“Bogi Lem Ninga i par ko Tafiney Roem: Be’eg fare Bin Kakrom e Mʼag,” Moey, Ngam Lakeg—Fan ko Tabinaew nge Galasia: Bin Kakrom e Mʼag 2026 (2026)
“Be’eg fare Bin Kakrom e M’ag,” Moey, Ngam Lakeg: Bin Kakrom e Mʼag 2026
Bogi Lem Ninga i par ko Tafiney Roem
Be’eg fare Bin Kakrom e M’ag
Napon niguy Nephi niba’adag ninge pi’ e athamgil ngak piwalagen ninge pagaen’rad ngak Somoel, me tababi weliy ngorad e yat ni mornga’agen Moses nge fapi machin niyib ku Isaiah. Napon niguy Paul ni Apostle nibt’uf ninge pi’ e athamgil ngak fapi Kristian ninge michuwan’rad ko fapi michmicheg rok Got, merin’ ni pugoran ngorad fare mich ku Noah, Abraham, Sarah, Rahab, nge kuboche gidii’. Napon niyoeg Yesus Kristus ngak fapi tiyugang’ ko Jews ningar “be’eg e babyor nib thothup,” ni be micheg nag mabe “weliy murung’ageg” (John 5:39), fare thin nib thothip nibe weliy mornga’agen ekanog fare bin Kakrom e M’ag ngay.
Napan e baymu be’eg fare bin Kakrom e M’ag, ma wod nigabe be’eg e thin nifane gapas, nipi’ e athamgil ngak e gidii’ ku Got ni biyu’ e duw kofram.
Machane biney nikan yoloey nike n’uw napon koframe gabe tafneynag marayog ninge pi’ e ayuw ngom ko tin nibe buch rom e doba’? Arrogon, rayog! Ni fa’anra rigamanang ko mini’ e mornga’agen fare bin Kakrom e M’ag.
Kureb e Mʼag Rokʼ Yesus Kristus
Demuturug ko mitimang magawon ebeyib ngom fa tabinaew rom, I Yesus Kristus e fulweg ko gubin ban’an. Ere fa’anra ngam gay etin nibt’uf ngom ulan fare bin Kakrom e M’ag, ma thingarmu sapnag. Gathi rib moem rogone biney. Bay nrat’uf ningam tafney nag e pin’ey uftihik e gamaen’ magabe sapnag etin niyibe thogthog nag ngom nib thothup. Bochingiyal’ mab gagiyel mornga’agen, niwod rogon kothin ku Isaiah, “Ka ni gargeleg bochi tir ngodad, ka ni pi’ bochi pagel ngodad: … ma bay nog fithingan ni … Pilung ko Gapas” (Isaiah 9:6). Yuyang, e bay niyima weliy mornga’agen fare Tathapeg nib sumunguy, u fithik e pow ngefa—niwod, mornga’agen pi’ gamanman ni mu’uruf fawod mornga’agen i Joseph ni n’agfan e kireb ni rin’ piwalagen ngak me ayuwegrad ko napon niyib e uyngol ngorad.
Tomilang ko Fayleng, ke yib rok Scott Sumner
Fa’an gara gayu fithik e mich ngak fare Tathapeg ko ngiyal’ ni gabe fil mornga’agen fare bin Kakrom e M’ag, ma rigra pir’eg. Sana biney erayog ningam maneg ningam fil e bineye duw. Meybilnag ni ngayog ni powi’iyem fare Thothup ko rogone tinni ngam fil mornga’agen, yaten, nge fapi prophecy nrayog ninge chugur nigem ngak Yesus Kristus.
Kan Ayuweg nib Thothup
Damu tafneynag ni fare bin Kakrom e M’ag eba yaram rogon fa ba tomilang mornga’agen e gidii’ riy. Gathi ireram eran’en nibe gay rogon fapi gidii’ niyoloey mornga’agen ninge rin’. N’en nira namaged engar machib niged ban’an ni mornga’agen Got—mornga’agen e wo’en e thap rok nifan ngak pifak, ran’en nibe yipfan ningan mang fapi gidii’rok niyadbe michmicheg, nge rogon ningan patag wo’en e bayul rok ko ngiyal’ ni gadadra mul. Bochingiyal’ mayad ma weliy mornga’agen epin’ey ko rogone tin nikar nangfaned ko tin ni kakrom ban’an, nib mu’un mornga’agen e yat ngay ko fapi profet nibga’. Woed rogone biney e Genesis, ni kuwod rogon fapi babyor ku Joshua, Judges, nge 1 nge 2 Kings. Machane tin nikabay e gidii’ ni yoloey mornga’agen fare bin Kakrom e M’ag e danra rin’ed ni arogon. Ya, kar yoel gad ni gowa thin niwod e poetry nge literature. Woed fare babyor ko Psalms nge Proverbs. Ngemu’ ma kabay etin ni ba’araye thin ko fapi profet nirib mangil ni woed choen Isaiah nge Malaki, nrogew fapi thin rok Got ngak fapi gidii’ nu Isaiah ni kakrom—ma, ku udakean fare ma’ang’ang ko Bible, ma kuwod niyadbe non ngodad e daba’.
Manang e pi profet ney, pi poet ney, pi gidii’ ney nira be’eg e gidii’ e thin nikar yoeliyed boche biyu’ e duw nga tomuren? Dan nang. Machane rib falfalaen’dad ngay nikebuch ni arogon. Boche nam e tolang ma boche aw ngabut’, boch e binaew e ni kalbus nag, nge pilung nibfos nge tin ni yim’, machane fare bin Kakrom e M’ag e kegel ko gubin e pin’ey, ko rebe mfen ngareb, gidii’ ni yoloey nga afngareb, nge gidii’ ni pilyege thin riy ngareb. Riyul’ ya bay boch ban’en riy nike malboch fa ni thilyeg rogon, machane ke buch e ma’ang’ang nikan ayuweg yuyang riy.
Profet ko bin Kakrom e M’ag, ke yib rok Judith A. Mehr (detail)
Tiney e kemus ni ri’in e ban’an ni nga’i par ko tafney rom ko biney e duw ko ngiyal’ ni gabe be’eg are bin Kakrom e M’ag. Got eke ayuweg e pi yoel ney nib kakrom nibochane manangem ma manange ma manange pin’en ni gabe yaenu fithik. Ke fal’aag rogon epi thin ney nib thothup nifan ngom, ni’ir era chugur nigem megel nigem ko mich rom ngak ko fare wo’en e athp nike ngongliy nge fare Fak nirib T’uf Rok. Ma sana baynra powi’iyem ko rebe pi thin ney fa yibe na’ab ngom ko rogon ningam tawa’ath nagbe’ ni gamanang—rebe mulwol nrayog ni ngamoeg ngak rebe tafagar, fa be’ u tabinaew rom, fa rebe Saint. Bo’or kanawo’en nrayog ninge buch. Gathi ribfel’ e ran’ey?
Nephi e ga’ar, “Ya yaʼel rog e rib falaenʼ ko pi chep nib thothup,” (2 Nephi 4:15). Sana rayog ni ngam thamiy ebiney ko fapi thin nika i be’eg Nephi—ni’ir e gadadbe pining fithingan ni fare bin Kakrom e M’ag.
Fapi Babyor ko Bin Kakrom e Mʼag
Fare tin tom’on ko babyoren e bin Kakrom e M’ag nibay ko Kristian, eba thilthil rarogon niyarmiy ko rogon kotin nsom’on ko napon nni uluunguy ngata’abang. Ere napon ni uluunguy fapi babyor ngata’abang ko Bible ko Hebrew min uluunguy ni dalipe guruy riy—fare motochiyel, fapi profet, nge fapi yoel—ma boech fapi Bible ko Kristian eni yarmiy ni angingeg e guruy riy: motochiyel (Genesis-Deuteronomy), chep ni kakrom (Joshua-Ester), fapi babyor ko poetic (Job-Tang ku Solomon), nge fapi profet (Isaiah-Malaki).
Mangfan nirib ga’fan nikan yarmiy rogon ni yuguruy? Ya bachane fa’anra gamanang ko mitimang e babyor e gabe fil mornga’agen marayog ninge ayuwegnem ngamnang rogon ningam fil farke babyor.
Ba’aray boch ban’an ni nga i par ko lem rom ko ngiyal’ ni baymu be’eg “fare motochiyel,” fa fare laali babyor nibay ko som’on ko bin Kakrom e M’ag. Pi babyor ney, nipi’ ngak Moses nikab kakrom, e sana thilu pa’ e gidii’ ni bo’or ma bo’or e gidii’ ni yoloey mornga’agen. Ma gadad manang, nike pag bukun e duw ngay, “ma boʼor e tin ni kar chuweged (muguy ko 1 Nephi 13:23–26). Demuturug rogon, machane farke babyor ku Moses e kuboch e thin ni thogthog nag Got—ni kuwod rogon e muruwel ku Got nima yib ko gidii’—ndariy be’ nib polo’ (muguy ko Moses 1:41; Kenggin Lik’ngin e Mich 1:8). Fapi thin ku Moroni, nibsor fan ko fare chep ko Babyor ku Mormon nib thothup nipi’ e ayuw nge ulunguy ngata’abang: “Fa’anra bay e tagan ma bogi oloboch ko gidii’; ere, dab ni gay thibngin e tirok’ Got ban’en” (title page of the Book of Mormon). Biney ebi yipfan, ni babyoren e chep nib thothup e ku bogi babyor nib fel’ nibaye thin rok Got riy ni demuturug rogon ni fa’anra bay e oloboch ko gidii’ riy.