Manwal ng Guro ng Seminary para sa Lumang Tipan

Mga Nilalaman
Pahina ng Pamagat
Pambungad sa Manwal ng Guro
Mga Lesson sa Lumang Tipan
- Halina’t Basahin ang Lumang Tipan
- Moises 1; Abraham 3
- Genesis 1–2; Moises 2–3; Abraham 4–5
- Genesis 3–4; Moises 4–5
- Genesis 5; Moises 6
- Moises 7
- Genesis 6–11; Moises 8
- Genesis 12–17; Abraham 1–2
- Genesis 18–23
- Genesis 24–33
- Genesis 37–41
- Genesis 42–50
- Exodo 1–6
- Pasko ng Pagkabuhay
- Exodo 7–13
- Exodo 14–18
- Exodo 19–20; 24; 31–34
- Exodo 35–40; Levitico 1; 4; 16; 19
- Mga Bilang 11–14; 20–24; 27
- Deuteronomio 6–8; 15; 18; 29–30; 34
- Josue 1–8; 23–24
- Mga Hukom 2–4; 6–8; 13–16
- Ruth; 1 Samuel 1–7
- 1 Samuel 8–10; 13; 15–16
- 1 Samuel 17–18; 24–26; 2 Samuel 5–7
- 2 Samuel 11–12; 1 Mga Hari 3; 6–9; 11
- 1 Mga Hari 12–13; 17–22
- 2 Mga Hari 2–7
- 2 Mga Hari 16–25
- 2 Cronica 14–20; 26; 30
- Ezra 1; 3–7; Nehemias 2; 4–6; 8
- Esther
- Job 1–3; 12–14; 19; 21–24; 38–40; 42
- Mga Awit 1–2; 8; 19–33; 40; 46
- Mga Awit 49–51; 61–66; 69–72; 77–78; 85–86
- Mga Awit 102–103; 110; 116–119; 127–128; 135–139; 146–150
- Mga Kawikaan 1–4; 15–16; 22; 31; Eclesiastes 1–3; 11–12
- Isaias 1–12
- Isaias 13–14; 22; 24–30; 35
- Isaias 40–49
- Isaias 50–57
- Isaias 58–66
- Jeremias 1–3; 7; 16–18; 20
- Jeremias 31–33; 36–38; Mga Panaghoy 1; 3
- Ezekiel 1–3; 33–34; 36–37; 47
- Daniel 1–7
- Oseas; Joel
- Amos; Obadias; Jonas
- Mikas; Nahum; Habakuk; Sefanias
- Hagai 1–2; Zacarias 1–4; 7–14
- Malakias
Mga Lesson sa Paghahanda sa Buhay
- Doctrinal Mastery: Paghahanap ng mga Sagot sa Aking mga Tanong
- Mga Kasanayan sa Pag-aaral ng Banal na Kasulatan
- Para sa Lakas ng mga Kabataan: Paggawa ng mga Pagpili
- Pagkakaroon ng Pag-asa sa Sariling Kakayahan o Self-Reliance
- Pisikal at Emosyonal na Kalusugan
- Paghahanda para sa Edukasyon at Trabaho sa Hinaharap
- Pagtatagumpay sa Paaralan
- Paghahanda ng Missionary
- Paghahanda para sa Templo
- Mga Turo ng mga Lider ng Simbahan
Apendiks

Daniel 6: Paghahanap ng mga Katotohanan ng Ebanghelyo sa mga Banal na Kasulatan

“Daniel 6: Paghahanap ng mga Katotohanan ng Ebanghelyo sa mga Banal na Kasulatan,” Manwal ng Titser ng Seminary para sa Lumang Tipan (2026)

“Daniel 6: Paghahanap ng mga Katotohanan ng Ebanghelyo sa mga Banal na Kasulatan,” Manwal ng Titser ng Seminary para sa Lumang Tipan

Daniel 1–7: Lesson 145

Daniel 6

Paghahanap ng mga Katotohanan ng Ebanghelyo sa mga Banal na Kasulatan

The Old Testament prophet Daniel in the lion's den at the decree of King Darius. Daniel is resting his hand on the back of one of the lions. The lions are not harming Daniel. Daniel is looking up at the entrance of the lion's den at men who are astonished that Daniel is unharmed.

Anong kuwento mula sa Lumang Tipan ang nagturo sa iyo ng makabuluhang alituntunin ng ebanghelyo? Ginamit mismo ni Jesucristo ang Lumang Tipan upang tulungan ang Kanyang mga disipulo na maunawaan ang Kanyang mga turo (halimbawa, tingnan sa Lucas 4:24–27). Ang isang makapangyarihang kuwento na naglalarawan ng maraming katotohanan ng ebanghelyo ay ang salaysay ng pananampalataya at pagtitiwala ni Daniel sa Panginoon, kahit naroon siya sa yungib ng mga leon. Ang lesson na ito ay makatutulong sa mga estudyante na matukoy at maibahagi ang mga katotohanan ng ebanghelyo mula sa Daniel 6.

Paghahanda ng estudyante: Anyayahan ang mga estudyante na pagnilayan ang mga kuwento sa banal na kasulatan na natutuhan nila mula sa Lumang Tipan sa kanilang pag-aaral sa taong ito. Maaari silang pumili ng kuwentong naging makabuluhan sa kanila at maghandang magbahagi ng katotohanan ng ebanghelyo na naunawaan nila sa tulong ng kuwento.

Mga Posibleng Aktibidad sa Pag-aaral

Ang aral ng kuwento

Anong mensahe ang maituturo ng kuwentong ito?
Paano maipapakita ng mensaheng iyon ang katotohanan tungkol kay Jesucristo o sa Kanyang ebanghelyo?

Tulad ng nakakahanap tayo ng mga katotohanan sa mga karaniwang pabula at kuwento, matututuhan din nating hanapin ang mahahalagang katotohanan ng ebanghelyo sa mga inspiradong salaysay sa banal na kasulatan na iningatan ng Ama sa Langit at ni Jesucristo para sa atin.

Para matulungan tayong maunawaan kung paano itinuturo ng mga kuwento sa banal na kasulatan ang mga katotohanan ng ebanghelyo, itinuro ni Elder Jay E. Jensen ng Pitumpu:

Sa pagbabasa at pag-aaral ninyo ng mga kuwentong ito [sa banal na kasulatan], makikita ninyo ang isang salita, isang parirala, o isang alituntuning tila angkop ngayon tulad noon. Kapag patuloy kayong nag-aral nang may panalangin, lilitaw ang iba pang mga alituntunin. Kapag pinagsama-sama ninyo ang alituntunin, makikita ninyo ang kaugnayan ng mga propeta at ng mga taong nabuhay noong araw—sila-doon-noon—at sa ating panahon—ako-dito-ngayon. (“Mga Kuwento sa mga Banal na Kasulatan bilang mga Huwaran sa Ating Buhay,” Liahona, Hulyo 2009, 21)

Ano ang tila mahalaga sa inyo sa mensahe ni Elder Jensen?
Anong kuwento sa Lumang Tipan ang nakatulong sa inyo na mas maunawaan si Jesucristo o ang Kanyang ebanghelyo?

Ang sumusunod na self-assessment ay makatutulong sa mga estudyante na piliin ang bahaging pagtukoy ng mga katotohanan sa kasanayan sa mga kuwento sa banal na kasulatan na mapapraktis nila ngayon.

Sa scale na 1 hanggang 5, i-rate ang iyong kumpiyansa sa paggamit ng mga sumusunod na kasanayan sa pag-aaral ng banal na kasulatan:

Natutukoy ko ang mga katotohanan ng ebanghelyo sa isang kuwento sa banal na kasulatan.
Madali kong nakikita kung paano itinuturo ng isang kuwento sa banal na kasulatan ang tungkol kay Jesucristo.
Naipapamuhay ko ang mga kuwento sa banal na kasulatan.
Epektibo kong naibabahagi sa iba ang natututuhan ko mula sa mga kuwento sa banal na kasulatan.

Ngayon ay pag-aaralan mo ang isang kuwento sa aklat ni Daniel at ipapaliwanag mo kung ano ang natutuhan mo rito. Maaari mong ituon ang iyong mga pagsisikap sa kasanayang hindi ka gaanong kumpiyansa na mahusay ka. Anyayahan ang Espiritu Santo na dagdagan ang iyong kakayahang matukoy ang mga katotohanan sa mga kuwento sa banal na kasulatan at ituro sa iba ang natutuhan mo tungkol kay Jesucristo, sa Kanyang buhay, at sa Kanyang ebanghelyo.

Si Daniel na ipinatapon sa yungib ng mga leon

Maraming taon matapos dalhing bihag si Daniel at ang kanyang mga kaibigan sa Babilonia, sinakop ng mga taga-Media at taga-Persia ang bansa. Si Dario, na taga-Media, ay ginawang hari ng Babilonia (tingnan sa Daniel 5:30–31).

Habang ginagamit ng mga estudyante ang handout para ihanda ang kanilang mga lesson, maaari kang maglakad-lakad sa silid para makita kung anong mga katotohanan ng ebanghelyo ang hinahanap nila. Kung nahihirapan sila, isipin kung paano mo sila matutulungan na matutuhan kung paano tukuyin ang mga katotohanan sa salaysay. Ang mga halimbawa ng mga katotohanang maaari nilang matukoy ay:

Bilang mga disipulo ni Cristo, mahaharap tayo sa oposisyon dahil sa ating mga paniniwala (Daniel 6:1–5).
Pagpapalain ng Panginoon ang ating mga pagsisikap kapag nanindigan tayo at hindi nagpadaig sa pamimilit ng mundo. (Daniel 6:6–16).
Kapag ginawa natin ang tama at nagtiwala tayo sa Panginoon, maaaring makaimpluwensya sa iba ang ating mabuting halimbawa (Daniel 6:16–28).

Ibahagi ang natutuhan mo

Pagkatapos makumpleto ng mga estudyante ang handout, sabihin sa kanila na ibahagi sa isa pang grupo o sa klase ang lesson na inihanda nila. Kung hindi ibinahagi ng mga estudyante ang mga bahagi ng kuwento na nagpapaalala sa kanila tungkol kay Jesucristo, maaari mong bigyang-diin ang ilang paghahambing tulad ng mga sumusunod:

Kapwa ginawa nina Daniel at Jesus ang kalooban ng Ama sa Langit, kahit nahaharap sa kamatayan (tingnan sa Daniel 6:7, 10; Juan 6:38).
Sina Daniel at Jesus ay kapwa mahimalang lumabas nang buhay mula sa yungib o libingan na natatakpan ng bato (tingnan sa Daniel 6:17, 23; Marcos 15:46; 16:4–6).

Maaari mong hikayatin ang mga estudyante na iuwi ang mga lesson na inihanda nila at ibahagi ang mga ito sa isang kapamilya o kaibigan.

Para tapusin ang klase, maaari mong ibahagi kung paano ka pinagpala ng mga mensahe ni Jesucristo o ng Kanyang ebanghelyo mula sa mga kuwento sa banal na kasulatan. Sabihin sa mga estudyante na patuloy na maghanap ng mga impresyon mula sa Espiritu Santo para tulungan silang makita ang mga katotohanan ng ebanghelyo sa kanilang personal na pag-aaral ng mga banal na kasulatan.

Karagdagang Resources

Paano natin maipapakita ang katapangan ni Daniel ngayon?

Ibinahagi ni Pangulong Thomas S. Monson (1927–2018):

16:18

Maraming uri ng katapangan. Ito ang isinulat ng Kristiyanong awtor na si Charles Swindoll: “Ang katapangan ay hindi lamang nakikita sa digmaan … o sa matapang na paghuli ng magnanakaw sa inyong tahanan. Ang tunay na pagsubok ng katapangan ay di napapansin. Ito ay mga pagsubok sa kalooban, tulad ng pananatiling tapat kahit walang nakatingin, … tulad ng paninindigan kapag hindi ka pinaniniwalaan” [Hal Urban, Choices That Change Lives (2006), 122]. Idaragdag ko na kabilang din sa katapangan ng kalooban ang paggawa ng tama kahit natatakot tayo, pagtatanggol sa ating paniniwala kahit kutyain tayo, at pananatiling tapat sa ating mga paniniwala kahit pa mawala ang ating mga kaibigan o katayuan sa lipunan. Siya na tapat na naninindigan sa tama ay malamang na ayawan at di tanggapin ng karamihan.

Noong nasa serbisyo pa ako ng United States Navy noong World War II, nalaman ko ang tungkol sa katapangan, kagitingan, at mga halimbawa ng katapangan. Ang tandang-tanda ko ay ang lakas ng loob na taglay ng 18 taong gulang na marino—hindi siya miyembro—na hindi nahiyang magdasal. Sa 250 katao sa pulutong, siya lang ang gabi-gabing lumuluhod sa tabi ng kanyang kama, kung minsa’y sa gitna ng pangungutya ng mga usisero at pagbibiro ng mga di mananampalataya. Nakayuko ang ulo, nagdarasal siya sa Diyos. Hindi siya natakot. Hindi siya nag-alinlangan. Siya’y matapang. (“Ikaw ay Magpakalakas at Magpakatapang na Mabuti,” Liahona, Mayo 2014, 67)

Sinabi ni Pangulong Jeffrey R. Holland ng Korum ng Labindalawang Apostol:

[B]alang-araw ay kakailanganin ninyong ipagtanggol ang inyong pananampalataya o tiisin pa ang ilang harapang pang-aabuso dahil lamang sa miyembro kayo ng Ang Simbahan ni Jesucristo ng mga Banal sa mga Huling Araw. Ang mga sandaling iyon ay mangangailangan kapwa ng tapang at paggalang ninyo. …

… Maaaring isipin ninyo kung sulit bang ipagtanggol nang buong tapang ang moralidad sa high school o magmisyon para lamang laitin ang inyong itinatanging mga paniniwala o sikaping labanan ang marami sa lipunan na kung minsan ay kinukutya ang katapatan sa relihiyon. Oo, sulit iyon. …

… Maging matatag. Tapat na ipamuhay ang ebanghelyo kahit hindi ito ginagawa ng ibang nasa paligid ninyo. Ipagtanggol ang inyong mga paniniwala nang may paggalang at habag, ngunit ipagtanggol pa rin ito. (“Ang Halaga—at mga Pagpapala—ng Pagkadisipulo,” Liahona, Mayo 2014, 6, 7, 9)

Mga Karagdagang Aktibidad sa Pag-aaral

Nagturo si Jesus gamit ang mga kuwento sa banal na kasulatan mula sa Lumang Tipan

Bago ihanda ang kanilang mga lesson mula sa Daniel 6, maaaring makinabang ang mga estudyante na makita na madalas na ginagamit ni Jesucristo ang mga kuwento mula sa Lumang Tipan para ituro ang mga katotohanan ng ebanghelyo sa Kanyang mga tagapakinig. Sabihin sa mga estudyante na pag-aralan ang isa sa mga sumusunod na scripture passage, at alamin kung paano ginamit ni Jesus ang mga kuwento sa Lumang Tipan para magturo ng mahahalagang katotohanan:

Mateo 12:38–40 (Jonas; tingnan sa Jonas 1:17)
Mateo 24:36–39 (Noe; tingnan sa Genesis 6:13–22)
Lucas 4:24–27 (isang babae sa Zarefta; tingnan sa 1 Mga Hari 17:1, 8–16; at Naaman; tingnan sa 2 Mga Hari 5:1–14)
Lucas 17:28–33 (asawa ni Lot; tingnan sa Genesis 19:24–26)
Doktrina at mga Tipan 121:7–10 (Job; tingnan ang paghihinagpis ni Job tungkol sa pagtrato sa kanya ng kanyang mga kaibigan sa Job 6:14–15)

Pagkatapos pag-aralan ng mga estudyante ang passage na pinili nila, maaari kang mag-anyaya ng talakayan gamit ang mga tanong na tulad ng sumusunod:

Anong mensahe ang maaaring itinuturo ni Jesus gamit ang kuwentong ito?
Paano maitutuon ng kuwentong ito sa Lumang Tipan ang tagapakinig sa Tagapagligtas at sa Kanyang ebanghelyo?

Isang personal na “yungib ng mga leon”

Maaari mong ilagay ang mga estudyante sa maliliit na grupo at magdrowing ng isang leon sa pisara para sa bawat grupo. Anyayahan ang bawat grupo na talakayin ang iba’t ibang “yungib ng mga leon” (mga hamon) na maaaring harapin ng isang tao sa pagpiling maging matapat ngayon. Pagkatapos ng sapat na oras, anyayahan ang isang estudyante mula sa bawat grupo na pumunta sa pisara at lagyan ng label ang isang leon ng mga hamon na tinalakay ng kanilang grupo. Sabihin sa mga estudyante na magbahagi ng isang matapat na kilos na maaaring gawin ng isang tao para tumugon sa mga hamon. Maaaring talakayin ng mga estudyante ang mga tanong na tulad ng mga sumusunod:

Bakit ninyo pipiliing maging tapat sa Panginoon kung alam ninyo na maaaring maranasan ninyo ang ilan sa mga hamong ito bilang resulta nito?
Kailan kayo tinulungan ng Panginoon o ang isang taong kilala ninyo na magtiis o madaig ang isang hamon na dumating bilang resulta ng pagiging tapat sa Kanya?

Sabihin sa mga estudyante na pagnilayan ang mga sitwasyon sa sarili nilang buhay kung saan maaaring nakaranas sila ng mga hamon sa pagiging tapat sa Panginoon. Hikayatin silang maging tapat sa Panginoon sa mga sitwasyong iyon, at magpatotoo na kapag sila ay tapat, tutulungan sila ng Panginoon.

Mga halimbawa ng moral na katapangan

Para matulungan ang mga estudyante na makita kung paano pinoprotektahan ng Panginoon ang kanyang mga lingkod sa ating panahon, maaari mong ibahagi ang isa sa mga halimbawang nakalista sa ibaba. Kung gagawin mo ito, tiyaking linawin na bagama’t may mga pagkakataong pinoprotektahan ng Diyos ang mabubuti, ipinapaalala sa atin ng Alma 60:13 na sa ibang pagkakataon ay hinahayaan ng Panginoon na magdusa kahit ang mabubuti.

Dalawang sister missionary ang mahimalang naprotektahan mula sa kapahamakan. Ibinahagi ni Elder Christofferson ng Korum ng Labindalawang Apostol ang kuwentong ito sa “When Thou Art Converted” (time code na 8:44 hanggang 10:02).

11:21

Ang 19-na-taong-gulang na si Joseph F. Smith ay naharap sa isang marahas na mandurumog na nagtanong kung miyembro siya ng Ang Simbahan ni Jesucristo ng mga Banal sa mga Huling Araw: “Preparation of Joseph F. Smith: True Blue, Through and Through” (1:31).

1:31

Tinanong ng isang mahigpit na military instructor si Elder Larry Echo Hawk ng Pitumpu kung naniniwala siya sa Aklat ni Mormon: “Magsilapit Kayo sa Akin, O Kayong Sambahayan ni Israel,” (time code na 0:00 hanggang 3:05).

10:33