Seminelí
ʻĒpalahame 3: Ko e Moʻui ʻi he Maama Fakalaumālié


“ʻĒpalahame 3: Ko e Moʻui ʻi he Maama Fakalaumālié,” Fuakava Motuʻá – Tohi Lēsoni maʻá e Faiako Seminelí (2026)

“ʻĒpalahame 3: Ko e Moʻui ʻi he Maama Fakalaumālié,” Fuakava Motuʻá – Tohi Lēsoni maʻá e Faiako Seminelí

Mōsese 1; ʻĒpalahame 3: Lēsoni 3

ʻĒpalahame 3

Ko e Moʻui ʻi he Maama Fakalaumālié

ko e fakatupu ʻe Sīsū Kalaisi ʻa e māmaní

Naʻe fakahā ʻe Sihova kia ʻĒpalahame ʻi ha mata meʻa-hā-mai, ʻEne ngaahi ngāué mo e ngaahi fakatupú. Naʻá Ne fakahā foki kia ʻĒpalahame ʻa e moʻui ʻi he maama fakalaumālié, kau ai ʻa e ngaahi laumālie fakaʻeiʻeiki mo maʻongoʻonga kuo fili ke hoko ko e kau taki ʻi he moʻui fakamatelié. ʻE lava ke tokoni ʻa e lēsoni ko ʻení ke mahino ki he kau akó ʻa e founga ʻe lava ke tokoniʻi ai kinautolu ʻi heʻenau moʻuí ʻe ha ʻilo ki he moʻui ʻi he maama fakalaumālié ʻi he palani ʻa e Tamai Hēvaní.

Teuteu ʻa e tokotaha akó: Fakaafeʻi ʻa e kau akó ke fehuʻi ki ha kaungāmeʻa pe mēmipa ʻo e fāmilí ʻa e meʻa ʻoku nau ʻilo fekauʻaki mo e moʻui ʻi he maama fakalaumālié pea mo e founga ʻe lava ke tokoniʻi ai kinautolu ʻe he ʻilo fekauʻaki mo e moʻui ʻi he maama fakalaumālié.

Ngaahi ʻEkitivitī Ako ʻOku Ala Fakahokó

Ko ho taʻu fiha ʻeni?

Fakaafeʻi ha kau ako ke vahevahe honau taʻu motuʻá.

Fakamahinoʻi ange ko e taʻu ne nau vahevahé ko e fuoloa ia ʻenau ʻi honau sino fakamatelié lolotonga ʻenau moʻuí. Kuo moʻui hotau laumālié ʻo lōloa ange ʻi hotau sino fakamatelié. Kimuʻa pea fanauʻi kitautolú, naʻa tau nofo mo e Tamai Hēvaní mo e Fakamoʻui ko Sīsū Kalaisí. ‘Oku tau ui ʻeni ko ‘etau moʻui ‘i he maama fakalaumālié.

Kole ki he kau akó ke hiki ‘enau ngaahi tali ki he ongo fehuʻi ko ʻení ʻi heʻenau tohinoa akó.

  • Ko e hā ha niʻihi ʻo e ngaahi meʻa ʻokú ke ʻilo fekauʻaki mo e moʻui ʻi he maama fakalaumālié?

  • ʻE tokoniʻi fēfē koe ʻi he taimí ni ʻe he ʻilo fekauʻaki mo e moʻui ʻi he maama fakalaumālié?

Poupouʻi ʻa e kau akó ke tānaki atu ki heʻenau ngaahi talí ʻi he hokohoko atu ʻa e lēsoni ko ʻení. Poupouʻi kinautolu ke nau fekumi ki ha tokoni mei he Tamai Hēvaní ʻo fakafou ʻi he Laumālie Māʻoniʻoní ke ako ki he founga ʻe lava ke tokoniʻi ai kinautolu ʻe he ʻilo fekauʻaki mo e moʻui ʻi he maama fakalaumālié.

Meʻa ʻoku tau ako meia ʻĒpalahamé

Ke tokoni ke ʻilo ʻe he kau akó ʻa e feituʻu ne haʻu mei ai ʻa e Tohi ʻa ʻĒpalahamé, te ke lava ʻo fakaafeʻi kinautolu ke vahevahe ʻa e meʻa ʻoku nau ʻiló, pe vahevahe ha niʻihi ʻo e ngaahi meʻá ni ʻi he lea pē ʻaʻau.

Naʻe lekooti ʻe ʻĒpalahame ha aʻusia ʻe lava ʻo tokoni ke mahino lahi ange kiate kitautolu ʻa e moʻui ʻi he maama fakalaumālié. ʻOku fakafuofua naʻe fāʻeleʻi ʻa ʻĒpalahame ʻi ha taʻu ʻe 2,000 kimuʻa pea ʻaloʻi ʻa Sīsū Kalaisí. Naʻá ne lekooti ha ngaahi fakaikiiki ‘o ʻene mo‘uí fakataha mo e ngaahi mata meʻa-hā-mai na‘á ne maʻu mei he ‘Otuá, ʻa ia ‘oku lava ke maʻu ‘i he Tohi ʻa ʻĒpalahamé. Naʻe maʻu ʻa e lekooti ko ení mei ha ngaahi takainga tohi naʻe maʻu ‘i ‘Isipite pea fakatau ʻe ha kāingalotu ‘o e Siasí. Naʻe fakahā leva ʻa e lekooti ko ʻení ki he Palōfita ko Siosefa Sāmitá ʻi he meʻa-foaki mo e mālohi ʻo e ʻOtuá.

Lau ‘a e ʻĒpalahame 3:11–12, 21 ke ‘iloʻi ‘a e meʻa naʻe akoʻi ʻe he ‘Eikí kia ʻĒpalahamé.

  • Ko e hā naʻe makehe kiate koe mei he ngaahi veesi ko ʻení?

  • Ko e hā ha ngaahi moʻoni naʻá ke ako fekauʻaki mo e ʻEikí?

    Lolotonga ʻa e vahevahe ʻa e kau akó, fakaafeʻi kinautolu ke talaatu ʻa e ngaahi kupuʻi lea pe ngaahi veesi ʻoku maʻu mei ai ʻenau ngaahi fakakaukaú kae lava ke fakaʻilongaʻi kinautolu ʻe he kau ako kehé kapau te nau fiemaʻu.

  • ‘E malava fēfē ke tākiekina koe ʻe he mahino kau ki he ngaahi moʻoni ko ʻeni fekauʻaki mo Sīsū Kalaisí ʻi he taimí ni?

  • Kuó ke mātā nai pe aʻusia ʻa e ngaahi moʻoni ko ʻení fekauʻaki mo e Fakamoʻuí ʻi hoʻo moʻuí?

Ko ʻetau moʻui ʻi he maama fakalaumālié

Hili ʻa e ʻilo ʻa ʻĒpalahame ki he maʻongoʻonga ʻo Sīsū Kalaisi ʻi he maama fakalaumālié (vakai, ʻĒpalahame 3:16–21), naʻá ne toe ʻilo foki fekauʻaki mo ʻetau moʻui ʻi he maama fakalaumālié. Kimuʻa pea lau ʻa e meʻa naʻe fakahā ʻe he ʻEikí kia ʻĒpalahamé, fakakaukauloto pe naʻe mei fēfē kapau naʻá ke lava ʻo vakai ki hoʻo moʻui ʻi he maama fakalaumālié mo e Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisí. Fakalaulauloto ki he founga naʻá ne mei liliu ai koé.

Tuku ha taimi fe‘unga ki he kau akó ke nau fakakaukauloto ki he ola ʻo ‘enau vakai kiate kinautolu ʻi honau tu‘unga ʻi he maama fakalaumālié mo e Tamai Hēvaní mo Sīsū Kalaisí.

fakaʻilonga fakataukei fakatokāteliné Ko e ʻĒpalahame 3:22–23 ko ha potufolofola fakataukei fakatokāteline ia. Fakakaukau ke fakaafeʻi ʻa e kau akó ke fakaʻilongaʻi ʻa e ngaahi potufolofola fakataukei fakatokāteliné ʻi ha founga makehe koeʻuhí ke nau lava ʻo maʻu ngofua kinautolu.

Lau ʻa e ʻĒpalahame 3:22–23, ʻo kumi ʻa e meʻa ne ʻilo ʻe ʻĒpalahame ‘i heʻene mata meʻa-hā-mai kau ki he moʻui ‘i he maama fakalaumālié. Mahalo ʻe tokoni ke ʻiloʻi ʻoku ʻuhinga ʻa e “fānau fakalaumālie” ʻi he ngaahi veesi ko ʻení ki he ngaahi laumālie ʻi he maama fakalaumālié.

  • Ko e hā nai ha ngaahi mo‘oni ʻokú ke pehē naʻe ʻiloʻi pe mahino lelei ange kia ʻĒpalahame koeʻuhi ko e a‘usia ko ʻení?

    Hiki ʻi he palakipoé ʻa e ngaahi moʻoni ʻoku vahevahe ʻe he kau akó. Kapau he ʻikai talaatu ia ʻe he kau akó, tānaki atu ʻeni: Naʻe fili ʻe he ʻOtuá ʻa ʻEne fānau fakalaumālie fakaʻeiʻeiki mo maʻongoʻongá ke nau hoko ko e kau pule kimuʻa pea fanauʻi kinautolú. ʻOku faʻa ui ʻeni ko e tomuʻa fakanofó.

  • ‘Okú ke pehē ko e hā ʻa e faikehekehe ʻo hono faka‘uhinga ʻe he māmaní ʻa e “ngali ʻeiki mo lahí” mei he fakaʻuhinga ‘a e ʻEikí?

ʻOku tau kau nai ʻi he kakai fakaʻeiʻeiki mo maʻongoʻongá?

Naʻe lea ʻa Palesiteni Lāsolo M. Nalesoni ʻi ha fakataha lotu fakaemāmani lahi ki ha founga ʻe taha ʻoku ʻaonga ai kiate koe ʻa e moʻoni ʻoku akoʻi ʻi he ʻĒpalahame 3.

Palesiteni Russell M. Nelson

Kuo fakatatali ʻe he Tamai Hēvaní ha tokolahi ʻo ʻEne ngaahi laumālie fakaʻeiʻeiki tahá—pea mahalo, te u lava ʻo pehē, ʻa ʻEne timi lelei tahá—ki he konga fakaʻosi ko ʻení. Ko e ngaahi laumālie fakaʻeiʻeiki ko iá—kau ngāue lelei taha ko iá, kau helo ko iá—ʻa kimoutolu! … ʻOku mou kau ʻi he lelei taha kuo ʻomi ʻe he ʻEikí ki he māmani ko ʻení. ʻE malava ke ke toe poto ange mo fakapotopoto ange mo lahi ange ho ivi tākiekina ʻi he māmaní ʻi ha toe toʻu tangata ange kimuʻa! (“ʻAmanakiʻanga ʻo ʻIsileli” [fakataha lotu fakaemāmani lahi ʻa e toʻu tupú, 3 Sune, 2018], 8, 16)

Fakakaukau ke fakaafeʻi ʻa e kau akó ke fakaʻilongaʻi ʻenau folofolá ʻi ha founga ʻe tokoni ke nau manatuʻi ai ʻa e meʻa naʻe akoʻi ʻe Palesiteni Nalesoní. Hili ʻa e veesi 22, ʻe lava ke nau hiki ʻa e kupuʻi lea “kau ai aú,” pe te nau hiki honau hingoá ʻi ʻolunga ʻi he hingoa ʻo ʻĒpalahamé ʻi he veesi 23, pe te nau fakafehokotaki ʻa e ʻĒpalahame 3:22–23 mo e lea ʻa Palesiteni Nalesoni ʻi ʻolunga ʻi he Gospel Library.

Kapau ʻe ʻaonga, ʻoange ki he kau akó ha taimi ke nau ako lahi ange ai fekauʻaki mo e moʻui ʻi he maama fakalaumālié. Te nau lava ʻo ako ʻa e “moʻui ʻi he maama fakalaumālié” ʻi he Fakahinohino ki he Ngaahi Folofolá. Pe ko hono faʻu ʻe he kau akó ha seini folofola, ʻo fakafehokotaki e ngaahi veesi fekauʻaki mo e moʻui ʻi he maama fakalaumālié hangē ko e Selemaia 1:4–5; ʻAlamā 13:3–4; mo e Tokāteline mo e Ngaahi Fuakava 138:55–56. Kole ki he kau akó ke vahevahe ʻa e meʻa naʻa nau maʻú mo e ʻuhinga ʻoku ʻuhingamālie ai ia kiate kinautolú.

Fai ʻeni ʻi ha fanga kiʻi kulupu iiki pea fakamatala ha niʻihi ʻo ʻenau ngaahi fakakaukaú ki he kalasí.

Fakakaukauloto ʻoku ʻi ai ha taha ʻi hoʻo kalasí ʻoku ʻikai ke ne fakapapauʻi pe ʻoku kaunga fēfē ʻa e ʻĒpalahame 3:22–23 kiate kinautolú.

Teuteu ʻa e ngaahi meʻá ni:

  • Ko ha fakamatala fakanounou ʻo e meʻa naʻe akoʻi ʻi he ʻĒpalahame 3:22–23 mo Palesiteni Nalesoní.

  • Ngaahi fakakaukau ki he founga te ke lava ai pe ko e toʻu tupu kehé ʻo liliu ʻa e niʻihi kehé ki he leleí pe ʻomi kinautolu ke nau ofi ange kia Sīsū Kalaisi.

  • Anga hoʻo ongoʻi ʻe tokoniʻi koe ʻi hoʻo moʻuí ʻe he mahino ʻokú ke maʻu ki he moʻui ʻi he maama fakalaumālié.

fakaʻilonga ako seminelíLolotonga ʻa e vahevahe ʻa e kau akó, kumi ha ngaahi founga lelei ke fakamamafaʻi ai naʻe fekauʻi mai kinautolu ʻe he Tamai Hēvaní ki heni ʻi he taimi ko ʻení ke tokoniʻi ʻa e niʻihi kehé ke nau ofi ange kiate Ia. Fakahoko foki ha fakahīkihiki mo fakamālōʻia moʻoni ʻa e kau akó ʻi heʻenau loto-toʻa ke tānaki atú. ʻOku tokoni hono fai ʻení ke ʻiloʻi ʻe he kau akó ʻokú ke mahuʻingaʻia ʻi heʻenau tokoní. ʻE lava ke tokoni hoʻo ngaahi feingá ke fakatupulaki ʻenau loto-toʻa ke toe vahevahe ʻenau ngaahi fakakaukaú mo e kalasí.

Ki ha ako lahi ange, vakai ki he, “Fokotuʻu ha ʻātakai ʻoku fakaʻapaʻapaʻi ai e taha kotoa pea ʻiloʻi ʻoku fakamahuʻingaʻi ʻenau tokoní” ʻi he Fakatupulaki Ngaahi Taukei ʻa e Faiakó.

Fakakaukau ke vahevahe hoʻo fakamoʻoni ki he ngaahi moʻoni ʻi he lēsoni ko ʻení.

Ako Ma‘uloto

Mahalo te ke fie tokoni ki he kau akó ke ako maʻuloto ʻa e potufolofola fakataukei fakatokāteliné mo e kupuʻi lea folofola mahuʻingá lolotonga ʻa e lēsoni ko ʻení pea toe fakamanatu ia ʻi he ngaahi lēsoni ʻi he kahaʻú. Ko e kupuʻi lea mahuʻinga ʻo e folofolá ko e “ʻA e fānau fakalaumālie ʻa ia naʻe fakatupu ʻi he teʻeki ai ke ʻi ai ʻa e māmaní.’” ʻOku maʻu ʻa e ngaahi fakakaukau ki he ngaahi ʻekitivitī ako maʻulotó ʻi he naunau fakalahi ʻi he “Ngaahi ʻEkitivitī Fakamanatu ʻo e Fakataukei Fakatokāteliné.