“November 16–22. ‘Nyeda Ima-esit Mma Mmɔ’: Hosea 1–6; 10–14; Joel,” Di, Tiene Mi—Eke Ufɔk ye Ufɔk Abasi: Akani Testament 2026 (2026)
“November 16–22. ‘Nyeda Ima-esit Mma Mmɔ,’” Di, Tiene Mi: Akani Testament 2026d Old
November 16–22: “Nyeda Ima-esit Mma Mmɔ”
Hosea 1–6; 10–14; Joel
Ediomi Israel ye Jehovah akana nte edi ntɔtuŋɔ onyuŋ enyene ufɔn tutu Abasi emen enye odomo ye ndɔ. Ediomi oro, nte ndɔ, ama esine nsinsi nsin-ifik, ebuana mme ifiɔk, ndibɔp uwem kiet, ata nsuk-ibuot, ye, ke okponde akan ofuri, ofuri ima. Ke mbɔm, nditɔ Israel ikinimke ediomi mmɔ. Ndien edi etop Jehovah ɔkɔnɔde mmɔ ikidighe “Ami nyesin fi ke nsinsi.” Edi ekedi “Ami nyefiak ŋkot fi” (se Hosea 2:14–15). “Ami nyebem fi nnim nnɔ idem mi ke edinen ido,” Enye ama ɔdɔhɔ oto ke prophet Hosea (Hosea 2:19). “Nyenam mfiak-edem mmɔ okure, nyeda ima-esit mma mmɔ” (Hosea 14:4). Emi edi ukem etop emi Enye ɔnɔde nnyin mfin nte nnyin iyomde ndinim mme ediomi ye ukpono nnyin.
Joel ama abuana ukem etop oro: “Efiak edem etiene Ͻbɔŋ Abasi mbufo: koro enye enyenede mfɔn ye mbɔm, isɔpke iyaresit, onyuŋ awak ima” (Joel 2:13). Ndikot mme ikɔ mme prophet emi ekeme ndinam fi ekere abaŋa ebuana fo ye Ͻbɔŋ—ndikere mbaŋa nte nsɔŋɔ-nda Esie ye afo anamde fi ɔbuɔtidem ke Enye.
Ke ndise ke usɔp mbaŋa mme ŋwed Hosea ye Joel, se “Hosea mme Hoshea” ye “Joel” ke Bible Dictionary.
Mme Ekikere Ndikpep-ŋkpɔ ke Ufɔk ye Ufɔk Abasi
Hosea 1–3; 10–14
Ͻbɔŋ esikot mi kpukpru ini ete mfiak nyɔŋ ntiene Enye.
Ŋwan Hosea, Gomer, ikinamke akpanikɔ ye enye, ndien Abasi emen idiɔk ido emi owut ndikpep nditɔ Israel nte Enye ekerede abaŋa mmɔ ye mme ediomi mmɔ ye Enye. Nte afo okotde Hosea 1–3, kere baŋa nte Jehovah esede ebuana Esie ye mbon ediomi Esie. Didie ke ndinam ediomi ye Abasi etie nte ndinam ndɔ? Didie ke nditre ndinim ediomi etie nte nditre ndinam akpanikɔ ye ebe mme nwan?(se Hosea 2:5–7, 13). Nso ke Hosea 2:14–23 ekpep fi abaŋa ima ye mbɔm Abasi? Didie ke afo owut Enye ima ye nsɔŋɔ-nda fo?
Ke Hosea 14, yom ediwak ediye eŋwɔŋɔ Ͻbɔŋ anamde ɔnɔ mbon emi efiakde enyɔŋ etiene Enye. Nso ke ibio ikɔ emi “mma mmɔ nte mmama” ɔwɔrɔ ɔnɔ fi? (ufaŋ 4). Nso ke se mme eto edade enɔ ke mme ufaŋ 5–8 ekpep fi ebaŋa mme edidiɔŋ Ͻbɔŋ, ye mme edidiɔŋ edikabade esit? Nte ubak ke ukpep-ŋkpɔ emi, kere baŋa ndikwɔ mme ndikpaŋ utɔŋ nnɔ ikwɔ kiet abaŋade mbɔm Andinyaŋa, utɔ nte “Come unto Jesus” (Hymns, no. 117).
Gomer, emi adade ɔnɔ ufɔk Israel ye mme ediomi mmɔ emi mmɔ minimke, ama ɔbɔ edifak oto Ͻbɔŋ. Se emende ewut emi Ded Minnard ewetde, unyime otode goodsalt.com
Hosea 6:4–7; Joel 2:12–13
Ana nte ekut ukpono enɔde Abasi ke esit idem, idighe nditiŋ ke anwa ikpɔŋ.
Mme owo ke eyo Hosea ekewa mme uwa unam, edi mmɔ ema ebiat mme ibet emi ekekponde ekan. Nso ke afo ekere ɔwɔrɔ ete ke Ͻbɔŋ “oyom mbɔm, ndien idighe uwa; ye ifiɔk Abasi akan mme edifɔp uwa”? (Hosea 6:6). Nso ke afo ekere ɔwɔrɔ ɔnɔ edinen ido nditie nte ntuhube mme mbara? (se Hosea 6:4). Nso ke ana nte edinen ido nnyin etie nte? (se Isaiah 48:18; 1 Nephi 2:9–10).
Afo ŋko emekeme ndikot Matthew 9:10–13; 12:1–8 ndise nte Andinyaŋa akakamade Hosea 6:6 ke ini utom Esie. Didie ke mme etop emi enwam fi ndifiɔk mme ikɔ Hosea?
Ke ini okotde Joel 2:12–13, ekeme ndinwam ndifiɔk ete ke ndiwak mme ndisaik ɔfɔŋ owo ekedi anwa-anwa idiɔŋɔ ndifuhɔ mme ndiyua ŋkpɔfiɔk. Didie ke ndiwak esit nnyin enyene ukpuhɔde ye ndisiak mme ɔfɔŋ nnyin?
Joel 2
“Ami nyaŋwaŋa spirit mi nnɔ ofuri obukidem.”
Mme nso ukem ŋkpɔ ke afo okut ke ufɔt eyo nnyin ye eyo emi Joel okokutde? (se akpan akpan Joel 2:1–2, 11, 18–32). Nso ke afo ama abaŋa mme edidiɔŋ emi Ͻbɔŋ ɔŋwɔŋɔde ke mme ufaŋ 18–32? Ntak emi mme edidiɔŋ emi efɔnde akpan akpan mfin?
Ekeme ndinem ndikot se Moroni eketiŋde abaŋa Joel 2 ke ini enye ekekesede Joseph Smith ke 1832 (se Joseph Smith—History 1:41). Didie ke afo ekere ke mme prophecy oro ke Joel 2:28–32 ke kesu ke eyo nnyin? (se ŋko Acts 2:1–21). Nso ke afo ekere ɔwɔrɔ ete ke Jehovah “ayaŋwaŋa spirit [Esie] ɔnɔ kpukpru owo”? (Joel 2:28).
Afo emekeme ndikere mbaŋa mme ikɔ emi etode President Russell M.Nelson: “Ke mme usen emi edidide, owo idikanke idu uwem spirit ke minyeneke ndausuŋ, ediwut, idɔŋesit, ye ntuk Edisana Spirit kpukpru ini” (“Revelation for the Church, Revelation for Our Lives,” Liahona, May 2018, 96). Ntak emi eriyarare edide akpan ɔnɔ uwem spirit fo?
Nso ke afo ekeme ndinam edieke afo ekerede ke afo ubɔhɔediyak-nnɔ oro? Emi edi mme usuk uwut-ŋkpɔ emi ekemede ndiŋwam. Nso ke mme owo ke mme ŋwed Abasi emi ekenam man ebɔ ediyak-nnɔ eke Spirit Abasi?
-
Doctrine and Covenants 19:37–41
Nte afo okotde mme ikɔ emi oto Elder David A. Bednnar, kere baŋa se ɔwɔrɔde ɔnɔ fi ndinyene ediyak-nnɔ eke Edisana Spirit ke uwem fo:
“Nnyin ediwak ini imisinam enye edi ɔkpɔsɔŋ inɔ idem nnyin ndibɔ ediyarade nnɔ idem. Se ntiŋde ɔwɔrɔ ete ke eŋwɔŋɔ ediomi edi nte nnyin ikponode mme ediomi nnyin, nnyin imikeme ndinyene Edisana Spirit kpukpru ini ete edi ada nsaŋa nnyin kpukpru ini. Edi nnyin itiŋ ibaŋa enye inyuŋ ida enye nte ke ndikop uyo Ͻbɔŋ nto Spirit Esie edi edinam emi ɔsɔŋde nditibe. … Ana nte [Spirit] odu ye nnyin kpukpru ini. Idighe ke kpukpru esesit ini, edi edieke owo anamde ukeme esie—inaha nte ɔfɔn-ama—edi edieke afo ye ami inamde ukeme nnyin ndien nnyin inamke ikpɔ ndudue, ndien nnyin imikeme ndidorienyin ke Edisan Spirit ndida nnyin usuŋ. …
“… Nnyin ikere ite ke Edisana Spirit edi ŋkpɔ-mbre ye akamba ye iwiwa, ke ini enye edide suŋ-suŋ ye ekpri onyuŋ ɔkɔri ye ini” (“Elder David A. Bednar Discussion” [mbubreyo ye General Authority, Feb. 7, 2020], broadcasts.ChurchofJesusChrist.org).
Se ŋko Gary E. Stevenson, “Promptings of the Spirit,” Liahona, Nov. 2023, 42–45; “Enemy Territory” (video), Gospel Library.
Enemy Territory
Nam idaha eke spirit. “Nso ke afo okut emi edade idaha eke spirit edi ɔnɔ ndikpep gospel? Nso ida ikpɔŋ enye? … Kere baŋa ebiet emi afo esida ekpep ediwak ini [mme ndibɔ ukpep]. Didie ke afo esikere ke ini afo ɔodude do? Didie ke afo ekeme nditim nkot spirit ete edidu do?” (Teaching in the Savior’s Way, 7).
Mme Ekikere Ndikpep Nditɔ-ŋwɔŋ
Hosea 2:19–20
Ami mekeme ndinam akpanikɔ ye mme ediomi mi.
-
Ke ŋwed Hosea, Abasi ada mme ediomi Esie ye ikɔt Esie odomo ye ndɔ. Man ekpep oto udomo emi, afo ye nditɔ fo emekeme ndise ndise anwan-ndɔ ye ebe-ndɔ enyuŋ etiŋ ebaŋ nte Ete ke Heaven oyomde ebe ye ŋwam enam ŋkpɔ ye kiet eken. Ŋwam nditɔ fo eyom mme ikɔ ke Hosea 2:19–20 emi etiŋde abaŋa nte Abasi ekerede abaŋa nnyin. Didie ke nnyin ikeme ndiwut Abasi ite ke nnyin imima Enye ndien ke iyibuɔtidem ye Enye?
Hosea 10:12
“Edi ini ndiyom Ͻbɔŋ.”
-
Hosea 10:12 etiŋ abaŋa nditɔ, ndidɔk, ini, ye edim man ekot nnyin ete iyom Abasi. Nte afo okotde ufaŋ emi, mme nsutɔ ifiɔk eduk fi ibuot emi ekemede ndida nnam nditɔ esin ifik ndiyom Enye? Ke nte uwutŋkpɔ, nditɔ fo ekeme ndimiŋ nkanika enyuŋ ewet mme usuŋ emi mmɔ ekemede ndiyom Abasi ke nsio nsio ini ke ofuri usen. Ikwɔ nte “Anytime, Anywhere” (Gospel Library) ekeme ndiŋwam fi ndikpep ete ke edi eti ini ndiyom Abasi.
-
Midighe nditɔ fo ekeme ndinam mme mmem mmem edinam emi asaŋade kiet ye ufaŋ oro, utɔ nte ndinam nte itɔ mme mkpasip, nditet ikɔŋ, mme ndida ke edim. Ŋwam nditɔ fo ndidomo nditɔ mkpasip ye ndidɔk eti udia ye ndidu edinen ido ye ndibɔ mme edidiɔŋ Abasi. Ndien afo emekeme ndidɔhɔ kiet kiet mbaŋa mme edidiɔŋ emi Abasi edepde ɔnɔ fi nte afo odomode ndiyom Enye.
Hosea 13:4, 14
Jesus Christ edi Andinyaŋa ye Andifak mi.
-
Man esɔŋɔ akpanikɔ emi odude ke Hosea 13:4 ete ke Andinyaŋa iduhe ibɔhɔke Jesus Christ, afo emekeme ndiwut nditɔ fo mme ndise ediwak owo, emi Jesus esinede. Nditɔ ekeme ndida kiet kiet nwut owo emi enyenede odudu ndinyaŋa nnyin ke idiɔk-ŋkpɔ ye mkpa. Buana ikɔ ntiense fo eke Jesus Christ ye Erisio-isop Esie.
-
Nditɔ fo ekeme ndiyom mme ikɔ ke Hosea 13:4, 14 emi etiŋde abaŋa Jesus Christ. Nso ke mme ikɔ emi ekpep nnyin abaŋa Enye? Kere baŋa ndinwam nditɔ eda Guide to the Scriptures eyom mme ŋwed Abasi efen eme ekpepde ete ke Jesus edi Andinyaŋa ye Andifak nnyin. Buana ye kiet eken se afo ekerede abaŋa Jesus Christ.
Joel 2:28–29
Edisana Spirit ekeme ndida mi usuŋ.
-
Afo emekeme ndinwam nditɔ fo efiɔk Joel 2:28–29 ke ndinam mmɔ eduɔk mmɔŋ-mmɔŋ ŋkpɔ ndien ese ukpuhɔde ye ntɔi mme nkeŋe-ukot. Nso ke ɔwɔrɔ Spirit “ndiduɔhɔ” ke nnyin?
-
e afo okotde Joel 2:28–29 kiet, afo emekeme ndikot nditɔ fo ete esin enyiŋ kiet eken ke mme ebiet ibio ikɔ emi “nditɔ iden fo” ye “nditɔ iban fo.” Ndien nwam mmɔ ese mme ŋwed Abasi nte John 14:16; Moroni 10:5; Doctrine and Covenants 42:17 ndifiɔk nte Spirit ekemede ndinwam mmɔ.
Ke se iwakde ikan emi, se ke Friend magazine eke ɔfiɔŋ emi.