Spámenn og spádómar

Spámenn og spádómar gegna mikilvægu hlutverki í Gamla testamentinu. Abraham, Ísak og Jakob hlutu sýnir og áttu samskipti við himneska sendiboða. Móse talaði við Guð augliti til auglitis og miðlaði Ísraelsmönnum vilja hans. Fyrri og síðari Konungabók segja frá merkilegu starfi og boðskapi spámannanna Elía og Elíasar. Í Gamla testamentinu er líka getið um spákonur, eins og Mirjam og Debóru, og aðrar konur sem voru blessaðar með anda spádóms, eins og Rebekku og Hönnu. Sálmarnir eru líka fylltir anda spádóms, þótt þeir væru ekki ritaðir af formlegum spámönnum, einkum þar sem þeir vísa til komu Messíasar.

Ekkert af þessu kemur meðlimum Kirkju Jesú Krists hinna Síðari daga heilögu á óvart. Hið endurreista fagnaðarerindi Jesú Krists kennir í raun að spámenn séu ekki bara áhugaverðar persónur sögunnar, heldur nauðsynlegir í áætlun Guðs. Þótt sumir gætu talið spámenn einskorðast við tíma Gamla testamentisins, þá sjáum við þá sem nokkuð sem við eigum sameiginlegt með tíma Gamla testamentisins.

En það að lesa kafla í Jesaja eða Esekíel gæti þó verið ólíkt því að lesa aðalráðstefnuræður frá núverandi forseta kirkjunnar. Stundum er erfitt að skilja að fornir spámenn hafi haft eitthvað að segja við okkur. Þegar allt kemur til alls, þá er sá heimur sem við nú lifum í nokkuð ólíkur þeim heimi sem þeir lifðu í og prédikuðu og spáðu. Sú staðreynd að við höfum lifandi spámann, gæti vakið þessa spurningu: Af hverju er það erfiðisins virði – og það þarf erfiði til þess – að lesa orð fornra spámanna?

Fólk okkar tíma er almennt ekki aðaláheyrendur spámanna Gamla testamentisins. Þessir spámenn tókust á við aðkallandi vanda þeirra tíma og staðar – á sama hátt og spámenn síðari daga fjalla um áhyggjumál okkar tíma.

Spámenn geta þó líka á sama tíma séð lengra en áhyggjumál þeirra tíma. Þeir kenna eilífan sannleika sem á við hvenær og hvar sem er. Þeir njóta blessana opinberunar og sjá stóra samhengið í verki Guðs. Jesaja varaði fólk t.d. á sínum tíma við syndum þess. Hann ritaði einnig um frelsun Ísraelsmanna sem áttu eftir að lifa 200 árum síðar. Hann kenndi líka um þá frelsun sem allt fólk Guðs sækist eftir. Auk þess ritaði hann spádóma sem jafnvel við á okkar tíma væntum að uppfyllist – eins og fyrirheitið um „nýja jörð“ (Jesaja 65:17) sem „verður full af þekkingu á Drottni“ (Jesaja 11:9), þar sem hinar týndu ættkvíslir Ísraels kæmu saman og „engin þjóð“ myndi „temja sér hernað framar“ (Jesaja 2:4). Hluti af þeirri gleði sem og andlegu hvatningu sem felst í því að lesa orð spámanna Gamla testamentisins líkt og Jesaja, er að gera sér ljóst að við gegnum hlutverki á þeim dýrðlega tíma sem þeir sáu í sýn.

Þegar þið lesið forna spádóma, getur verið gagnlegt að kynna sér í hvaða samhengi þeir voru ritaðir – en þið ættuð líka að sjá ykkur sjálf í þeim eða „tileinka ykkur þá“ (1. Nefí 19:24; sjá einnig vers 23). Stundum felst það í því að sjá Babýlon sem tákn fyrir synd og dramb, ekki bara sem forna borg. Það gæti falist í því að skilja Ísrael sem lýð Guðs á öllum tímum og stöðum. Það gæti líka falið í sér að líta á Síon sem þann síðari daga málstað sem fólk Guðs tekur opnum örmum, í stað þess að líta bara á hana sem eitthvað annað orð yfir Jerúsalem.

Við getum heimfært ritningarnar upp á líf okkar af því að við skiljum að spádómur getur uppfyllst á marga vegu. Gott dæmi um það er spádómurinn í Jesaja 40:3: „Heyr, kallað er: ‚Greiðið Drottni veg um eyðimörkina.‘“ Fyrir Gyðingana í ánauð í Babýlon gæti þetta hafa vísað til þess að Drottinn sæi þeim fyrir leið til frelsunar og til baka til Jerúsalem. Fyrir Matteusi, Markúsi og Lúkasi, vísaði þessi spádómur til Jóhannesar skírara, sem greiddi leið fyrir hina jarðnesku þjónustu frelsarans. Joseph Smith hlaut líka opinberun um að þessi spádómur væri enn að uppfyllast á okkar tíma til undurbúnings þjónustu Krists í þúsund ára ríkinu. Á ýmsan hátt erum við enn að skilja að fornir spámenn voru að tala til okkar. Þeir kenndu ýmis dýrmæt, eilíf sannindi sem eiga alveg jafnt við um okkur og hinn forna Ísrael.

Ef til vill er enn mikilvægara að sjá Jesú Krist í þeim, en að sjá ykkur sjálf í spádómum Gamla testamentisins. Ef þið leitið hans, munið þið finna hann, jafnvel þótt hans sé ekki getið með nafni. Það gæti hjálpað að hafa hugfast að Guð Gamla testamentisins, Jehóva, er Jesús Kristur. Ætíð þegar spámennirnir segja frá því sem Drottinn er að gera eða mun gera, eru þeir að vísa til frelsarans.

Þið munuð líka finna tilvísanir í hinn smurða, lausnara og konung gegnum ættlið Davíðs. Þetta eru allt spádómar um Jesú Krist. Almennt munuð þið lesa um björgun, fyrirgefningu, endurlausn og endurreisn. Með frelsarann í huga og hjarta, munu þessir spádómar á eðlilegan hátt vísa til sonar Guðs. Þegar öllu er á botninn hvolft, þá er besta leiðin til að skilja spádóma að hafa „anda spádómsgáfunnar“ sem Jóhannes segir að sé „vitnisburður Jesú“ (Opinberunarbókin 19:10).