan ng mga indibiduwal ang awa ng Panginoon sa pamamagitan ng taos-pusong pagsisisi.