Te Ai. Te Biti. Te Mwaie. Ao te Euangkerio.

Te mwaie n Samoa ae te Kabuti Ai, ke te ailao afi, bon te mwaie n tain buaka. Bon te tarena ae onoti, ni kaotan te banna, ao, te karinerine nakon katein abaia.

Aikai teniman kairake mai Hawaii, USA, bwa na kabwarabwara:

Vivian, 18 ana ririki: “N ara katei, bon te bwai ae a karaoia taan buaka ma te biti. Imwiina, e a manga karinaki te ai. E kuri n titebo ma te mwaie ae te baton, are kauraki tabon te kai ni kauoua.”

Tui, 12 ana ririki: “Te mwaie ae te Kabuti Ai e bon rang kabuebue. Ao ni kaminominoa te kai n te tai ae mwaiti. Ko bon kona naba ni kanakoa baim man te kai inanon tain minominona.”

Joseph, 18 ana ririki: “N tain kaminominoan te ai, ao e korakora angina, ao e katangaki te turam, ae rang karongoa. Ni koauana, ao bon anne te tai ni kainabwaabu irou, ibukina bwa e bati nanona irou. Te Kabuti Ai bon teuana te kawai n reitaki ma au utu ao katein abau.”

Irouia kairake aikai, te mwaie ae kabuti ai bon ti aki te bwai ae kamimi ma bon te tarena ae onoti. A bon reiakin reirei aika mwaiti n aroia ni katenaia ma te Uea man maiuakinan te euangkerio ao ni buokiia tabemwang.

A na mwaiti kairuam, ngkana ko mwaie n te kabuti ai. E kona n bwaro te bwaa nakon baim, ao ni maranran. E kona n bure am tai n te ang n te aro bwa e kanganga iroum rawean am biti. I riai n onimakina te Uea ibukin buokau n au tai ni mwaie.

Teuana te kibu ae mamaten nanou bon Taeka n Rabakau 3:5, are taekina onimakinan te Uea ma nanora ni kabane. I taku bwa anne te bwai ae kakawaki nakoira bwa n ara tai ni mwaie ao ti karaoi bwaai ake ti a tia n reiakin, ao ai bon ti ngkoe, te biti ae ura, ao Tamam are i Karawa.

I tangiria n tataro nakon te Tama are i Karawa, “Eng, I a tia n botumwaaka n au kataneiai, I butiko bwa ko na buokai n au tai ni mwaie.”

A bati ara bong ni katauraoi imwain te bokakano n te kabuti ai. I kataneiai ni katoa bong inanon te maan ae onoua te namwakaina imwain te tai ni bokakano.

E taraa ni matoatoa, irou, ibukina bwa i rangi n tatabetabe. Ma I teimatoa ni karekea au tai ma te Uea man kaean te taromauri, aia waaki ni kakukurei Kairake n Ataeinimwane, n te tieminari ao n te wareware ni koroboki aika tabu ma te tataro. Ngkana I karaoi bwaai aikai, ao I namakinna te bitaki n au bong. A nakoraoi bwaai ni kabane.

I a kona n namakinna bwa e raonai Kristo. Ngkana ko onimakina te Uea ao ni kekeiaki ni Karimoa, E na buokiko ni kainnanom ni kabane.

N rikirakeu, I mamataku irouia ai tamau ao ai tariu ma mwaneu ni mwaie n te kabuti ai. E rangi ni kaunga taraakina, ma I aki koaua bwa Nna kona ni karaoia. Ngke I a kauarinan, ao I katea au kouru bwa N na reireinai te kabuti ai. Ngke I a rabakau, I a manga katea riki teuana kouru: I tangiria bwa n na ira te runga n te kabuti ai.

E buokai bwa N na aki maaka te kabuti ai. Iai te tai, are ko na karenakoa iai te biti nako karawa n te tain te mwaie, n taraia ngkai e beibeti i karawa, ao n raweia. I bon katuatuai ma wiin te biti are e kakang imwiin karenakoana. E tuangai tamau bwa I riai ni karaoia n angana ao n aki maaku.

Inanon te tai, ao e rikirake te nano n aki maaku irou n au tai ni mwaie ao ni bwaai ni kabane. Tabeman ataeinaine a nakoiu ao n tuangai bwa a rangi ni mataai irou ao n tangiria ni kan mwaie n te kabuti ai. I rangi ni kukurei ngkai I riki bwa te banna ni kaunga nakoia aomata ibukin karaoan te bwai ae kanganga karaoana.

I aki maaku, n au tai ni kamataku. I namakinna te ingainga n nano. Ngkana iai tibanakou, ao I kakaea angana bwa e na taraa n tamaroa. Kanga ai aron te korobanna. Ngkana iai te kairua ae a nooria, a na bae ni kakaea n ibita taraakina. Tabetai ao e bwaka au biti, ma I anaia ao n reitinako ni mwaie.

E ibuobuoki nakoiu te ninikoria ni kanakoa te maaku mai irou. I kanakoa te iango ae kangai, “Ao ngkana tao e kairua ae I karaoaia?” I kakorakorai ma te iango ae kangai, “I aki nakokoraki, bwa a na nakoraoi bwaai ni kabane!”

E a reke bwa kanga anuan maiu te tataro ni katoa te tai imwain ae n na mwaie n te kabuti ai. I kamanoaki n te tataro ao e buokai n riki bwa te tia mwaie ae bane arona. Ngkana I tataro, ao I namakinna bwa a na nakoraoi bwaai ni kabane.

Imwain ae N na kabuti ai, ao e na bae n roko te ang ni maaku irou. I tataro, imwain au kamataku. N te taina, I tataro imwain au kamataku, ao I namakina te korakora ao te aki maaku. Ngke I a kamataku, ao I namakinna bwa iai te aomata ae mena irarikiu.

E buokai te tataro bwa N na aki maaku. Imwiin au tataro, ao I namakinna bwa I rangi ni kukurei!

N te tiamwa ae nako aei, ao ti kamataku n te kabuti i Romania ao i Bulgaria. E aki toki n reireiniira tamara te anene ae “E Raoiroi te Aonaba” (Anene n Taromauri, nambwa 40) n taetaen te aba are ti kawaria. Ti uaia n anene ma ara utu imwiin ara kamataku.

I taku bwa e rang tamaroa te reirei n te anene aei bwa e kauringiira bwa ti na bwaina te tangira n taabo ake ti nako iai. I namakinna bwa I tabekiarake aomata ao a rotaki n te kukurei. E ngae ngke aki kona ni kakarabakau n au taetae, ma I ataia bwa a namakina te euangkerio bwa e tibwauaki nakoia rinanon ara tarena.

Nainoa A., 13 ana ririki

E rang bongana te reirei man te anene ae e raoiroi te aonaba bwa ngkana aki ataa te tangira aomata, a na bon aki namakina te kukurei. I namakina te rau ao te mweraoi, ngkana iai te tangira ni mwengau.

Te kabuti ai bon teuana aia kawai kairake aikai ni kaota te ota ao n tibwauaia ma tabeman. “E reke au tai ni kamataku ni kabuta te aonaba ma au utu. E kukurei nanou bwa I ataia bwa ngkana ko tibwaua am tarena, ao ko bon tabekiarake aomata,” e taku Nainoa.

Tarin Nainoa te ikawai ae, Kawiki, e taekinna bwa te kabuti ai e anganna te kauring bwa e kaotaaki te rootongitong n te ai. Irouna, tibwauan ana tarena kanga bon tibwauan te ota nakoia tabeman.

E taku Joseph bwa ngkana ti kaota te ota, ao e kukurei Tamara are i Karawa. “Ngkana ti tibwaua ara tarena, e aki tii kakabwaiaira, ke ni kakabwaiaia naake ko tibwaia nakoia, ma ti bon kaota iai ara nebonebo nakon Tamara are i Karawa.”

E taku Vivian bwa e aki toki Tibuna te unimwaane n tibwaua te kibu ae Mataio 5:16, are taekinaki iai bwa ti kaota te ota i mataia aomata. “I taku bwa e rang tamaroa te kibu aio ibukina bwa ti riai n aki ti rabakau n tibwaua te euangkerio n ara tai ni kabuti ai. Ti kona n tibwaua te euangkerio ma ara tarena ni kabane.”